Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Politycy i wodzowie złotego wieku

No description
by

Miłosz Bagniuk

on 14 June 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Politycy i wodzowie złotego wieku

W XVI w. wzrosło zagrożenie ze strony tureckiej . Turcy opanowali część Węgier i stali się naszymi sąsiadami . Aby nie doprowadzić do konfliktu z muzułmańskim Imperium osmańskim , Zygmunt Stary zawarł z Turcją pokój wieczysty .

Pewne problemy sprawiała Polsce Mołdawia , której hospodar czyli książę najechał w 1530 roku na polskie Pokucie .W 1531 roku hetman wielki koronny Jan Tarnowski pokonał Mołdawian w bitwie pod Obertynem i wyparł ich z Polski.
Politycy
i wodzowie złotego wieku

Zjazd wiedeński w 1515 r.
W spotkaniu wzięli udział:
Zygmunt I Stary – król Polski i wielki książę Litwy,

Władysław II Jagiellończyk – król Czech i Węgier

Maksymilian I Habsburg – cesarz Świętego
Cesarstwa Niemieckiego (dziadek Karola V).

Jagiellonowie panujący w bloku państw: Polski, Litwy, Węgier i Czech, zagrożeni współpracą tych trzech ośrodków politycznych postanowili odsunąć od niej Habsburgów.

Maksymilian przyrzekł uroczyście zerwać swe stosunki z Albrechtem i wielkim księciem moskiewskim Wasylem, a Zygmunt uznał pewne umowy spadkowe i małżeńskie.
Na zjeździe zapadła decyzja podwójnego małżeństwa:
Ludwika II Jagiellończyka, królewicza Czech i Węgier, z arcyksiężniczką Marią, wnuczką cesarza oraz ślub Anny Jagiellonki, królewny Węgier i Czech, z arcyksięciem Ferdynandem albo jego bratem Karolem V.

Władysław II zmarł w 1516, a jego syn Ludwik II w 1526 poległ w bitwie pod Mohaczem.
Wtedy to Węgry Zachodnie i Czechy zostały przejęte przez Habsburgów na następne 392 lata.

Władysław II Jagiellończyk
król czeski od 1471
król węgierski od 1490
syn króla polskiego Kazimierza IV Jagiellończyka i Elżbiety Rakuszanki
Zygmunt I Stary
od roku 1506 wielki książę litewski
od 1507 roku król Polski
Przedostatni z dynastii Jagiellonów na tronie polskim
Maksymilian I Habsburg
od 1486 król Niemiec
Jeden z głównych twórców potęgi rodowej Habsburgów
od 1508 wybrany cesarz rzymski
Albrecht Hohenzollern
ostatni wielki mistrz zakonu krzyżackiego przed sekularyzacją
Ostatnia wojna z Zakonem
Albrecht Hohenzollern, wysunął wobec Polski pretensje terytorialne, żądając zwrotu Prus Królewskich i Warmii oraz wypłacenia odszkodowania za 50 lat polskiej okupacji po 30 tysięcy guldenów rocznie. 20 sierpnia 1518 biskup płocki Erazm Ciołek wystąpił na sejmie Rzeszy w Augsburgu z antykrzyżacką filipiką.



