Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Tarih Bilimine Giris

No description
by

Ozan Şafak

on 25 August 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Tarih Bilimine Giris

Tarih Bilimine Giris
Tarih, geçmisteki insan topluluklarının yasayıslarını, birbirleriyle olan iliskilerini, kültürlerini, yer ve zaman belirterek, neden – sonuç iliskisi içersinde belgelere dayanarak inceleyen bir bilim dalıdır.
Buna göre tarihin konusu; Genel anlamda insandır. Ayrıca insanların ortaya koydugu sosyal, ekonomik, kültürel ve dini olay ve olguları ve bu gelismelerin ortaya çıktıgı sonuçları inceler.

Tarih Biliminin Yöntemi
Tarihin Tanımı
1- Tarama (Kaynak arama)

Tarihi olaylarla ilgili bilgi veren her türlü malzeme kayanak olarak nitelendirilir.

a- Birinci elden kaynaklar: Tarihi olayın geçtigi dönemle ilgili her türlü bulgudur.

b- Ikinci elden kaynaklar: Olayın üzerinden belli bir zaman geçtikten sonra o dönemin kaynaklarından yararlanılarak meydana gelen eserlerdir.
4-Tenkit (Elestiri)
3-Tahlil (Çözümleme)
2- Tasnif (Sınıflandırma)
Yazılı Kaynaklar: Tarihi olayla ilgili bilgi veren ve üzerinde yazı olan her belge yazılı kaynaktır. (Antlasmalar, para, gazete günlük gibi.)

Yazısız Kaynaklar: Inasınları yasayısı ile iliskili her türlü esya, malzeme ve yapıtlar yazısız kaynaklardır. üçe ayrılırlar
a- Sözlü Kaynaklar: Destan, efsane, deyis
b- Kalıntılar: Arkeolojik buluntular
c- Çizili sesli, görüntülü Kaynaklar: Film, fotograf, resim gibi
Kaynakların Çesitleri
2-Tasnif (Sınıflandırma): Tarih biliminin genis bir çalısma alanına sahip olmasından dolayı üzerinde çalısılmasını ve ögrenilmesini kolaylastırmak amacı ile sınıflandırma yapılır.
Üç yöntemle sınıflandırma yapılır.
Konusuna; (siyasi, ekonomik, kültür tarihi),
Zamanına; (18.yy tarihi)
Mekana; (Cografi konumuna- Anadolu tarihi, Avrupa tarihi- göre)
5-Terkip (Sentez)
Tarih Yazıcılıgı Ve Gelisimi
Tahlil, elde edilen bilgi ve verilerin kaynak degeri açısından yeterli olup olmadıgının arastırılmasıdır. Bu asamada sınıflandırılan bilgilerin içerigi degerlendirilmeye alınır. Bilginin nesnelligine, güvenirligine
ve kanıtlanabilirligine dikkat edilir.
Kaynakların dogruluk derecesi, güvenilirligi,
yazıldıgı tarih, yazarı, aynı olaydan söz eden
farklı kaynaklar arasında uyum ve uyumsuzluk
tenkit asamasında arastırılır.
IÇ TENKIT: Yazar görüslerinin eser üzerindeki
etkileri arastırılır.Verilen bilgilerin farklı kaynaklarda
ne sekilde yer aldıgına bakılır.
DIS TENKIT: Eserin adı, yazarı, basıldıgı yer ve
basım tarihi tespit edilir. Belgelerin orijinalligi, tarihi vb. yönleri arastırılır.



