Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

engelliler için beden eğitimi ve spor

No description
by

melekozbek özbek

on 7 October 2012

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of engelliler için beden eğitimi ve spor

Engelliler için beden eğitimi ve spor Terminoloji ve Tanımlar Doll-Tepper ve arkadaşları, adapte edilmiş fiziksel aktiviteyi 1989’da engel, hastalık ya da yaşlılık nedeniyle bireyin sınırlanmış kapasitesine uygun olarak düzenlenen fiziksel aktivite ve spor olarak tanımlamışlardır. Fiziksel aktivite, rekreasyon, spor, terapi yada fitness için bir araç olarak görülmektedir. Örneğin: Tekerlekli
sandalyeden basket atma. Görev:
Basket atmak Çevre: Basketin yüksekliği, topun ağırlığı
, topun büyüklüğü, tekerlekli sandalyenin
güç taşıma özelliği. Bireysel: Kol ve gövde kas kuvveti, gövde kontrolü, tekerlekli sandalye kullanma becerisi, algılama, dikkat, el-göz koordinasyonu.

Tüm bu değişkenler bireyin kapasitesine uygun hale getirildiğinde bireyin aktiviteye katılımı en üst seviyeye ulaşacaktır. Dinamik Bir Sistem Olarak EFA

Engelliler için fiziksel aktivite, teori ve pratik arasında dinamik bir süreçtir. Alandaki gelişimin sağlanabilmesi hem uygulama hem de bilimsel çalışmaların etkileşimine bağlıdır. Brezilyalı filozof Paulo Freire (1921-1997) Hakları Savunma Ağı Olarak EFA

EFA nın güçlendirmek için hizmet verdiği ve uğraştığı insanlar, toplumun çoğunluğundan daha az kaynağa ve güce sahiptirler. İnsan hakları açısından ciddi ihlallerle karşı karşıya kalmaktadırlar. BM istatistiklerine göre 650 milyon kişi fiziksel yada zihinsel engelle yaşıyor. Genelde engelli bireylerin yüzdesinin yaş gruplarına göre farklılık gösterdiğini biliyoruz; %10’u doğumdan adölesan döneme kadar olan yaş grubunu, %30’u 21-65 yaş aralığını, %50’si 66-üzeri yaş grubunu kapsamaktadır.

EFA, insan çeşitliliğinin değerini bilir ve farklı olan insanların bütünleşmesi ve birlikte yaşamaları ilkesini benimser. Engelliler İçin
Beden Eğitimi ve Sporu
Yaygınlaştırma Stratejileri 1.Görünürlük: Uygulama alanında iyi örnekler sunmak, ailelerin, toplumun ve yetkili kişilerin hizmetimizi ve programlarımızı görmesini sağlamak, farkındalığı artırır. 2.Kayırma: Engelli bireylere yönelik spor organizasyonlarına çeşitli şekillerde destek veren ve engelli birey çalıştıran işyerlerinden alışveriş yapmak ve bu işyerlerini organizasyonlarda etkin olarak tanıtmak diğer kurumlara da örnek teşkil edecektir. 3.Basın-Yayın: Yapılan tüm çalışmaların web siteleri, makaleler, panolar, broşürler, kartlar vs. şeklinde yazılı bir ürün haline dönüştürülmesi programın tanıtımında etkili olacaktır. Basınla yapılacak ortak çalışmalar, engelli bireyler için fiziksel aktivite olgusunun kitle iletişim araçları ile yayılmasına katkıda bulunur. e:Engelli kişilerin ,dinlenme,turizm,eğlence ve spor faaliyetlerinin düzenlenmesinde görev alan kişilerin hizmetlerinden yararlanmalarının sağlanması 5.Yasal İşlem: Engelli bireylerin fiziksel aktiviteden yararlanmaları konusunda kanuna uymayan yetkilileri, yasal protokolleri göstererek uyarmak, gerektiğinde yasalara başvurmak yetersizliği olan, aktivite kısıtlılığı ve katılım kısıtlılığı olan bireylerin sesini duyurmak ve tam katılımlarını sağlamak için son çare olabilir. a:Engelli kişilerin her düzeyde yaygın spor faaliyetlerine mümkün olan azami ölçüde katılımlarının cesaretlendirilmesi ve teşvik edilmesi b:Engelli kişilerin engelli olma durumu ile ilgili spor ve dinlenme faaliyetlerini düzenleme,geliştirme ve katılma fırsatına sahip olmalarının sağlanması ve bu amaçla uygun talimat,eğitim ve kaynakların başkaları ile eşit bir şekilde temin edilmesinin sağlanması c:Engelli kişilerin spor,dinlenme ve turistik tesislere girişlerinin sağlanması
d:Engelli çocukların okul sistemindeki bu tür faaliyetler dahil olmak üzere oyun,dinlenme,eğlence ve spor faaliyetlerine başka çocuklarla eşit bir şekilde katılımlarının sağlanması 4.Uluslararası Politika: Engelli Çocuklar İçin Beden Eğitiminin Hedefleri PSİKOMOTOR GELİŞİM Psikomotor Alan Algısal motor fonksiyonlarını geliştirebilme; İyi planlanmış bir beden eğitimi programı, sadece çocukların motor gelişimini değil, duyuşsal ve bilişsel alanlarda da gelişimini hedeflemektedir. Sherrill’e göre, gelişimsel özellikleri nedeniyle normal gelişim gösteren çocuklarla engelli çocukların hedef sıralamasında fark gözetilmelidir. Normal sınıflarda “fiziksel ve motor yeterliliği geliştirmek”, özel beden eğitiminde ise “olumlu benlik gelişimi, sosyal yeterlilik, algısal motor gelişim” ilk sırada yer alması gereken hedefler olmalıdır.