W 1519 sejm stanów pruskich uchwalił przeprowadzenie wojny z zakonem krzyżackim. 11 grudnia 1519 sejm walny w Toruniu uchwalił rozpoczęcie wojny z Krzyżakami i wyznaczył nowe podatki na werbunek wojsk zaciężnych. Litwa odmówiła jednak pomocy Polsce w nadciągającej wojnie
Niemiecki lancknecht
Żołnierze polscy
Przewaga Polski była tak duża że Zygmunt I mógł liczyć na liczne ustępstwa ze strony przeciwnika . Albrecht nie chciał się pogodzić z porażką dlatego przeszedł na luteranizm i przeprowadził sekularyzację państwa zakonnego w Prusach . Jako świecki władca złożył hołd lenny Zygmuntowi Staremu . Hołd odbył się w Krakowie w 1525 roku
Hołd pruski
Przebieg wojny
Konstanty Iwanowicz Ostrogski
książę litewski
hetman wielki litewski od 11 września 1497
Stosunki z Moskwą i Turcją
Bitwa pod Orszą rozegrała się 8 września 1514 pod Orszą, w czasie wojny litewsko-moskiewskiej 1512-1522 pomiędzy wojskami litewsko-polskimi pod dowództwem hetmana wielkiego litewskiego ks. Konstantego Ostrogskiego a wojskami moskiewskimi Wojska polsko-litewskie pokonały wojska moskiewskie.
Zbroja rycerska i zbroja polskiego kopijnika z okresu bitwy
Pokój wieczysty z Turcją. Pierwszy układ państwa chrześcijańskiego z Imperium Osmańskim
Piotr Raresz (hospodar mołdawski)
Herb hospodarstwa mołdawskiego
Jan Tarnowski
teoretyk wojskowosci
hetman wielki koronny
Iwan IV Groźny
Syn Wasyla III i Heleny Glińskiej
Iwan IV wstąpił na tron w wieku 16 lat
Zmarł w 1584 roku podczas rozgrywania partii szachów, co zostało udokumentowane przez przebywającego wówczas w Moskwie posła angielskiego.
Gotthard Kettler
mistrz zakonu kawalerów mieczowych w latach 1559-1561
książę Kurlandii i Semigalii w latach 1561-1587
gubernator Inflant w latach 1561-1565
Gotthard Kettler pochodził z rodu westfalskich rycerzy.
Inflanty
W roku 1561 wielki mistrz zakonu Gotthard Kettler poddał ziemie Inflant królowi polskiemu Zygmuntowi Augustowi. Inflanty stały się trzecią obok Korony Królestwa Polskiego i Litwy częścią składową Rzeczypospolitej, będąc wspólną własnością Korony i Wielkiego Księstwa Litewskiego. Gotthard Kettler, będąc lennikiem Polski, otrzymał Księstwo Kurlandii i Semigalii wydzielone z Inflant. Polskie panowanie na Inflantach umocnił Stefan Batory.
Wojna o Inflanty
W drugiej połowie XVI wieku Rosja chciała zagarnąć część Inflant należących do Rzeczypospolitej. Uzyskałaby w ten sposób dostęp do Morza Bałtyckiego. Początkowo wojska moskiewskie odnosiły sukcesy i zajęły część Inflant. Kiedy jednak na polskim tronie zasiadł nowy władca elekcyjny, Stefan Batory, szala zwycięztwa przechyliła się na stronę Rzeczypospolitej. Nowy król okazał się utalentowanym politykiem i wodzem. Zorganizował kilka udanych wypraw wojennych przeciwko Rosji, które zakończyły się podpisaniem rozejmu w 1582r. W myśl jego postanowień Rzeczpospolita odzyskała prawie całe Inflanty.
Przyczyny wojny
Iwan Groźny, chcąc uzyskać dostęp do morza, narzucił kawalerom mieczowym zobowiązanie neutralności na wypadek wojny moskiewsko-litewskiej. Jednak mistrz zakonu G. Kettler, na skutek zbrojnej interwencji Zygmunta Augusta, zawarł z Polską i Litwą przymierze w Poswolu, skierowane przeciwko Rosji (1557).
Zygmunt August
od 1529 wielki książę litewski, od 1530 król Polski
samodzielne rządy od 1548, od 1569 władca zjednoczonego państwa – Rzeczypospolitej Obojga Narodów.
Układ w Wilnie
Pakt wileński (28 listopada 1561) – drugi układ pomiędzy arcybiskupem ryskim, landmistrzem Kettlerem i stanami inflanckimi, na mocy którego Inflanty poddały się Zygmuntowi Augustowi jako królowi polskiemu i wielkiemu księciu litewskiemu. Tylko Ryga uchyliła się od zawarcia traktatu, ponieważ żądała bezwarunkowego poddania się Polsce, ponieważ uważała, że Litwa nie jest w stanie zabezpieczyć jej interesów. Król przyrzekł, że na najbliższym sejmie koronnym przeprowadzi przyłączenie Inflant do Polski, zagwarantował wolność wyznania i dotychczasowe prawa, prerogatywy i swobody.
