Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Copy of Absorbsiyonlu Sogutma Sistemleri

No description
by

ferhat karslı

on 2 June 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Copy of Absorbsiyonlu Sogutma Sistemleri

BÜSŞRA ÖZDEMİR
1022701004 ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMLERİ Absorbsiyon çevrim esaslı makineler diğer soğutma ve ısı pompası çevrimlerine göre daha uzun bir tarihe sahiptirler. Absorbsiyonlu soğutmanın temelleri 18.yüzyılda basşlar. 1859 yılında Ferdinand Carre, 1825 yılında Michael Faraday’ın keşsfettiği absorbsiyon isşlemini kullanarak ilk NH3 – H2O kullanan absorbsiyonlu makineyi gelişstirdi ve 1860 yılında Amerika’dan patent aldı. Bu patente dayalı olarak gelisştirilen makineler buz yapmak ve gıdaları soğutmak için kullanıldı ve soğutucu gelişstirme yönündeki çalısmalarda temel dizayn olarak faydalanıldı.

Yirminci yüzyılın ilk yıllarında absorbsiyonlu soğutma sistemi oldukça rağbet görmüsş ve çesşitli uygulama alanları bulunmuşstur. Ancak klasik soğutma sistemleri ile soğutma daha ekonomik olduğu için 1930’lu yıllardan sonra uzun süre bu konuda fazla çalısşma yapılmamışstır. Bunun nedeni ise bu yıllarda elektriğin ucuz olması ile değisşik boyut ve kapasitedeki kompresörlerin kullanıma girmişs olmasıdır. Enerji krizinin başsladığı 1970’li yıllardan sonra ise, güneşs enerjili absorbsiyonlu soğutma sistemleri üzerine çalısşmalar yoğunlaşsmısştır. Faraday’ın Absorbsiyonlu Deney Düzeneği ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN
TANITILMASI Absorbsiyonlu soğutma sistemlerinde soğutucu akıskanın bir ikinci akıskan içinde soğurulması söz konusudur. Yani sistemde bir soğutucu akıskan bir de absorbent madde vardır. Karsılıklı çözünürlüğü olan bu maddeler yüksek sıcaklıklarda daha az, düsük sıcaklıklarda ise daha çok çözünür olmaktadır.

Absorbsiyon teknolojisi ısı ile isletilir. Yani bu sistemin çalısması için dıs kaynaktan ısı alınması gereklidir. Isı kaynağı olarak belli bir sıcaklığa sahip herhangi bir sıvı veya gaz kullanılabilir.

Genellikle buhar, sıcak su, baca gazı veya doğrudan atesleme ısı kaynağı olarak kullanılır. Kızgın su, petrol, kömür, jeotermal enerji, günes enerjisi, çöp ısısı gibi diğer tüm ısı kaynakları da etkin sekilde kullanılabilir. ABSORBSİYONLU SOĞUTMA ÇEVRİMİ VE SİSTEMİN ÇALISMA PRENSİBİ (1-2) Soğutucu akısşkanca zengin olan eriyik absorberden bir pompa aracılığıyla ısı değişstiriciye pompalanır.

(2-3) Eriyik bir ısı değisştiriciden geçer ve bir miktar ısı alır.

(3-7) Eriyik jeneratöre gelir. Jeneratörde sağlanan ısı enerjisiyle eriyik içindeki soğutucu akısşkan absorbentten ayrılır.

(7-4) Absorbent konsantrasyonu fazla olarak jeneratörden ayrılan eriyik ısı değisştiriciye gelir.

(4-5) Eriyik ısı değisştiricide jeneratörden aldığı enerjinin bir kısmını absorberden jeneratöre gitmekte olan eriyiğe vererek onu ısıtır.

(5-6) Yüksek basınçta bulunan eriyik genleşsme valfiyle basıncı düşsürülerek düsşük basınçta absorbere gelir.

(7-8) Buhar halindeki soğutucu akısşkan sıvı hale geçer.

(8-9) Yüksek basınçta bulunan sıvı haldeki soğutucu akısşkanın basıncı düsşürülerek evaparatöre gönderilir.

(9-10) Basıncı düsşen soğutucu akışskan ortam ısısını alarak evaparatörde buhar haline geçer.

(10-1) Soğutucu akışskan buharı absorbere giderek burada jeneratörden gelen eriyikle birleşsip soğutucu akışskan miktarı fazla, absorbent miktarı az eriyiği meydana getirir ve çevrim böyle devam eder. Amonyak-Su Absorbsiyonlu Soğutma Çevrimi BUHAR SIKISTIRMALI SOĞUTMA ÇEVRİMİ İLE ABSORBSİYONLU SOĞUTMA ÇEVRİMİNİN KARSILASTIRILMASI Buhar Sıkışstırmalı Soğutma Çevrimi Absorbsiyonlu Soğutma Çevrimi TESEKKÜRLER Faraday’ın deney düzeneği absorbsiyonlu soğutma sisteminin anlasşılması için basit ve ilginç bir düzenektir.

