Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Organen en donaties

No description
by

cynthia groen

on 19 December 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Organen en donaties

Organen en donaties
De huid
Hoornvlies
Hart
Longen
Lever
Pancreas
(alvleesklier)
Nieren
Regelgeving ontvanger
Om een orgaan te mogen ontvangen moet je aan bepaalde criteria voldoen:
Overeenkomst in bloedgroep, om te voorkomen dat het donorbloed in het lichaam van de ontvanger afbreekt.
Overeenkomst in weefselkenmerken, want hoe meer verschillen, des te meer kans op afstotingsverschijnselen.
Lengte en gewicht. (bij hart, longen en lever)
Medische urgentie, zo snel mogelijk.

Als er twee gelijkwaardige patiënten op de wachtlijst staan, gaat de orgaan naar degene die het langst op de wachtlijst staat.
Regelgeving donor
Om een orgaan te mogen doneren moet je aan bepaalde criteria voldoen:
Je moet in goede conditie zijn om de procedure te doorstaan.
Je mag geen ziekten hebben die via bloed overdraagbaar zijn en die nadelig kunnen zijn voor de ontvanger.
Identieke weefsel typering, anders te veel kans op afstoting.

Regelgeving nabestaanden
Tijdens de donatieprocedure worden de nabestaande op de hoogte gehouden door de transplantatiecoördinator.
Als de nabestaande het willen zorgt de donatiecoördinator voor een schriftelijke rapportage wanneer er weefsels zijn gedoneerd.
De nabestaanden blijven altijd anoniem, als de ontvanger een brief wil schijven wordt dit geregeld via de nts (nationale transplantatie stichting) en mag hij dit alleen doen als de nabestaanden dit goed keuren.
Nabestaanden kunnen de halfjaarlijkse nieuwsbrief voor nabestaanden aanvragen.

van de donor
Donorsysteem Nederland
Andere donor systemen
Wachtlijsten en transplantaties
in Nederland
Hoe wordt je donor?
Bij het huidige donorsysteem van Nederland, kun je aangeven of je wel of niet donor wordt. Dit is dus niet verplicht. Heb je niet aangegeven wat jouw keuze is dan wordt de keuze bij de nabestaanden gelaten. Dit systeem heet het toestemmingssysteem.
(Geen) bezwaarsysteem
Iedereen is na zijn dood donor, tenzij hij/zij aangegeven heeft dat hij dit niet wil.
ADR-systeem
Staat voor Actief Donor Registratiesysteem. Als je 18 wordt krijg je een brief zodat je je keuze kunt doorgeven. Geef je niet door dan ben je automatisch bij het overlijden donor.
De cijfers van 2013 zijn nog niet bekend dus gaan we kijken naar de cijfers op 31 december 2012
Nier
Nier met pancreas
Nier met lever
Pancreas
Hart
Hart en longen
Long
Lever
Lever en long
Lever en pancreas
Dunne darm
829
20
6
15
64
-
193
157
1
1
-
Wachtlijst
Het is vrij eenvoudig om orgaandonor te worden. Je kan naar de site www.jaofnee.nl ik kan daar uit verschillende mogelijkheden kiezen. Dan krijg je de mogelijkheid om je in te schrijven via DigiD of per post. Bij beide keuzes krijg je bepaalde opties:
Transplantaties
953
-
-
34
37
-
80
146
-
-
-

