Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Projekti i Historise

No description
by

pam pamela

on 9 January 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Projekti i Historise

Projekti i Historise
Revolucioni i dyte industrial solli shume ndryshime ne ekonomine evrpiane dhe ne SHBA.Shpikjet e medha sollen ne zhvillimin e ekonomise dhe permirsimin e jetes.Ky zhvillim pershfiu jo vetem shtetet e vjetra por edhe ato te reja.Ne shtetet e reja zhvillimi po ecte me hapa shume here me te shpejta.Ata forcuan floten detare dhe modernizuan forcat ushtarake.
Deri me 1870 ne evrope 5 ishin shtet kruesore:Anglia, Franca, Austro-Hungaria, Rusia dhe Perandoria Osmane.Gjermani dhe Italia ishin te coptuara dhe pas vitit 1870 ato u bashkuan dhe krijuan dy shtete te reja P.Gjermane dhe M.Italiane.
Krahas zhvillimit ekonomik ndryshoi dhe jeta politike e shoqerore. Kshtetutat e miratuara ne shume shtete u garantoninnjerezve nje jete me et qete, me te sigurt dhe me me shume te drejta dhe liri. U krijuan shume shoqata qytetare. ato kerkonin te rriteshin te drejtat e qytetareve, si: liria e fjales , e shtypit etj. Zhvillimi i industrise qytete solli dhe rritjen e madhe te nr te puntoreve. Ata filluan te organizoheshin per te mbrojture te drejtat e tyre. krijuan shoqata sipas profesionit qe u quajten sindikata. Gjermania ishte shteti i pare qe nxorri ligjet per puntoret.
Shkaku kryesor i nisjes se L.1.B ishte perplasja e interesave dhe ashpersimi i rivalitetit midis dy alenacave ushtarake: Bllokut Qendror dhe Antantes.Zonat ku kerkonin te shtrinin influencat e tyre shtetet rivale ishin: Ballkani, Territoret Polake, Kufiri Franko-Gjerman, Kufiri verilindor i Italise, Anglia mundohej te ruante kolonite etj. Te gjitha shtetet nisen pergatitjen peufte pra filloi militarizimi i shteteve. Me 1914 vritet Franc Ferdinandi.Kjo sherbeu si shkak per nisjen e L.1.B.
-Shtabi gjerman ishte pergatitur planin e luftes qe mori emrin plani shlifen.Ky plan bazohej ne levizjene shpejte te ushtrise gjermane prandaj quhej dhe "Plani i Luftes Rrufe". Dy ishin frontet kryesore ai perendimor kunder frances dhe ai lindor kunder Rusise.
Ne fazen e pare
veprimet luftarake u do te perqendroheshin ne Frontin Perendimor.
Ne fazen e dyte
veprimet do te perqendroheshin ne Frontin Lindor.
-Beteja e Marnes 1914 qe mjaft e ashper dhe detyroi ushtrine gjermane qe te terhiqej.Kjo lufte solli dhe deshtimin e Planit Shlifen.
-Italia kishte mbetur e pakenaqur nga veprimet e aleateve te saj keshtu Italia u shpall shtet neutral. me 1915 iatali hyri ne biseda te fshehta me Antanten dhe nenshkruan nje marrveshje. Sipas marrveshjes Italia do te hynte ne lufte me Antanten dhe do te merrte pas lufte krahinat e verilindore. qe gjendeshin ne P.Austro hungareze dhe territore ne Ballkan.
Dy ishin betejat kryesore ne Frontin Perendimor: Beteja e Verdunit dhe ajo mbi lumin Somma.Gjate vitit 1917 ndodhen dy ngjarje te medha qe sollen perfundimin e luftes:Revolucioni ne Rusi dhe SHBA perkrah Antanten. Rusia beri paqe me bllokun qendror dhe doli nga lufta.te lodhur nga lufta forcat e bllokut qendror nuk mund te vazhdonin me dufta perfundoi me deshtom te plote te Bllokut Qendror.
