Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Атмосфераның құрамы мен құрылысы, қасиеттері

No description
by

Aruzhan Saduakas

on 7 October 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Атмосфераның құрамы мен құрылысы, қасиеттері

Атмосфера
Тропосфера
Жер бетіне ең жақын орналасқан қабаты. Бұл қабат жер белдеулерінен 7-10 км-ден (полярлық бөліктерде) 16-18км (экватор үстінде ) биіктікке дейін созылады. Бұл қабатта ауаның 80%-ке дейін жинақталады. Тропосферадағы ауа әр түрлі бағытта әр түрлі жылдамдықпен үнемі тәртіпсіз қозғалып, өзгерып отырады. Қозғалыс нәтижесінде құрғақ ауа ылғалды ауамен, жылы ауа салқын ауамен алмасып тұрады. Негізгі бұлттардың түзелетін жері жылы қабат. Циклондар мен антициклондар осында өрбіп, өшіп отырады. Осыған қарай жер бетіндегі ауа райы тропосфераға қатынасты.

Стратосфера
Мезосфера
Мезосфера (гр. mesos — « ортаңғы» және гр. spherus — «шар») - атмосфераның 50 — 80км биіктігінде орналасқан кабат. Бұл қабатта әр шақырымға жоғары көтерілген сайын температура 2-3 «С-ге төмендеп отырады. Келесі мезопауза деген қабатта түрақталған температура мөлшері 75 — 90 «С шамасында. Мұнда мұз кристалдарынан тұратын айырықша күміс бұлттар байқалады.
Атмосферының жалпы масасының 99,5%-ын тропосфера, стратосфера және мезосфера құрайды.
Термосфера
Жер бетінен 20-50 км биіктікте орналасқан кабат . Ауаның қалған бөлігі осы кабатта болады, жел екпіні төменгі кабаттармен салыстырғанда мұнда оте баяу келеді. Бұл қабат бүкіл атмосфера салмағының 20%-ын құрайды. Мұнда күннің ультрафиолетті сәулеленуін күшті сіңіретін озон қабатының болуына байланысты жоғарыдан келетін температураның төмендеуі тоқталады. 25 км биіктен соң ауа температурасы күрт жоғарылай бастап,50 км биіктікте максимум шамасына (1°C) жетеді.1951 ж халықаралық келісім бойынша стратосфера деп тек 40 км биіктікке дейінгі қабатты атап, ал 40-тан 80 км-ге дейінгі қабатты мезосфера (орта қабат) деп атау керектігі келісілді. Стратосферада озон қабаты түзіледі.
Атмосфераның ең жоғарғы қабатында өте жоғары температура (1000-1500 C) байқалады, соңдықтан бұл қабатты термосфера деп атайды. Жоғарыда қаралған кабаттардың үстіндегі атмосфера қабатында газ молекулаларының иондарға ыдырау қабілеті өте жоғары болғандықтан, оған ионосфера деген атау қолданылады. Иондалу Күннен келетін ультракүлгін радиакция әсерінен жүреді. Экзосферада өте жоғары жылдамдықпен қозғалатын жеңіл газдардың бөлшектері ғарыш кеңістігіне шашырап кетеді.
Тропопауза
Тропопауза (грек. tropos – бұрылыс, өзгеріс және pausіs – тоқтау) тропосфера мен стратосфераның аралығындағы өтпелі қабат. Қалыңдығы бірнеше жүздеген м-ден 2 – 3 км-ге дейін жетеді. Көбіне тропосфераның жоғарғы қабаты деп аталады.
Атмосфераның құрамы мен құрылысы, қасиеттері
Дайындыған: Садуакас Аружан 10А
Атмосфера - жердiң ауалық қабаты. Атмосфера планетаны қызып кетуден сақтап, тон сияқты қоршап жатады. Жер күн сәулесiнiң әсерiнен қызады, бiрақ күн сәулесiнiң бiр бөлiгi атмосферада ұсталынып, жер бетiне жетпей қалады. Сонымен бiрге атмосфера жер бетiнен ғаламшарға шығатын жылуды ұстап қалып, жердi суып кетуден сақтайды.
Атмосфера жердiң бетiнде жарылып, жанатын метеориттерден сақтап, жер бетiне жеткiзбейдi.


Атмосфера түрлі газдардан, су тамшылары мен шаң-тозаңнан тұрады. Шамамен 100 км-ге дейін биітік аралығында ауа құрамы мынандай газдардан:
азот - 78%
оттек - 21%
инертті газдар - 1%-ға жуық
Шамамен 200-1000 км биіктікте оттек басым.
Ал 1000 км-ден биікте атмосфера гелий мен сутектен тұрады.
Мезопауза
Мезопауза — атмосфераның шамамен 80 километр биіктігіндегі қабат аралық бөлігі. Ол мезосфера қабатының аяқталып, термосфераның басталар шегінде орналасқан. Мезопаузада ең төмен температура байқалады. Газдар циркуляциясы, температураның төмендеуі, тағы басқа құбылыстар мезосфера жағдайына, жоғары бөлігі ионосфера қабатына ұқсас келеді.
Атмосфера күйi адамдардың шаруашылық қызметiне әрқашан әсер етедi. Онымен бiрге атмосфералық құбылыстар: нөсер, бұршақ жаңбыр, шаңды борандар түсуi, қатты желдер байланысты. Атмосфераның жалпы массасы 500 триллион тоннаға жуық. Атмосфера жер бетінен жоғары қарай шамамен 3000 км-ге дейін созылады. Жоғарылаған сайын атмосфераның химиялық құрамы мен физикалық қасиеттері өзгереді. Температураның өзгеруіне байланысты атмосфера бірнеше қабаттарға бөлінеді.
Тропосферада ауа температурасы шамамен әр 100 м сайын 0,6°С-қа төмендейді. Мәселен, тропосфераның жоғарғы бөлігінің орташа жылдық температурасы солтүстік полюсте — 55°С болса, экваторда бұл көрсеткіш — 70°С-қа төмендейді.
Full transcript