Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Neutralny Kulturowo Test Inteligencji Raymonda B. Cattella i

No description
by

Jakub Wiatrak

on 18 October 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Neutralny Kulturowo Test Inteligencji Raymonda B. Cattella i

Neutralny Kulturowo Test Inteligencji - wersja 3
Ogólne informacje o teście CFT 3
Co mierzy test CFT 3?
Kto może posługiwać się CFT 3?
Test należy do kategorii C - może być przeprowadzany jedynie przez wykwalifikowanych psychologów.
Kogo można badać?
Skala przeznaczona jest dla osób o ponadprzeciętnych zdolnościach
intelektualnych.
Raymonda B. Cattella i Alberty K.S. Cattell
Adaptacja Anny Matczak i Katarzyny Martowskiej
Neutralny Kulturowo Test Inteligencji jest miarą ogólnego potencjału intelektualnego, nazywanego inteligencją płynną lub czynnikiem g.
Zdolność ta zdeterminowana jest czynnikami biologicznymi (w dużej mierze czynnikiem genetycznym) i jest podstawą efektywności wszystkich zachowań.
Ponieważ CFT jest miarą potencjału intelektualnego, może on być przydatny do prognozowania powodzenia w dziedzinach wymagających nabywania nowych umiejętności. Test ten znajduje zastosowanie w procesie selekcji zawodowej oraz poradnictwa edukacyjno-zawodowego.
*Test normalizowany był w Polsce na próbie uczniów klas trzecich liceum ogólnokształcącego, studentów i osób dorosłych, posiadających wyższe wykształcenie. Wiek w próbie normalizacyjnej przyjmował zakres od 17 do 40 lat.
Narzędzie pod lupą
Podstawy teoretyczne
Cattellowska teoria inteligencji
Można nim badać młodzież w wieku od 13-14 lat oraz dorosłych*.
Skala CFT 3 opiera się na teorii inteligencji Raymonda Cattella, która z kolei wywodzi się z hierarchicznego modelu inteligencji Charlesa Spearmana.
Czynnik G
Umiejętności przestrzenne
Umiejętności numeryczne
Umiejętności werbalne
...
Założeniem teorii jest istnienie czynnika g - podstawy wszystkich zdolności intelektualnych.
Stanowi on wspólną wariancję w wykonaniu różnorodnych zadań intelektualnych, ujawniającą się w analizie czynnikowej.
Podstawowe procesy umysłowe, leżące u podłoża inteligencji:
Edukcja relacji
Pojmowanie związków między dwoma lub więcej obiektami; zauważanie relacji przestrzennych, czasowych czy przyczynowo-skutkowych, a także cech wspólnych i różniących czy analogii.
Rozumienie doświadczenia
Asymilowanie informacji płynących z doświadczeń w posiadanie struktury poznawcze.
Edukcja korelatu
Dostrzeganie współzależności między obiektami dzięki znajomości wiążących je relacji. Umiejętność wymyślenia obiektu, będącego w znanej relacji do innego obiektu.
Inteligencja płynna i skrystalizowana
Wklad Cattella do teorii Spearmana
Inteligencja płynna (gf)
Ogólna zdolność do dostrzegania relacji, niezależna od doświadczenia osobniczego i treści rozwiązywanych problemów.
Inteligencja skrystalizowana
Zdolność do nabywania i wykorzystywania ważnych kulturowo umiejętności i wiedzy.
Szczegółowe umiejętności, warunkujace wykonywanie zadań specyficznych treściowo.
Inteligencja płynna stanowi podstawę dla tworzenia się inteligencji skrystalizowanej.
Korelacja między tymi zmiennymi wynosi od 0,4 do 0,6.
Różnice wynikaja z warunków środowiskowo-wychowawczych.
Ponieważ gf uwarunkowana jest biologicznie, jej wzrost kończy się wraz z rozwojem mózgu,
w wieku około 15 lat.
W pózniejszym wieku nastepuje spadek. Inteligencja skrystalizowana rozwijac sie moze natomiast od poznego wieku.
Kulturowa neutralność i kulturowa sprawiedliwość testu
Żadne zadanie nie jest całkowicie niezależne od doświadczenia i wiedzy.
Umiejętności takie jak skupienie uwagi na zadaniu, analiza materiału percepcyjnego czy rozumienie instrukcji nie są wrodzone. Ich posiadanie jest jednak konieczne do wykonania nawet najprostszych zadań testowych.
