Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

vestibüler rehabilitasyon

No description
by

Ayşe Demir

on 30 December 2012

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of vestibüler rehabilitasyon

VESTİBÜLER REHABİLİTASYON VESTİBÜLER REHABİLİTASYON VESTİBÜLER REHABİLİTASYON Danısman: Prof. Dr. Ugur Cavlak

-Kevser Aslan -Sare Takavcu
-Hafize Karaköse -Zeynep Altınsoy
-Ayse Demir -Saniye Gedikli
-Seyma Kol -Sibel Simsek Bas hareketlerine ragmen gözlerin stabilizasyonunu korumasını ve görsel impulsların retinada fovea üzerine düsmesini saglayan reflekstir. Semisirküler kanallarda olusan stimulusun ekstraoküler kaslara ulasmasıyla saglanır. Bu baglantı macula utriculi ve macula sacculi arasında da mevcut olmasına ragmen önemi azdır. VESTİBÜLO-OKÜLER REFLEKS Labirent, spinal traktus aracılıgı ile boyun, vertebra ve ekstremite hareket ve pozisyonları ile de baglantılıdır. Labirentin spinal cordun ön boynuzu ile iliskisi baslıca 3 yol ile olur. VESTİBÜLO-SPİNAL YOLLAR Vertigo, kısaca hareket illüzyonu veya halüsinasyonu olarak tarif edilir. Bu hareket rotatuar veya lineer olabilir. Rotatuar vertigo genellikle periferik vestibüler sistem patolojilerinde görülmesine ragmen nadiren santral sebepli de olabilir. Aralarında kesin sınırlar olmamasına ragmen degisik isimlerle anılan denge bozuklukları vardır. VERTİGO VESTİBÜLE Vestibüler sistem dengenin saglanmasında fonksiyonu olan 3 sensöryel sistemden biridir. Bu sistemler sunlardır.
1. Vestibüler sistem
2. Visüel Sistem
3. Somatosensoriel (proprioseptif ) Sistem Visüel sistem, gözler aracılıgı ile, proprioseptif sistem de kas, eklem ve tendonlar aracılıgı ile elde edilen duyuların MSS'ye gönderilmesini saglayarak dengenin olusmasında rol oynarlar. Vestibüler sistemin end organını membranöz labirentte bulunan üç adet semisirküler kanal ile utriculus ve sacculus oluturur. Semisirküler kanallar, lateral, anterior ve posterior olmak üzere üç adettir. Bir uçları genisleyerek ampulla adını alır. Ampullalarda crista adı verilen bir bölgede tüylü hücreler içeren epitel bulunur. Bu tüylü hücrelerin ürettigi mukopolisakkarit ve keratin içeren jelatinöz yapıya cupula denir. Semisirküler kanalların degisik dogrultuda olması çesitli yönlerdeki hareketlere koordine olabilmeyi saglar. Her üç semisirküler kanal karsı taraftaki esdegerine simetriktir. Utriculus ve sacculus vestibulum içerisinde medial duvarda yerlesmislerdir. Bunların medial yüzündeki tüylü hücreler içeren bölgelerine macula utriculi ve macula sacculi adı verilir. Bu makulalarda jelatinöz bir membranla örtülüdür. Jelatinöz membran üzerindeki Calcium Carbonate kristallerine otolit denir. Semisirküler kanallar açısal hareketlere, utriculus ve sacculus ise yerçekimi ve lineer hareketlere karsı duyarlıdırlar. Bas hareketleri ile olusan endolenf akımı, cupula ve makulalardaki jelatinöz membran ve silialarda harekete ve elektriksel stimulusa neden olur. Vestibüler end organın bazal bir aktivitesi mevcuttur. Lateral semisirküler kanal da cupulanın ampullaya dogru (ampullopedal) hareketi bu aktivitede artısa, ampulladan uzaklasan hareketi ise (ampullofugal) bu aktivitenin azalmasına neden olur. Anterior ve posterior semisirküler kanallarda ise bu hareketler tam ters etki yapar. Fundus meatus acusticus internusta bulunan Scarpa Ganglionu'nda ki nöronların dendritleri crista ve maculalardaki bu elektriksel aktiviteyi toplarlar. Bu dendritler dagıldıkları yerlere göre;
