Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

proza-analyse

No description
by

Els van Doorn

on 20 January 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of proza-analyse

proza-analyse
Perspectief
auctoriale verteller
personages
karakteriseren
ruimte
functie van ruimtebeschrijving
tijd
verteltijd en vertelde tijd
personale verteller
Ik-verteller
andere vertelstandpunten
belangrijkste karaktereigenschap
personenschema
naamgeving van personages
subjectieve ruimtebeleving
topoi
(dis)continu vertellen
(a)chronologisch vertellen
Christelijke motieven en symbolen
apocalyps
bekering
deugden en zonden
drie koningen
duivel/satan
Maria
paradijs
schuld en boete
verloren zoon
verlossersmotief
vis
zondeval
Let op: Alleen als het verhaal overduidelijk over het geloof gaat, kunnen deze motieven voorkomen!
klassiek-mythologische motieven
charon (veerman)
Electra
Hades/Tartarus/onderwereld
Helena
Icarus
Lethe
Oedipus
Orpheus en Euridyce
paard van Troje
Parisoordeel
Pheonix/feniks
Sisyphus
Styx
Tantaluskwelling
Trojaanse oorlog
Andere cultuurhistorische motieven
Blauwbaardmotief
Don Quichot-motief
Faustmotief
Kafkaësk
Lolitamotief
Madeleine motief
Vatersuchemotief
Perspectief
Personages
Ruimte
Tijd
Motieven
Stijl
Vertelstructuur
stijl
Waar let je op?
zinslengte
veel of weinig dialogen
beeldspraak
bijvoeglijke naamwoorden
modern taalgebruik
neologismen
archaïsmen
woorden uit een andere taal
ironie
sarcasme
cynisme
Erlebte Rede
vertelstructuur
Als je de stijl van een auteur analyseert, kijk je naar opvallende kenmerken van zijn taalgebruik.
Het gaat hier om vaste patronen in de bouw van 'het verhaal'.
ab ovo
mediis in rebus / in medias res
uit het ei
midden in de zaak
queeste
zoektocht
cliffhanger
spannend einde
abstracte motieven en grondmotief
abstract motief
grondmotief
noteer vanuit de hoofdpersoon
kies de twee sterkste motieven
verwijs naar de tekst (citeer)
verwijs per motief naar andere passages
angst
verval
aftakeling
eenzaamheid
noodlot
hebzucht
inzicht
frustratie
verlies
seksualiteit
dood
etc..
Bij het grondmotief laat je de ontwikkeling zien van de hoofdpersoon.
Als ....., dan kan ......
Als ..... leidt tot ....., dan kan ....
Gebruik de abstracte motieven
gebruik een als/dan constructie
Je vat het verhaal in een zin samen.
expliciet auctoriaal
impliciet auctoriaal
vertellend ik
belevend ik
we-verteller
gij- en jij-perspectief
+
uiterlijke kenmerken
innerlijke kenmerken
innerlijke monoloog
stream of consciousness
hoofdpersoon
nevenfiguur
bijfiguur
wordt gevraagd op toets jaar 1
soms heeft de naam betekenis
speaking name
= de tegenspeler
legt het karakter vast
vb: Droogstoppel
Noteer ook steeds waarom het een specifiek perspectief is. Noem eigenschappen van dit perspectief.
hij- of zij-perspectief
locus amoenus
= lieflijke plaats
hortus conclusus
= omsloten tuin
Natureingang
een (inleidend) kort natuurtafereeltje
karakterisering van een personage
sfeertekening
symbolische verwijzing naar een motief
mythische symbolisering
beleving van een personage wordt aan de ruimte gekoppeld
=
leestijd
verteltijd
vertelde tijd
beschreven tijd
continu vertellen
discontinu vertellen
er is een hiaat
er is GEEN hiaat
chronologisch
a-chronologisch
tijd gaat logisch vooruit
terugdenken in de tijd
flashback (tijdmachine)
flashforward
Het verhaal begint bij het begin (bv de geboorte van de hoofdpersoon).
acht fasen
je valt midden in het verhalen. Vaak zijn er flashbacks.
auctoriale verteller
staat buiten de gebeurtenissen
neemt geen deel aan het verhaal
hij is alwetend
weet, hoort en ziet alles
expliciet auctoriaal
impliciet auctoriaal
spreekt de lezer direct aan
Soms gebeurt dit in de ik-vorm.
Richt zich niet direct tot de lezer, maar verraadt zichzelf door en mening, door commentaar of door meer te weten dan het personge zelf.
personale verteller
Het zicht van de lezer blijft beperkt tot wat een personage
denkt
hoort
ziet
voelt
ik-verteller
vertellend ik
belevend ik
vertellend over gebeurtenissen die hebben plaatsgevonden.
