Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Skrive på nett - eller kvar som helst elles, for den saks skuld. Ja, i tillegg til litt om respons på teksten

INF122: Nettskriving på PR, kommunikasjon og medieutdanninga i Volda
by

Kristian Fuglseth

on 9 February 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Skrive på nett - eller kvar som helst elles, for den saks skuld. Ja, i tillegg til litt om respons på teksten

Skriving på nett
Kristian Fuglseth @kfu
PUSH
PULL
Sjangre i webtekst, Calvert (2010),
Webkommunikasjon, Furu (2006)
Slik skriver du for nett, Furu (2010)
Sjangerskriving i digitale kanaler, Furu (2013)
Passiv
Aktiv
Triggerord:
Brukaren sine ord
enkle
konkrete
løysingar
substantiv, ikkje verb
vanlege omgrep
Triggerord:
identifiser dei!
bruk dei orda du ynskjer å bli synleg på
som lenker - aldri "klikk her"
som meny
i tittel på sida
i tittel på sjølve teksten
i tekstane
skriv fleire tekstar med triggerord
tenk geografisk
Konsentrer deg om informasjonstekst
Informasjonstekst
Overskrifta:
enkel (eitt ord..)
trigger
skildrar
Ingressen:
2-4 linjer
ikkje alltid naudsynt
kort forklaring
Brødteksten:
resten av teksten
kort
konsis
Mellomtitlar
naturlege skiljer
hjelper brukaren
lett å finne fram
skildrande
triggerord
Mellomtitlar
konkurrerer med brødtekst
imøtegå skeptikaren
vise direkte til fordelen
Brødteksten:
overtalande
skriv om detaljar
uttrykksfull formatering
Overskrifta:
fordelen for brukaren
nok med den viktigaste
Salstekst
Ingressen:
supplere overskrifta
utdjupe fordelen
tenk handlinga!
Nyheitstekst
skal orientere brukaren om ei hending
(nye reglar innanfor eit fagområde eller nye produkt som er lansert)
Informasjonstekst
orientere brukaren om eit emne
(info om produkt, info om verksemda o.l.)
Handlingsutløysande tekst
skal få brukaren til å gjere noke bestemt
(bestille eit produkt, søkje om opptak e.l.)
Nyheitssjuka
Ingressen:
utdjupe overskrifta
poeng nr. 2
'hvem', 'hva', 'hvor', 'når'?
Nyheitstekst
Brødteksten:
fallande viktigheit
kort
'hvordan', 'hvorfor'?
Mellomtitlar
1-4 ord
oppsummerer det som kjem
når du startar på noko nytt
Overskrifta:
oppsummerer
forankring
nytten for brukaren
Tenk gjennom:
handlinga som skal utløysast
fordelar for brukaren
Det er det du skal skrive om!
Tenk gjennom:
nytten for brukaren
Tenk gjennom:
er brukaren ute etter nyheiter eller info?
start med nytten
start med det lesaren har lyst å vite
vinkling mot brukaren sine interesser
Gode råd for kommunikasjon på nett
Fokus på målgruppa
- spør deg sjølv:
kva har brukaren nytte av?
skriv kvifor skal du lese dette!

Plan
Kva skal det informerast om?
I kva situasjon er lesaren?
Kva funksjon skal teksten ha?
Rein info
Sal/handling/action
Referere
Vedlikehalde forhold
Merkevare
...?
Dessutan:
lesaren les 25% seinare på nett
og er lei på under 15 sekund,
så dei scannar sider

Skriv lag på lag
navigering
hypertekst

Bryt opp tekstblokker med
bilete
lenker
mellomtitlar
sitat
stikkord og slike punktlister
faktaboksar

og slett unødvendige ord og delsetningar
Teksten som heilheit:
start med
aktuelt
nytt
konkret

Interaktiv tekst:
God skriveskikk:
Bruk korte setningar
Ein idé per setning (25 ord?)
Eit avsnitt maks 4-5 linjer (80 ord?)
14 punkt i normaltekst
65 teikn i linjelengda
venstrejustert (pga orddeling)
2-3 kolonner
svart tekst på kvit bakgrunn
understreking kun på lenker (som er blå)
Ei god og informativ lenke:
Signaliserer klart kva som er lenka til
Er lett å forstå
Kan ikkje mistolkast
Opnar ikkje nye vindu
Har alternativ tekst
Kvalitet, ikkje kvantitet:
sjekk stavefeil - bruk ordboka!
sjekk setningsbygnad
sjekk konsekvent ordbruk
unngå forkortingar
bruk heile namn på folk, titlar, stadnamn...

Vedlegg?
unngå vedlegg
lag ei side eller bruk pdf (word er forbode!)
datostempel
avsendar/skribent/fotograf
Hva er klarspråk?
Med klarspråk mener vi korrekt, klart og brukertilpasset språk i tekster fra det offentlige.
Den omvende pyramida
Overskift
Hovudpoeng
Ingress
Nokre viktige poeng
Brødtekst
Mindre og mindre viktige poeng
Teksten sin stil og form
Aktiv og inaktive setningar
"Subjektet utfører verbet"
Direkte og indirekte utsagn
"La nokon seie det for deg, meinar eg"
John Hatties tre nøkkelspørsmål i respons på tekst:
Respons
Kvar skal eg? Kva er målet?
Korleis har eg gjort det?
Kva skal eg gjere for å bli betre?
... i Educational Research (2007)
Gode råd:
Lesarbasert respons
Korleis reagerer du som lesar på teksten?