Traktati i Versajës u quajt Traktati i i Paqes, ku u nënshkrua më 28 Qershor 1919 nga Franca, Britania, Belgjika dhe aleatët e tyre nga njëra anë dhe Gjermania në anën tjetër në mbarimin e Luftës së Parë Botërore. Shtetet e Bashkuara nuk e ratifikuan(miratuan) Traktatin e Versajës për shkak se ajo dukej se kushtet ishin shumë më të ashpra se sa të ishte më e udhës të negocohej një marrëveshje me Gjermaninë (Traktati i Berlinit i 1921).
-Marrëveshja e Paqes detyronte Gjermaninë;
Te gjithë dëmet e luftës ju ngarkohej Gjermanisë për ta kompensue si pergjegjese e vetme e dëmëve të Luftës
Gjermania kishte ndër çështje të tjera të lëshonte territore si;
- Alsace-Lorraine - zona të gjera të Polonisë
Pasojat me te madha gjate lutes se 1 boterore ishin shkaterimet dhe demet qe u bene, si psh. vdekja e njerzve, shkaterrimi i shtepive, i fabrikave, i shkollave, i urave etj. Pasojat qe solli Lufta I Boterore ishin te shumta. 1.Ne fushen politike:Solli ndryshimin e kufinjve dhe lindjen e shteteve te reja 2.Ne fushen sociale:Mbi 8.5 milion njerez u vrane. 3.Ne fushen ekonomike:a)Shpenzimet e shumta ne fushen ushtarake sollen rrenimin ekonomik te Britanise se Madhe dhe te Gjermanise b)Tokat me bujqesore te Frances dhe te Belgjikes mbeten djerre ose u shkaterruan c)U rrit niveli i papunesise sepse moshat e reja dhe ata qe ishin te afte te punonin kishin marre pjese ne lufte dhe ishin vrare ose ishin gjymtuar.
Ekonomia evropiane ne 1918-1939 kaloi tre etapa kryesore: -rindertimi(1918-1922) -lulzimi(1924-1929)
-kriza (1929-1933)
-Ne 4 vitet e para u rindertuan qytetet, fabrikat etj
-Pas rindertimit filloi gjallerimi i jetes ose bumi ekonomik
-Ky zhvillim u nderpre nga kriza e viteve 1929-1933.Ku lindi edhe superprodhimi prodhimi>konsumi.
Në mars të 1917 ( muaji shkurt sipas kalendarit që ishte në fuqi në Rusi) pas një demonstrate të ushtarëve dhe punëtorëve në Peterburg perandori Nikolla II abdikon dhe krijohet një qeveri liberale kushtetutare.Krahu radikal i partisë, Bolshevik, priti deri ne prill, kur me ndihmën e gjeramnëve, Vladimir Lenini u kthye në Rusi, dhe propozoi një program radikal që parashihte të kthehej menjëherë paqja, që toka t`iu jepet fshatrëve të panjohur, që të ndërtohet një fuqi solide revolucionare. Bolshevikët u bënën të fortë me këtë program, për pak kohë u bënën shumica në sovjetët, edhe pse partia si e tillë është një pakic e vogël në vend.
