Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Pedagogika

No description
by

Marek Iwaszkiewicz

on 20 May 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Pedagogika

Pedagogika
krytyczna
Nurt w pedagogice podważający założenia, działania i wyniki edukacji uważane za oczywiste
Źródeł jej należy poszukiwać w filozofii krytycznej np. w Szkole Frankfurckiej, a także w radykalizmie społecznym lat 60-tych.
Przedstawiciele pedagogiki krytycznej
Polska
Zagranica
Robert Kwaśnica
Lech Witkowski
Andrea Folkierska
Teresa Hejnicka-
Bezwińska
Paolo Freire
Henry Giroux Peter McLaren


Podstawowe założenia
pedagogiki krytycznej
1
2
3
Pedagogika krytyczna musi określić jakąś wizję człowieka i społeczeństwa, zarówno idealną jak i realną; musi określić jaki świat jest a jaki być powinien. Musi więc poddać obserwacji i analizie rozgrywające się w społeczeństwie procesy edukacyjne i te procesy społeczne, które mają na nie wpływ. Musi też określić w jakim kierunku powinny podążać zmiany tego świata.

Konieczne jest określenie sposobów działania umożliwiających zbliżenie się tego jak jest do tego jak być powinno. Inaczej mówiąc konieczne jest zaprojektowanie określonych działań pedagogicznych. Sam proces musi być krytycznie kontrolowany, analizowaniu i monitorowany. Musimy wiedzieć jakie skutki przynosi nasze „wtrącanie się” w rzeczywistość.
Społeczeństwo powinno być otwarte na dialog a człowieka trzeba przygotować do odpowiedzialnego uczestnictwa w tym dialogu.
Pedagogiki
krytycznej?

Jak wygląda świat w perspektywie
Szkoła wychowuje jednostki tak aby akceptowały one zastany porządek społeczny i traktowały go jako coś oczywistego i nienaruszalnego. Z drugiej jednak strony to właśnie edukacji tradycja oświeceniowa przypisuje rolę czynnika społecznej zmiany i emancypacji. Zatem edukacja zniewala, ale wyzwolenie wymaga edukacji.

Szkoła funkcjonuje według „logiki systemu społecznego” narzucając zgodny z nią sposób postrzegania świata jako oczywisty i nie podlegający dyskusji. Dobór treści kształcenia, kryteria egzaminowania czy obowiązujące w szkole przepisy dyscyplinarne powodują że istniejące społeczeństwo traktowane jest jako coś oczywistego i naturalnego. Dzięki takiej ukrytej indoktrynacji struktura społeczeństwa jest akceptowana i może być powielana z pokolenia na pokolenie. Jednym z zadań pedagogiki krytycznej jest odsłanianie tego rodzaju mechanizmów dominacji wpisanych w instytucje i praktyki edukacyjne.

Edukacja tworzy społeczne przeświadczenie o „legalności” czy „nielegalności” określonych praktyk kulturowych co nosi nazwę reprodukcji kulturowej. Dzieci nie należące do grup elitarnych muszą się w szkole oduczyć swojego języka, sposobu postrzegania więzi społecznych a nawet sposobu posługiwania się własnym ciałem (gestykulacja, postura) i przyjąć za własne kody kultury dominującej. Szkoła w której muszą paradować w „obcej skórze” staje się dla nich miejscem wrogim które chętnie opuszczą, gdy tylko nadarzy się po temu okazja.

Ukryte programy szkolne- to nie tylko to co zostało co zostało oficjalnie zapisane w wymaganiach programowych, podręcznikach ale też całość swoistej kultury szkoły. Należą do nich nie tylko treści programowe, ale i nie dyskutowane z uczniami kryteria ich doboru (Dlaczego matematyka jest ważniejsza od plastyki?). Należą też tu wymagania regulaminowe (ubiór, system nagród i kar), obyczaje(kto pierwszy się komu kłania) , architektoniczna organizacja przestrzeni (gdzie jest biurko nauczyciela, kto widzi wszystkie twarze a kto nie) informują wyraźnie uczniów kto „rządzi”. Przebywanie w tego rodzaju otoczeniu, ma przygotować uczniów do życia w hierarchicznym świecie, do bezwzględnego posłuszeństwa, uczy milczenia wobec bezsensu i mówienia tego czego wymagają szkolne rytuały.

Pedagogiki
krytycznej?

Jak powinien wyglądać świat według
Świat społeczny wymaga zmiany, która jest blokowana przez praktyki kulturowe m.in edukację. Pełni ona funkcję maskowania rzeczywistości, ale stanowi również warunek życiowego powodzenia jedostki.
- Zmiana społeczeństwa wymaga zmiany edukacji.
Edukacja powinna przede wszystkim:
-dostrzegać i akceptować różnice społeczne, (polityka różnicy)
-dopuszczać różnorodność wypowiedzi i uczyć młodych ludzi aktywnego zabierania głosu we własnych sprawach. (polityka głosu)
- uczyć aktywnego działania na rzecz zmiany nieakceptowanych cech życia społecznego. (upełnomocnienie).

Nauczyciel powinien być „transformatywnym intelektualistą” a więc sprzymierzeńcem słabszych grup społecznych a także tłumaczem między człowiekiem a złożonym światem społecznym. Powinien on pomagać w krytycznym rozumieniu świata, przede wszystkim wskazując nierówności w społeczeństwie.


Podstawowe strategie szkoły:
- ignorowanie różnic ( szkoła zakłada, że normalne dziecko jest Polakiem i katolikiem mimo, że uczęszczają do niej dzieci z różnych grup etnicznych i religijnych)
- trening milczenia ( dzieci określone jako "inne" przystosowują się do życia w cieniu, do społecznej marginalizacji)

Cele interwencji
- dostrzegać i akceptować różnice społeczne
- dopuszczać różnorodność wypowiedzi i uczyć młodych ludzi aktywnego zabierania głosu we własnych sprawach
- uczyć aktywnego działania na rzecz zamiany nieakceptowanych cech życia społecznego

Rola nauczyciela
- według pedagogiki krytycznej nauczyciel powinien być postrzegany jako sprzymierzeniec słabszych grup społecznych
oraz osoba działająca wspólnie z nimi na rzecz zmiany ich sytuacji życiowej


W momencie pojawienia się trudności edukacja międzykulturowa zwraca się nie w kierunku kultury zdominowanej, ale w kierunku kultury dominującej. Takie działanie powinno prowadzić do otwarcia przestrzeni na negocjacje różnic. Wówczas kultura dominująca wymaga szczególnej prezentacji.
Przygotował:
Marek Iwaszkiewicz
Full transcript