Ağır zihinsel engelli çocuklar için, beden algısı, algısal motor fonksiyon ve duyusal bütünleşme alanlarına, hafif dereceli zihinsel engelli çocuklar için eğlenceli, gerilim giderici, benlik kavramı, sosyal yeterlilik ve arkadaş kabulü alanlarına öncelik verilmesi gerektiğini ileri sürmektedir. Kuvvet, dayanıklılık, esneklik, koordinasyon, hız ve denge gibi bu faktörler, her bir becerinin temel unsurları olup etkili olma dereceleri becerilere göre farklılık göstermektedir.

Engelli bireyler için beden eğitimi dersinin psikomotor amaçları olarak şunlar önerilmektedir; Fiziksel aktivitelere katılarak fiziksel ve motor uygunluk düzeylerini geliştirebilme; Beden Kompozisyonu: İnsan bedeninin temel yapısal bileşenleri, kas, kemik ve yağ dokusudur. Cinsiyete, yaşa ve yaşam şekline göre farklılık gösteren bu bileşenler, boy uzunluğu, ağırlık ve yağ dokusu (deri kıvrım kalınlığı) ölçümleri ile nesnel olarak ölçülebilmektedir. Esneklik: Esneklik, bir hareketin yapılması sırasında, çeşitli vücut parçalarının hareket etme yeteneği olarak tanımlanmaktadır. Çocukların esneklik yeteneklerinin beş yaştan sekiz yaşa kadar sabit olduğu, on iki-on üç yaşlarında en uç noktaya ulaşarak yaşla birlikte azaldığı belirtilmektedir. Kuvvet: Kuvvet, kas ve sinir sisteminin çalışmalarının bir sonucu olarak bir dirence karşı koyabilme yetisi, ya da bir direnç karşısında belirli bir ölçüde dayanabilme yetisi olarak tanımlanmaktadır. c. Olgun Evre: Bu evrede çocuklar, mekanik yönden etkili, uyumlu ve kontrollü gelişmiş hareketlerini sergilemektedir. Çocukların beş-altı yaşlarında bu evreye ulaşmaları beklenmektedir. Çeviklik: Görsel, kinestetik ve vestibüler sisteme bağlı olarak çabuk ve doğru şekilde pozisyon değiştirme yeteneğidir. Bu sistemlerin herhangi birinde kayıp varsa çeviklik tehlikeye girer. Güç ya da patlayıcı kuvvet: Kasların maksimum efor sarfetmesi için hızlı bir şekilde kasılması ve koordine etme yeteneğidir.

