Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Манжийн дарлал дахь монголын эдийн засаг ба алба татвар

No description
by

Э. Мөнхзул

on 3 November 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Манжийн дарлал дахь монголын эдийн засаг ба алба татвар

Агуулга
Монголчуудын манжийн дарлалд орсон шалтгаан
Манжийн эрхшээл дэх Монголын эдийн засаг
Манжийн дарлал дахь алба татвар
Монголын эдийн засгийн доройтол
ДYгнэлт
Манжийн дарлал дахь Yеийн эдийн засаг
Монголын эдийн засгийн доройтол
Манж нар монголын ард тYмнээс алба гувчуур авах нарийн хууль дYрэм тогтоож тYYнийгээ эзэн, харъяатын ёс журмыг бэхжYYлэх нөхцөл гэж тунхаглаж байв. Манжийн ноёрхолд монголчууд дараах YYргийг гYйцэтгэдэг байсан.

Дүгнэлт
Манийн эрхшээлийн Yе нь Монголын ард тYмний тYYхэнд тохиолдсон хамгийн хYнд хэцYY Yе байсан боловч Монголчууд өөрсдийн цуцалтгYй хөдөлмөрийн Yр дYнд аж ахуй, соёлоо хөгжYYлж, тYYх зан заншлаа хадгалсаар ирсэн. Манж улс тYYхэндээ 12 хаантай байсны 6 нь Монголд ноёрхож байсан.
Монголчуудын манжийн дарлалд орсон шалтгаан
Манжийн эрхшээл дэх монголын эдийн засаг ба алба татвар
XVII зууны эхэнд Монголын феодлуудын дотоод зөрчил хурцадсаар байсан. Энэ Yед Монголын нутгийн зYYн хэсэгт ЗYрчид угсааны манж улс шинээр бий болж байсан. Манжийн феодлууд Монголын тусгаар тогтнолыг устгах зорилготой байв. Манж нар монголын феодлуудын зарим хэсгийг нь хахуулдаж, заримыг нь зэр зэвсгийн хYчээр даран ар Монголыг эрхшээлдээ оруулах зорилгодоо хYрсэн.
Манжийн дарлал дахь алба татвар
Манжууд эзлэн авсан бYх улс орнуудаасаа албан татвар авах тухай хуулиндаа тусгасан байдаг.
Анхаарал тавьсанд баярлалаа
Есөн цагаан буюу шинэлэхийн жасаа
Халхын хан нараас Манж улстай найртай хөршийн ёсоор харьцахаа илэрхийлэн, Манжийн хаадад илгээж байсан бэлэгнээс YYдэлтэй бөгөөд анх сэцэн хан ийм бэлэг өргөсөн. 1691 онд Манж Халхыг эзэлсний дараа есөн цагааны бэлгийг хуулиар алба болгосон.
ТYндий номын жасаа
Жил бYр ар, өвөр Монголын нэр нөлөө бYхий хутагт лам нар Бээжинд очиж, Манж хааны насыг уртасгах ном уншдаг байжээ.
Мал адгуулах
Дарьгангын адуу, тэмээ, хонин сYргээс жил бYр таслан авах буюу татвар болгон авдаг байсан.

Цэргийн алба
Хамгийн хYнд албаны нэг байсан. Манжийн төрийн бодлого нь монголыг цэргийн зохион байгуулалтанд оруулж тэднийг ашиглах байсан. Мөн 18-60 насны эрчYYдийг цэрэг болгохыг хуулиндаа тусгасан.
Манжийн хаанд өргөх ёс журмын алба
Энд есөн цагааны алба голлож байсан. Есөн цагааны албыг Богд Жибзундамба хутагт, аймгийн хаад толгойлж жил бYр 6 жасаа (ээлж) болон манжийн хааны амар амгаланг айлтгахаар өргөн барьдаг байжээ.
Аж ахуйн алба
Энэ алба нь бас нэгэн хYнд хYчир алба бөгөөд 2 төрөлд ангилан Yзэж болно.
Манжийн хааны сYрэг мал маллах явдал
Yржил сYргийн малчид мал сYргийг өсгөн YржYYлж тYYний ашиг шимийг зохих хугацаанд тушаах ёстой. СYрэг маллагчид бYх хYч чадлаа шавхан ажиллаж олон тооны төл бойжуулан, их хэмжээний эсгий нийлYYлдэг байсан.
Цэргийн хYнсний тарианы алба
Энэ алба нь тогтоосон хугацаагYй хYнд алба байсан. Тариачин цэргYYд тYлш, тэжээл, бордоо бэлтгэх, мал хариулах болон дарга нарын гэр зуурын ажил зэрэг олон ажилд өдөр шөнөгYй зYтгэж байсан.
Цэрэг-харуулын алба
Харуулууд өөрийн гэсэн тусгай газар нутагтай байсан ба бусдыг нэвтрэхийг хориглосон байсан. Манжийн харуулын алба улсын ба орон нутгийн гэсэн 2 янз байв.
Өртөө улааны алба
Манж нар 1692 оноос эхлэн Өвөрмонгол Халхын нутгийг дайруулан олон мянган км алс замд цэрэглYYлсэн буухиа өртөөг байгуулсан. Энэ нь монголын ард тYмнийг тарчлаан зовоож, монгол орныг бYхэлд нь туйлдуулсан хамгийн хYнд алба байв. Манжийн тогтоосон хууль ёсоор буухиа өртөөний нэг өрх 50 адуу, 10 тэмээ, 100 хонины хөрөнгөтэй байхаас гадна уналгад зориулсан морь, тэмээ бас нум сум, гэр зэргийг бэлтгэх YYрэгтэй байжээ.
Манжийн засаг захиргааны хэргийг гүйцэтгэх болон манж хааны хурал номын зардалд өргөх алба
Манжийн цэрэг феодлын хYнд сурталт, шулан мөлжигчид, нүсэр том засаг захиргаа шYYхийн байгууллагын бүх зардал хэрэгслийг нийлYYлэх алба юм.
Full transcript