Ik wil geen donor worden.
Mijn nabestaande kiezen
Een specifiek persoon kiest
Ik wil donor worden (en dan evt. bepaalde organen aankruisen die je niet wil).
Ligging
De nieren bevinden zich in de buikholte achter het buikvlies. En ze liggen zowel links als rechts van de ruggengraat
Functie
Je nieren hebben de volgende functies:
De samenstelling van het bloed constant houden.
Het verwijderen van de opgeloste en ongewenste stoffen.
Vocht uit het bloed halen.
Nier problemen
Alternatieven
Nierdialyse: hierbij wordt de nierfunctie gedeeltelijk overgenomen. Dit kan d.m.v. twee verschillende opties:
Hemodialyse: het bloed wordt uit het lichaam gehaald door een katheter of via een shunt. Daarna wordt het bloed gefilterd buiten de buik eb vervolgen via de kunstnier weer het lichaam ingebracht.
Buikspoeling: hierbij laat men een speciale vloeistof in de buikholte lopen via een katheter, waarna er door het buikvlies uitwisseling plaatsvindt van giftige stoffen tussen het bloed en de vloeistof , na een tijdje laat men de vloeistof weer uit de buik lopen en is het bloed gezuiverd.
Niertransplantatie
Donatie mogelijkheden
De mogelijkheden voor een niertransplantatie zijn: nier met pancreas, nier met lever of alleen een nier.
Er is zowel mogelijkheid om een nier van een overleden (postmortaal) als een levende donor te ontvangen.
Voor een postmortale donornier is de wachttijd ruim 4 jaar.
In 2012 vonden 953 niertransplantaties plaats: 470 mensen ontvingen een nier van een overleden donor en 483 mensen een nier van een levende donor.
Christiaan Schiphouwer
Ligging
Het hart is asymmetrische van vorm en omgeven door een hartzakje.
Het hart ligt in de thorax holte, midden achter het borstbeen. In het mediastinum (de ruimte tussen de longen).
Functie
De functie van het hart bestaat uit twee gedeelten. Er is een pomp gedeelte en een stimulerend gedeelte.
De pomp
Bestaat uit de samentrekkende spieren van het hart en de hartkleppen.
Door de samentrekking wordt het bloed uit het hart weggepompt.
Relatie
tot andere organen
Hart problemen
Het kan zijn dat er problemen zijn met de hartfrequentie. De vuistregel is dat de frequentie ronde 220 - je leeftijd moet zitten. Dit is een hartstoornis.
Een tweede probleem kan zijn dat je bent geboren met een hartafwijking.
De meest voorkomende zijn een gaatje in de hartboezem of een gaatje in de hartkamer.
Alternatieven
Hartritmestoornis
Als er te lange pauzes tussen de frequenties zitten kan er gebruik worden gemaakt van een pacemaker.
Andere problemen zijn bijvoorbeeld hartfalen, een hartklepaandoening, een hartspierziekte en vele andere hartziekten.
Voor veel hart problemen kunnen medicijnen ervoor zorgen dat de klachten afnemen of zelfs op een gegeven moment verdwijnen.
Voor sommige afwijkingen kun je het hart opperen, maar dit kan niet in alle gevallen en dan blijft er een mogelijkheid over en dat is een harttransplantatie.
Donatie mogelijkheden
Hart afwijkingen kunnen worden verholpen door een harttransplantatie. Een kunsthart kan alleen gebruikt worden als tijdelijke overbrugging naar een harttransplantatie.
Een donorhart kan alleen van een overleden persoon komen. Het hart kan op zichzelf getransplanteerd worden, maar ook tegelijkertijd met de longen.

De wachttijd voor een donor hart is gemiddled 1,5 jaar.
Ligging
De huid bevindt zich aan de buitenkant van het lichaam over het gehele oppervlak.
De huid bestaat uit 3 lagen: de 1e laag is de opperhuid(epidermis), de 2e laag is de lederhuid (dermis), samen de cutis genoemd, en de 3e laag is de subcutis (bindweefsellaag).
Ligging
De lever ligt rechts boven in je buik, direct onder de rand van de ribben.
Functie
De leverfunctie kun je verdelen in 3 hoofdgroepen:

Vasculaire functie > De lever bevat een relatief groot bloeddepot en kan bijdragen aan het ontwikkelen van rode bloedcellen. (= erythropoiësis)
Secretoire functie > Het produceren van gal, het gal wordt daarna opgeslagen in de galblaas.
Metabole functie > Draagt sterk bij aan de stofwisselingsprocessen zoals: koolhydraatstofwisseling, vetstofwissleing, hormoonafbraak etc.
Functie
Lever problemen
De lever is uniek orgaan, omdat een zieke lever vaak weer genereert. (= het herstelt weer)
Als 1 derde van de lever wordt getransplanteerd dan kan deze weer uitgroeien tot de oorspronkelijke grote.
Als er vervetting van de levercellen plaats vindt (alcoholisme) dan is het proces omkeerbaar.
Hepatocellulaire aandoening
Er is sprake van een ziekte van de cellen van de lever zelf.
Cholestatische aandoeningen
Er is sprake van problematie die veroorzaakt wordt door het stilstaan van gal in de intra- en extrahepatische galwegen.
Donatie mogelijkheden
Voor de lever is er geen andere mogelijkheid dan een levertransplantatie.
Bij beide personen, zowel donor als ontvanger, groeit de lever na transplantatie weer aan tot een normalen aanvang. Dit is dus bij een levende donor.
Je kan een lever op zichzelf transplanteren, maar ook met longen of pancreas. Dit is bij een overleden donor.
In Nederland worden gemiddeld 110 tot 140 levertransplantaties uitgevoerd. Voordat je een transplantatie krijgt sta je op een wachtlijst. Hoe lang dit is hangt af van de situatie op dat moment. Je komt op de wachtlijst door middel van de MELD-score (Model of Endstage Liver Disease).
Functie opperhuid
Bestaat uit 5 lagen
De hoornlaag (stratum corneum) zorgt er vooral voor dat er geen vochtverlies plaats vindt, dit komt omdat er in deze laag vooral cholesterol (hydrofobe stof) aanwezig is.
De heldere laag (stratum lucidum) heet zo omdat hij snel oplicht onder een microscoop. Komt alleen voor bij de wat dikkere huiden. (bv. handpalmen)
De derde laag, de stratum granulosum, bevat keratohyaline korrels.
de stekelcellaag, stratum spinasum, ziet eruit alsof de cellem ervan stekels hebben. Dat komt omdat de cellen onderling sterk met elkaar zijn verbonden door middel van desmosomen (celbruggetjes).
De basale laag, stratum basale, bestaat uit levende delende cellen. Alle bovenliggende cellen ontstaan meestal uit deze laag.
Het proces dat hierin plaats vindt heet het verhoorningsproces. Dit is een proces waarbij de cellen in de huid langzaam uitdrogen en afsterven (verhoornen).
Functie lederhuid
Geeft de huid zijn stevigheid. Het bestaat uit bindweefsel, verdeeld over 2 lagen. Daar bevinden zich ook talg- en zweetklieren, zenuwen, haarwortels en bloedvaten.
De 1e laag (de laag onder de stratum basale) bestaat uit vele netwerken van elastische vezels.
De laag eronder is veel dikker. Dit kis vanwege de grote hoeveelheid bindweefsel, verder bevat het ook nog vezelmateriaal.