Test inteligencji płynnej powinien zatem zawierać zadania wymagajace tylko takiej wiedzy i doświadczenia, które posiadają wszystkie osoby badanie, niezależnie od środowiska.
Nalezy zatem mówic o kulturowej sprawiedliwosci testu, nie natomiast o kulturowej neutralnosci.
Materiał testu sprawiedliwego kulturowo powinien być w równym stopniu znany wszystkim badanym.
Nie stosuje się bodźców werbalnych, liczbowych czy innych symboli. Typowo stosuje się materiał figuralny, w szczególności figury geometryczne.
Nie stosuje się również zadań, wymagajacych specyficznych umiejętności, podlegajacych treningowi podczas edukacji, np. działań matematycznych.
Ponieważ edukcja relacji i edukcja korelatu sa według teorii podstawowymi czynnościami umysłowymi, w testach sprawiedliwych kulturowo stosuje się zadania wykorzystujace rozumowanie indukcyjne.
Idea testów neutralnych kulturowo podlega krytyce. Wskazuje się, iż nawet bodźce geometryczne posiadaja treść semantyczną, a obeznanie z nimi zależy od edukacji lub innych czynników środowiskowych.
!
Niektórzy autorzy kwestionują również sensowność tworzenia takich testów, twierdząc iż inteligencja jest produktem kultury, a próby pomijania kultury w badaniu inteligencji nie mają sensu.
Badania nie wykazują jednak istotnych różnic międzykulturowych w wynikach testu Cattella CFT.
Badano m.in. mieszkańców Włoch, Japonii, Indii, Chin, USA, i Afryki.
Opis testu
Test CFT 3 składa się z zadań wymagających wykrywania i rozumienia relacji (rozumowanie indukcyjne)
Bodźce do zadań składają się niemal wyłącznie z asemantycznych figur geometrycznych. Wyjątkiem jest jedno zadanie, w którym wykorzystano rysunki przedstawiające części ludzkiego ciała
Test składa się z dwóch analogicznych części:
A
B
Serie
13 zadań, składających się z serii trzech obrazków, ułożonych w kolejności. Z podanych sześciu możliwości, należy wybrać taką, która odpowiada czwartemu elementowi szeregu.
?
Klasyfikacja
14 zestawów po 5 obrazków, z których 2 różnią się od pozostałych 3 pod pewnym względem. Należy wskazać dwa niepasujące elementy zbioru.
X
X
Matryce
13 matryc, uporządkowanych według 2 różnych kryteriów jednocześnie. Z 6 możliwych odpowiedzi należy wybrać jedną, która pasuje we wskazane miejsce matrycy.
?
Wnioskowanie topologiczne
10 zadań składających się z rysunku, przedstawiającego układ figur geometrycznych. Zadaniem badanego jest wybranie z 5 odpowiedzi tej, która replikuje układ z podanego obrazka, np. umożliwiając umieszczenie punktu jednocześnie w kwadracie i okręgu
3 min.
4 min.
3 min.
2,5 min.
Procedura badania
Test można przeprowadzać zarówno grupowo, jak i indywidualnie
Do badania można stosować skróconą wersję testu, składającą się jedynie z części A, lub wersję pełną, składającą się z obu części, wykonywanych z kilkuminutową przerwą.
Zadania testowe znajdują się w oddzielnych zeszytach dla każdej cześci testu. Poprzedzone są one przykładami, wyjaśniającymi jak wykonywać dany podtest.
Badani zaznaczają odpowiedzi na oddzielnych arkuszach samokopiujących (w których zawarty jest również klucz odpowiedzi)
Przeprowadzający badanie odczytuje badanym obszerną instrukcję przed rozpoczęciem każdego podtestu. Mierzy również czas, przerywając rozwiązywanie w odpowiednim momencie.
Obliczanie wyników
Po sprawdzeniu odpowiedzi badanego z kluczem zawartym w arkuszu, należy zsumować wyniki odpowiedzi (za każdą przysługuje jeden punkt).
W każdej części testu można uzyskać od 0 do 50 punktów. Wynik ogólny skróconej wersji zawiera się zatem w przedziale 0-50 pkt., natomiat wynik wersji pełnej znajduje się między 0-100 pkt.
Następnie w diagnozie indywidualnej należy ustalić przedział ufności, w jakim znajduje się wynik prawdziwy badanego.
Wartości, które należy dodać i odjąć od wyniku badanego: wersja pełna:
Licealiści

