Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Cykle, rytmy i czas

No description
by

Urszula Lisowska

on 5 December 2017

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Cykle, rytmy i czas

Cykle, rytmy i czas
Rytmy sezonowe
Są to najwolniejsze rytmy, zsynchronizowane
z porami roku. Badaniem zależności między sezonowymi zmianami warunków pogodowych
a występowaniem cyklicznych zjawisk w życiu roślin i zwierząt zajmuje się nauka zwana fenologią. Reakcja zwierząt i roślin na czas trwania okresów światła i ciemności to fotoperiodyzm.
Rytmy biologiczne
Rytmy biologiczne to okresowe zmiany natężenia procesów biologicznych i fizjologicznych organizmów. Wyróżniamy rytm dobowy (okołodobowy), miesięczny (lunarny) i sezonowy (roczny).
Rytmy dobowe
Rytm dobowy to rytm procesów fizjologicznych i zachowań osobników związany z ruchem obrotowym Ziemi.
Rytmy miesięczne
Rytmy miesięczne związane są ze zmianami faz Księżyca. Przykładem jest cykl miesiączkowy u kobiet.
Rytm dobowy związany
jest z ruchem
obrotowym Ziemi.
Rytm miesięczny związany
jest ze zmianami faz Księżyca.
Rytm sezonowy związany jest
ze zmianami pór roku.
U człowieka rytmowi dobowemu podlegają:
sekwencja stanów czuwania i snu,
temperatura ciała,
wydzielanie hormonów,
pobieranie pokarmu,
stężenie glukozy we krwi,
wydajność umysłowa.
W ciągu doby zmienia się m.in. temperatura
ciała. Jej wartość wzrasta z upływem dnia,
a obniża się w trakcie snu. Rytmowi dobowemu
podlega też wydzielanie hormonów.
Zegar biologiczny

Zegar biologiczny zależy od cyklu światła
i ciemności. Jest zlokalizowany w podwzgórzu,
gdzie znajdują się zespoły neuronów (jądra
nadkrzyżowaniowe). Zniszczenie lub uszkodzenie
tych jąder wywołuje zaburzenia rytmiki dobowej.
Neurony te pobudzają szyszynkę do produkcji
melatoniny. Jej zadaniem jest wprowadzenie
organizmu w stan spoczynku, wykazuje działanie
przeciwnowotworowe, zmniejsza choroby
przewodu pokarmowego. Głównym czynnikiem
warunkującym wydzielanie melatoniny jest
ekspozycja na światło. Warto pamiętać, że istnieją
indywidualne różnice w działaniu zegarów biologoicznych u ludzi i mogą one być zależne od wieku.
Zaburzenia zegara biologicznego
Często dochodzi do rozsynchornizowania zegarów biologicznego i astronomicznego w wyniku rozwoju cywilizacji oraz życia i pracy w społeczeństwach wysoko cywilizowanych. Problem ten dotyczy szczególnie ludzi pracujących w systemie zmianowym
i odbywających podróże transkontynentalne samolotem.
Większość zwierząt synchronizuje swoje procesy
rozrodcze w cyklu rocznym. Rytmice tej podlegają
zjawiska takie jak migracje, zmiany gęstości futra
i ubarwienia i sezonowy spadek aktywności
metabolicznej (np. sen zimowy, sen letni - estywacja).
Rytmika dobowa
i sezonowa u roślin
Ze względu na fotoperiodyzm rośliny podzielono na
trzy grupy:
rośliny krótkiego dnia (kwitną, kiedy dzień jest krótszy od nocy)
rośliny długiego dnia (kwitną, gdy dzień jest dłuższy niż noc)
rośliny neutralne (są niewrażliwe na długość nocy)
Fitochrom to niebieskozielony barwnik, który
odbiera bodźce świetlne w liściach roślin.
Odpowiada on za zjawiska rytmiczne zależne
od światła.
Full transcript