Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

dementie verzorgende IG

No description
by

hilde eisma

on 15 November 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of dementie verzorgende IG

Dementie
Oorzaken van dementie
Verschijnselen van dementie
De verschillende stadia van dementie
Behandeling
Benaderingswijzen van dementerenden
Tips voor het omgaan met dementerenden
Wat gaan we behandelen:
Als vig-er kun je met dementerende mensen werken.

Het werken met dementerenden vraagt om een bijzondere aanpak.
Je stemt je aanpak op hen af.
Het is soms moeilijk om bij dementerenden te achterhalen wat zij willen, nodig hebben of nog kunnen.
Dat kan ook per dag verschillen: soms zijn er goede dagen en soms minder goede.
Je moet dus steeds alert zijn en je afvragen wat de beste aanpak is.
Verschijnselen dementie:
• geheugenverlies
• geheugenverlies verbloemen
• problemen met plannen maken/doelgericht handelen
• oriëntatie in tijd, plaats en persoon gaat moeilijker
• taalproblemen (afasie)
• problemen met handelingen in het dagelijkse leven (apraxie)
• problemen met het herkennen (agnosie)
• gedragsveranderingen
• persoonlijkheidsveranderingen
• stemmingsveranderingen
• verlies van waardigheid
• lichamelijke veranderingen
Iemand met dementie kan zijn ziekte soms nog lange tijd verborgen houden voor buitenstaanders.
Hij merkt dat zijn geheugen achteruit gaat, maar wil niet laten zien dat er iets aan de hand is. Hij probeert de gaten in zijn geheugen op te vullen door dingen erbij te verzinnen.
Hij camoufleert zijn achteruitgang bijvoorbeeld door opmerkingen als ‘natuurlijk weet ik dat’.
Ook kan hij iemand anders beschuldigen of een ontwijkend antwoord geven.
Vaak valt het geheugenverlies pas echt op als er een crisismoment is, bijvoorbeeld als de echtgeno(o)t(e) ziek wordt.
Geheugenverlies verbloemen (Confabuleren)
Problemen met plannen maken/doelgericht handelen
Iemand met dementie heeft problemen met ingewikkelde situaties als het verkeer of een reis organiseren.
Het beoordelen en inschatten van situaties gaat steeds moeilijker.
Het lukt niet meer te overzien wat er gebeurt. Zo kan autorijden erg gevaarlijk worden.
Ook omgaan met geld wordt moeilijk.
De gedachten ordenen is niet goed meer mogelijk.
Alles wordt te ingewikkeld.
Oriëntatie in tijd, plaats en persoon gaat moeilijker
Het besef van tijd verdwijnt.
Iemand met dementie weet vaak niet meer hoe laat het is en welke dag het is.
Hij weet niet meer of het nu dag of nacht is.
Ook herkent hij de plaats waar hij is of waar hij woont niet meer. Daardoor kan hij gaan dwalen.
Ook herkent hij mensen niet meer die hij vroeger wel kende.
Na verloop van tijd herkent hij zelfs de eigen familieleden niet meer.
Taalproblemen (afasie)
Afasie, A (= niet) fasie (= spreken) betekent dus dat iemand niet meer kan zeggen wat hij wil. Hij kan de taal minder goed gebruiken dan voorheen.
In het begin is het moeilijk om op bepaalde woorden te komen. De woordenschat wordt steeds kleiner en zinnen worden onsamenhangend.
Ook het begrijpen van taal wordt steeds moeilijker.
Het wordt voor anderen een hele opgave om met iemand met dementie te communiceren.
Uiteindelijk spreekt iemand alleen nog wartaal of vervalt in stilzwijgen.
Het kan erg beangstigend zijn, als iemand merkt dat hij zijn gevoelens of behoeften niet meer kenbaar kan maken.
Problemen met handelingen in het dagelijkse leven (apraxie)dagelijkse verrichtingen worden niet meer uitgevoerd of verkeerd gedaan
Problemen met het herkennen (agnosie)het herkennen van voorwerpen, geluiden of beelden
De manier waarop iemand met dementie praat of zich gedraagt, kan veranderen en vreemd of ongebruikelijk overkomen.
Iemand met dementie kan rusteloos zijn en steeds iets willen doen. Hij loopt steeds met spullen te sjouwen, loopt heen en weer te ijsberen en kan gaan dwalen.
verzamelwoede
De onrust kan ook ‘s nachts optreden. Er is dan sprake van een omgekeerd dag-nachtritme.
Ook kunnen achterdocht en wanen optreden. Soms kan iemand met dementie dingen zien of horen die er niet zijn (hallucinaties). Dit kan erg beangstigend zijn.
Ook agressie, woede en angst komen voor.
Vooral in het beginstadium kan de dementerende depressief zijn, later vinden stemmingswisselingen plaats.
Gedragsveranderingen
Omgang met mensen met dementie
Maak oogcontact
Praat langzaam en duidelijk
Gebruik korte zinnen
Gebruik alternatieven
Gebruik gebaren
Gebruik de juiste toon
Neem de tijd
Dwing niet
Reageer op het gevoel
Probeer keuzen te vermijden
Vraag geen begrip voor jouw standpunt
Oorzaken van dementie:

• Alzheimer
• vasculaire dementie
• dementie veroorzaakt door lichamelijke aandoeningen
en alcoholvergiftiging
Alzheimer
De meeste dementerenden (60 tot 70%) leiden aan de ziekte van Alzheimer.
Vernoemd naar de Duitse neuroloog Aloïs Alzheimer
De ziekte van Alzheimer is geen ouderdomsverschijnsel, maar een hersenziekte met psychiatrische symptomen
De ziekte van Alzheimer is een ongeneeslijke hersenziekte, waarbij de cellen in sommige delen van de hersenen ophouden te functioneren en afsterven.
De voortgang van de ziekte van Alzheimer is onomkeerbaar.
Vasculaire dementie
het syndroom van Korsakov

De oorzaak van het Korsakov-syndroom is een ernstig vitamine B1 (ook thiamine genoemd) tekort, dat ontstaat bij langdurig alcoholgebruik in combinatie met slechte voeding.
tumor
: Latijnse benaming voor gezwel
Dementie met Lewy-lichaampjes (DLB).
Deze ziekte wordt gekenmerkt door het voorkomen van abnormale eiwit-verdikkingen in hersencellen.
Na de ziekte van Alzheimer en vasculaire dementie is de ziekte van
Parkinson
de meest voorkomende oorzaak van dementie.
De verschillende stadia van dementie:
voorfase
meestal eerst niet opgemerkt
problemen met plannen
meer moeite met nieuwe situatie
meer tijd voor adl
snel geirriteerd / gespannen
lichte of beginnende dementie
geheugenproblemen vallen op.
dingen kwijt, vergeten ( tijd, boodschappen, eten, dag )
onthouden nieuwe dingen lukt slecht
matige of voortgaande dementie
geheugenproblemen steeds groter
valt terug op herinneringen van vroeger
orientatie in tijd en plaats valt steeds meer weg
dag- nachtritme verstoord
weg kwijt, alledaagse handelingen lukken niet meer
verliest interesse omgeving, karakter veranderd
prikkelbaar, angstig, opstandig achterdochtig, agressief
brabbelen, verzamelwoede
diepe of vergevorderde dementie
personen worden niet meer herkend
persoonlijkheid verander nog meer
moeilijk te motiveren tot activiteit, bezoek
verliest waardigheid en gevoel
kans op hallucinaties
grote impact op familie
opname gesloten afdeling
Apraxie en Agnosie
Lichamelijke veranderingen
lopen wordt onhandig en houterig
men valt en stoot zich vaker
spieren en gewrichten kunnen stijf worden
Na verloop van tijd komt dementerende vaak in een rolstoel of bedlegerig
incontinentie,slikproblemen, speekselvloed e.d. komen ook veel voor.
Bij bedlegerigheid - decubitus
Behandeling
voorkomen door medicatie e.d. ( hoge bloeddruk- herseninfarct diabetes enz. )
medicatie om de gevolgen te onderdrukken.

Benaderingswijzen

Warme zorg
realiteitsorientatietraining
validation
zintuigactivering (snoezelen)
Psychomotirische therapie
reminiscentie
levensboeken
passiviteiten van het dagelijkse leven (PDL)

Je beïnvloed je het gedrag van dementerenden.
Aankleding en inrichting van de woon- en leefruimten zijn belangrijk, veilige activiteiten en een vertrouwde en veilige relatie met de verzorgenden.
Het doel is een sfeer te scheppen waardoor angsten en onzekerheden verminderen of verdwijnen.
Belangrijke punten: Nabijheid, vrijheid, familie, herkenbaarheid, huiselijkheid
Warme zorg
ROT
Benaderingswijze die de zelfstandigheid en daarmee het welbevinden bevorderd.
Terugkeren of vertoeven in de werkelijkheid
Validation
Vervolg op ROT
Bevestiging en waardering van de
gevoelens van dementerende mensen. Validation gaat er vanuit dat dementerende mensen niet perse meer teruggehaald moeten worden naar onze werkelijkheid.
Dementerenden worden niet gecorrigeerd als zij niet goed georiënteerd zijn.
Dat roept namelijk weerstand en onrust op.
Je stemt af op gevoelens.
Je luistert naar verbale en non-verbale signalen.
Je reageert bevestigend met de bedoeling hen waardigheid te geven.

