Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

fel

fel
by

sed sed

on 14 December 2012

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of fel

Fel Fel Fellerde növ kateqoriyası Melum növ Mechul növ Fel eşyanın iş hereket ve halını bildiren bir nitq hissesidir. Felin növleri danışan şexsin üzerinde iş görülen eşya ile qarşılıqlı münasibetini bildirir yeni: subyektin fele qarşı, subyektin obyekte qarşı ve bir de felle obyekt arasıdakı münasibetini.Buna eveller "felin babları", indi ise "felin növleri"adı veilir. Bu feller subyektin müsteqil söz şüklinde cümlede iştirak edib-etmemesinden asili olmayaraq,görülen işe qarşı münasibetini gösterir.
Melum növde iş gören melum olur,lakin melum olması o demek deyildir ki, subyekt mütleq müsteqil soz şeklinde iştirak etmelidir.Bu növün xüsusi şekilçisi yoxdur.Melum növde olan feller hem tesirli, hem de tesirsiz olur.Meselen:İmtahanı qurtardım. Kinoya baxdım. Mechul növ fellerde iş gören qrammatik cehetden
melum olmur.Burada subyektin esas tutub bu cür fellere mechul fel adı verilmişdir.
Mechul növü tesirli fellere -ıl4,-ın4(-n) şekilçilerini artırmaqla düzelir.Bütün mehsul son qozasına kimi yığılıb düvlete tehvil verilsin (E.Veliyev).Mechul növde obyekt mübteda, subyekt (berpa olunduqda) ise vasiteli tamamlıq vezifesinde çıxış edir.Sürücü saxlanıldı.-Sürücü yol polisi terefinden saxlanıldı.Mechul növ feller tesirliden duzelsede de, neticede tesirsiz olur. Felin qayıdış növ Bu növde işi gören melum olur,lakin iş subyektin öz üzerinde görülür.
Qayıdış növ feller -ıl4,-ın 4 şekilçileri vasitesi ile düzelir.Meselen:Qızlar quyunun başında yuyunurdular.Gülşen onun üzüne elel kinli baxdı ki, xanperi kenara çekildi.durna onon sğzlerini xatırladı ve utanırmış kimi elleri üzüne örterek çarpayıya yıxıldı(İ.Efendiyev)Qayıdış növ feller tesirliden düzlelib tesirsiz olur.*geyinmek ve soyunmaq felleri istisnadı. Felin icbar növü Bu növ fellerde işi ne hadiseni danışan,ne de haqqında danışılan yox, basqa bir şexs icra edir.Bu növ feller tesirli fellere -dır,-t şekilçisini artırmaqla düzelir.Meselen:Anar kağızları yığdırdı.O uşaqları güldürtdü.İcbar növ feller tesirli fellerden düzelir ve tesirli olur. Qarşılıq növ Müşterek növ Bu növde işin icrasında bir subyekt iştirak etmir, iş iki subyekt terefinden qarşılıqlı suretde icra olunur.Burada subyektin heç bir obyekt üzerinde tesiri olmur ve işin yalnız qarşı-qarşıya icra oluması esas rol oynayır.
Qarşılıqlı növün şekli elameti -ış4,-aş2 şekilçilerinden ibaretdir ve bir qayda olaraq tesirli fellerden düzelir.Mes:yazış,vuruş,görüş,deyiş ve s. kimi feller qarşılıqlı mena ifade edir:Süretle herlene deyirman daşının o terefinde dayanmış Musa elinin ununu çırparaq üçümüzle de görüşdü.Beyim qızararaq mühendisle el tutuşdu.( İ.Efendiyev) Felin müşterek növü hereketle onun subyekti arasındakı münasibeti eks etdirir.Felin bu növünde subyektin heç bir okyekt üzerinde tesiri olmur. Müşterek növ fellerin menasından melum olur ki, onun icracısında bir subyekt deyil,bir neçe subyekt iştirak edir ve hemin iş de subyekler terefinden eyni vaxtda,hem de birge ve paralel suretde yerine yetirilir.Bu növ feller ış4 şekilçisi ile düzelir. Mes:gülüşdük,ağlaşdılar,meleşdiler.
Müşterek növ tesirsiz fellerden emele gelir,növ şekilçisini qebul etdikden sonra yene de tesirsiz olaraq qalır ve buna göre de o heç bir obyekt teleb etmir.
Full transcript