1)n. ampullaris lateralis,anterior ve posterior
2)n. utricularis
3)n. Saccularis adını alırlar. Vestibüler sistemin ikinci nöronlarının bulundugu vestibüler nükleuslar 4. ventrikülün tabanında bulunurlar. Bunlar:
1)Süperior vestibüler nükleus (Bechterew)
2)Lateral vestibüler nükleus (Deiters)
3)Medial vestibüler nükleus (Schwalbe)
4)inferior vestibüler nükleus (Roller)
olmak üzere 4 gruptur. Vestibüler sinir ile gelen impulsların çogu vestibüler nükleuslarda sonlanmasına ragmen bir kısmı da serebelluma gider. Vestibüler nükleuslara sadece vestibüler end organdan degil, serebellum, retiküler formasyon, spinal cord ve karsı vestibüler nükleuslardan da afferent stimulus gelir. Afferent stimulusların gelis yerleri su sekildedir;
1)Süperior Vestibüler Nükleus : Semisirküler kanalların kristaları ve serebellum
2)Lateral Vestibüler Nükleus : Serebellum, macula utriculi ve spinal cord
3)Medial Vestibüler nükleus : Crista ampullarisler, serebellum, retiküler formasyon ve macula utriculi
4)inferior Vestibüler Nükleus : Macula utriculi, macula sacculi ve serebellum Vestibüler nükleuslara bu sekilde gelen stimulus daha sonra 5 ana sisteme ulasır. Vestibüler nükleusların baglantılı oldugu ve efferent aktiviteyi gönderdigi bu sistemler sunlardır: l. Nükleus Oculomotorius : Median longitudinal fasciculus ve retiküler formasyonun multisinaptik
baglantıları ile
2. Spinal Cord'un motor kısmı : Retikülospinal yollar, vestibulospinal yollar ve median longitudinal fasikulusun alt bölümü ile
3. Serebellum
4. Otonom sinir sistemi
5. Temporal lob korteksi : Multisinaptik yollarla Vestibuloserebellar Baglantılar Vestibüler end organdan kalkan uyarıların bir kısmı vestibüler nükleuslara ugramadan serebellumun vestibüloserebellum denen bölümüne ulasırlar. Ayrıca medial ve inferiör vestibüler nükleus aracılıgı ile de serebelluma uyarı gelir. Vestibüler nükleuslar aracılıgı ile gelen uyarılar hem labirentten hem de spinal corddan bilgi getirir. Semisirküler kanallardan kaynaklanan stimulusun ekstraoküler kaslara ulasması vestibüler nükleus, Medial longitudinal fasciculus, IIl,IV,VI. kranyal sinir nükleusları aracılıgı ile olur. Her semisirküler kanal belli ekstraoküler kas ile baglantılıdır. Lateral Semisirküler Kanal Eksitasyonunda: 1)ipsilateral medial rectus
2)kontralateral lateral rectus

Lateral Semisirküler Kanal inhibisyonunda: 1)ipsilateral lateral rectus
2)kontralateral medial rectus. Anterior Semisircüler Kanal Eksitasyonunda :
1)ipsilateral süperior rectus
2)Kontralateral inferior oblik


Anterior Semisircüler Kanal inhibisyonunda :
1)ipsilateral inferior rectus
2)kontralateral süperior oblik Posterior Semisirküler Kanal Eksitasyonda da:
1)ipsilateral superior oblik
2)kontralateral inferior rectus.