Je gaat mee in de belevingswereld van de dementerende.


Als mevrouw Hendriks plotseling opstaat, omdat ze naar haar werk moet, probeer je haar niet duidelijk te maken dat ze al heel lang niet meer werkt. Je gaat in het gevoel van mevrouw Hendriks mee, maar maakt haar duidelijk dat ze morgen pas weer hoeft en dat ze vandaag een vrije dag heeft.
zintuigactivering (snoezelen)
Snoezelen is een samentrekking van de woorden
snuffelen en doezelen.
Snoezelen blijkt een geschikte activiteit te zijn voor
mensen die zich in een ........ fase van dementie bevinden.
De snoezelactiviteiten sluiten aan op de zintuiglijke waarnemingen en ervaringen van ernstig dementerende mensen. Dit kan door middel van licht, geluid, tast, reuk en smaak.

poppen, knuffelbeesten, huisdieren, fl essen met verschillende geuren, verschillende ballen, lichtverschijnselen, geluiden en muziek.

Psychomotorische therapie
Psychomotorische therapie is het behandelen door bewegingsactiviteiten.
De therapie is bedoeld voor dementerenden met psychische en sociale problemen.
Er wordt gebruik gemaakt van bewegen en sportactiviteiten. Daarbij wordt de dementerende gestimuleerd om zich op de beweging en beleving van het eigen lichaam te concentreren.
Ook probeert de therapeut sociaal teruggetrokken gedrag, depressies, agressie, angst, afhankelijkheid en chaotisch en dwangmatig gedrag te voorkomen of terug te dringen.
De therapie wordt toegepast bij beginnende dementie.
Reminiscentie
Het ophalen van herinneringen.
Het wordt ook in andere benaderingen meegenomen. Bijvoorbeeld bij ROT en validation.
Balans opmaken van hun leven.
Eigen identiteit te bewaren.
Het helpt hen anderen en zichzelf eraan te herinneren wie zij waren en zijn.
Geeft hen een gevoel van veiligheid en zekerheid.
Vooral plezierige herinneringen en fijne momenten staan centraal.
Je kunt naar aanleiding van een voorval, een thema of een activiteit herinneringen ophalen.
Ouderen die net een groot verlies hebben geleden en ouderen die achterdochtig zijn, kunnen beter niet meedoen aan reminiscentie.
Levensboeken
Een boek over iemands leven
Het geeft een goed beeld van het leven van
een oudere.
Het geeft je inzage in belangrijke gebeurtenissen, gewoonten en in de waarden en normen van de oudere.
Het is een belangrijk hulpmiddel voor het geven van individuele aandacht en zorg.
Het werken met levensboeken met foto’s en verhalen, maakt het de dementerende gemakkelijker om zich dingen te herinneren. Het is daardoor ook een praktische toepassing van reminiscentie.
Het is bovendien een goed communicatiemiddel tussen de oudere en de familie.
Soms weet de familieleden niet meer waarover ze kunnen praten.
Het levensboek kan dan een gesprek op gang brengen.
Methode voor de begeleiding en verzorging van passieve ouderen. Dat zijn ouderen die niet in staat zijn tot activiteiten.
Zij hebben chronisch behoefte aan zorg en kunnen
zich niet meer zelfstandig verplaatsen.
24 uur per dag zorg nodig.
Het doel van PDL is decubitus (doorliggen) en contracturen (breuken) te voorkomen en zorgen voor ontspanning.
Activering van deze passieve ouderen blijkt nauwelijks resultaat te hebben en veel energie te vragen. Daarom wordt de passiviteit geaccepteerd.
Men gaat niet meer uit van de beperkingen maar van de mogelijkheden die nog resteren.
Passiviteiten van het dagelijkse leven
7 aandachtsgebieden
Liggen- zitten - wassen en verschonen - kleden - tillen - voeden - activering van de zintuigen
Omgaan met agressie
Bedenk dat dementerenden zich niet meer kunnen herinneren hoe zij om kunnen gaan met hun opkomende agressie.
Bedenk ook dat daarbij ook nog eens de intelligentie afnemen. Doorgaans zet iemand die in om de opkomende agressie de baas te worden.
Dementerenden kunnen situaties niet meer goed inschatten en beoordelen. Als iemand een hand naar hem uitsteekt, kan hij dat zien als een poging om te slaan. Uit angst gaat hij dan slaan.