Projektet e Vladimir Leninit arritën të bashkangjisin edhe fshatarët. Në tetor shpërthej revolucioni socialist: punëtorët dhe ushtarët e pushtojnë Pallatin Dimëror të Peterburgut dhe bën që të bjerë qeveria liberale. Bolshevikët e marrin pushtetin. Veprat e para të tyre qenë arritja e paqës, nacionalizimi i tokave,të cilat iu besohen sovjetëve të fshatrave që t`iu ndajnë fshatarëve, kontrolli i uzinave iu takon punëtorëve, bëhet nacionalizimi i bankave dhe ndërmarrjeve të mëdha tregtare
Tiparet e perbashketa te regjimeve totalitare:
-Natyra demagogjike kontradiktore
-Goditja e demokracise
-Perdorimi i dhunes
-Kulti i individit
-Mbivleresimi i propagandes
-Agresiviteti
Me 23 mars 1919, Benito Mussolini formoi Partine Fashiste,organizata e krahut te djathte te Mussolinit, u angazhua te mbroje nacionalistet italian. Te veshur me uniforma te zeza, ata anoncuan nje program qe synonte terrorizimin dhe frikesimin e oponenteve majtiste.Ne tetor 1922, Mussolini drejtoi fashistet ne marshimin e Romes, dhe Mbreti Emmanuel III, qe kishte pak besim ne qeverine e parlamentit italian, i kerkoi Mussolinit te formoje nje qeveri te re. Fillimisht, Mussolini, si kryeminister i kabinetit fashist, bashkepunoi me parlamentin italian, por pastaj i ndihmuar nga policia e tij brutale, shpejt ai u be nje diktator efektiv i Italise. Me 1924, nje kryengritje socialiste u shtyp, dhe ne janar te 1925 shteti fashist u themelua zyrtarisht, me Mussolinin si "Il Duce" - "Udheheqes".
-U krijuan institucione te reja fashiste
-U ndaluan veprimtarite e sindikatave
- U vleresua shume propaganda etj.
Pas suksesit të Revoluciont Gjerman në Nëntor të vitit 1918, u shpall Republika e Wiemarit. Kushtetuta e Wiemarit hyri në fuqi me nënshkrimin e saj nga Presidenti Friedrich Ebert më 11 Gusht 1919. Ne periudhen e krizes qeveria u akuzua per gjendjen e veshtire por edhe si tradhtare e atdheut . Presidenti Paul von Hindenburg, duke parë një alternativë dhe duke u shtyrë nga këshilltarët e krahut të djathtë, caktoi Adolf Hitlerin si Kancelar të Gjermanisë më 30 Janar 1933.Hitleri krijoi nje shtet totalitar duke vendosur te gji pushtetin ne duart e tij.Në atë çfarë më vonë u bë e njohur si Holokausti, Regjimi i Reichit të Tretë dekretoi politikat qeveritare që direkt të diskriminoni disa pjesë të shoqërisë: Hebrenjët, Komunistët, Roma, homoseksualët, frimasonët, priftërinjët, kundërshtarët fetarë, dhe njerëzit me aftësi të kufizuara, mes tjerëve. Gjatë periudhës Naziste, mbi njëmbëdhjetë milion (11,000,000) njerëz u vranë në Holokaust, përfshirë gjashtë milion (6,000,000) Hebrenjë dhe tre milion (3,000,000) Polakë. Lufta e dytë Botërore dhe gjenocidi Nazist ishin përgjegjës për rreth 35 million (35,000,000) të vrarë në Evropë.
Lufta civile spanjolle ishte një luftë civile që shpërtheu në Spanjë ndërmjet rebelëve (të njohur si Nacionales) dhe Republikës Spanjolle me të ashtuquajturit Republicanos (qeveria dhe përkrahësit e saj). Lufta u zhvillua midis muajit 1936-1939 dhe përfundoi me humbjen e çështjes republikane, e ndjekur më pas nga diktatura e Francisko Frankos.
Lufta antifashiste e Spanjës është e njohur si një luftë internacionale në të cilën luftonin forcat e mbretit të mbështetura nga fuqitë fashiste dhe forcat proletare popullore të mbështetura nga fuqitë vullnetare të lëvizjeve socialiste e komuniste në Evropën e asaj kohe dhe më gjerë. Kjo luftë nga shumë të rinj në botë e edhe të rinjtë shqiptarë shihej si luftë çlirimtare e popujve. Për këtë shkak në këtë luftë në radhët e brigadave internacionale antifashiste janë radhitur më se 35 000 vullnetarë nga 53 shtete të botës.
Në këto brigada kanë marrë pjesë edhe shumë të rinj shqiptarë ndër të cilët më të njohurit kanë qenë Xhemal Kada, Ramiz Varvarica, Musa Kame-Fratari, Asim Vokshi të cilët më vonë nga lëvizja antifashiste shqiptar që fitoi luftën kundër okupatorëve fashistë janë shpallur "Heronj të popullit".