Posterior Semisirküler Kanal inhibisyonuda
1)ipsilateral inferior oblik
2)kontralateral süperior rectus Genellikle eksitatör impulslar, kontralateral medial longitudinal fasciculus, inhibitör impulslar ise ipsilateral medial longitudinal fasciculus (MLF) aracılıgı ile tasınır. Bas saga çevrildiginde,lateral semisirküler kanalda endolenf sola dogru akım gösterecektir. Bu sagda ampullopedal, solda ise ampullofugal akım demektir. Sagda ampullopedal akım eksitasyona, solda ampullofugal akım inhibisyona neden olur. Bunun sonucu olarak sag medial rectus ve sol lateral rectus kasılır. Gözler sola dogru devie olur. Bu yollar:
1. Lateral Vestibulospinal Traktus
2. Medial Vestibulospinal Traktus
3. Retikulospinal Traktus Labirent ile boyun kasları ve ekstremite kasları arasındaki bu iliski vücut hareketleri sırasında dengenin saglanmasında yardımcı olur. Anamnez vertigolu hastalarda çok önemlidir. Vertigonun özellikleri, birlikte bulunan digğer semptomlar, özgeçmişs araşstırılmalıdır. Mutlaka sorulması gereken sorular şsunlardır:
Oda mı dönüyor yoksa düşsme hissi mi mevcut?
Bayılma veya bilinç kaybı oluyor mu ?
Yürüyüsş bozuklukları var mı ?
Basş dönmeniz ne zaman başsladı ? Sürekli mi yoksa ataklar halinde mi oluyor ?
Ataklar halindeyse bir atak ne kadar sürüyor ?
Ataklar hangi durumlarda ortaya çıkmaktadır ?
Ataklar arasında tamamen normal misiniz ?
Birlikte işsitme kaybı veya kulak çınlaması var mı ? Birlikte bulantı - kusma var mı ?
Basş dönmesinin ortaya çıktıgğı veya arttıgğı pozisyonlar var mı ?
Daha önce böyle sşikayetleriniz oldu mu?
Sigara veya alkol içiyor musunuz?
Kafa travması veya herhangi bir ameliyat geçirdiniz mi?
Sizce bu sşikayetin sebebi nedir? Bu sorulara alınan cevaplara göre eklenecek sorularla başs dönmesinin sşekli veya etyolojisi hakkında bir fikir edinilebilir. Anamnezi takiben şsu degğerlendirmeler, sşüphelenilen ön tanıya göre seçilerek yapılır:
1)Otolaringolojik muayene
2)Nörolojik muayene
3)Vestibüler fonksiyon testleri
4)Odyolojik tetkikler
5)Rutin biokimyasal tetkikler
6)EKG, EEG, CT, MRI Vertigo tedavisi etyoloji belirlenebilirse buna yöneliktir. Ancak sıklıkla belirgin bir sebep bulunamadıgğı için tedavi nonspesifik olarak yapılır.
1)Predispozan Faktörlerin Ortadan Kaldırılması
2)iİlaç Tedavisi
3)Cerrahi Tedavi
4)VESTiBÜLER REHABiLiTASYON VERTİGONUN GENEL TEDAVİSİ Isitmenin korundugu prosedürler;
a)Eksploratif timpanotomi
b)endolenfatik sac cerrahisi
c)vestibüler sinir kesilmesi
d)singüler nörektomi

Isitmenin korunmadıgı prosedürler;
a)transkanal labirentektomi
b)translabirentin labirentektomi CERRAHİ TEDAVİ Bunlar dizziness, unsteadiness ve lightheadedness olarak sayılabilir. Bu bozukluklar hastalar tarafından
"düsecek gibi oluyorum"
"yer ayagımın altından kayıyor"
"cisimler yer degistiriyormus gibi geliyor'
"basım sanki omuzlarımın üstünde degil" gibi cümlelerle ifade edilir. Tüm bu denge bozukluklarından vertigo olarak bahsedilecektir. A-Otururken Baş ve Göz Hareketleri B-Otururken Baş ve Vücut Hareketleri CAWTHORNE-COOKSEY EGZERSİZLERİ Tedavi geriye kalan vestibüler bilgilerin kullanımını ve postüral kontrolü sağglamada somatosensoriyal ve visüel bilgilerin öne çıkartılmasını amaçlar. Daha çok aktif hareketleri içerir. Visüel bilgilerin degğişsimi gözlerin kapalı olması ile ve hareketli bir çevre ile sagğlanabilir. Yine düz bir çizgi üzerinde yürüme