# Deneyin A bölümünde amonyağa karsı emiciliği olan, amonyakla doyurulmus gümüs klorür ısıtılırken, deney tüpünün diğer ucu soğutma suyuna daldırılmıs vaziyette tutulur.

# Kısa bir süre sonra deney tüpünün soğutulan ucunda amonyağın yoğusarak birikmeye basladığı görülür.

# Isıtılan uçtan amonyağın tamamı sıvı halde soğutulan uca topladığında deneyin ikinci kısmına geçilir.

# Isıtma işlemi durdurulup soğutma suyu alındığında, çok kısa bir süre içerisinde deney tüpünün soğutulan ucunda yoğusup toplanmıs olan sıvı amonyağın kaynamaya basladığı ve tüpün bu kısmının asırı derecede soğuduğu görülür. Bu olay, sıvı amonyak tamamen buharlasıp gümüsş klorür tarafına tasıncaya kadar sürer.

Deney tekrarlandığında aynı olayların tekrar olustuğu görülür. Faraday’ın deney aygıtında soğutma isşleminin sürekli olmadığı hemen fark edilecektir. Uygulamada kullanılabilmesi için yani sürekliliği sağlamak için bu islemlerin defalarca yapılması gerekir.
# Amonyak soğutkan, su absorbenttir.

# Amonyak yüksek buharlasma ısısına sahiptir.

# Amonyağın yanabilir ve zehirli olması, sistemde olusacak herhangi bir sızıntıya karsı dikkatli olmayı gerektirir.

# Ayrıca bu sistemde jeneratörde amonyak ve su buharını ayırmak için ayırıcıya ihtiyaç vardır. Aksi halde evaporatöre giden devrede amonyak içinde su buharı bulunacak olursa orada donma yapacaktır.

# Amonyak su bilesiminde, daha yüksek COP değerleri için daha yüksek jeneratör sıcaklıklarına ihtiyaç vardır. NH -H O bilesiminde; 2 3 # Su soğutkan, lityum bromür absorbenttir.

# Suyun buharlasma ısısı yüksektir, maliyeti düsüktür, kolay bulunur, zehirli değildir.

# Lityum bromür uçucu değildir. Bu nedenle su jeneratörde kolaylıkla lityum bromürden ayrılır ve bir ayırıcı gerektirmez.

# Lityum bromür normalde katı olmasına rağmen su ile karıstırıldığında sıvı bir eriyik haline gelir.

# Bu çiftin etkinlik katsayısı (COP ) değeri diğer sisteme göre daha büyüktür. Daha yüksek COP değerleri, daha düsük jeneratör sıcaklıklarında sağlanabilir.

# Bu sistemin tek olumsuzluğu, buharlastırıcısının 4 ’nin altında çalısamamasıdır. LiBr-H O bilesiminde; 2 c o # Su, Amonyak-su çözeltisi kullanan sistemde absorbent iken, LiBr eriyiği kullanan sistemde soğutucu akıskandır.

# LiBr-H2O eriyiği kullanan sistemde suyun soğutucu akıskan olmasından dolayı 0 ’nin altına inilmez. Oysa amonyak-su çözeltisi kullanan sistemde soğutucu akıskan amonyak olması nedeniyle çok düsük sıcaklıklara inmek mümkündür. Bu nedenle, LiBr-H2O eriyiği kullanan sistem daha çok iklimlendirmede kullanım alanı bulurken, amonyak-su çözeltisi kullanan sistem derin soğutma uygulamalarında kullanılır.

# Amonyak, kokusundan dolayı kaçağı çok kolay tespit edilir, ancak su kaçağının tespiti zordur.

# Amonyak, zehirli ve kansorojen olduğundan kaçak olması durumunda zararlıdır. Su için böyle bir tehlike yoktur. LiBr-H O çözeltisi ile NH –H O çözeltisi kullanan Absorbsiyonlu Soğutma Sistemlerini karsılastırırsak: 3 2 2 # Amonyak, bakır ve bakır alasımlı malzemelere zarar verdiğinden çelik donanım kullanılması gereği vardır. Bu nedenle maliyeti artar. Ancak su için böyle bir risk yoktur.

# Amonyak-su çözeltisi kullanan sistemlerde, jeneratörden kondensere giden amonyakla birlikte bir miktar suyun tasınması riski vardır. Bu durum jeneratör çıkısına su buharını ayırmak için bir ayırıcı konulmasını gerektirir ki, bu da sistemi daha karmasık ve maliyetli kılar.

