Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Төмөрлөгийн үйлдвэрлэл 11в Б.Буяннэмэх

No description
by

buya b

on 25 March 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Төмөрлөгийн үйлдвэрлэл 11в Б.Буяннэмэх

Төмөрлөгийн үйлдвэрлэл
Машин үйлдвэрлэл

Төмөрлөгийн үйлдвэрлэл
Нэг хүнд ноогдох төмөрлөгийн бүтээгдэхүүний хэмжээг улс орны хөгжлийн түвшинг тодорхойлох нэг шалгуур болгон авч үздэг.
Үйлдвэрлэл нь олборлох, хүдрийн ба хүдрийн бус төмөрлөг түүхий эдийг баяжуулах ба боловсруулах, ган, хайлш зэрэг бэлэн бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх дэамжлагаас бүрдэнэ.
Үйлдвэрлэлийн явцад их хэмжээний химийн бодис, ус, эрчим хүч ашигладаг тул байгаль орчинд сөрөг нөлөө их.
Төмөрлөгийн үйлдвэрлэлийн бүтээгдэхүүнийг өнгөт, хар, үнэт гэж 3 ангилна.
Хар төмөрлөг
Хар төмөрлөгийн үйлдвэрлэлийн ихэнх төвүүд нь Рурын сав, Краков, Дээд Силез, Донбасс, Кривой рог, Кузбасс зэрэг томоохон орд газруудаар даган хөгжсөн. 1970аад оноос Япон, АНУ, Австралид далайн эрэг орчмын боомт хотуудад өндөр хүчин чадал бүхий төмөрлөгийн үйлдвэрүүд баригджээ. Украйн, Бразил, Энэтхэг, Итали, Франц, Турк, Испани, Мексикт ч хар төмөрлөгийн үйлдвэрлэл эрчимтэй хөгжиж байна.
Хар төмөрлөгийн үйлдвэрлэлээр тэргүүлэгч орнууд
100%
Оросын Холбооны Улс
13%
Канад
10%
Америкийн Нэгдсэн Улс
9%
Австрали
6.5%
Он
Ган хайлуулалт (сая тн)
1927-1950
1950-1958
100-200
300
1958-1964
400
1964-1968
500
1968-1970
600
1970-2010
800
Герман, Итали, Франц, Их Британи, АНУ, Канад, ОХУ, Украйн зэрэг улсуудад төмөрлөгийн үйлдвэрлэл өндөр хөгжижээ. ХХ зууны эхний хагаст голлох үйлдвэрүүдийг нүүрсний сав газруудын ойролцоо байгуулдаг байсан бол өнөө үед далайн томоохон боомт хотуудаар байгуулах болжээ. Дэлхийн зах зээлд дунджаар 200 сая тн хар төмөрлөг тогтмол гардаг. Гол экспортлогч нь Европын холбооны улсууд, Япон, ТУХН, импортлогч нь АНУ, Хятад юм.
Өнгөт төмөрлөг
Хар төмөрлөг гэж ган хайлуулахад ашигладаг, химийн хатуулаг шинж чанараараа төмөртэй ижил төрлийн металлуудыг хэлдэг. Хром, албин чулуу (кобальт), манган (марганец) болон тугалгас (молибден) зэргийг энэ бүлэгт өргөн оруулдаг боловч тэдгээрийг гангийн чанарыг сайжруулахын тулд хэрэглэдэг болохоор заримдаа төмрийн хайлш ч гэж бас нэрлэдэг.