Topuklar ve parmak uçları üzerinde yürüme
Merdiven inip çıkma
Pürüzlü yüzeylerde ve yumuşsak bir zeminde yürüme
Bir küçük lastik topu göz hizasında bir elinden diğgerine atma
Ayakta dururken bir eliyle topu zıplatma Topu zıplatarak düz bir çizgi üzerinde yürüme
Topu zıplatarak kendi ekseni etrafında dönme ve genişs 0 ve 8 rakamları çizecek şsekilde yürüme gibi egzersizlerle postüral stabilizasyon artırılabilir. 4)POSTÜRAL STABİLİZASYON Vestibüler adaptasyon için en iyi uyarı retina karsşısında görsel bir imajın hareket ettirilmesidir.Bu yüzden Vestibülo-oküler Refleks X1 ve X2 viewing egzersizleri; VOR kazanımını artırarak vestibüler adaptasyonu sagğlar ve bakışs stabilizasyonunu gelisştirir. X1 viewing egzersizlerinde hasta sabit bir objeyi basşını öne arkaya döndürerek takip eder. X2 viewing egzersizlerinde ise obje basş hareketine ters yönde hareket eder. Bilgisayar ekranına bagğlı hareket eden bir platformdan olusşur. Hastaya ekrandaki bir kutuda agğırlık merkezini sabit tutması veya ekrandaki bir hedefi platform üzerindeki agğırlıgğını hareket ettirerek yakalaması istenir. Bu isşlem kisşinin dışs çevrede kendi vücut modelini olusşturmasında faydalıdır. iİki ayak bitisşik bir sşekilde durma
Tek ayak üzerinde durma
Parmak uçlarında durma
Topuklar üzerinde durma
Saat kadranı ve tersi yönünde kendi etrafında dönme Gözler önce açık sonra kapalı olarak kalkıp yeniden oturma
Uzanıp duvara değme
Yerden bir obje alma ve sabit bir sşekilde hızla ayakta durma pozisyonuna geçme
Oturur durumda ayak ucundan sağg ve sol taraftan bir şsey alıyormusş gibi öne egğilme, tekrar dogğrulma. Vestibüler rehabilitasyon;
kronik denge problemi olan hastalar için iyilesme sürecini hızlandırmak, kisinin hastalıktan dolayı bozulan psikolojisini onarmak, günlük hayattaki sorunlarını düzeltmesini saglamak amacıyla olusturulan tedavi programıdır. Denge için visuel ve proprioseptif bilgi gerekmektedir. Vestibüler sistem bu sistemlerden gelen bilgileri karsşılaştırır ve dengeler. iİki periferik vestibüler sistem arasındaki dengesizlik veya vestibüler sistemle visüel ve prorioseptif bilgi arasındaki dengesizlik basş dönmesine sebep olur. Son zamanlarda vertigo tedavisinde rehabilitasyon önemli bir yer almaya basşlamısştır. Vestibüler rehabilitasyon insan beyninde var olan adaptif ve kompansatuar mekanizmaları harekete geçirmeyi amaçlar. Vertigo atagğı ne kadar sık indüklenirse , beyindeki kompansatuar mekanizmaların gelisşimide o oranda hızlı olur. Akut vertigo ataklarının tedavisi iki komponentten olusşur:
1)Akut atagğı kontrol altına almak
2)iİyileşsmeyi hızlandırmak ve yeni atakların olusşmasını engellemek Vertigo tedavisine ideal bir ilaç henüz bulunamamısştır. Kullanılan ilaçlar daha ziyade akut bulguları ve otonomik sşikayetleri kontrol altına almayı hedefleyen semptomatik tedavi içindir.