# LiBr-H2O eriyiği kullanan sistemlerde, LiBr’nin kristal yapıya geçme riski vardır. Kristalizasyonun önlenmesi için özel tertibat gerekir. Amonyak-su çözeltisi kullanan sistemlerde kristalizasyon tehlikesi yoktur.

# Amonyak-su çözeltisi kullanan sistemlerde etkinlik katsayısı ( COP ) değeri 0,5 civarında iken, LiBr-H2O eriyiği kullanan sistemlerde bu değer 0,7 civarındadır. Lityum Bromür – Su Absorbsiyonlu Soğutma Çevrimi # Buhar sıkıstırmalı sistemdeki kompresörün yerini absorbsiyonlu sistemde jeneratör, absorber, eriyik pompası ve kısma valfi almaktadır. Buharı sıkıstırmak fazla miktarda mekanik enerjiyi gerektirirken, absorbsiyonlu sistemde sıvıyı pompalamak çok az miktarda mekanik enerji gerektirir.

# Buhar sıkıstırmalı sistemde tek bir soğutucu akıskan varken, absorbsiyonlu sistemde bir soğutucu akıskan bir de absorbent madde vardır.

# Absorbsiyonlu sistemde pompa dısında hareketli parça yoktur. Bu nedenle buhar sıkıstırmalı sisteme göre hem bakım ve onarım masrafı daha azdır hem de titresim ve gürültü yapmaz.

# Absorbsiyonlu sistemde absorbentin cinsine göre kristallesme tehlikesi varken, buhar sıkıstırmalı sistemde böyle bir tehlike söz konusu değildir. # Absorbsiyonlu sistem buhar sıkıstırmalı sisteme göre daha kısa sürede soğutma etkisi sağlayabilmektedir.

# Absorbsiyonlu sistemde günes, jeotermal, LPG ve atık ısı gibi enerji kaynaklarının kullanılabilmesi ile ekonomiklik sağlanabilmektedir.

# Buhar sıkıstırmalı soğutma sistemlerinde kullanılan soğutucu akıskanların (CFC’ların) ozon tabakasına zarar verdikleri birçok bilim adamı tarafından kabul edilmektedir. Absorbsiyonlu sistemde kullanılan akıskanların ise ozon tabakasına zarar vermeleri söz konusu değildir. Absorbsiyonlu soğutma sistemleri, büyük miktarda soğutma gereksinimi olan endüstriyel uygulamalarda kojenerasyon tesisleri ile birlikte kullanılarak üretilen termal enerjinin optimal kullanımını sağlar, elektrik tüketimini dengeler ve CO2 üretimini azaltır. Aynı anda hem ısı, hem elektrik hem de soğutma üretimi anlamına gelen “trijenerasyon” tesisi olarak da adlandırılan bu sistemler kullanıcı ihtiyaçlarına bağlı olarak özel olarak tasarlanıp ayarlanırlar.

Absorbsiyonlu sistemler ayrıca, atık ısının yoğun olarak bulunabileceği yemek fabrikalarında, kimyasal madde fabrikalarında, süt fabrikalarında (pastörizasyon isleminde), rafinerilerde, petrokimya tesislerinde kullanılabilir.

Bunlar dısında, endüstriyel ısıtma proseslerinde ısı pompası olarak, kojenerasyon santrallerinde bulunan türbin ve dizel makinelerin emis havasının soğutulmasında (Düsük giris havası sıcaklıkları kojenerasyon sisteminin verimini artırır.), ısı geri kazanımında (heat transformer), binalar, süpermarketler ve ofislerin opsiyon olarak aynı anda ısıtma ve soğutma ihtiyacının karsılanmasında kullanılabilir. KULLANIM ALANLARI Bir ısı kaynağının sıcaklığı 120 ,soğutulan ortamın sıcaklığı -10 ve çevre sıcaklığı 25 alınırsa, absorbsiyonlu soğutma sisteminin etkinlik katsayısı en fazla kaç olabilir? Gerçek absorbsiyonlu soğutma sistemlerinin etkinlik katsayıları genellikle 1’in altındadır. ÖRNEK : # Kristalizasyon, genelikle çözeltinin jeneratörden çıktıktan sonra bir ısı değistiriciye girdiği yerde olur.

# Kristalizasyon için en uygun isletme sartları düsşük yoğusma sıcaklığı veya basıncıdır.

# Modern sistemler daha yüksek yoğusma basıncında tutulur. Çünkü düsük sıcaklık yoğusması suyun kristalizasyonundan kaçınmak için uygundur. GİRİŞ o c
Full transcript