Functie onderhuid
Deze laag wordt voornamelijk gebruikt voor vetopslag.
Relatie
tot andere organen
De huid ligt over het hele lichaam heen. Het beschermd het lichaam tegen ongewenste binnendringers, isoleert het lichaam en reguleert de vochtbalans en lichaamstemperatuur. Het regelt dus eigenlijk veel dingen in het lichaam en al die dingen hebben ook te maken met de andere organen.
Huid problemen
Er zijn veel verschillende huid problemen, we omschrijven er 4:
Acne > een chronische ontsteking van een talgklier.
Droge huid > ontstaat wanneer de vetten in de huid minder worden en er dus meer vochtverlies plaats vindt.
Eczeem > een verzamelnaam voor veel verschillende huidaandoeningen.
Open been > een wond op het onderbeen die niet goed wil genezen.
Alternatieven
Donatie
mogelijkheden
De huid kan in stukjes van de donor worden gebruikt, het hoeft niet volledig.
Het kan alleen van een overleden persoon, want anders krijgt de donor zelf problemen.
Acne > voor acne zijn vele behandelingen, zoals op basis van peeling of microdermabrasie.
Droge huid > is vrij makkelijk te verhelpen d.m.v. speciale crèmes.
Eczeem > kan ook worden behandeld door crèmes of lichttherapie.
Open been > Het belangrijkste deel van een behandeling is om de bloedafvoer vanuit het been naar het hart te bevorderen.
Bij zeer ernstige verbranding kan er een huidtransplantatie plaats vinden.
Cornea
Ligging
Het is het doorzichtige deel (er lopen geen bloedvaten door) aan de buitenkant van het oog voor de iris. Door het hoornvlies valt het licht naar binnen.
Functie
De cornea beschermt het oog en speelt een grote rol bij het breken van lichtstralen. De lichtstralen worden er gebroken zodat er op het netvlies een scherp beeld verschijnt. Het hoornvlies werkt eigenlijk als een soort vergrootglas.
Relatie
tot andere organen
Het hoornvlies beschermt het oog en zorgt ervoor dat er op het netvlies een scherp beeld kan verschijnen.
Cornea problemen
Het hoornvlies kan troebel worden of vervormd raken door beschadiging of ziekte.
Onregelmatig oppervlak van het hoornvlies.
Blijvend verlies aan helderheid of een te onregelmatig oppervlak.
Alternatieven
Bij lichte vertroebeling of vervorming kan het meestal beholpen worden d.m.v. antibiotische zalf.
Bij een onregelmatig oppervlak kan
er d.m.v. contactlensen het herstel worden gestimuleerd.
Als bij beide gevallen de schade zo erg is geeft dat nog maar een optie, namelijk een hoornvliestransplantatie.
Donatie
mogelijkheden
Het hoornvlies moet volledig gedoneerd worden en van een overleden persoon komen. dit is zo omdat anders de donor zelf in problemen komt.
De wachttijd voor een hoornvliestransplantatie is rond de 2 á 3 maanden
Ligging
De rechter- en linkerlong bevinden zich in de borstkas aan weerszijden van het hart
Functie
Je longen hebben twee belangrijke functies:
De longen zorgen voor de ademhaling: de zuurstof uit de lucht die je inademt gaat door de dunne wanden van de luchtwegen en longblaasjes naar de bloedvaten die er rondom liggen. Zo komt er zuurstof in je bloed dat vervolgens door je hart door het hele lichaam wordt gepompt.
De longen hebben ook een belangrijke functie in de afweer van je lichaam: de kleine kleine luchtwegen maken slijm aan dat afweercellen bevat. In het slijm blijven stoffen en virussen hangen en die worden door kleine trilhaartjes naar de grote luchtwegen afgevoerd.
Longproblemen
Longkanker
Er treed mutatie op van cellen.
COPD
Een langdurige ontsteking van het slijmvlies van de luchtweg met onomkeerbare beschadiging van de longen
Mucoviscidose/taaislijmziekte
Slijm dat op diverse plaatsen in het lichaam wordt afgescheiden in abnormaal taai.
Longembolie
Een embolie (afsluiting) van een longslagader, waardoor het door die slagader aangeleverde bloed aan de long niet of slechts gedeeltelijk van zuurstof kan worden voorzien.
Longfibrose
Een longaandoening waarbij het longweefsel minder goed functioneerd.
Alternatieven
Er is nog geen alternatief voor een longtransplantatie, maar ze doen onderzoek naar een stamcel die verschillende weefsels kan producere,
Relatie
tot andere organen
Het hart en de longen werken samen. De longen zorgen dat het zuurstof in het bloed komt. Dit bloed pompt het hart vervolgens rond door het lichaam
Donatie
mogelijkheden
Een donor long kan alleen komen van een overleden persoon of iemand die hersendood is.
Je kan de longen los transplanteren, maar ook met hart of lever.
De gemiddelde wachttijd tot de transplantatie is 2 jaar.
Het hart werkt samen met de longen. Ze zorgen er samen voor dat het bloed met zuurstof door het bloed gaat.
Ligging
Acute nierinsufficiëntie
De nieren zijn plotseling niet meer voldoende in staat de afvalstoffen uit het lichaam te verwijderen.
Chronische nierinsufficiëntie
De nieren werken onvoldoende en er is geen uitzicht op het herstel.
De alvleesklier ligt diep naar achteren verscholen in de bovenbuik, achter de maag en het achterste buikvlies en vóór de wervelkolom.
Functie
De pancreas het twee functies:
Exocriene spijsvertering
De pancreas produceert per dag zo’n 1,2 liter pancreas sap, dat via afvoerbuis in de darmen komt. De enzymen in het sap zorgen ervoor dat voedingstoffen opgenomen kunnen worden in het lichaam.
Endocriene bloedsuikerspiegel
In de alvleesklier bevinden zich groepen cellen (eilandjes van Langerhans) die de hormonen insuline en glucagon (stoffen die de bloedsuikerspiegel in evenwicht houden) produceren.
Alternatieven
Pancreas problemen
Pancreatitis
Je hebt twee vormen namelijk acute en chronische. Acute pancreatitis is een ontsteking aan de alvleesklier die kort duurt (een paar weken). Chronische pancreatitis is een ontsteking aan de alvleesklier die langer duurt of steeds weer terugkomt. Vaak is alcohol het probleem bij deze aandoening.
Alvleesklierkanker
In de cellen in de alvleesklier kunnen vele verschillende soorten kanker ontstaan. De meest voorkomende is een tumor in het afvoerbuisje (adenocarcinoom).
Diabetes mellitus type 1
Dit krijg je wanneer de pancreas geen insuline meer aanmaakt, zo wordt je suikerspiegel te hoog.
Diabetes type 2
Dit krijg je wanneer de pancreas te weinig insuline aan of als het lichaam er onvoldoende op reageert. Diabetes type 2 is een minder erge vorm van diabetes dan diabetes mellitus type 1.
Donor
mogelijkheden
Sinds een paar jaar worden ook de cellen die insuline afgeven(cellen van de eilandjes) getransplanteerd, dit is een veel kleinere ingreep. Deze behandeling wordt nog onderzocht en alleen als proef gedaan.
• De alvleesklier wordt vaak in combinatie met de nieren getransplanteerd omdat de nieren meestal ook niet meer optimaal functioneren als je diabetes hebt.
• Een donatie gebeurt alleen wanneer er geen gebruik meer kan worden gemaakt van de andere methodes.
• Een alvleesklier moet volledig getransplanteerd worden.

