Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

MONOLINGGUWALISMO, BILINGUWALISMO at MULTILINGGUWALISMO

No description
by

Rose Ann Viray

on 13 July 2016

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of MONOLINGGUWALISMO, BILINGUWALISMO at MULTILINGGUWALISMO

MONOLINGGUWALISMO, BILINGUWALISMO at MULTILINGGUWALISMO
UNANG WIKA (L1)
Ito ang tawag sa wikang kinagisnan. Tinatawag din itong katutubong wika, mother tongue.
PANGALAWANG WIKA (L2)
IKATLONG WIKA (L3)
Ibang bagong wika na natututunan at nagagamit sa pakikipagtalastasan sa mga tao sa paligid niyang nagsasalita rin ng ganitong wika.
MONOLINGGWALISMO
Ito ang tawag sa pagpapatupad ng iisang wika sa isang bansa
BILANGGUWALISMO
Paggamit at pagkontrol ng tao ng dalawang wika na tila ba ang dalawang ito ay kanyang katutubong wika
MULTILINGGWALISMO
Pag unawa at pagsasalita ng higit pa sa dalawang wika.
8 PANGUNAHING WIKA SA PILIPINAS
Tagalog
Kapampangan
Pangasinense
Ilokano
Bikol
Cebuano
Hiligaynon
Waray
7 KARAGDAGANG WIKA
Ybanag
Ivatan
Sambal
Aklanon
Kinaray-a
Yakan
Surigaonon
L1- Mother Tongue
L2 - Filipino
L3 - Ingles

Ibang wika na napapakinggan ng isang bata sa kanyang paligid na kalaunan ay natututunan nyang salitain at intindihin.
"Learn English well and connect to the world.
Learn Filipino well and connect to our country.
Retain your dialect and connect to your heritage"
- Pres. Benigno Aquino

Bakit iba iba ang wika sa Luzon, Visayas at Mindanao?
Iniibig kita
Gihigugma ko ikaw
Kalasahan ta kaw
Pamagat ng Palabas:
Pangalan ng host:
Mga naging bisita:

1.Masasabi mo bang monolingguwal, , multilinguwal o multilingguwal ang paraan ng pagsasalita ng host sa palabas pantelebisyon? Magbigay ng patunay.

2. Paano mo naman mailalarawan ang pagsasalita ng kanyang bisita o mga bisita?

3. Batay sa narinig mo sa host, masasabi mo bang ang salitang ginamit niya sa pagbobroadcast ay kanyang unang wika? Bakit oo o bakit hindi?

BARAYTI NG WIKA
ANTAS NG WIKA
DAYALEK
barayting ginagamit ng partikular na pangkat ng mga tao mula sa isang partikular na lugar tulad ng lalawigan , rehiyon, o bayan. Naiiba ang punto o tono, may magkaibang katawagan para sa iisang kahulugan
Tagalog sa Rizal Tagalog sa Teresa, Morong,
Cardona, at Baras
Palitaw Dila dila
Monggo Balatong
makikipagkasalan Magkakangay
Timba Sintang
hikaw panahinga
Ate kaka
tatay tata
Lolo amba
biik kulig
biik kulig
lola Inda, pupu, nanang
IDYOLEK
Kahit iisang dayalek ang sinsalita ng mga pangkat ng tao, mayroon pa ring pansariling paraan ng pagsasalita ng bawat isa.
Marc Logan
Noli de Castro
- Magandang Gabi Bayan
Mike Enriquez
- Hindi namin kayo tatantanan
Kris Aquino
- Aha ha ha! Nakakaloka!
Ruffa Mae Quinto
– To the highest level na talaga ito!
Michael V
(Donya Ina) – Anak,
paki-explain, Labyu!
Nakabatay sa katayuan o antas panlipunan o dimensiyong sosyal ng mga taong gumagamit ng wika.
May pagkakaiba ang barayti ng nakapag aral sa hindi nakapag aral, matanda sa kabataan, maykaya sa mahihirap, ng babae sa lalaki o bakla, gayundin ng wika sa preso, tinder sa palengke, at iba pang pangkat.
Pagkakaiba ng paggamit ng wika ng mga tao na nakapaloob dito batay sa kanilang katayuan sa lipunan at sa mga grupo na kanilang kinabibilangan

SOSYOLEK
Gay Lingo
– wika ng mga beki – sikretong lengguwaheng hindi maiintindihan ng mga taong hindi kabilang sa kanila, subalit sa kasalukuyan, nagagamit na rin ito ng nakararami.
Churchill- sosyal
Indiana Jones – nang indyan o hindi sumipot
Bigalou – Malaki
Givenchy – pahingi
Juli Andrews – mahuli
Conyotic o Conyospeak
– barayting na Taglish. May ilang salitang Ingles na inihahalo sa Filipino kaya’t masasabing may code switching na mangyayari. Sa conyotic ay mas Malala ang paghahalong Tagalog at Ingles na karaniwang ginagamitan ng pandiwang Ingles na “make”. Ang ganitong uri ng pagsasalita ay karaniwang ipinagtataas ng kilay ng nakararami.

