Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Autyzm a zaburzenia rozwoju mowy u dzieci

No description
by

Aneta Sylwia

on 1 April 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Autyzm a zaburzenia rozwoju mowy u dzieci

Autyzm a zaburzenia rozwoju mowy u dzieci
Conclusion
Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)
Aneta Wojciechowska
Zakład Pedagogiki Specjalnej
UAM Poznań

Autyzm a zaburzenia rozwoju mowy u dzieci

Postępy w przyswajaniu poszczególnych sprawności językowych przez dzieci z organicznymi uszkodzeniami struktur korowych cechuje wolne tempo, co skutkuje znacznym ograniczeniem możliwości komunikacyjnych i poznawczych

Rehabilitacja w zaburzeniach korowych

Różnicowanie

Zaburzenia na poziomie rozwoju mowy i języka: zaburzenia na poziomie obszaru mowy biernej i czynnej, brak bądź ograniczone rozumienie znaczeń słów
Zaburzenia na poziomie komunikacji społecznej: brak bądź ograniczone zainteresowania drugą osobą, trudności w podejowaniu interakcji , brak rozumienia komunikacji pozawerbalnej, brak gestykulowania, zaburzona, często nieadekwatna mimika, zaburzenia na poziomie teorii umysłu
Dodatkowe trudności: echolalia, stymulacje, odwracanie zaimków, zaburzona prozodia,

Mowa dzieci z autyzmem

Objawy:
dziecko posługuje się neologizmami i szczątkową formą wyrazów,
wypowiada zdeformowane quasi-słowa bez stałego związku ze znaczeniem
ma trudności w powtarzaniu głosek, słów i zdań, a jeśli nawet –to nie rozpoznaje ich znaczenia

Konsekwencje w wieku szkolnym: jak w przypadku alalii motorycznej

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Objawy:
Podstawowym problemem są trudności językowe dotyczące przede wszystkim rozumienia mowy.
Rozumienie ma charakter globalny, tzn. opiera się na rozpoznawaniu kontekstu sytuacyjnego, prozodycznego konturu wypowiedzi i pojedynczych słów, które są najbardziej znane i zrozumiałe

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Alalię sensoryczną rozpoznaje się wówczas, gdy u dziecka:
opóźniony jest początek rozwoju mowy,
występują zaburzenia rozumienia i mówienia,
słownik czynny i bierny jest ograniczony zarówno w aspekcie ilościowym jak i jakościowym,
obserwuje się ubogą i niepoprawną strukturę gramatyczną wypowiedzi,
nie występują zdolności narracyjne

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Uszkodzenie w okresie prelingwalnym tych struktur kory mózgowej, które odpowiadają za funkcje analizatora słuchowego (przede wszystkim płaty skroniowe), następują zaburzenia mowy określane w logopedii jako alalia sensoryczna

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Następstwa w wieku szkolnym:
trudności w czytaniu i opanowaniu poprawnej pisowni,
zaburzenia w relacjach interpersonalnych,
zaburzenia emocjonalne i behawioralne,
wtórna niepełnosprawność intelektualna, jeśli głębokość zaburzeń językowych uniemożliwia u nich rozwój myślenia pojęciowego

Alalia motoryczna (Wygotski, 1989, Panasiuk, 2010)

Na zrozumiałość i skuteczność zachowań komunikacyjnych dzieci z alalią motoryczną, których wypowiedzi słowne są zredukowane lub nieczytelne dla otoczenia, w dużym stopniu wpływają czynniki pozawerbalne, takie jak: gest, mimika, układ sytuacyjny. Dzieci te pozostają w kontakcie słownym posługując się okrzykiem, gestem, pantomimą, poprawnie wykonują proste polecenia. Nawiązują właściwy kontakt uczuciowy i intelektualny z otoczeniem, są inteligentne.

