Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Zedelijk Haarlem 1850-1900 in (archief)bronnen

No description
by

Je Bibliotheek

on 4 October 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Zedelijk Haarlem 1850-1900 in (archief)bronnen

http://prostitutieindenegentiendeeeuw.blogspot.nl
Zedelijk Haarlem
- 1850-1900 -
.
Onderzoek: stap voor stap
a.d.h.v. gebruikte bronnen
Datum inschrijving
Naam
Geslacht
Geboortedatum en -plaats
Gezindte
Burgerlijke staat
Beroep
Adres in Haarlem
Vestigingsdatum
Vorige woonplaats
Datum van vertrek
Plaats van bestemming
Overlijdensdatum
Dienstboderegister
1860-1900
Totaal aantal prostituees per jaar Bron: Jaarverslagen Gemeente
Bronnen
Vrouwen -> register Stads- en Armenhuis
Militairen -> G.J.D. Mounier (1889)
Bronnen:
Dienstboderegister
Jaarverslagen gemeente Haarlem
1850-1900:

Amsterdam, Rotterdam en Den Haag -> Toename illegale prostitutie

Middelgrote steden -> Afname prostitutie
Verandering samenstelling
groep
prostituees
Daling buitenechtelijke geboorten van het aantal inwoners:
10,5% (1812-1836)
2,6% (1890-1914)
Verslag Middernachtzending
Na bordeelverbod van 1900:
3 illegale bordelen en straatprostituees
Wat was de oorzaak
van de omwenteling?

Werkgelegenheid neemt toe in diensten en nijverheid, ten kostte van agrarische sector

Technische innovaties -> groei van kapitaal -> geïnvesteerd infrastructuur -> meer personen- en goederenvervoer

Toename levensstandaard -> daling sterfte
Verband met moderne economische groei?
Samenstelling prostituees
Publieke vrouwen in bordelen
Bron: dienstboderegisters 1860 - 1900
Klopt dit ook voor Haarlem?
Bron: dienstboderegisters 1860-1900
Bronnen: politieverordeningen prostitutie
Politieke invloeden
Legale Prostitutie
Illegale Prostitutie
Illegale Prostitutie
Politieke invloeden
Opkomst socialisten/katholieken

Sociaal-culturele invloeden
Maatschappelijke organisaties

Economische invloeden
?
Historiografie
Utrecht
Leiden
Nijmegen
Onderzoeksopzet
Vestiging bordelen - niet zichtbaar
Prostituees melden politie
Inschrijven - bewijs
Wekelijkse medische keuring
Politieke invloeden
Gemeentewet... 1851
Wet tot verzekering der uitvoering van sommige voorschriften in plaatselijke verordeningen... 1853
Wet op geneeskundig staatstoezicht ... 1865 (inspecteur -> adviserend)
... Schrappen verplichte opname in gasthuizen bij geslachtsziekte ...1887
Bronnen:
Openbare en geheime
gemeenteraadsverslagen
Bronnen:
Beschikkingen
Burgemeester
Politieke invloeden
Politieke invloeden
Politieke invloeden
William Thomas Stead
Pall Mall Gazette, 1885
Sociaal-cuturele invloeden
Mr. E.A. Iordens, Burgemeester 1866 - 1893
Prostitutie geen groot discussieonderwerp
Klachten over prostitutie werden ongegrond verklaard
Afwijzing verzoek Vereniging Bevordering Volksgezondheid om adviesorgaan gemeente te worden, 1882
Geringe politiemacht,
1860 -> 27.781 inw -> 15 dag- en 23 nachtagenten
1899 Bordeelverbod, maar prostitutie blijft legaal beroep
J.W.G. Boreel van den Hogelanden, Burgemeester 1893 - 1912
Druk maatschappelijke groeperingen
Sluiting 5 illegale bordelen
Bron: http://en.wikipedia.org/wiki/File:William_Thomas_Stead.jpg
Verslagen in de PMG:
http://dlib.nyu.edu/undercover/maiden-tribute-modern-babylon-w-t-stead-pall-mall-gazette
Johannes Balkestein
Onderzoek naar blanke
slavinnenhandel in Nederland
Bron: IISG http://www.iisg.nl/archives/en/files/n/ARCH00918full.php

van
"aan luxe verslaafde vrouwen"
naar
"slachtoffers van listige handelaren"
Sociaal-culturele invloeden
Middernachtzending
Sociaal-culturele invloeden
Bronnen:
Verslagen MNZ: UVA Bibliotheek, NH Archief
Brieven gemeente; Posteren bordelen - mannen;
Contact prostituees - vrouwen
Sociaal-culturele invloeden