Ex: make basa, make kain, make lakad,
K1- Lets make kain na
K2 – Wait lang, Im calling Anna pa
K1 – Come on na. We’ll gonna make pila pa. It’s so haba na naman for sure.
K2 – I know, right. Sige, go ahead na.
Jejemon/ Jologs
– pinaghalong jejeje na isang paraan ng pagbaybay ng hehehe at ng salitang mula sa hapon na pokemon. Ang jejemon o jejespeak ay nakabatay din sa wikang Ingles at Filipino subalit isinusulat nang may pinaghalo halong numero, mga simbolo, at may magkasamang malalaki at maliliit na titik kaya mahirap basahin at intindihin lalo na nang hindi pamilyar sa tinatawag na jejetyping.
Ex: 3ow phow, mUsZtAh nA phow kaOw? - “Hello po, kumusta na po kayo?”
aQcKuHh iT2h – ako ito
iMiszqcKyuh – I miss you
muZtah – kumusta
Jargon
- natatanging bokabularyo ng particular na pangkatna makakapagpakilala sa kanilang trabaho o gawain.
Ex: abogado – complainant, exhibit, appeal
Nurse – vital signs, febrile, hypotension, q15

Barayti ng wika mula sa mga etnolongguwistikong grupo. Ang salitang etnolek ay nagmula sa pinagsamang etniko at dialek. Taglay nito ang mga salitang nagiging bahagi na ng pagkakakilanlan ng isang pangkat etniko.
ETNOLEK
Ex: vakkul – gamit ng Ivatan sa pantakip sa ulo sa init an o ulan
Bulanon – full moon
Kalipay – tuwa o ligaya
Palangga – mahal o minamahal
Shuwa – dalawa
Sadshak – kaligayahan

Naiaangkop ng isang nagsasalita ang uri ng wikang ginagamit nya sa sitwasyon at sa kausap. Nagagamit ng nagsasalita ang pormal na tono ng pananalita kung ang kausap niya ay isang taong may mataas na katungkulan o kapangyarihan, nakatatanda o hindi nya masyadong kakilala. Pormal ang ginagamit sa mga pormal na pagdiriwang o pangyayari tulad ng pagsisimba, seminar, talumpati at iba pa. ang di pormal na paraan ay nagagamit kapag ang kausap ay kaibigan, malalapit na kapamilya, kaklase,
kasing edad, at matagal ng kakilala.
REGISTER
1.
Nananatiling register (Frozen Register
) – register ng wika na ginagamit sa mga Saligang Batas, Panunumpa sa Watawat, Himno ng paaralan at organisasyon, mga Banal na kasulatan. Taglay ng mananalita ang pagmamalaki, mataas na respeto, at pag angkop sa sarili.
2.
Akademikong register
- ginagamit sa paaralan, paghahatid ng mga impormayong pampubliko, pananaliksik, mga pampublikong pagbigkas tulad ng pagdedebate, o paghahain ng talumpati, at paglelektura. Karaniwang pormal ang istilo ng sangkot na mananalita. Ang jargon ay bahagi nito.
3.
Konsultatibong registe
r- gamit ng mga sumasangguni sa pinagkakatiwalaang makapagbibigay ng mabuting payo, opinion, o hatol.
4.
Karaniwang register
– karaniwang ginagamit sa pakikipag usap sa kaibigan, kakilala, o di man kakilala.
5.
Intimasyong register-
gamit Sa pag uusap ng naglalambingang magkasuyo magkasintahan. Walang kapormalan ang istilo ng usapan.
Pidgin
– umuusbong na bagong wika o tinatawag sa Ingles na “nobody’s native language”. Nangyayari ito kapag may dalawang taong nagtatangkang mag usap subalit pareho silang may magkaibang unang wika kaya’t di nagkakaintindihan dahil hindi nila ala mang wikang isa’t isa.
Creole
– nagiging likas na wika o unang wika ng batang isinilang sa komunidad ng pidgin. Nagamit ito ng mahabang panahon kaya’t nabuo ito hanggang sa magkaroon ng pattern o mga tuntuning sinusunod ng karamihan. Ang wikang nagmula sa pidgin ay naging unang wika ng
isang lugar. Ex: Chavacano.
PIDGIN AT CREOLE
1.
Balbal o Panlansangan
- pana-panahon kung sumulpot at nagiging tanyag lamang habang ito ay ginagamit ngunit madali ring lumipas. Kabilang sa balbal o panlansangang wika ang jejemon, gay lingo, at teenage lingo.
2.
Kolokyal
– salitang pinaikli tulad ng pa’no (paano), sa’n (saan), ba’t (bakit) at iba pa.
3.
Lalawiganin
– wikang ginagamit sa isang tiyak na lugar.
4.
Pambansa o karaniwan
– salitang kilala at higit na ginagamit sa lugar na sentro ng sibilisasyon at kalakalan tulad ng Maynila.
5.
Pampanitikan o
Pang – akademiko
– wika sa silid paaralan, kolehiyo at unibersidad.
inihanda ni:
Rose Ann B. Viray
Full transcript