Kaynakların tekidi iki sekilde yapılır.
Bilgi ve verilerin sınıflandırılıp tahlil ve tenkitlerinin yapılmasından sonra bir araya getirildigi asamadır. Bu asamada bilgi ve veriler esere dönüstürülmek üzere gözden geçirilir. Eksikleri giderlerek eserin yazımına geçilir.
Tarihi diger bilimlerden farklı kılan özelikleri sunlardır
-Deney ve gözlem yapılamaz, tekrarlanamaz, kanunları yoktur.
-Tarih biliminin kesin ve degismez kuralları ve formülleri yoktur.
-Bu yüzden olayla ilgili belgeler bulunmalıdır.
-Olayın üzerinden belli bir zaman geçmis olmalıdır.
-Ortaya çıktıgı dönemin özelliklerini yansıtmalıdır.
-Gerçeklestigi dönemin ortam ve kosullarına göre degerlendirilmelidir.

Tarih yazıcılıgı ilk olarak Hititlerde Anallar denilen kronolojik yıllıklarla baslamıstır. Hitit kralları inanıslarının bir geregi olarak tanrılara hesap verebilmek amacı ile bu yıllıkları tutturmus. Olaylar gün gün objektif olarak bu yıllıklara yazılmıstır böylelikle Kronolojik ve objektif tarihciligin temelleri atılmıstır.
HIKAYECI TARIH YAZICILIGI
Ilk olarak Eski Yunanda yasamıs olan Heredotos (Heredot) yazdıgı Tarih (Historia) bu türün ilk örnegidir. Bu tür tarih yazıcılıgında hikâye ve efsanelerle dolu bilgiler nakledilir. Genellikle yer ve zamandan bahsedilmekle birlikte sebep ve sonuç iliskileri üzerinde çok durulmaz.
Çicero tarafından tarihin babası olarak anılmıstır. Gezilerinde gördügü yerleri ve insanları anlattıgı, Herodot Tarihi olarak bilinen eseriyle tanınır. Eserinin esas konusu, Persler ve ve Yunanlar arasında yapılan Pers Savasları'dır
Herodot
ÖGRETICI TARIH YAZICILIGI
Ögretici tarzda eser veren tarihçiler, mensup oldukları toplumu harekete geçirerek millî birlik ve ahlakî degerleri gelistirmeyi istemislerdir. Bu tarz tarih yazıcılıgında topluma fayda saglamak amaçlanır. Bu tarzın ilk temsilcisi Thukydides (Tukidides)'tir.
ARASTIRICI TARIH YAZICILIGI
Arastırıcı tarih yazımı XIX. yüzyılda dogmustur. Bu tarz tarih yazıcılıgında tarihî olaylar tek bir sebebe dayandırılmamıs, dönemin kosulları ayrıntılarıyla ele alınmıstır. Bu tür tarih yazıcılıgında tarih olaylar kaynaklara dayalı olarak arastırılır ve basvurulan kaynaklar olusturulan eserde
dipnot olarak belirtilir. Ayrıca olayların gelisimi, yeri, zamanı, sebep ve sonuçları ve bunlar arasındaki iliskiler bir bütün olarak degerlendirilmistir.
Osmanlı Devleti'nde Tarihçilik
Osmanlı Devleti'nde vakanüvislerden önce olayların kaydını “Sehnameci” adı verilen görevliler tutmustur.
Ilk vakanüvis Halepli Mustafa Naima Efendi'dir. Naima
Efendi, tarihin sadece olaylar dizisinden ibaret olmadıgını belirterek belgelerin dısında sosyolojik yorumlara yer verilmesini savunan bir tarihçilik anlayısını benimsemistir.
Vakanüvislerin eserleri dısında yazılmıs Hoca Sadeddin
Efendi, Asık Pasazade, Oruç Bey, Peçevî, Selanikî
ve önemli bir devlet adamı olan Ahmet Cevdet Pasa‘nın da tarihleri vardır.
Cumhuriyet Döneminde Tarih Yazıcılıgı
Cumhuriyet Döneminde yeni tarih anlayısının ortaya çıkmasında Atatürk'ün büyük rolü olmustur. I.Türk Tarih Kongresinde Türk tarihçileri Atatürk ün çizdigi ana hatlar üzerinde çalısmalar yapmıslar, Bu çalısmalar sonucunda ortaya Türk tarih tezi çıkmıstır. Türk tarihi ile ilgili bilimsel çalısmalar yapılabilmesi için 1931 yılında Türk Tarihi Tetkik Cemiyetini kurdurmustur. Atatürk mirasının bir bölümünü, daha sonra adı TürkTarih Kurumu olan bu cemiyete bırakmıstır.
Zaman ve Takvim
Ilk "Günes takvimi"ni Mısırlılar, ilk "Ay takvimi"ni ise Sümerler olusturmustur.
iki uygarlıgında ortak özellgı tarım toplumu
olmalarıdır. Mısırlılar tarafından günes yılı esasına göre olusturulan takvim Roma Hükümdarı Julius Caesar zamanında yeniden düzenlenmis ve “Jülien takvimi” adıyla kullanılmaya baslanmıstır. Daha sonra Jülien takvimi, Papa XIII. Gregorius tarafından yeniden olusturularak “Gregoryen takvimi” adını almıstır. Bugün dünya genelinde bu takvim kullanılmaktadır.