Hız: Hız, kısa süre içinde çabuk hareket etme yeteneğidir. Koordinasyon: Koordinasyon, bir hareket modeli içinde motor ve duyu sistemlerinin bütünleşme yeteneğidir. Denge: Bedenin belirli bir durumda dengesini devam ettirme yeteneği olarak tanımlanan denge, genellikle ikiye ayrılmaktadır. Kişinin sabit beden pozisyonu koruması statik denge, hareket gerektiren aktivite ile ilgilenirken bedenin dengesini koruması ise, dinamik denge olarak isimlendirilmektedir. a. Başlangıç Evresi: Çocuklar bu evrede, kendi bedenlerinin hareket yeteneklerini anlamak ve bunları denemek için çaba göstermektedirler. Ritim ve koordinasyon zayıftır. b. İlk Evre: Bu evrede, abartma ve sınırlama olmakla beraber, artan kontrol ve ritmik koordinasyona bağlı olarak çocuğun hareketleri daha uyumlu ve kontrollü olmaya başlamaktadır. Bu hedef, görsel, işitsel, dokunsal, vestibülar ve kinestetik fonksiyonları kapsayarak artan duyusal bütünleşme aracılığı ile zihinsel, dil, motor fonksiyonları geliştirme; algısal motor aktiviteler ve oyunlar aracılığı ile akademik öğrenmeyi pekiştirme amaçlarını taşımaktadır. Algı, duyusal ve merkezi sinir sistemi süreçleri arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan duyusal bilginin yorumlanmasıdır. Algısal motor gelişim, hareket deneyimlerinden ortaya çıkan duyusal uyarıcıyı bütünleme yeteneğini geliştirme sürecidir.

Algısal motor gelişime örnek olarak fırlatılmış topa vuruş verilebilir. Fırlatılmış top madeni levhaya doğru gelirken, madeni levhayı tutan kişi tüm dikkatini topa ve onun izlediği yola yoğunlaştırır. (cc) photo by medhead on Flickr 4.FİZİKSEL MOTOR UYGUNLUK
Kalp dolaşım sistemini geliştirebilme
İdeal ağırlığı koruyabilme 8.OYUN BECERİLERİ
Oynamayı böğrenebilme
Kişilerle oyuncak ve diğer malzemelerle etkileşim kurabilme 5.ALGISAL MOTOR FONKSİYON VE DUYUSAL BÜTÜNLEŞME

Bilişsel,dil ve motor fonksiyonları geliştirebilme

Oyun ve algısal aktiviteler yolu ile akademik öğrenmeyi geliştirebilme 2.SOSYAL YETERLİLİK

Sosyal yalnızlığı azaltabilme

Paylaşma,iletişim kurma gibi uygun sosyal davranışları öğrenebilme 6.SERBEST ZAMAN BECERİLERİ

Beden eğitimi dersinde öğrendiklerini ,yaşam boyu spor,dans ve su becerileri alışkanlıklarına dönüştürebilme

Rekrasyon için toplumsal kaynakları tanıyabilme 3.MOTOR BECERİ VE MODELLER

Koşma,yakalama,fırlatma,atlama,sekme,topa ayakla vurma,sıçrama gibi temel motor becerileri olgun formda öğrenebilme

Oyun,spor,dans ve su oyunlarına katılarak motor becerilerde uzmanlaşabilme UZUN VADELİ HEDEFLER 1.OLUMLU BENLİK KAVRAMI
Hareket yeteneğini ve beden beğenisini arttırabilme ,
Çevreye uyum sağlamayı öğrenmek ve değiştiremeyeceği sınırlılıklarını kabul edebilme 7.GERİLİMİN GİDERİLMESİ
Eğlenmek,rekrasyon aktivitelerine katılabilme,mutlu olabilmeHiperaktiviteyi azaltmak gevşemeyi öğrenebilme 9.YARATICI İFADELER
Yaratıcılığı arttırabilme

Bir hareket problemi ortaya atıldığı zaman orjinal tepkiler yaratabilme İşitsel ayırt etme;farklı frekans kalite ve genişlikteki sesi ayıt etme yeteneğidir.İşitsel algı değişmezliğini çeşitli işitsel uyarıcılar arasındaki farkı ayır etme ve tanıma yeteneğini kapsar.

