Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Il-Bibbja

No description
by

.d. .c.

on 13 October 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Il-Bibbja

Il-Bibbja
Liema Ktieb? Liema Wiċċ?
Sinonimi tal-Kelma Bibbja
Skrittura = xi ħaġa miktuba
Il-Kelma t'Alla
Il-Kotba Mqaddsa
Il-Bxara t-Tajba
L-Aħbar it-Tajba
L-Evanġelju
Librerija ta' Kotba
Bibbja - 'Biblia' - Kotba
73
46
27
Testment = Patt/Wegħda
i.e. Ftehim
Alla - Poplu Lhudi
Alla - Popli Kollha
Kif ġiet iffurmata?
Skrittura - Lhudija:
T
orah = Liġi
N
ebiim = Profeti
K
etubim = Kitbiet
(39 Ktieb)
Proto-Kanoniċi (l-ewwel lista) = 39
Dewtero-Kanoniċi (t-tieni lista) = 7
(39 +7 = 46)
1. Tobija
2. Ġuditta
3. Għerf
4. Sirak
5. Baruk
6. 1 u 2 Makkabin
Dewtero-Kanoniċi
Il-Bibbja:Żewġ Taqsimiet
Testment il-Qadim:
1. Il-Pentatewku
2. Il-Kotba Storiċi
3. Il-Kotba tal-Għerf
4. Il-Kotba tal-Profeti
Testment il-Ġdid
1. L-Evanġelji
2. L-Atti tal-Appostli
3. L-Ittri tal-Appostli
4. L-Appokalissi
Konċilju ta' Trentu - 1546
Kanoni = 73
Kanoni = Lista uffiċjali tal-Kotba hekk meqjusa sspirati

Aġografi = Strumentali biex iwasslu l-messaġġ t'Alla lil bniedem ta' kull żmien
άϒω
Minkejja li l-Kittieba kienu sspirati; Alla ħallihom fil-libertà li jużaw l-ħiliet tagħhom
Alla nebbaħ il-moħħ u qanqal ir-rieda biex hekk ikunu jistgħu jwasslu l-messaġġ tiegħU
ago
-
mmexxi
tmexxi billi ssegwi/takkompanja
Kittieba = Veri Awturi
Wieħed tajjeb li jżomm f’moħħu:
ż-żmien li nkitbu l-kotba
fejn inkitbu
għal min inkitbu
b'liema forom letterarji inqdew biex jiktbu
Forom Letterarji:
Rakkont/Storja
Parabbola
Poeżija/Epika
Profeżija
Ittri
Stħajjil

Innu: Ġen 1
Innu
Sitt Strofi u Sitt Ritornelli
Messaġġ Literali
Messaġġ Spiritwali
Messaġġ Reliġjuż:
6+1=7 (Ħolqien Perfett)
Alla joħloq mix-xejn (ex nihilo)
Bniedem = Ħlejqa l-Aktar Speċjali
Antropoformiżmu
1. Xbiha t'Alla - Ruħ - Riħ - Spirtu t'Alla
2. Alla ra li kollox kien tajjeb ĦAFNA
3. Tah kollox - Sid tal-Ħolqien
4. Isemmi l-annimali
5. Ko-Kreatur
antropos
= bniedem
formiżu
= forma
Il-Kittieb lil Alla jistħajlu bniedem u jitkellem fuqu daqs li kieku kien wieħed minna
It-Tieni Rakkont tal-Ħolqien

Parabbola Storika

Simboli:
Siġra tal-Ħajja = Immortalità
Serp = Ħażen (Riti Pagani tal-Kangħanin = Simboli tat-Tnissil)
Ilma - Ilmijiet + Kaos (Saċerdotali) - Babilonja > Ilma = Perikoluż
Kaos - Bla Ilmijiet (Jaħwista) Palestina = Nixfa Kbira
Kif isawwru l-Kotba?
1. L-Ewwel Alla juri lilu nnfisu fi ġrajjiet u kliem

2. Imbagħad dak li kien jiġri kien jgħaddi minn fomm għal fomm fil-familja, filgħaxijiet meta jkunu jistrieħu ħdejn it-tined tagħhom u waqt il-festi li kienu jfakkru xi ġrajjiet speċjali.

3. Bdew jinkitbu xi tradizzjonijiet u jintużaw fis-santwarji (postijiet ta’ qima popolari)

4. Il-Kotba jieħdu l-forma definittiva tagħhom
(wara l-Eżilju tal-538 QK)

5. Minn dan kollu jidher li l-kotba differenti tal-Bibbja, mhumiex frott ta’ kittieb wieħed li ħaseb u kiteb kollox hu. Il-Bibbja hi frott ta’ fidi u ta’ ħajja ta’ poplu sħiħ fir-rabta tiegħu ma’ Alla tul kważi elfejn sena.
Il-Festi tal-Lhud:
1. Il-Pesach (Passover) - Salvazzjoni (Demm tal-Ħaruf)
2. Il-Ħobż Ażżmu (bla ħmira) - ħmira = dnub/ħażen
3. L-Ewwel Frott - L-Għid il-Kbir - Easter - Ishtar - alla tal-fertilità
4. Shavuot - Pentekoste - 7 Ħdud wara Il-Pesach (7x7 =49) 49+1 = 50 - Timmarka l-Ħsad tas-Sajf
Ġesù - salbuh fil-Pesach
- difnuh nhar il-festa tal-Ħobż Ażżmu
- qam fil-festa tal-Ewwel Frott
- bagħat l-Ispirtu s-Santu 50 Jum wara f'Shavuot
5. Sukkot - Il-festa tat-Tined - l-40 Sena fid-deżert
6. Yom Kippur - Jum ta' Maħfra - 2 Bdabad
7. Shabbath - Jum is-Sibt

Ebrajk/Aramajk u Grieg
Grieg: Makkabej/Għerf u Danjel
Grieg (Koine) - Grieg Popolari
Ktieb Wieħed
Awtur Wieħed - Alla
Messaġġ Wieħed - Messaġġ ta' Salvazzjoni
600 - 900 W.K.: Test Massoretiku
Tanak - Grieg - Lixandra - LXX (Septuaġinta)
Użu: Lhud tad-Diaspora - 132 Q.K.
Bibbja bil-Latin (S. Ġirolmu - Vulgata) - 382 W.K.

Il-Bibbja bil-Malti
1822: Ġużeppi Marija Canolo: L-Evanġelju ta' San Ġwann
1829: Mikiel Anton Vassalli: 4 Evanġelji + Atti tal-Appostli
1929: Mons. Profs. Pietru Pawl Saydon: Il-Bibbja kollha
1959: Publikazzjoni tat-Traduzzjoni ta' Saydon
1984: Camelo Sant (Għaqda Biblika Maltija) - Traduzzjoni Ġdida f'Malti ħaj u mexxej
ilsien komuni - il-kelma mitkellma
Full transcript