Türklerin Kullandıgı Takvimler
Tarihe Yardımcı Bilimler
Cografya Yer ve bölge bilgisidir.
Bu faktörlerin bilinmesi tarihî olayın tüm yönlerinin aydınlatılmasına ve neden sonuç iliskisi kurulmasında büyük ölçüde katkı saglamaktadır.
Arkeoloji kazı bilimidir. Özellikle yazılı kaynakların olmadıgı dönemlerin aydınlatılması açısından önemlidir.
Antropoloj insan ırklarını inceleyen bilim dalıdır.
Kronoloji zaman bilimidir. Olayların meydana geldigi tarihin bilinmesi olaylar arasında neden-sonuç iliskisi kurulmasına yardımcı olur.Tarihî olayların zamanının belirlenmesinde ve
sıralamasında tarih bilimi kronolojiden faydalanır.
Paleografya, Eski yazıların okunmasını saglayan, bu yazıların tür ve sekillerini inceleyen bilim dalına denir.
Etnografya, toplumların yasayısı, gelenek, örf ve âdetlerini inceler.
Sosyoloji, genel olarak toplumu inceleyen bir bilim dalıdır. Tarihî bir olayın degerlendirilebilmesi için olayın meydana geldigi dönemin toplum yapısı, deger yargıları vb. özelliklerin bilinmesi tarih bilimi açısından çok önemlidir.
Filoloji, dünyada var olmus ve var olan dilleri inceler. Diller arasındaki akrabalık baglarını, sözcük
alıs verislerini arastırır. Göç hareketlerinin açıklanmasında, toplulukların yakınlık derecelerini ortaya koymada tarih bilimine yardımcı olur.
Kimyada kullanılan “Karbon 14” metoduyla, tarihî buluntuların madde yapısı incelenerek ait oldukları dönemi belirlenmeye çalısılır.

Epigrafi, anıtlar üzerindeki kitabeleri ve yazıları inceleyen bilim dalıdır. Filoloji ve paleografi bilimleri ile is birligi içerisinde çalısır.
Diplomatik, Belgeleri tür (ferman, seriye sicili, antlasma metinleri vb.), sekil ve içerik bakımından degerlendiren bilim dalına diplomatik denir
Nümizmatik, eski paraları inceler. Bu paraların ait oldukları medeniyetlerle ilgili bilgi edinilmesinde tarih bilimine yardımcı olur. Para üzerinde yer alan bazı yazılar, devlet, hükümdar, devletin mali gücü gibi konularda önemli ipuçları verebilir.
Heraldik armaları inceleyen bilim dalıdır.
Armalar da tarihin aydınlatılmasında önemli
rol oynadıgı için heraldik, tarihin faydalandıgı
bilim dallarından biri kabul edilmektedir.

Full transcript