verleden tijd!
vertellen over de gebeurtenissen
De ik-figuur geeft GEEN commentaar achteraf op zijn handelingen.
let op: kan ook in verleden tijd staan
moeilijke gevallen
meervoudig perspectief
onbetrouwbaar perspectief
er zijn verschillende standpunten
vb:
meervoudig ik
combinatie van verschillende perspectieven
meervoudig personaal
vertellers kunnen voorliegen of verzwijgen
een lange innerlijke monoloog
stream of consciousness
belangrijkste karaktereigenschap
welke eigenschappen kunnen?
Welke eigenschap kan je het beste onderbouwen?
Kies deze!
Onderbouw met citaten.
deugden en zonden
vier 'natuurlijke' deugden
zeven hoofdzonden
drie goddelijke deugden
wijsheid
moed
bezonnenheid
= voorzichtigheid
rechtvaardigheid
door de mens zelf te verwerven
=
hoogmoed
hebzucht
jaloezie
woede
onmatigheid
= vraatzucht/drankzucht
onkuisheid
luiheid
neologismen
=zelf bedachte woorden
=verouderde woorden
vb: Het speet hem. Ik moest nu sterk zijn.
motieven bij de onderwereld
Hades/Tartarus/onderwereld
koppelen aan motief 'dood'
wees alert op:
-kelder(s)
-grot(ten)
-metro
-onaards gebied
Charon en Styx
Een oude, knorrige veerman die de zielen voor wat geld over de Styx naar Hades, de onderwereld brengt.
Lethe
Rivier waaruit de schimmen drinken om hun verleden te vergeten.
motief: vergetelheid
Orpheus en Euridyce
Wanneer zijn
pas gehuwde vrouw sterft
, is hij ontroostbaar. Hij wil haar uit het dodenrijk terughalen.
Hij mag haar terughalen. De voorwaarde is, dat hij niet achterom mag kijken of zijn vrouw hem volgt.
Hij kijkt om en
verliest zijn vrouw opnieuw
.
Hij concentreert zich alleen nog maar op de kunst en verliest het contact met de werkelijkheid.
Parisoordeel
Paris moest zeggen wie de mooiste godin is Hera, Athena of Aphrodite. Elke godin belooft hem iets als hij voor haar kiest.
Hera --> macht
Athena --> militaire roem
Aphrodite --> je krijgt de mooiste vrouw
Paris kiest Aphrodite als mooiste godin en schaakt later Helena.
Paris moet een onmogelijke keuze maken.
Electra
meisje/vrouw met vadercomplex
een vrouw heeft een zeer sterke band met haar vader en wil haar vader wreken
Icarus
Hoogmoed komt voor de val
Oedipus
hij heeft zonder het te weten zijn vader gedood en incest met zijn moeder
Als in een tekst een man een zeer sterke band met zijn moeder heeft, soms ook zijn vader als rivaal ziet en hem 'weg' wenst
oedipusmotief
tantaluskwelling
niet krijgen wat toch vlak in de buurt is.
Sisyphus
Een eeuwigdurende straf, die zwaar en totaal nutteloos is.
- motief van de verboden kamer
- motief van de vrouwenmoordenaar
strijden voor het goede, al gaat dat ook wel eens mis
Een (volwassen) kind zoekt (het leven van) zijn (onbekende) vader om meer over zichzelf te weten.
een geur, smaak, kleur, foto (etc) brengt een stroom herinneringen teweeg
-een oudere man wordt verliefd op een jong meisje
-een jong meisje gebruikt oudere mannen
iemand wordt overgehaald om iets bijzonder slechts te doen
de hoofdpersoon heeft zijn eigen lot niet meer in handen en wordt een speelbal van anderen
Queeste = zoektocht
8 fasen
Rust
Ordeverstoring
Opdracht/vertrek
Oponthoud
Krachtproef of gevecht
Terugreis met oponthoud
Terugkeer en erkenning
Rust
verhouding tussen verteltijd en vertelde tijd
tijddekking
tijdversnelling of tijdverdichting
tijdvertraging
de verteltijd is gelijk aan de vertelde tijd
bv: precieze weergave van een dialoog
de verteltijd is korter dan de vertelde tijd
bv: in een paar zinnen een paar jaar beschrijven
de verteltijd is langer dan de vertelde tijd
bv: een gebeurtenis van twee minuten wordt in twee pagina's verteld
verteltijd
leestijd
vertelde tijd
beschreven tijd
geloof
hoop
liefde
Leidmotief
Een regelmatig terugkerend verschijnsel
een (deel van een) zin
een object
een kleur
een situatie
een handeling
De herhaling komt in vrijwel dezelfde bewoording terug.
Functie van het leidmotief
het benadrukken van een karaktertrek of een bepaald aspect van een personage.
een verwijzing naar het grondmotief van het verhaal
Full transcript