Ga met een dementerende niet in discussie en geef geen standjes. Dat werkt averechts.
Voorkom agressie door de ander goed te leren kennen, bijvoorbeeld met behulp van de familie.
Probeer de bron van de agressie te achterhalen. Daarvoor kun je goed observeren en methodisch registreren.
Degene die het meest na is, wekt vaak de meeste agressie op. Daarom is je opstelling en gedrag erg belangrijk. Pas ervoor op dat je niet alleen dingen vraagt en opdrachten geeft.
De beste manier om iemand te kalmeren, is om de boosheid serieus te nemen. Benoem het gevoel van de ander: ‘Bent u boos op mij?’ Gevoelens moeten eerst erkend worden. Als dat is gebeurd, doven ze vaak vanzelf uit.
Weg halen bij de bron van de agressie.
Sommigen bedaren door aanrakingen. Bij anderen moet je juist heel voorzichtig zijn met lichamelijk contact.
Ook langzamer praten helpt
Een laatste methode is om de patiënt even alleen te laten en later terug te komen om te kijken of de patiënt gekalmeerd is.
Blijf in ieder geval zelf altijd kalm. Laat een collega het eventueel overnemen als je te boos bent.
Boosheid wordt nooit veroorzaakt door een gebeurtenis of door wat een ander doet, maar door je eigen gedachten die je bij een gebeurtenis hebt.
Als niets helpt, kunnen kalmerende medicijnen uitkomst bieden. Dat is echter het laatste redmiddel.
Bedenk dat agressie ook positief is. De dementerende geeft ermee aan dat hij iets niet wil.
Als geheugenverlies verder gaat dan gewone vergeetachtigheid kan dat een signaal zijn van dementie.
In Nederland zijn ongeveer 179.000 dementerenden: 52.700 mannen en 126.400 vrouwen.
Een deel woont thuis en een deel wordt opgenomen in een verpleeghuis.
Bij 30 tot 35% van de 85-plussers wordt dementie geconstateerd.
Omgaan met mensen met dementie vraagt veel kennis.
Er is echter nog veel onderzoek nodig vóór we echt weten hoe dementie ontstaat en hoe dementie voorkomen en behandeld kan worden.
Dementie
Vragen ?
Waar- Niet Waar
Dementie start met problemen in het lange termijn geheugen.
Stelling
Niet waar
Komt bij 10 tot 20% van de dementerenden voor
Sprake van het afsterven van hersencellen doordat bloedvaatjes beschadigen of verstoppen.
De hersenen krijgen dan onvoldoende zuurstof.
Vasculaire dementie begint plotseling.
Er sterven specifieke stukjes hersenen af waardoor bepaalde vermogens uitvallen.
Deze vorm gaat vaak gepaard met depressies.
De achteruitgang gaat meer sprongsgewijs dan bij de ziekte van Alzheimer.
Wat betekent dit ?
Begint het plotseling of geleidelijk?
dementie veroorzaakt door lichamelijke aandoendingen
Dementie bestaat uit een aantal fasen, hoeveel ?
Weet je ook wat de kenmerken van de verschillende fasen zijn?
Wie herkent deze kenmerken bij een bepaalde cliënt ?
De methode is geschikt voor lichte tot zeer ernstig dementerenden.
Waar - niet waar
geschikt voor mensen met een ernstige vorm van dementie
Niet- waar een lichte vorm van dementie
Herinneringen en fantasieën worden geaccepteerd.
Deze zijn ook heel belangrijk omdat zij behoren tot iemands leven en van invloed zijn op iemands huidige gedrag en motivatie.

Inzicht in de levensgeschiedenis van een oudere is bij validation erg belangrijk.
Als gevolg van dementie kunnen ook tal van onverwerkte emoties van vroeger naar boven komen. Validation kan helpen deze te verwerken.
Je bevestigt de dementerende en accepteert wat hij zegt. Dus niet ontkennen of er omheen praten, maar echt luisteren en bevestigen wat de
bewoner aangeeft.
Je bent empathisch. Dat wil zeggen dat je je in de dementerende kunt verplaatsen en dat je diens gevoelens herkent en bevestigt.

Validation wil ook zeggen dat je op zoek gaat naar de redenen waarom iemand zich zo gedraagt of zo uit. Dat doe je door te observeren, te luisteren, waar te nemen en vragen te stellen.
ernstige
Psychomotorische therapie
Wat klopt hier niet?
Geschikt voor
Full transcript