Хайлш гэдэг нь хоёр ба түүнээс олон металлаас тогтдог, гадаад байдлаараа нэгэн жигд, төмөрлөг металл бөгөөд механик хүчний аргаар салгаж болохгүйгээр хоорондоо авцалдсан байдаг. Хайлш нь бусад төмөрлөгөөр хийсэн зүйлээс илүү өөр чанартай байдаг учраас түүнийг илүү өргөн хэрэглэдэг. Жишээлбэл, зэс ба цагаан тугалганы хайлш болох гууль нь цэврээрээ тус тусдаа байгаа хоёр өөр төмөрлөгөөс илүү хатуу бөгөөд нягт байдаг. Хүрэл бол зэс, хар тугалганы хайлш бөгөөд түүнийг олж илрүүлсэн нь Хүрэл зэвсгийн үе хэмээн нэрлэдэг соёл иргэншлийн үеийг нээсэн юм. Өнөө үед хайлшийг сансар, цахим болон эрчим хүчний тэргүүлэх технологт хэрэглэж байна. Зарим нийтлэг хэрэглээ болон адил төстэй шинж чанараар нь төмөрлөгийг хэд хэдэн бүлэгт хуваадаг.
Хайлш
Өнгөт төмөрлөгт хөнгөн цагаан, зэс цагаан тугалга, магни, хар тугалга болон цайр багтдаг бөгөөд тэдгээрийг ган хайлуулахад ихээр хэрэглэдэггүй
Дэлхийн 2-р дайнаас хойш баруун Европын орнуудад зэс, цайр, хар тугалга зэрэг хүнд, өнгөт төмөрлөгийн үйлдвэрлэл зонхилж байсан бол ХХ зууны 60-70 аад оноос хөнгөн цагааны үйлдвэрлэл Хятад, Энэтхэг, Бразил зэрэг орнуудад шинээр хөгжих боллоо.
Үнэт эрдэнийн буюу зэвэрдэггүй төмөрлөг
Алт
Мөнгө
Цагаан алт
Салбар
Тэргүүлэгч орнууд
Бүтээгдэхүүн
Онцлог
Хар төмөрлөг
Хятад Бразил Австрали ОХУ АНУ
Ган, ширэм, гөлмөн төмөр
1980-аад он хүртэл эрчимтэй хөгжсөн.ШУТХ-ын нөлөөгөөр багассан.
Өнгөт төмөрлөг
ОХУ Хятад АНУ Канад Австрали Бразил
Зэс, хөнгөн цагаан,боксит,молибден, алт, мөнгө, цайр
Хөгжиж буй орнуудад зэсийн 80%, хөнгөн цагааны 30%иас илүүг үйлдвэрлэж байна.
Машин
АНУ Япон Герман
Авто машин электрон техник
Нийт бүтээгдэхүүний 90%ийг хөгжингүй орнууд үйлдвэрлэдэг.
Машин үйлдвэрлэл
Машин үйлдвэрлэл нь (мөн машин судлал ч гэж нэрлэдэг) аж үйлдвэрийн сонгодог салбар буюу инженерийн сонгодог шинжлэх ухаан юм. Энэ салбар нь машины хөгжил, хийц болон үйлдвэрлэлийг дотроо агуулдаг.

Машин үйлдвэрлэл нь аж үйлдвэрлэлийн салбар болон хөгжих шалтгаан нь нь гар аргаар металл боловсруулах дархан (төмрийг хайлуулан түүгээр эд материал хийдэг хүн) болон мужаанаас эхлэлтэй бол инженерийн сонгодог шинжлэх ухаан болон хөгжих нь орчин үеийн шинжлэх ухааны систем болох сонгодог физик, ялангуяа сонгодог механик дээр тулгуурлан хөгжсөн явдал юм.
Машин үйлдвэрлэл
Хүнд даацын
Уул уурхайн, замын, барилгын, усан ба нисэх онгоцны
Цахилгаан
Телевиз, компьютер, радио, багаж төхөөрөмж
Тээврийн
Ачааны, суудлын, мотоцикл, унадаг дугуй
Суудлын Хүнд даацын Цахилгаан Усан онгоц
1 Япон Япон Хятад Солонгос
2 АНУ Герман Солонгос Япон
3 Герман АНУ Япон Хятад
4 Франц Итали АНУ Итали
5 Солонгос Хятад ОХУ Бразил
Суудлын машин
Хүнд даацын
Цахилгаан
Өнгөт төмөрлөгийн үйлдвэрлэлийн байршил
Хятад
21%
Анхаарал тавьсан явдалд БАЯРЛАЛАА
МАШИНЫ ТӨРЛҮҮД
Full transcript