Kriteriebasert respons
Korleis samsvarar teksten med dei krav som er stilt til den?

Skrivarbasert respons
Korleis kan eg best formidle dette til skrivaren? (ped + psy)
Målet med responsen på dagens tenketekst eller idénotat:
Gi respons på innhald, idear og tankar

Gi skrivaren tilbakemelding på om dette er ein veg å gå vidare på ved å:
gi nye tankar
gi lyst til å skrive vidare
Skriveprosessen
Teksttrekanten i Dysthe m. fl (2010)
http://www.nettredaktor.no/Skrive_for_Web/Sjangre_i_webtekst/
Tenk over:
Kva er det overordna formålet med teksten?
Kva er innhaldet i teksten (idear, synspunkt)?
Kva kan du seia om utforming, struktur, disposisjon?
Språk og uttrykksform?

Tenk dessutan på:
Korleis, og kor mange rundar med respons?
Kva blir annleis med tekst på og respons på nett?

Teksttrekantane
TEKSTEN
TEKSTEN
Informativ
funksjon
Appellativ
funksjon
Ekspessiv
funksjon
Handlings-
kompetanse
Teoretisk
kompetanse
Personleg
kompetanse
FOKUS
INNHALD
FORM
FORMULERING
FIN-
SNIKRING
formål, mottakar, kanal
inf. app. ekspr.
struktur, sjanger
stil, tekstbinding, setningar, ordval
rettskriving, teiknsetjing, referansar
Er du planleggjaren og omskrivaren?
Prøv prosessorientert skriving

Dei grunnleggjande fasane:
Idemyldring
Førsteutkast med respons
Omskriving med respons
Sluttprodukt der formalia også kjem på plass
Andre poeng frå Dyste, Fretland, o.a.:

Kreativ og kritisk skriving
Dei sju omskrivingsstrategiane: tilføya, stryka, erstatta, klargjera, utdjupa, korrigera, flytta
Dei tre dygdene i fagteksten: økonomisering, organisering, klarheit
SPLE (situasjon, problem, løysing, evaluering) eller sple,sple,sple,sple. Eller: IMTRoD
Sjanger og stil
Sjanger er kva me gjer språkleg og kommunikativt, sjangerkompetansen avgjer kva konvensjonar og sjangerskjema me kjenner att

Stil er korleis me gjer noko språkleg og kommunikativt, kva verkemiddel me brukar, korleis me set saman, varierer
Du kan finna ein stil i fleire sjangrar og omvendt.

Nokre motsetningspar: teknisk /kvardagsleg – folkeleg/byråkratisk - objektiv/subjektiv – formell/uformell – dialogisk/monologisk - syntetisk/analytisk, munnleg/skriftleg osv.

Motsetningspara kan delast meir:
Høgprosa, normalprosa, ledig prosa, slang
Enkle/utbygde nominal – verbal/nominal – infofulle/infomagre verb, få/mange preposisjonsfrasar, lette/viktige ledd i framfeltet (temafeltet)

Tekstbinding og fleire tips frå Fretland og frå Dyste
Nyare undersøkingar (Berge) viser at dårleg tekstbinding er viktigaste årsaka til dårlege, vanskelege elevtekstar. Det vil seia at me må kunna læra meir frå oss om tekststruktur, binding, stil osv. Nokre omgrep:

Referentbinding, også kalla semantisk binding, korleis tydinga bind orda saman. Ola/gutungen, han/mammadalten innhaldsordklassar. Tekstreferentar er det som bind saman, kjende ord frå teksten eller konteksten. Referentkjeder bind teksten saman

Setningsbinding, også kalla konnektivbinding, med konjunksjonar, subjunksjonar, adverb, prep.uttrykk. Kan vera kausale, temporale, adversative (kontrast, motseiing) og additive (og, dessutan, vidare, til og med m.fl.)

Tema-rema-binding (korleis større einingar heng saman, kopling mellom nytt og kjent innhald

Uspesifisert tema
Umotivert byte av emne, emnegliding
Villeiande avsnittsbruk (emneskifte innanfor eller umotivert avsnitt)
Villeiande, feil disposisjon
Irrelevans i delar av teksten
Upresis overskrift
Usikker referentbinding (referanseorda uspesifiserte, kjem inn utan forklaring)
Ingen eller feil setningsbinding
For svak tema-rema-binding
For lang avstand mellom ledd som høyrer saman
Villeiande fordeling av tema/rema (kjend og ny info.)

Kva særmerkjer dårleg makrostruktur hjå studenten? Wikborg og Bjørk (1989)
Fire fallgruver, og kvifor
Referatgrøfta. Du fortel kva du les, som skjer og set nokre faguttrykk på det. Du går ikkje vidare med samanlikning, drøfting, ev. vurdering

Synsegrøfta. Du skriv av garde, ut frå det du synest, legg til generell allmennkunnskap og litt gammalmannssynspunkt. Fagspråk og teori er fråverande

Nærsyntgrøfta. Du har nokre kjepphestar, enten frå faglitteraturen eller skulen, og rir dei utan omsyn til kva som er mest interessant i ein tekst. Då blir det vanskeleg å treffa blink

Litt av kvart-grøfta. Du har på sømmeleg vis laga deg eit førsteinntrykk, og skrive ned stikkord – ei idemyldring. Så skriv du ut assosiasjonane og håpar det blir ein struktur. Det blir det ikkje …
Full transcript