Spesifik tedavi ise vertigonun altta yatan nedenini çözmekle sagğlanır. VR amaçları:
1)Hasta egitimi
2)Dengeyi düzeltme
3)Hareketle olusan semptomların iyilestirilmesi
4)Genel kosulları düzenleme 5)Yetersizligi azaltma
Bununla beraber her vestibüler bozuklukta rehabilitasyon önerilmesi sart degildir. VR endike oldugu hastalık grupları: 1)Bening proksimal pozisyonel vertigo(BPPV) 2)Vestibüler kayıp. Unilateral; akustik nörinom veya vestibüler nörit gibi. Bilateral; gentamisin toksisitesi
3)Dalgalı seyir gösteren vestibüler problemler; meniere sendromu, perilenfatik fistula gibi. VR kontraendikasyonları: 1)Düsşük kan basıncı
2)İilaç reaksiyonları 3)Anksiyete, depresyon 4)Vertigo ile birlikte olan migren
5)Transient iskemik ataklar VR egzersizleri ; vestibülo-oküler ve vestibülo-spinal reflekslerin adaptasyonunun gelisştirilmesine yöneliktir. Bu sayede vestibüler sistemden daha az bilgiye ihtiyaç duyulacaktır. Tekrarlayıcı vertigo şsikayeti olan hastalara egzersiz yaklasşımı ilk defa 1940 yılında Cawthorne-cooksey tarafından tarif edilmisştir. Bu egzersizler bas, göz ve vücut hareketlerinden oluşsur.Bu hareketler gözler kapalı ve açıkken, değgisşik hızlarda ve pozisyonlarda uygulanmaktadır. Daha sonraları bu temel egzersizlerden yola çıkılarak modifikasyonlar yapılmısş, yeni fikirler ortaya atılmısştır. 1-BAKIS STABİLİZASYON EGZERSİZLERİ(Viewing Egzersizleri) 2)OKÜLER MOTOR EGZERSİZLERİ 3)DENGE EGZERSİZLERİ 5)POSTÜROGRAFİ İLE EĞİTİM BPPV(Bening Paroksismal Pozisyonel Vertigo) iÇiN KULLANILAN MANEVRALAR
BPPV; bas pozisyonundaki degisimle ortaya çıkan siddetli bas dönmesi atakları ile karakterize tekrar eden vestibüler bir bozukluktur. 1)SEMONDT MANEVRASI 3)BRANDT-DAROFF MANEVRASI MANEVRALAR 1)EPPLEY MANEVRASI Ancak bas hareketinin genis oldugu durumlarda göz yavasça karsı tarafa dogru hareket ederken ani bir hareketle diger tarafa yani basın çevrildigi yöne döner. Göz hareketinin bu hızlı fazını retiküler formasyon saglar. Bu yavas ve hızlı fazdan olusan göz hareketine nistagmus adı verilir. Klinik olarak nistagmusun yönü hızlı fazın yönüne göre saga vuran ya da sola vuran nistagmus seklinde tanımlanır. DÜŞMEYİ ONLEME YONERGESİ Düsşmeyi önleme yönergesi, düsşmeyle oluşsacak yaralanmaları önleme ve kişsinin dengesini korumasına yardım etmek için gereklidir ve vestibüler rehabilitasyonun önemli bir aşsamasıdır. Dengesizliğgi olan kisşinin yapılan testlerinde vestibüler bozukluk saptanmasa bile hastaya düsşmeyi önleme yönergesi uygulanır. 1- Verilen yürüme cihazını ( koltuk degnegi vb ) her zaman kullanın.
2- Pozisyon degistirirken dengesizligi önleyecek kadar yavas hareket edin.
3- Mümkünse merdiven ya da rampa yerine, asansör kullanın. Merdiven ya da rampa zorunluysa mümkün oldugunca korkuluk kullanın
.4- Kalkma zorlugu varsa çok yumusak ve alçak sandalyeler kullanmamak ve kalkmadan önce sandalyenin kenarına kadar kaymak.
5- Pençeli ( kaymayan), alçak topuklu, bagcıklı ayakkabılar kullanmak.
6- Eger hızlı kafa hareketleriniz dengesizlige yol açıyorsa araba kullanmayın.
7- Uzanır durumdan ayakta durma pozisyonuna geçerken önce bir ya da iki dakika oturun sonra yavasça kalkın ve ayakta biraz bekledikten sonra yürüyün. 8- Ev degğisşiklikleri;
a- Her zaman ısşıklarınızı açık tutun, herhangi bir karanlık odaya girmeden önce ışsıklarınız açık olsun. Lambaya ait dügğme, yataktan kalkarken elinizin kolayca ulasşabileceğgiz bir mesafede olsun.
b- Elektrik kordonlarını ve küçük nesneleri yürüme yolunuzdan uzak tutun.
c- Kablosu olmayan bir telefonu sürekli yanınızda tutun.