Temporal işitsel algı;uygun tempoda sunulan çeşitli işitsel uyarıcılar arasında ayrım yapmak ve tanıma yeteneği olarak tanımlanmaktadır.temporal işitsel algı hız,vurgu,tempo ve işitsel uyarıcının sırasını ayırt etmeyi içerir İşitsel algısal motor gelişim;işitsel şekil-yer algısı,sesin yerini belirleme,ayırt etme,anlık algı ve işitsel motor koordinasyon gelişiminin temeli işitsel uyarıcıyı duyusal girdi olarak alma ve aktarma yeteneğidir

İşitsel şekil-yer algısı;uygun işitsel uyarcıya dikkat etme ve ayırt etme yeteneğidir.İlgisiz uyarıcıyı göz ardı etme ve ilgili uyarıcıya dikkat etmeyi gerektirir. Görsel algısal değişmezlik;objelerin farklı görünümlerine rağmen onları tanıma yeteneğidir.

Görsel motor koordinasyon;görme ile beden hareketleri arasında koordinasyon sağlama yeteneğidir Şekil yer algısı;bir şekli arkasındaki alandan ayırt etme ve şekli oluşturan unsurların bütününe anlam verme olarak tanımlanmaktadır
.
Mekansal ilişki algısı;objeleri bir kişi ve bir başka obje ile ilişkili olarak yerleştirme anlamına gelir. DUYUSAL BÜTÜNLEŞME

Santral sinir sisteminin fonksiyonunu bozan engel yada nörolojik durum gibi faktörlerden etkilenir. GÖRSEL ALGISAL
MOTOR GELİŞİM ALGISAL MOTOR BOZUKLUKLAR

Algısal motor sürecinin modeli bu süreçteki aksaklıkları anlamak açısından yararlı bir kaynaktır.Girdi'de,bütünleştirmede,çıktıda ve geri bildirimde aksaklıklar olabilir.Girdi'deki bozukluk çeşitli nedenlerden kaynaklanabilir (görme,işitme engeli gibi) (cc) photo by theaucitron on Flickr İşitsel motor koordinasyon;beden hareketleri ile işitsel uyarıcıyı koordine etme yeteneğidir.Bu koordinasyon görme engelli bireyin top oyununda yuvarlanan zilli topa uzandığı zaman açıkça görülür.
Derin duyu;proprioception organizmanın içinden gelen uyarıcıya tepki veren algısal motor yeteneklerdir.Kaslardan tendonlardan eklemlerden ve vestibüler duyu reseptörlerinden ortaya çıkan duyusal uyarıcılardır. Vestibüler sistem;iç kulakta bulunmaktadır.Beden hareket ederken vestibüler sistemden duyusal uyarıcılar serebelluma ve beyin sapına gönderilir.Bu iki alandan başın pozisyonu hakkında bilgi gözün ekstra ocular kaslarına korteksteki duyusal alana mideye serebelluma ve spinal kordun aşağı bölümüne gönderilir.
Kinestetik algı;kinestetik reseptörler eklemlerde kaslarda tendonlarda bulunur.Kinestetik reseptörlerden bedenin,kol ve bacakların pozisyonu hakkında merkezi sinir sistemine bilgi verilir. Bedenin farkında oluş,beden şeması beden imajı beden kavramı yada bilgisini kapsar.Temel düzeyde beden şeması bireylere bedenlerinin nerede sonlandığını ve dış alanın nerede bittiğini anlamalarına yardım eder. Bedenin farkında oluş a)beden imajı;bireyin bedeni hakkında sahip olduğu duygularını kapsar.Biyolojik zihinsel psikolojik ve sosyal deneyimlerden etkilenir.Beden parçalarının içsel farkında oluşu ve nasıl fonksiyon gördüklerni kapsar b)beden kavramı;bireyin kendi bedeni hakkındaki sözel bilgisidir.Beden parçalarını isimlendirme ve bedenin ve parçalarının mekanda nasıl hareket ettiğini anlamayı kapsar c)bedenin iki yanının farkında oluş ve dik pozisyonu sürdürme hissi
Yukarı-aşağı ve sağ-solun içsel farkındalığı kapsar.Yansallık bedenin iki yanının içsel farkındalığıdır.Normal olarak yansallığın gelişiminin iki tarafın farkındalığından tek tarafın farkındalığına doğru ilerlediğine inanılır. d)dokunsal algı;dokunsal algı bedenin deri üzerinden gelen duyumları yorumlama yeteneğidir.Kinestetik algı içsellikle ilişkili iken dokunsal algı dışsallıkla ilişkilidir. BİLİŞŞEL GELİŞİM

Özel beden eğitiminin bilişsel amaçları şu şekilde sıralanmaktadır;yaratıcılığını geliştirebilme,oyun becerilerini geliştirebilme .
Full transcript