Studenci

Dorośli
95%

7

7

6
90%

6

6

5
85%

5

5

5
Wartości, które należy dodać i odjąć od wyniku badanego: wersja skrócona:
Licealiści

Studenci

Dorośli
95%

5

4

4
90%

4

4

4
85%

3

3

3
Tak obliczone wyniki należy odnieść do norm zawartych w podręczniku i zinterpretować.
Należy pamiętać, iż test CFT 3 jest przeznaczony dla osób o ponadprzeciętnej inteligencji. Wyniki przeciętne mogą oznaczać wysoką inteligencję na tle populacji ogólnej.
Właściwości psychometryczne CTF 3
Procedura adaptacji:
Ograniczona do przetłumaczenia instrukcji testowej
Polska normalizacja
Badania normalizacyjne testu przeprowadzono w 2010 roku na trzech grupach badanych: uczniach klas maturalnych, studentach oraz osobach doroslych z wyzszym wyksztalceniem.

Dwie pierwsze grupy badane byly grupowo, trzecia natomiast indywidualnie.
Licealiści
Zbadano 268 osób, 148 kobiet i 120 mężczyzn w wieku 17-18 lat.

Badani uczęszczali do siedmiu różnych liceów ogólnokształcących w czterech polskich miastach, dwóch powyżej i dwóch poniżej 100 tys. mieszkańców.

Starano się zachować równe proporcje płci i wielkości miejscowości.
Studenci
Zbadano 251 osób, 161 kobiet i 90 mężczyzn w wieku 19-40 lat (osób powyżej 25 lat było jedynie 6)

Badani byli studentami uczelni prywatnych lub państwowych w małych lub dużych miastach (100 tys. mieszkańców), w trybie stacjonarnym i niestacjonarnym, pierwszego lub drugiego stopnia. Kierunki studiów należały do czterech obszarów: humanistycznego, lekarskiego, społecznego lub ścisłego.
Dorośli
Zbadano 203 osoby, 102 kobiety i 101 mężczyzn w wieku 25-40 lat.

Średnia wieku kobiet wynosiła 30,92 lat, a mężczyzn 31,08.
Mieszkali oni w miastach powyżej lub poniżej 100 tys. mieszkańców.
Wszyscy badani posiadali wyższe wykształcenie.
Trafność CFT
Wyniki CFT 3 a zmienne demograficzne
Wyniki testu spadają wraz z wiekiem - występują istotnie różnice między licealistami a studentami oraz między studentami a dorosłymi na korzyść młodszej grupy.
Jest to zgodne z koncepcją Cattella, zgodnie z którą inteligencja płynna przestaje rozwijać się wraz ze wzrostem mózgu, czyli około 15 roku życia.
Nie stwierdzono istotnych różnic międzypłciowych.
Stwierdzono istotne różnice na korzyść mieszkańców dużych miast. Można to wyjaśnić teorią selektywnej migracji.
CFT a inne testy inteligencji
Test Cattella a Test Matryc Ravena (TMS i TMK) - korelacje r Pearsona wahają się od 0,54 w młodszej grupie do 0,72 w starszej. Są to korelacje wysokie do bardzo wysokich.
Test Cattella a APIS-Z (test inteligencji skrystalizowanej) - istotne korelacje z podtestami Kwadraty, Klasyfikacja, Przekształcenia Liczb, Klocki, Historyjki oraz z wynikiem ogólnym. (r=0,2 - 0,42) Brak korelacji z podtestami Zachowania, Synonimy i Nowe Słowa.
CFT a oceny szkolne
Test Cattella a oceny w liceum - stwierdzono korelacje od r=0,49 dla ocen z matematyki i języka łacińskiego po brak korelacji dla wiedzy o społeczeństwie. Średnia ocen koreluje z wynikiem CFT r=0,45, co jest stosunkowo wysokim wynikiem.
Wyniki w CFT nie korelują ze średnią ocen na studiach. Wynika to prawdopodobnie z małego jej zróżnicowania wewnąrz grupy wyselekcjonowanej m.in. ze względu na inteligencję
Rzetelność CFT 3
Zgodność wewnętrzna
Zgodność wewnętrzną CFT 3 obliczono za pomocą współczynnika zgodności połówkowej S-B.
Dla poszczególnych podtestów uzyskano wyniki od 0,27 do 0,66. Rzetelność wyniku ogólnego serii A wynosiła w poszczególnych grupach wiekowych od 0,79 do 0,81, natomiast rzetelność wyniku ogólnego obu serii od 0,84 do 0,88.
Oznacza to, iż nie należy w diagnozie indywidualnej interpretować wyników podtestów, jednak rzetelność wyniku ogólnego skróconej lub pełnej wersji testu jest bardzo dobra.
Stabilność czasowa
Stabilność czasową testu Cattella zmierzono metodą powtórnego pomiaru tym samym testem w odstępie 3 tygodni +- 7 dni
Stabilność wyniku ogólnego CFT wyniosła 0,59 dla licealistów oraz 0,78 dla dorosłych. Są to wyniki od zadowalających po wysokie.
Wyniki retestu okazały się istotnie wyższe od wyników pierwszego pomiaru.
Przeprowadzenie testu CFT 3
Ogólna ocena narzędzia
Dziękuję za uwagę
Full transcript