Ale:

Objawy:
Mylenie i zniekształcanie dźwięków,
Zaburzeni kinestezji artykulacyjnej: przesadne ruchy warg, języka, szczęki są objawem poszukiwania właściwego ułożenia artykulatorów w trakcie realizacji wypowiedzi słownych
Zaburzenia na poziomie suprasegmentalnym
Agramatyzmy
Zaburzenia na poziomie fleksji
Długie utrzymywanie się infantylnych formacji leksykalnych
Nieprawidłowo i rzadko używane są przyimki
Zaburzenia nominacji
Słownik dziecka obejmuje głównie rzeczowniki, wykrzykniki i zaimki, niewielki jest udział innych części mowy

Alalia motoryczna (Panasiuk, 2010)

Alalię motoryczną rozpoznaje się wówczas, gdy u dziecka trudności porozumiewania się przyjmują postać całkowitego braku aktywności słownej lub też dotyczą znacznego opóźnienia w rozwoju wszystkich sprawności językowych: fonologiczno-fonetycznych, fleksyjnych, słowotwórczych, leksykalno-semantycznych, syntaktycznych, narracyjnych


Alalia motoryczna (Panasiuk, 2010)

W przypadkach alalii motorycznej deficyty rozwojowe mają charakter specyficzny – dotyczą trudności w opanowaniu ruchowych wzorców języka, a przez to realizowania czynności mowy

Alalia motoryczna (Panasiuk, 2010)

Alalia motoryczna
Alalia sensoryczna

Rodzaje zaburzeń u dzieci

Ze względu na częste ograniczenia diagnostyczne w ustalaniu etiologii zaburzeń rozwoju mowy pochodzenia korowego, kryterium przyczynowe nie może stanowić jedynej podstawy rozróżniania tych jednostek patologii.
Dodatkowym czynnikiem różnicującym mechanizm patologii mowy jest dynamika ustępowania trudności językowych

Zaburzenia mowy pochodzenia korowego

… spowodowane organicznym uszkodzeniem odpowiednich struktur mózgowych, całkowite lub częściowe zaburzenie mechanizmów programujących czynności mowy u człowieka, który już opanował te czynności.

Zaburzenia mowy pochodzenia korowego

Rokowania:
Problemy z językiem mówionym są często długotrwałe – zwykle przybierają subtelną formę, choć niekiedy mogą się przejawiać w sposób bardzo poważny.
W badaniach prospetywnych badacze zauważają, że jest grupa dzieci, która po kilku latach terapii wypada w testach językowych dobrze (Bishop, Adams, 1990)
Trudności jakie obserwuje się w wieku szkolnym u dzieci to nauka czytania

SLI - Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

SLI - Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

Objawy:
Późny start mowy ( pierwsze słowa pod koniec 2 r. ż, a nawet w 3 r.ż.)
Opóźnienie dotyczy ekspresji, rozumienia mowy lub i ekspresji i rozumienia mowy, najczęściej jednak dotyczy tylko ekspresji
Profil języka: większe problemy ze składnią i fonologią niż z innymi obszarami; lepsze rozumienie wypowiedzi niż mówienie
Może być całkowity brak języka
Następstwa: trudności w nauce czytania w wieku szkolnym, zaburzenia myślenia, trudności w matematyce, geografii, w uczeniu się języków obcych

Częstość występowania:
3-10 % dzieci
Częściej chłopcy: 28:1

(L.B.Leonard, 2006)

SLI - Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

Kryteria SLI (L.B.Leonard, 2006)

SLI – Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

- Dotyczy zaburzeń procesu uczenia się języka przez dziecko od samego początku.
Zaburzenie traktowane jako deficyt językowy i komunikacyjny nie będący konsekwencją innych ograniczeń zdolności psychofizycznych:
Uszkodzenia OUN
Defektów narządów zmysłu
Brak zmian w aparacie mowy
Całościowe zaburzenia rozwoju
Znacznego ogólnego upośledzenia zdolności intelektualnych


Jednostki dotyczące zaburzeń mowy
(Panasiuk, 2010)

Alalia prolongata = SLI (ang. Specyfic Language Impairment), Specyficzne zaburzenia mowy
Zaburzenia mowy pochodzenia korowego:
2. Alalia – okres prelingwalny
3. Niedoksztłcenie mowy o typie afazji – okres interlingwalny
4. Afazja dziecięca – okres postlingwalny

Pierwsze słowa pomiędzy 9 a 18 miesiącem życia (Mandel, Jusczyk i Pisoni, 1995)
Zasób słownictwa dziecka pod koniec drugiego roku życia wynosi – od 50 do 200 słów, (zwykle 150 słów) (Fenson i in., 1994)
W 3. roku życia dziecko używa około 1500 słów, a pod koniec wieku przedszkolnego słownik czynny zawiera 4500 słów (Kielar-Turska, 2012)

Zasób słownictwa

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej (opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej (opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Aneta Wojciechowska
Zakład Pedagogiki Specjalnej
UAM Poznań