d- Halı kullanılacak ise duvardan duvara, zemin ile tam temaslı olmasına dikkat edin,degğilse halıları kaldırın.
e- Çok sık kullanılan esşyaları, mutfakta ve banyoda rahatlıkla görebilecegğiniz ve kolay ulaşsabilecegğiniz raflara koyun.
f- Banyonuzda ve dusşunuzda kaymayan paspaslar kullanın.
g- Banyonun zeminine oturmak ya da ayakta dusş yapmak yerine bir banyo sandalyesi kullanın.
h- Gerekliyse banyonuza ve dusşunuza tutunacak barlar yapın. CAWTHORNE-COOKSEY EGZERSiZLERi
A-Sırt üstü yatarken
1)Göz hareketleri (önce yavas sonra hızlı)
a-saga ve sola
b-yukarı asagı
c-fzt hastanın önünde durur ve hasta 90 cm den 30 cm ye dogru yaklasan parmaga odaklanır.
2)Bas hareketleri(gözler 30cm uzaklıktaki bir noktaya odaklanır)
a-saga sola rotasyon
b-yukarı asagı fleksiyon ekstansiyon
3)Bas hareketlerinin gözler kapalı iken yapılması Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri B-Oturma pozisyonunda
1)Basş ve göz hareketleri sırt üstü pozisyonuyla aynı biçimde
2)Omuz elevasyon, depresyon ve rotasyonu
3)One dogru egilip kalkma
4)One egilip yerden bir cisim alma ve cismi öne arkaya hareket ettirme 4)Top dizler altından yuvarlanır.
5)Oturma pozisyonundan ayagğa kalkılır ve rotasyon yapılır.
D-Ayakta hareket etme
1)Hasta ortadaki Fzt etrafında döner ve büyük bir topu Fzt’e dogğru atar. C-Ayakta durma pozisyonunda;
1)Sırtüstü yapılan egzersizler tekrarlanır.
2)gözler açık ve kapalı oturma pozisyonundan ayagğa kalkma
3)fzt ve hasta karsi karsiya durur ve göz hizasinda bir top elden ele atilir CAWTHORNE-COOKSEY EGZERSiZLERi 2)Oda içinde bir duvardan bir duvara gözleri açık ve kapalı yürür.
3)Rampada gözler açık ve kapalı yukarı ve asagı yürür.
4)Gözler açık ve kapalı merdiven inip çıkma
5)Ani durma ve egilme hareketlerini içeren bir oyun türü (örnegin basketbol) önerilir.

Halen uygulanan VR egzersizleri patolojik cevaba alısmayı içeren; postüral kontrol egzersizleri, visüel-vestibüler etkilesim, kondüsyon aktiviteleri, bakıs stabilizasyon egzersizleri, görsel egzersizler ve postürografi egitimi olarak özetlenebilir.
*Egzersizlerin günde 2 kez 4-6hafta süreyle yapılmaları önerilmektedir. Vestibülo oküler refleksleri gelistirmeye yönelik egzersizlerdir.
Hasta kolunu düz bir sekilde ve isaret parmagı göz hizasında olacak sekilde uzatır. Gözler isaret parmagına odaklanır, parmak gözlere 30 cm yaklasacak sekilde yaklatırılıp uzaklastırılır.
Kol düz bir sekilde uzatılıp göz hizasındaki isaret parmagının ucuna bakarken kol saga ve sola açılır.Aynı hareketler oturup kalkarken de yapılabilir. -Spiral çizerek yürüme
-Sekiz cizerek yürüme
-Basi karsiya odaklayarak -saga sola dönme
-Engel atlayarak yürüme
-Parmak uclarında yürüme Benign Paroksismal Pozisyonel Vertigo (BPPV) Tedavisinde Semont ve Modifiye Epley Manevralarının Etkinliği ve Brandt-Daroff Egzersizlerinin Nuksleri Onlemedeki Etkisi Bekir DURMUS1, Yezdan FIRAT2, Tulay YILDIRIM3, Tayyar KALCIOLU4, Zuhal ALTAY1
1inonu Universitesi Tıp Fakultesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı, MALATYA, Turkiye
2Memorial Atasehir Hastanesi, Kulak Burun Bogaz Birimi, iSTANBUL, Turkiye
3Ozel Gozde Hastanesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Klinigi, MALATYA, Turkiye
4inonu Universitesi Tıp Fakultesi, Kulak Burun Bogaz Anabilim Dalı, MALATYA, Turkiye
Amac: Bu calısmanın amacı; BPPV’li hastalarda Semont ile Modifiye Epley manevrasının etkinligini ve manevralardan sonra uygulanan Brandt-Daroff egzersizlerinin tekrarları onleyici etkisi olup olmadıgını arastırmaktır.