Relatie
tot andere organen
De nieren verwijderen de gifstoffen uit je bloed. Eén van de belangrijkste gifstoffen is ureum dat door de lever wordt gemaakt om ammoniak onschadelijk te maken.
Christiaan was een gezonde jongen van 21. Tot hij op een gegeven moment slechter begon te zien. Er werd eerst gedacht dat hij een lui oog had. Dit was niet het geval, ze kwamen er achter dat hij een zeer hoge bloed druk had. Waar dit vandaan komt weten ze tot op vandaag nog steeds niet. Door de te hoge bloeddruk liepen zijn nieren schade op. Een normale nier moet minimaal 30% werken, bij hem was dit 16%. Het deed geen pijn dat zijn nieren niet goed werkten, hij was aleen sneller vermoeid. De artsen wilde de transplantatie zo lang mogelijk rekken, omdat een niertransplantatie een zware operatie is. Ze hebben het in totaal 2 jaar kunnen rekken door een speciaal dieet en medicijnen. Voor Christiaan was het zeer fijn dat hij na 6 weken al wist dat als het zover was hij een nier van zijn vader kreeg.
De operatie heeft in totaal zo'n 15 uur geduurd, waarvan 8 uur om de nier bij zijn vader weg te halen en bij hem zelf 6 uur om de nier te plaatsen. De nier is onder de buikspier geplaatst, omdat via de rug opereren veel moeilijker is.
Na de operatie heeft hij 3 tot 4 dagen plat moeten liggen, zonder te bewegen. Daarna moest hij wel gaan lopen om te voorkomen dat het litteken weefsel heel lelijk werd.
Voor zijn vader is er niets veranderd. Voor hem zelf ook niet heel veel, wel moet hij veel blijven sporten omdat hij anders vermoeid raakt en moet hij heel veel medicijnen slikken. De twee belangrijkste medicijnen zijn advagraf en myfortic, deze zijn voor het voorkomen van afstotings verschijnselen.
Alternatieven
Bij problemen aan de lever is er geen andere mogelijkheid dan een transplantatie.
Full transcript