Autyzm a zaburzenia rozwoju mowy u dzieci

Objawy:
Podstawowym problemem są trudności językowe dotyczące przede wszystkim rozumienia mowy.
Rozumienie ma charakter globalny, tzn. opiera się na rozpoznawaniu kontekstu sytuacyjnego, prozodycznego konturu wypowiedzi i pojedynczych słów, które są najbardziej znane i zrozumiałe

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

SLI - Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

Objawy:
Późny start mowy ( pierwsze słowa pod koniec 2 r. ż, a nawet w 3 r.ż.)
Opóźnienie dotyczy ekspresji, rozumienia mowy lub i ekspresji i rozumienia mowy, najczęściej jednak dotyczy tylko ekspresji
Profil języka: większe problemy ze składnią i fonologią niż z innymi obszarami; lepsze rozumienie wypowiedzi niż mówienie
Może być całkowity brak języka
Następstwa: trudności w nauce czytania w wieku szkolnym, zaburzenia myślenia, trudności w matematyce, geografii, w uczeniu się języków obcych

Aneta Wojciechowska
Zakład Pedagogiki Specjalnej
UAM Poznań

Autyzm a zaburzenia rozwoju mowy u dzieci

Różnicowanie

Zaburzenia na poziomie rozwoju mowy i języka: zaburzenia na poziomie obszaru mowy biernej i czynnej, brak bądź ograniczone rozumienie znaczeń słów
Zaburzenia na poziomie komunikacji społecznej: brak bądź ograniczone zainteresowania drugą osobą, trudności w podejowaniu interakcji , brak rozumienia komunikacji pozawerbalnej, brak gestykulowania, zaburzona, często nieadekwatna mimika, zaburzenia na poziomie teorii umysłu
Dodatkowe trudności: echolalia, stymulacje, odwracanie zaimków, zaburzona prozodia,

Mowa dzieci z autyzmem

Postępy w przyswajaniu poszczególnych sprawności językowych przez dzieci z organicznymi uszkodzeniami struktur korowych cechuje wolne tempo, co skutkuje znacznym ograniczeniem możliwości komunikacyjnych i poznawczych

Rehabilitacja w zaburzeniach korowych

Objawy:
dziecko posługuje się neologizmami i szczątkową formą wyrazów,
wypowiada zdeformowane quasi-słowa bez stałego związku ze znaczeniem
ma trudności w powtarzaniu głosek, słów i zdań, a jeśli nawet –to nie rozpoznaje ich znaczenia

Konsekwencje w wieku szkolnym: jak w przypadku alalii motorycznej

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Alalię sensoryczną rozpoznaje się wówczas, gdy u dziecka:
opóźniony jest początek rozwoju mowy,
występują zaburzenia rozumienia i mówienia,
słownik czynny i bierny jest ograniczony zarówno w aspekcie ilościowym jak i jakościowym,
obserwuje się ubogą i niepoprawną strukturę gramatyczną wypowiedzi,
nie występują zdolności narracyjne

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Uszkodzenie w okresie prelingwalnym tych struktur kory mózgowej, które odpowiadają za funkcje analizatora słuchowego (przede wszystkim płaty skroniowe), następują zaburzenia mowy określane w logopedii jako alalia sensoryczna

Alalia sensoryczna (Panasiuk, 2010)

Następstwa w wieku szkolnym:
trudności w czytaniu i opanowaniu poprawnej pisowni,
zaburzenia w relacjach interpersonalnych,
zaburzenia emocjonalne i behawioralne,
wtórna niepełnosprawność intelektualna, jeśli głębokość zaburzeń językowych uniemożliwia u nich rozwój myślenia pojęciowego

Alalia motoryczna (Wygotski, 1989, Panasiuk, 2010)

Na zrozumiałość i skuteczność zachowań komunikacyjnych dzieci z alalią motoryczną, których wypowiedzi słowne są zredukowane lub nieczytelne dla otoczenia, w dużym stopniu wpływają czynniki pozawerbalne, takie jak: gest, mimika, układ sytuacyjny. Dzieci te pozostają w kontakcie słownym posługując się okrzykiem, gestem, pantomimą, poprawnie wykonują proste polecenia. Nawiązują właściwy kontakt uczuciowy i intelektualny z otoczeniem, są inteligentne.

