Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Üst Düzey Düşünme Becerilerinin Öğretimi

No description
by

Nil Özveren

on 11 April 2016

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Üst Düzey Düşünme Becerilerinin Öğretimi

Neden düşünürüz?
Düşünme neden önemlidir?
Düşünme becerimizi neden geliştirmeye çalışırız?
Düşünme
geniş ölçüde psikolojik bir süreç veya etkinliktir.

Zihnimizden geçen herşey düşünmedir.

Düşünmek bir şeyin bilincinde olmaktır;
belgeler, kanıtları, terimleri anlamaya çalışmaktır.
Özellikle insanlarda ve değişik derecelerde bazı gelişmiş organizmalarda görülür.
Kuruntu yapma, hayal kurma, çağrışım yapma, problem çözme, sonuç çıkarma, düşünme etkinliğinin biçimleridir ve dil aracılığıyla ortaya çıkar.
ÜST DÜZEY DÜŞÜNME BECERİLERİNİN ÖĞRETİMİ
Hayatımızın kalitesini önemli bir şekilde geliştirmek istiyorsak
düşünme işini ciddiye almamız gerekir.

Öncelikle düşünme işinin öğrencisi olmalıyız.
Toplumda karşılaşılan birçok sorunun çözümünde
Toplumlardaki yolsuzlukların
etik sorunların
duyarsız yuttaşlığın çözümü
EĞİTİM
Düşünce ve uygarlık tarihi boyunca
insanlık, gerçeği; değişmeyen tek gerçeği aramıştır. Bu yolda değişik yöntemler ve dünya görüşleri geliştirmiştir.
Söz konusu arayışlar ancak, insanın doğru düşünerek gerçeğe ulaşabileceği konusunda birleşmiştir.
Onu izleyen aşama
‘’nasıl doğru düşünürüz?’’
sorusuna cevap aramak olmuştur. Bu cevabın kesin ve tek bir doğru yanıtı olduğuna dair bilgiler yoktur.
Cevap basit!
Hayatınızda neyi değiştirmeye ihtiyacınız varsa onu sadece düşünerek değiştirebilirsiniz.
Sadece düşünerek geleceğinizi emriniz altına alabilirsiniz.

İnsanlar sürekli düşünürler. Aslında
düşünmek bizim yaptığımız en temel eylemdir.


Sabah kalktığımız andan itibaren düşünmeye başlarız. Mahmurluk saatlerimizde bile düşünürüz. Kaçmak istesek bile düşünmekten kaçınamayız.
Şu anda bile siz bizim söylediklerimizi ciddiye alıp almama konusunda düşünüyorsunuz.
DÜŞÜNME ve DÜŞÜNME BECERİLERİ
“Düşünme” kavramına ilişkin birçok tanım yapılmıştır.
Düşünme ile ilgili yapılan tanımlamalara bakıldığında;

Dewey (1910)’e göre düşünme
sorgulama amaçlı olarak yapılan bir işlemdir.

Bu işlem şimdiki durumlardan elde edilen sonuçları bir sonraki durumlarda yararlı olacak şekilde yapılandırmayı içerir.
Düşünme
gözlem, tecrübe, sezgi, akıl yürütme ve diğer kanallarla elde edilen bilgileri kavramlaştırma, uygulama, analiz ve değerlendirmenin sistemli bir hale getirilmiş şeklidir.

(Armay, 1981).

Düşünme,
mevcut bilgilerden başka bir şeye ulaşma ve eldeki bilgilerin ötesine geçmedir.
Önceki bilgilerin uygulanabilirliğinin farkına vararak bilgileri yeni durumlarda kullanmadır. Bir mantık olgusudur (Yıldırım, 1988).

