Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Odżywianie się zwierząt

No description
by

Jeremi Dobrzański

on 2 April 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Odżywianie się zwierząt

Odżywianie
się
zwierząt

Muu !
Sposoby odżywiania
Zwierzęta nie potrafią samodzielnie wytwarzać substancji odżywczych.
Są organizmami cudzożywnymi (
heterotroficznymi
).
Oznacza to, że potrzebne do funkcjonowania im substancje pobierają ze środowiska,
zjadając inne organizmy.
Zwierzęta wyspecjalizowały się w wielu różnych metodach zdobywania i konsumowania pokarmu.

Podział zwierząt ze względu
na sposób odżywiania się:

Wielkość pokarmu

makrofagi

(duże porcje pożywienia)
mikrofagi
(drobne cząstki
lub zawiesina
organiczna)
płynożercy
(pokarm płynny)
Zróżnicowanie
pokarmu

monofagi

(jeden rodzaj pokarmu)
oligofagi
(mało zróżnicowany
pokarm)
polifagi
(bardzo zróżnicowany
pokarm)
Rodzaj pożywienia
roślinożercy
mięsożercy

wszystkożercy


pasożyty


saprofagi

Trawienie pokarmu
...ale co to jest trawienie?
Trawienie
to proces rozkładania związków organicznych do związków prostych.

Proces ten zachodzi pod wpływem enzymów trawiennych.

Z powstałych w tym procesie związków organizm
może budować nowe, potrzebne mu związki złożone.

Trawienie
może odbywać się:

wewnątrzkomórkowo

zewnątrzkomórkowo

Trawienie wewnątrzkomórkowe
odbywa się bezpośrednio w komórkach.

Choć upraszcza to pobieranie pokarmu, to pozwala jedynie na pobieranie małych cząstek.

Jest tak, ponieważ zwierzę nie ma możliwości rozdrobnienia pożywienia.
Trawienie zewnątrzkomórkowe
odbywa się w układzie pokarmowym.

Pozwala to na pobieranie dużych porcji pokarmu .

Produkty trawienia są później wchłaniane przez krew lub limfę, która dostarcza je do komórek ciała zwierzęcia.
"U wszystkich kręgowców wyraźnie dominuje

trawienie zewnątrzkomórkowe
"
Ewolucja układu pokarmowego
Poprawne funkcjonowanie każdego żywego organizmu uzależnione jest od dostaw składników odżywczych z zewnątrz.
Muszą być one nie tylko pobrane, ale też strawione i wchłonięte, tak by mogły być wykorzystane jako energia lub składniki zapasowe organizmu.

Dlatego w toku ewolucji organizmy wykształciły układy trawienne, których odcinki wraz z osiągniętym poziomem rozwoju organizmu stały się mniej lub bardziej wyspecjalizowane.
"Budowa układu pokarmowego jest ściśle związana z
trybem życia
oraz
stopniem zaawansowania rozwoju ewolucyjnego
zwierzęcia."

na przykład...
U zwierząt, które poruszają się szybko,
takich jak...

...koliber,

tempo przemian metabolicznych musi być szybkie, a wchłanianie
i trawienie pokarmu bardzo sprawne.
Muu?
?
W rozwoju ewolucyjnym u kolejnych grup zwierząt doszło do
modyfikacji budowy układu pokarmowego
, a także
zwiększenia powierzchni wchłaniania
, przez np. :

pofałdowanie ścian jelita
zwiększenie jego długości
Ewolucja Układu Pokarmowego
U najprymitywniejszych bezkręgowców układ pokarmowy ma postać
jamy gastralnej
;
Prowadzi do niej
otwór gębowy
(nazywany też wrzutowym).
Służy on również do usuwania niestrawionych resztek pokarmu;
Do wychwytywania pokarmu z jamy gastralnej służą komórki kołnierzykowe
choanocyty
.
Cząstki pokarmu trafiają do komórek na drodze endocytozy.
Gąbki
Parzydełkowce są zazwyczaj zwierzętami drapieżnymi.
Parzydełkowce
Schwytaną za pomocą ramion lub czułków ofiarę, wprowadzają przez otwór gębowy do
jamy gastralnej.
Pokarm na początku trawiony jest
pozakomórkowo
.
Wydzielane przez
komórki gruczołowe
gastrodermy enzymy rozkładają pożywienie na substancje proste.
Później pokarm trawiony jest
wewnątrzkomórkowo.
Jama gastralna
meduzy składa się z części centralnej i odchodzących od niej w kierunku brzegów parasola
kanałów promienistych.
Wszystkie kanały tworzą
układ

pokarmowo-naczyniowy
, który poza funkcjami trawiennymi rozprowadza substancje pokarmowe w odrębie całego ciała meduzy.
Płazińce
Podobnie jak u parzydełkowców układ pokarmowy płazińców ma budowę
Zaczyna się
otworem gębowym
, z którym znajduje się silnie umięśniona
gardziel.
Gardziel prowadzi do
rozgałęzionego jelita.
Pełni ono rolę układu krwionośnego, rozprowadzając substancje pokarmowe do wszystkich komórek.
pokarmowo-naczyniową.
Nicienie
Pojawia się u nich po raz pierwszy
drożny układ pokarmowy.
Zaczyna się on otworem gębowym, za którym występuje umięśniona gardziel.
Dzięki nowemu układowi wydalniczemu możliwe jest pobranie nowego pokarmu, jeszcze przed strawieniem pierwszego.
Pokarm przesuwa się do jelita podzielonego na trzy odcinki:

1. jelito przednie 2. jelito środkowe 3. jelito tylne
Układ pokarmowy kończy się
otworem odbytowym.
Pierścienice
Ich układ pokarmowy uległ znacznemu udoskonaleniu.
Jest drożny i składa się z trzech odcinków:

1. jelita przedniego 2. jelita środkowego 3. jelita tylnego
Ciągnie się przez całe ciało zwierzęcia;
Ma postać rury, która przebija przegrody międzysegmentalne;
Zaczyna się otworem gebowym prowadzącym do malutkiej
jamy gębowej
;
Umięśniona gardziel służy często do
zasysania pokarmu
. U licznych form drapieżnych gardziel może być uzbrojana w
ostre zęby
służące do chwytania ofiary;


Często w przełyku znajduje się rozszerzenie nazywane
wolem
(np. pijawki używają go do magazynowania krwi).
Stawonogi
Ich układ pokarmowy jest bardzo podobny do tego, który posiadają pierścienice.
Niektóre odnóża głowowe przekształcone zostały w
narządy gębowe
pozwalające na łatwiejsze zdobywanie pożywienia.
U gatunków lądowych są to na przykład
gruczoły ślinowe
, których wydzielina
nawilża

Stawonogi, z
wyjątkiem owadów
, posiadają również gruczoł
wątrobowo-trzustkowy
wydzielający enzymy trawienne.
U owadów występuje
wole
, w którym zachodzi wstępne trawienie.
i
rozkłada
pokarm.
Mięczaki
Szczęgólnymi cechami układu pokarmowego mieczaków są:

mieszcząca się w gardzieli
tarka
, która służy
do zeskrobywania pokarmu;

dodatkowe
dwie rogowe szczęki
u głowonogów.
Kręgowce
Najlepiej rozwinięty układ pokarmowy
występuje u kręgowców.
Budowa układu pokarmowego człowieka:
1. Jama gębowa:

wyposażona w zęby do rozdrabniania i chwytania pokarmu;
wyposażona w język, mieszający pokarm i przesuwający go do dalszych odcinków U.P.;
miejsce ujścia ślinianek.
2. Przełyk i gardziel

przez nie przesuwany jest pokarm do żoładka.
3. Żołądek

tu następuje trawienie wstępne, po którym pokarm dociera do początkowego odcinka jelita cienkiego.
4. Dwunastnica

do dwunastnicy uchodzą przewody wątroby
i trzustki.
To tam produkowana jest żółć, która rozbija cząsteczki tłuszczu na mniejsze
i enzymy przeprowadzające dalsze trawienie pokarmu.

5. Jelito cienkie

tu następuje ostatni etap trawienie.
Pokarm jest wchłaniany dzięki ukrwionym kosmkom, którymi pokryte są ściany jelita.
6. Jelito grube

tu kończy się układ pokarmowy.
w zakończonym odbytem jelicie formowany jest kał.
Układ pokarmowy kręgowców uległ
w niektórych grupach modyfikacjom.
na przykład...
Przewód pokarmowy roślinożercy różni się od przewodu pokarmowego drapieżnika.
U drapieżników przewód pokarmowy jest krótki, co ma związek z szybkim trawieniem
i wchłanianiem pokarmu.

Wynika to z tego, że bogaty w celulozę pokarm roślinożerców jest trudniej przyswajalny.
(str. 423)
Przewód pokarmowy roślinożerców jest kilkanaście razy dłuższy od ciała zwierzęcia.
inny przykład...
Liczba i budowa uzębienia ssaków mają związek z rodzajem pożywienia.
Ssaki drapieżnne mają długie kły, a ostatni dolny trzonowiec i górny przedtrzonowiec przekształcone zostały w łamacze.
Ssaki roślinożerne nie mają ostrych kłów. Zamiast tego rozwinięte są u nich dobrze zęby policzkowe służące do mielenia pokarmu.
Gryzonie posiadają siekacze pozbawione korzeni. Ich zęby rosną przez całe życie. Nie posiadają kłów, a między siekaczami a zębami policzkowymi występuję przerwa.
kolejny przykład...
Żoładek ptaków składa się z dwóch części:

żołądka gruczołowego
- znajdują się w nim gruczoły wydzielające enzymy trawienne;

żoładka mięśniowego
- znajdują się w nim gastrolity, czyli kamyki, które zamiast zębów,
których ptaki nie posiadają
...rozcierają pokarm.
Czy są jeszcze jakieś przykłady?
TAK!
Nieliczne gatunki zwierząt potrafią wytwarzać
celulazę
- enzym, który trawi celulozę, budująca sciany komórkowe roślin.
Dlatego u zwięrzęta roślinożernych trawienie wspomagane jest
przez endosymbionty
.
Endosymbionty
to mikroorganizmy symbiotyczne występujące w ich przewodach pokarmowych.
Są to
grzyby,

bakterie
i
pierwotniaki
,
które wydzielają celulazę.

Stanowię one
florę bakteryjną
, która chroni zwierzę przed rozwojem bakterii chorobotwórczych
w organizmie i utrzymuje
odpowiednie pH

w przewodzie pokarmowym.
Przykładem takiej zależności
jest żyjący w Białowieży...
Żubr
W
czterokomorowych żołądkach
ssaków przeżuwających (
takich jak żubr
) żyją pierwotniaki, które rozkładają drewno.

Same zaś, po przejściu do dalszych odcinków przewodu pokarmowego stanowią źródło białka dla zwierzęcia.
Dziękujemy za uwagę!

Gosia Budzicz i Jeremi Dobrzański
Full transcript