Presidenti demokrat që udhëhoqi Amerikën nga 1913-1921 V. Vilsoni (Wiliem Wilson) në fillim të luftës së I-rë botërore deklaroi se ShBA-ja do të mbetej neutrale në luftën që zhvillohej nga ana e Gjermanisë perandorake në vitin 1917-të. Iniciativa e tij për krijimin e Lidhjes së Kombeve u refuzua në Marrëveshjen e Versait nga ShBA-ja. Konferenca e Uashingtonit 1821/22 e lartësonte Amerikën në nivelin më të lartë, të barabartë me fuqinë e flotës britanike.Epoka Përparimtare shënoi një kohë të zhvillimit ekonomik të Shteteve të Bashkuara, duke u zhvilluar në Të njëzetat hungëruese (Roaring Twenties). Sidoqoftë, Rënia e Wall Street më 1929 çoi tek Depresioni i madh, një kohë e rënies ekonomike dhe papunësisë së lartë.Me rastin e Krizës Ekonomike Botërore, presidenti F.D. Ruzvelt (F.D.Roosevelt) i cili udhëhoqi ShBA-në nga 1933 deri më 1945 ndërmori reforma në ekonomi dhe në politikën sociale me qëllim të zëvendësimit të politikës liberale të ekonomisë me politikë shtetërore (New Deal). Në politikën e jashtme ShBA-ja gjatë këtyre viteve tentonte të ringjallte politiken pan-amerikane në moton "Fqinjësia e Mirë" në Amerikën latine.
Britania e Madhe njihet si fuqie madhe ekonomike botërore. Në zhvillimin e tillë ekonomik ka ndikuar pozita gjeografike në Oqeanin Atlantik, lidhshmëria e mirë me botën, shfaqja e parë e revolucionit industrial dhe pasuritë nëntokësore, zgjerimi i influencës së sajë në vise të ndryshme koloniale në botë. Në intensifikimin e ekonomik pa dyshim rëndësi të veçantë kanë pasur edhe zhvillimet e reja teknike. Procesi i industrializimit ka pasur mbështetje në pasuritë e drurit, qymyrit, mineralit të hekurit dhe lëndëve të para të sjella prej kolonive . Në shekullin e XIX Anglinë e afirmuan si “punishte të botës. Llojllojshmëria e degëve industriale, bota e gjerë koloniale, fuqia e parë detare dhe të bankave të botës janë disa nga karakteristikat themelore të ekonomisë së këtij shteti në shekullin XIX, që mund të quhet edhe shekulli anglez.
Anglia karakterizohej nga nje stabilitet politik.
Dy partite kryesore ishin:
-Partia Konservatore
-Partia Laburiste
Me 1931 u krijua "Qeveria Kombetare" qe ishte nje qeveri koalicioni. Ajo ndihmoi me kredi fabrikat e bankat dhe zgjidhi problemin e papunesise.
Po ne kete vit u krijua Komunuelthi ku benin pjese 7 shtete.
Me 1937 u njoh republika e irlandes.
Ekonomia Franceze 1918-1939
-Ndihma financiare e SHBA'se
-Marrja e Alsas-Lorenes
-Pagesat vjetore we merreshin nga vendet humbese
Franca ishte shtet republikan, Pushteti legjistlativ ishe i perbere nga: Senati dhe Dhoma e deputeteve.
Ekzistonin shume parti qe perfaqsonidy krahet kryesor. Ate te majte dhe ate te djathe.
Partite e majta formuan: Frontin Popullor
Partite e djathta fromuan: Bashkimin Kombetar
Ne France linden dhe organizatat fashiste e komuniste qe sillnin shpeshhere trazira.
Me 1936 fitoi Fronti Popullor me ne krye Leon Blumi. Ne kete kohe u bene reforma ekonomike e sociale.