Halpern’ a göre, “Düşünme,
dinamiktir ve bireylerin davranışları ile ilgilidir. Düşünme verilen bilginin temelinde, yeni bilgileri alma, onları diğer bilgilerle birleştirme, hafızamızda depolama ve ilk başta oluşan düşünceden farklı bir özellikte bir düşünce oluşturmadır.
Halpern düşünmenin kişiye özel olduğunu ifade eder (Akt: French ve Rhode, 1992).




Nickerson’a göre,
“Düşünmeye ilişkin yapılan birçok tanımlamanın ortak noktası, düşünmenin karmaşık ve birçok ögeye yönelen bir süreç olmasıdır.
( Akt: French ve Rhode, 1992).

Düşünme
fikirleri şekillendirmek, sonuçlara ulaşmak için uygun zihinsel yetenekleri devreye sokmaktır
(Paul, 1995).

Fisher’ a (1995) göre düşünme,
problemi tanımlama, oluşturma ve çözme, karar verme, seçenek üretme, düşünceleri araştırmayı içeren zihinsel etkinliklerdir. Düşünme, zihnin eleştirel ve yaratıcı yönlerini birlikte içerir.

Costa’ya (2001) göre
“düşünme, çevreden alınan dışsal uyaranların duyulardan içsel süreçlere iletilmesidir.

Lipman (2003)
düşünmeyi, ayırımları ve bağlantıları bulma veya oluşturma süreci olarak adlandırır. Bu süreç karmaşıktır. Kişi ilişkilendirirken ilgili ve ilgisiz yönleri ayırır.
Her ilişki, bir buluş ortaya çıktığında anlamlandırılır, bu anlamda zihin içerisindeki diğer anlamlarla beraber bir ilişki sistemi olarak yerini alır.
Düşünme aynı zamanda bilinçli deneyimlerdir. Düşünme kesin, tutarlı, uyumlu, mantığı düzenleyen, biçimlendiren ve yaratıcı yönlere sahiptir.

Günümüzde en çok kabul gören tarifi
ile düşünme;
bir sonuca varmak amacıyla bilgileri, kavramları incelemek, karşılaştırmak ve aralarında ilişkiler kurarak başka düşünceler üretmektir. Bu işlemlerin neticesinde ortaya çıkan zihinsel ürüne de “düşünce” denir
(M.E.B, 2007).

De Bono (2007),
düşünmenin insanın temel yetisi olduğunu, düşünmenin öğrenilebilen, geliştirilebilen bir beceri olduğunu ifade eder.
Günlük yaşantımızda karşılaştığımız birçok durumla ilgili neler yapılabileceğini belirlemek ve uygulamak için bize düşüncelerimiz yol göstermektedir. Hayatımızın her aşamasında düşünme vardır.

Tanımlara anlaşılacağı gibi "
düşünme
"
çok yönlüdür,

Problem çözme ve karar vermeyi
içerir,
İçinde
birçok zihinsel işlemi
yer alır,
Amaçlı ve sorgulamaya
dayanır,
İnançların oluşumuna temel oluşturur,
Bilinçli deneyimleri
kapsar,
Bireye özgü özellikler taşıyan
bir süreçtir.
Aynı zamanda insan hayatını belirleyen bir yol haritasıdır.
Düşünme kavramının çok yönlü olması farklı düşünme becerilerinin tanımlanmasına olanak sağlamış ve düşünme eğitiminin de bu beceriler üzerinden verilmesi gerektiği sonucunu doğurmuştur.


Bilim adamları
“Düşünme Becerilerine” ilişkin farklı tanımlamalar yapmışlardır:

Fisher (1995)’a göre,
düşünme becerileri eleştirel ve yaratıcı düşünmeyi, bu iki düşünmenin uygulaması olan problem çözmeyi içerir.
Bu iki beceri akıl yürütme ve oluşturma özelliğini taşır.

Sternberg ve Grigorenko (2000) düşünme becerilerini
üç şekilde tanımlar: Analitik düşünme, yaratıcı düşünme, pratik düşünme.