Gerec ve Yontemler: Calısmaya, tipik oyku ve Dix-Hallpike testi pozitif olan 17’si erkek, 29’u kadın 46 hasta alındı. Hastalar randomize olarak Semont ve Modifiye Epley Manevrası uygulananlar olmak uzere iki gruba ayrıldılar. Manevralar hastaların iyilesme durumuna gore en fazla uc kez uygulandı. Ucuncu manevradan sonra hastalar iki hafta sure ile Brandt-Daroff egzersizlerini uyguladılar. Hastalar manevradan sonra ve egzersiz uygulamasından sonra vertigonun kaybolması ve Dix-Hallpike testi ile degerlendirildiler. Hastalar 6 ay sure ile nuks acısından takip edildi.
Bulgular: Semont manevrası uygulanan grupta birinci, ikinci ve ucuncu manevradan sonraki iyilesme oranları sırasıyla %65,2, %78,2 ve %87 idi. Modifiye Epley manevrası uygulanan grupta ise bu oranlar sırasıyla %73,9, %86,9 ve %91,3 idi. Gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı fark yoktu. Egzersiz sonrası iyilesme oranı Semont grubunda %92,3’e ulasırken, Modifiye Epley grubunda hastaların tamamı iyilesti. Ancak altı ay sonunda Semont grubunda %19, Modifiye Epley grubunda ise %26,1 oranında vertigonun tekrarladıgı goruldu.
Sonuc: Semont ve Modifiye Epley manevralarının her ikisinin de BPPV tedavisinde oldukca etkili manevralar oldugu, Brandt-Daroff egzersizlerinin tekrarları onleyici etkisinin olmadıgı sonucuna varıldı. Toledo H, Cortés ML, Pane C, Trujillo VDepartamento de Neurotología, Instituto Nacional de Neurología y Neurocirugía MVS, México D.F.Neurologia (Barcelona, Spain) [2000, 15(4):152-157]
Amaç: Periferik basş dönmesinin en sık nedenlerinden biri BPPV’dir. Vestibuler rehabilitasyon tedavisine dayalı tedavi 3 ile 5 haftalık bir sürede, olguların % 90’ında etkilidir. Ancak bu tedavi genellikle hastalar tarafından uygulanmamaktadır. Yalnızca terapötik manevralar (otolitleri serbestleştirmeye dayalı) esşit derecede etkilidir.Ancak bunlar yüksek oranda tekrarlama meydana getirir. 3 aylık bir takip süresince BPPV’nin tedavisinde SM, VRE ve her ikisinin kombinasyonunun etkinligğini karsşılaştırmak amaçlandı.
Gereç ve Yöntemler: Klinik elektronistagmografik olarak BPPV tanısı konan 40 hasta 3 gruba ayrıldı. (1. Grup: SM uygulanan grup, 2. Grup: VRE verilen grup, 3. Grup: SM+VRE uygulanan grup) 3 gruptaki hastalara uygulanan tedavinin sonuçları 15. gün, 1. ay ve 3. ay sonunda görülen belirti ve semptomlar açısından karsşılaştırıldı.
Bulgular: Tedavi 15. günde sadece VRE verilen hastalarda %45 etkili iken SM, hastaların % 80’inde etkili idi. 3. ayda yapılan degğerlendirmede yalnızca SM grubunun % 66 sında asemptomatik bulgular görülürken aynı zaman periyodunda kombine tedavi alanlarda iyileşmenin % 100 oldugğu görüldü.