-U rriten pagat e punetoreve
-U kufizuan oret e punes
-U shtetezuan hekurudhat,uzinat etj
-U goditen grupet fashiste
Forcat e djathta e akuzuan LEon Blumin se po sillte komunizmin ne France. Me 1938 Leon Blumi dha doreheqjen.
Levizjet Kulturore-Artistike

Modernizmi
Letersia dhe arti tradicional
Letersia dhe arti i "brezit te humbur"

Ne daten 1 Dhjetor 1918, Aleksander Karagjeorgjevic shpalli mbreterine Serbo-kroato-sllovene. Ne vitin 1921 u shpall kushtetuta. Institucionet fetare kryesore ishin: kisha katolike,ortodokse, xhamia myslymane. Ne vitin 1924 Aleksandri 1-re e ndau mbreterine ne 9 njesi admininstrative dhe ajo u quajt Jugosllavi. U zhvilluan reforma asimiluese ndaj shqiptareve dhe ne v. 1924 u vendos diktatura mbreterore.
Bullgaria ishte nje vend agrar ku Mbizoteronte fshataresia dhe ekonomia bujqesore.Industria ishte e kufizuar.Bashkimi Agrar vendosi nje qeveri demokratike.U zbatua reforma agrare."Lidhja e Oficereve" vendosi dikataturen dhe "Terrorin e Bardhe".Per te perballuar forcimin e diktatures demokratike mbreti kaloi pushtetin ne duart e tij keshtu u vendos diktatura mbreterore.
Rumania ishte vend agrar ku fshataresia perbente 78% te popullsise.Pati nje kthese pas reformes agrare, duke bere fshataret me prone.
Rumania pas luftes pati njue zhvillim te madh ne industria u zhvillua metalurjia, perpunimi drurit etj.
-Politika Rumune
Kushtetuta u siguronte minoriteteve barazi, liri, arsimim ne gjyuhen amtare.(1923)
U krijuan parti sipas kombesive dhe pas luftes mbeti monarki
Ne 1930 erdhi ne fron Karoli II.U lidh me shtetet diktatoriale dhe me 1938 shperndau parlamentin.U vendos diktature mbreterore dhe me 1940 beri aleance me Gjermanine dhe Italine.

-Lufta Greko-Turke (1920-1922)
-Riatdhsimi i Grekeve
Fshataresia perbente 60% te pop ne Greqi. Bujqesia ishte e prapambeturdhe ende punohej me mjete primitive. Toka ishte e copetuar dhe kishte rendimente te ulta. Ne Greqi u vendos morkia me mbret Gjergjin II dhe me pas me 1936 u vendos si kryetar qeverie Metaksai.Ai shperndau parlamentin, anulloi kushtetuten dhe keshtu u vendos diktatura.Metaksai kishte si mkodel diktaturen Fashiste e Naziste.
Reforma e Xhonturqve (turqit e rijnë) bëri që ata ta marrin sundimin mbi perandorin. Në luftën I-rë Botërore, perandoria hynë në luftë në anën të boshtit të fuqive të mesme. Më 1917/18 prapë në lindje paraqitet problemi i Armenëve, i cili përsëri zgjidhet me ashpërsi. Me marrëveshjen e Severes (Séveres) më 1920 kufiri i perandorisë ngushtohet në Anatoli dhe i duhej t´a njihte sundimin grekë të Smirës (Izmiri). Mirëpo Mustafa Kemal Pasha (më vonë Ataturku) në krye të nacionalistëve turq i dëboi grekët dhe aleatët më 1921/22 nga Azia e Vogël dhe me Paqen e Luzianës (Lausanne) më 1922 përfundon sundimi i Sulltanit (aktualisht ishte Mehmedi i VI-të)
Më 1923 thirret republika dhe president i parë i saj shpallet Mustafa Kemal Ataturku ndërsa më 1924 shpallet i pavlefshëm edhe Kalifati. Ataturku ndërmerr reforma të shumta në bazë të zhvillimeve evropiane.
Full transcript