Analitik düşünme bilgiye dayalı problem çözme ve karar vermeyi içerir. Yaratıcı düşünme problemler üstüne alışılmadık seçenekler ve karar oluşturmayı içerir. Pratik düşünme, günlük problemlere bu becerilerin uygulanmasını içerir.

Mcguiness (2000)’a göre düşünme becerileri;
bilgiyi elde etme, bilgiyi düzenleme ve analiz etme, bilgiden sonuç çıkarma, beyin fırtınası, problem çözme, neden ve sonuç ilişkisi belirleme, olanakları değerlendirme, amaçları oluşturma ve planlama, süreci gözlemleme, karar verme, kendi yaşantısına uygulama becerilerini
kapsar.

Mcguinness, düşünme becerilerinin
kuramsal ve eğitsel gücü
olduğunu belirtir. Düşünme becerilerinin

kuramsal gücü, “bireyin neyi bileceğinden ziyade ve nasıl bileceğidir.

Eğitimsel gücü ise, bireyin öğrenme becerilerinin farkında olarak düşünme süreçlerini organize etmesidir.
DÜŞÜNME BECERİLERİ BASAMAKLARI
Düşünme konusunu ilk kez Aristoteles sistemli bir biçimde ele almıştır.
O düşünmenin işleyişini bütün yönleriyle araştırmış, bu işleyişin kurallarını ortaya koymaya çalışmıştır.
Özellikle tümdengelimin bir türü olan kıyas yöntemi ile doğru düşünmenin nasıl olması gerektiğini ortaya koymuştur.
Bu konuda üç ilke belirlemiştir: Özdeşlik, çelişmezlik ve üçüncü halin imkânsızlığı ilkeleri. Aristoteles’in ortaya koyduğu bu ilkeler halen doğru düşünebilmenin ilkeleri olarak kabul edilmektedir.
Platon’a göre yalnızca akıllı ve yürekli insanlar eğitilmelidir. Bu anlayış düşünme gücüne verilen örneklemin ilk örneklerinden sayılmaktadır (Akt: Çakmak, 2002).
HERKESİN ÜZERİNDE ANLAŞTIĞI
PERKINS'E GÖRE EĞİTİMİN 3 TEMEL AMACI
Bilginin hatırlanması
Anlaşılması tek başına yeterli değil
Etkin Kullanımı

Bilgiyi yaşamın kalitesini artırabilmek için ,karşılaşılan sorunların çözümü için etkin olarak kullanabilmek
Nihai amaç
temel bilgi ve becerilerin etkin kullanılabilmesi
için bireyin bunları kullanabilme ve karar verme yetileriyle donanmış olması ki burda bilişsel süreç ve düşünme önemli
ÜST DÜZEY DÜŞÜNME

Çağdaş eğitim anlayışı hazır bilgileri
sorgulamayan bireyler yerine

neyi, niçin , nerede , nasıl öğrenmesi gereğini bilen
öğrendiği bilgileri kullanan
geliştiren
eski - yeni bilgilerini karşılatırıp kendini değerlendiren
YENİ BİLGİ ÜRETEN

ÜST DÜZEY DÜŞÜNME
Verileri , bilgileri , olguları özellikle
bunların ilk halini ele alarak işleme sonucunda
Yeni ANLAM ,
YAPI
VE DURUMLAR ortaya çıkaran zihinsel süreçler
BÜTÜNÜDÜR.

ZİHİNSEL ANLAM ÇIKARMA ve OLUŞTURMA SÜRECİ
Günümüzde karşılaşılan birçok sorunun çözümünde
Toplumdaki yolsuzlukların ,etik sorunların ,
duyarsız yurttaşlığın çözümü

Perkins'e göre
bilginin hatırlanması
anlaşılması
Etkin kullanımı 3 temel amacı

Nihai amaç ise bilgiyi
Yaşamın kalitesini artırabilmek için karşılaşılan sorunların çözümü için etkin olarak kullanabilmektir.
Full transcript