Stefan Batory
książę siedmiogrodzki od 1571, król Polski od 1576, po ślubie (w tym samym roku) z Anną Jagiellonką, córką Zygmunta I Starego.
W 1579 rozpoczął wojnę o odebranie zagarniętych przez Rosję w poprzednim roku Inflant
29 maja 1580 w Wilnie miała miejsce ceremonia wręczenia Batoremu papieskich darów – czapki i miecza
Stefan Batory zmarł w 1586
Wojenny Król-Stefan Batory
Zasługi Batorego
Batory był bardzo ambitnym władcą i dążył do wzmocnienia pozycji panującego w Rzeczpospolitej. Starał się ograniczyć wpływy starych rodów magnackich przez wzmacnianie tzw. nowej magnaterii, czyli ludzi, którzy byli mianowani na wysokie stanowiska lub otrzymywali królewszczyzny. Jedną z osób, która zawdzięczała królowi swój awans polityczny był
Jan Zamoyski
.
Jan Zamoyski
Bardzo szybko ustanowił status magnata i doczekał się najwyższych urzędów państwowych
Polski szlachcic, magnat, sekretarz królewski od 1565, podkanclerzy koronny od 1576, kanclerz wielki koronny od 1578 i hetman wielki koronny Rzeczypospolitej Obojga Narodów od roku 1581. Generalny starosta krakowski w latach 1580-1585, starosta bełski, międzyrzecki, krzeszowski, knyszyński, tykociński i dorpacki. Doradca króla Zygmunta II Augusta i Stefana Batorego. Główny przeciwnik sukcesora po Batorym.
Po śmierci Stefana Batorego (1586), pomógł Zygmuntowi III Wazie w objęciu tronu polskiego, odnosząc zwycięstwo nad zwolennikami jego kontrkandydata, arcyksięcia Maksymiliana, w bitwie pod Byczyną 1588. 1601 objął dowództwo w wojnie o Inflanty ze Szwecją, zdobył Wolmar (1601), Fellin i Biały Kamień (1602). Nie zgadzając się z polityką Zygmunta III, stanął na czele stronnictwa szlacheckiego realizującego program obozu egzekucyjnego, tzw. popularystów, które domagało się przestrzegania zasad pokoju religijnego, przeciwstawiało się rosnącemu wpływowi Kościoła katolickiego i zakonu jezuitów, występowało przeciwko angażowaniu Polski w wojny dynastyczne ze Szwecją, starając się jednocześnie o zwrócenie uwagi na niebezpieczeństwo grożące Polsce ze strony Turcji.
- Unowocześnił Armię Polską wprowadzając, Armię wybraniecką. Szlachta Polska zdecydowała, że z każdych dwudziestu łanów dóbr królewskich wystawiony będzie jeden chłop gotowy do walki. W ten sposób utworzono oddziały piechoty liczące 3000 żołnierzy.
- Zorganizował oddziały saperskie, które zajmowały się budową mostów, sypania umocnień i drążenia podkopów pod umocnieniami przeciwników.
- Na jego rozkaz przygotowano mapy, które ułatwiły prowadzenie walk na nieznanym terenie.
- Powiększył obszar Polski o Inflanty i ziemie połocką
Stefan Batory:
Trybunał Koronny

został powołany w 1578 r. przez króla Stefana Batorego. Był to kolegialny sąd szlachecki ostatniej instancji, który zajmował się rozpatrywaniem apelacji od wyroków wydanych przez sądy niższej instancji (ziemskie, grodzkie, podkomorskie) w sprawach karnych i cywilnych. W Trybunale zasiadali przedstawiciele szlachty (jeden lub dwóch z województwa) wybierani na tzw. sejmikach deputackich.

Trybunał Koronny prowadził sądy w Piotrkowie (dla Wielkopolski) i w Lublinie (dla reszty kraju) - w każdym z miast przez pół roku. W 1581 r. powołano także taki trybunał dla Litwy.
Twierdza moskiewska w Połocku, zaatakowana i zdobyta przez Stefana Batorego w 1579r. Dlatego w 1582r. Iwan Groźny poprosił o podpisanie układu rozejmowego w Jamie Zapolskim.
Pracę wykonał:
Miłosz Bagniuk
Paweł Kopyść

Klasa II D

Full transcript