Sonuç: SM’nin uygulanması kolay, kısa zamanda etkili ve hızlıdır, ancak tekrar etme olasılığgı yüksektir. VRE, hastaların tedaviye devam etmesine bagğlı olarak uzun sürede etkili bir yöntemdir. iİki tedavinin kombinasyonu tedavinin 3. ayında hastaların % 100’ünde semptomlarda azalmalara yol açar. Benign Paroksismal Pozisyonel Vertigo (BPPV) Tedavisinde Semont Manevrası (SM) ve Vestibuler Rehabilitasyon Egzersizleri (VRE)-
( Karsılatırmalı Bir Çalısma) KAYNAKLAR
KP, Ballard DJ. Benign positional vertigo: incidence and prognosis in a population-based study in Olmsted County,Minnesota. Mayo Clin Proc 1991; 66: 596-601.
2. Casani AP, Vannucci G, Fattori B, Berrettini S. The treatment of horizontal canal positional vertigo: our experience in 66 cases. Laryngoscope 2002; 112: 172-178.
Fırat Tıp Dergisi 2010;15(3): 131-136 Durmus ve Ark. 136
3. Ruckenstein MJ. Therapeutic efficacy of the Epley canalith repositioning maneuver. Laryngoscope 2001; 111: 940-945.
4. Parnes LS, Agrawal SK, Atlas J. Diagnosis and management of benign paroxysmal positional vertigo (BPPV). CMAJ 2003; 169: 681-693.
5. Hilton M, Pinder D. The Epley (canalith repositioning) manoeuvre for benign paroxysmal positional vertigo.
Cochrane Database Syst Rev 2002; 1: CD00 3162
6. Shaia WT, Zappia JJ, Bojrab DI, LaRouere ML, Sargent EW, Diaz RC. Success of posterior semicircular canal occlusionand application of the dizziness handicap inventory. Otolaryngol Head Neck Surg 2006; 134: 424-430.
7. Schuknecht HF. Cupulolithiasis. Arch Otolaryngol 1969; 90: 765-78.
8. Epley JM. New dimensions of benign paroxysmal positional vertigo. Otolaryngol Head Neck Surg 1980; 88: 599-605.
9. Brandt T, Steddin S. Current view of the mechanism of benign paroxysmal positioning vertigo: cupulolithiasis or canalolithiasis? J Vestib Res 1993; 3: 373-382.
10. Dal T, Ozluoglu LN, Ergin NT. The canalith repositioning maneuver in patients with benign positional vertigo. Eur Arch Otorhinolaryngol 2000; 257: 133-136. ...TEŞEKKÜRLER... Doç.Dr.Yasar Çokkeser-Bas dönmeleri VERTİGO ETYOLOJİSİ Vertigo dolasim bozuklugu,yaralanma, enfeksiyon, alerji ve nörolojik rahatsizliktan dolayı olusabilir.Vertigoya neden olan bazi hastaliklar;
-üst solunum yolu enfeksiyonlari
-pozisyona bagli bas dönmesi
-vestibüler nörit(ic kulaktaki denge sinirinin iltihaplanmasi) -kronik orta kulak iltihabinin iç kulaga yayilmasi
-pons ve serebellumun dolasim problemlerinde
-multiple skleroz(MS)
-beyin dolasimini etkileyen rahatsizliklar BPPV Tanısı için kullanılan test Vestibüler rehabilitasyonun diger bir koluda Görsel Geri Besleme yöntemidir. Hareketli bir platform üzerinde vizüel uyaranlar verilme prensibiyle çalısılır. Sonuçlar oldukça tatminkar olarak kabul edilebilir. Marmara Ün. Nörolojik Bilimler Enstitüsü Nörotoloji ve Denge Kliniginde 2002 yılında yapılan bir çalısmada Görsel Geri Besleme yöntemiyle VR programına alınan;
12 periferik vestibüler kayıplı hastada:
%83 tam iyilesme , %17 belirgin yanıt,
22 santral vestibüler kayıplı hastada:
%18 tam iyileme ,%45 belirgin yanıt alınmıs.
% 36’sında yanıt alınmasa da santral VK için basarı oranı oldukça umut verici olarak degerlendirilmis. R SİSTEM
Full transcript