-
Maar:
Danshuizen/cafe's in het overzicht waren niet altijd bordelen
Burgemeester BvdH sluit er maar 5
Impact drankwet uit 1881 (vergunningen verdubbelen in 10 jaar tijd)
Bronnen:
Politiearchief
Arrondissementsrechtbank
Krantenbank KB: http://kranten.kb.nl/
Krantenbank NHArchief
Problemen MNZ en bordeelhouders van de fam. Winkelaar
Verspreiding verhalen door afschaffing belasting op kranten
Wilma van den Brink, MA
Teamleider informatiediensten
Hogeschool van Amsterdam
Johannes van der Steur, oprichter MNZ
Moderne economische groei leidde tot...
Groei stad, van 28.000 -> 65.000 inwoners
Arbeidsparticipatie (stijging huwelijken)
Alternatief werk vrouwen nam toe -> daling aanbod
Samenstelling groep prostituees verandert
Toename mobiliteit -> vraag niet afhankelijk van het aanbod in een bepaalde stad.
Bron:
Beroepstellingen (onderdeel Volkstellingen) http://www.volkstellingen.nl/
Cijfers 1849 - 1859 minder betrouwbaar Vragen niet gespecificeerd en geen controle op antwoorden
Vrouw die echtgenoot hielp op het land of in de winkel werd niet meegeteld
Maar...
Dienstboden
Wasserijen, kledingateliers, confectieindustrie
Onderwijs, verpleging (middenklasse)

Hoe meer scholing, hoe hoger het salaris
Bronnen:
Dienstboderegisters 1860-1900

Prostituees
datum van vestiging - geboortejaar = leeftijd als men naar Haarlem komt.
leeftijd neemt toe
geboorteplaats:
Haarlemse prostituees verdwijnen
opkomst uit buitenland en oosten Nederland

Uitzondering jaren tachtig
Bronnen:
Spoorboekjes bij Spoorwegmuseum Utrecht

Kosten treinkaartje
bleven gelijk 1850-1900
Verschuiving naar grote steden
Bronnen:
Dienstboderegisters 1860-1900

51%
68%
80%
75%
Meer treinen per traject
F.A. Stemvers, Meisjes van plezier: de geschiedenis van de prostitutie in Nederland (Weesp 1985)

Diet Sijmon, 'Een noodzakelijk kwaad. Maar voor wie? Prostitutie in Nederland in de tweede helft van de 19e eeuw', Jaarboek voor vrouwengeschiedenis 1 (1980).
Economische invloeden
Economische invloeden
Economische invloeden
Economische invloeden
Economische invloeden
Bronnen
Politiek (Juridisch)
Economisch
Sociaal-cultureel
Verordeningen
Beschikkingen Burgemeester
Gemeenteraadsverslagen
Politiearchief
Rechtbank (Arrondissement)
Jaarverslagen gemeente
Middernachtzending
Gasthuizen/opvang
Kranten
Pamfletten
Dienstboderegisters
Prostitutieregisters
Belastingen
Beroepstellingen
Ook in Haarlem neemt de prostitutie af
Primaire bronnen: dienstboderegisters, jaarverslagen gemeente, register zieke vrouwen, Mounier, Middernachtzending
Secondaire bronnen: boek onderzoek Kok
Boeken: H.A. Diedericks e.a., Van Agrarische samenleving naar verzorgingsstaat (2e dr; Amsterdam 1994); J.L. v. Zanden en A. van Riel, The strictures of inheritance (Princeton en Oxford 2004)
Maar...
MNZ verslag: wat is een bordeel?
Drankwet 1881 - Staatscourant: aantal vestigingen per gemeente met een drankvergunning
Jaarverslagen gemeente: sluiting 5 illegale bordelen
Full transcript