Ale:

Objawy:
Mylenie i zniekształcanie dźwięków,
Zaburzeni kinestezji artykulacyjnej: przesadne ruchy warg, języka, szczęki są objawem poszukiwania właściwego ułożenia artykulatorów w trakcie realizacji wypowiedzi słownych
Zaburzenia na poziomie suprasegmentalnym
Agramatyzmy
Zaburzenia na poziomie fleksji
Długie utrzymywanie się infantylnych formacji leksykalnych
Nieprawidłowo i rzadko używane są przyimki
Zaburzenia nominacji
Słownik dziecka obejmuje głównie rzeczowniki, wykrzykniki i zaimki, niewielki jest udział innych części mowy

Alalia motoryczna (Panasiuk, 2010)

Alalię motoryczną rozpoznaje się wówczas, gdy u dziecka trudności porozumiewania się przyjmują postać całkowitego braku aktywności słownej lub też dotyczą znacznego opóźnienia w rozwoju wszystkich sprawności językowych: fonologiczno-fonetycznych, fleksyjnych, słowotwórczych, leksykalno-semantycznych, syntaktycznych, narracyjnych


Alalia motoryczna (Panasiuk, 2010)

W przypadkach alalii motorycznej deficyty rozwojowe mają charakter specyficzny – dotyczą trudności w opanowaniu ruchowych wzorców języka, a przez to realizowania czynności mowy

Alalia motoryczna (Panasiuk, 2010)

Alalia motoryczna
Alalia sensoryczna

Rodzaje zaburzeń u dzieci

Ze względu na częste ograniczenia diagnostyczne w ustalaniu etiologii zaburzeń rozwoju mowy pochodzenia korowego, kryterium przyczynowe nie może stanowić jedynej podstawy rozróżniania tych jednostek patologii.
Dodatkowym czynnikiem różnicującym mechanizm patologii mowy jest dynamika ustępowania trudności językowych

Zaburzenia mowy pochodzenia korowego

… spowodowane organicznym uszkodzeniem odpowiednich struktur mózgowych, całkowite lub częściowe zaburzenie mechanizmów programujących czynności mowy u człowieka, który już opanował te czynności.

Zaburzenia mowy pochodzenia korowego

Rokowania:
Problemy z językiem mówionym są często długotrwałe – zwykle przybierają subtelną formę, choć niekiedy mogą się przejawiać w sposób bardzo poważny.
W badaniach prospetywnych badacze zauważają, że jest grupa dzieci, która po kilku latach terapii wypada w testach językowych dobrze (Bishop, Adams, 1990)
Trudności jakie obserwuje się w wieku szkolnym u dzieci to nauka czytania

SLI - Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

Częstość występowania:
3-10 % dzieci
Częściej chłopcy: 28:1

(L.B.Leonard, 2006)

SLI - Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

Kryteria SLI (L.B.Leonard, 2006)

SLI – Specyficzne zaburzenie rozwoju języka

- Dotyczy zaburzeń procesu uczenia się języka przez dziecko od samego początku.
Zaburzenie traktowane jako deficyt językowy i komunikacyjny nie będący konsekwencją innych ograniczeń zdolności psychofizycznych:
Uszkodzenia OUN
Defektów narządów zmysłu
Brak zmian w aparacie mowy
Całościowe zaburzenia rozwoju
Znacznego ogólnego upośledzenia zdolności intelektualnych


Jednostki dotyczące zaburzeń mowy
(Panasiuk, 2010)

Alalia prolongata = SLI (ang. Specyfic Language Impairment), Specyficzne zaburzenia mowy
Zaburzenia mowy pochodzenia korowego:
2. Alalia – okres prelingwalny
3. Niedoksztłcenie mowy o typie afazji – okres interlingwalny
4. Afazja dziecięca – okres postlingwalny

Pierwsze słowa pomiędzy 9 a 18 miesiącem życia (Mandel, Jusczyk i Pisoni, 1995)
Zasób słownictwa dziecka pod koniec drugiego roku życia wynosi – od 50 do 200 słów, (zwykle 150 słów) (Fenson i in., 1994)
W 3. roku życia dziecko używa około 1500 słów, a pod koniec wieku przedszkolnego słownik czynny zawiera 4500 słów (Kielar-Turska, 2012)

Zasób słownictwa

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej (opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej (opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej
(opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)

Rozwój mowy dziecka a rozwój komunikacji społecznej (opr. na podstawie: Kielar-Turska, 2012, I. Michalak-Widera, K. Węsierska, 2008; Łukaszewska, 2012)
Full transcript