Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

HIZKUNTZAREN BARIAZIOA ETA ERREGISTROAK

No description
by

Ane San Martin Gonzalez

on 17 November 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of HIZKUNTZAREN BARIAZIOA ETA ERREGISTROAK

BARIAZIO DIASTRATIKOA
Aldagai sozialen araberako aldaketak.
BARIAZIO DIATOPIKOA
Geografiaren arabera gertatzen diren aldaketak.
BARIAZIO DIAFASIKOA
Hiztunak berak daukan erregistroen araberako aldaketak.
HIZKUNTZA BARIAZIO MOTAK
HIZKUNTZAREN BARIAZIOA ETA ERREGISTROAK
HIZKUNTZA BARIAZIOAREN FAKTOREAK
BARNE
FAKTOREAK
KANPO
FAKTOREAK
ERREGISTROAK
Solaskideen arteko harremana, haien asmoen, gaien, formaltasun-mailaren eta egoera definitzen duten beste hainbat faktoreen eraginez erabiltzen den hizkera.
HIZKERA DESBERDINAK ZIRKUNTANTZIEN ARABERA
Zer da hizkuntz gaitasuna?
TESTUINGURUA OSATZEN DUTEN ELEMENTUAK BALDINTZATZEN DUTE ERREGISTRO BAT
ALA BESTE ERABILTZEA.
HORI DELA ETA...

Nork, norekin, zertaz, zertarako, nola...
ERREGISTRO ALDAGAIAK
HIZTUNAREN EZAUGARRIEN
ARABERA
GEOLEKTOAk
SOZIOLEKTOAK
GOI-MAILAKOAK
ERDIKO MAILAKOAK
BEHE-MAILAKOAK
GAIAREN ARABERA
GAI OROKORRA
GAI ESPEZIFIKOA
Jakintza berezirik ez
(arrunta, sinatxi librea, subjetiboagoa...)
Jakintza berezia
(teknisizmoak, kultismoak, objektibazioa...)
FORMALTASUN-MAILAREN
ARABERA
Harreman sozialak
Kontuan hartu...
Hartzailea
Lekua
Pribatua
...
KANALAREN ARABERA
Ahozkoa (bat-batekoa, berehalakoa...)
Idatzizkoa (landua, prestatua...)
Mistoa (egitura planifikatua, informazioa zorrozki haututa...

XEDEA
Informatzeko
soilik
Hartzailearen uste, jarrera zein jokabidean eragiteko.
BARNE ETA KANPO FAKTOREEN AUKERAKETA EGINEZ...
HZKUNTZA MAILAK
GOIKOA
NEUTROA
BEHEKOA
ARRUNTA
HIZKERA MOTAK
euskararen trataera teorikoa eskolan
KOLOKIALA
Familia eta lagun arteko tratuan erabilia.

Ezaugarriak:
Adierazkortasuna
Adiskidetasuna
Arrunkeriak esatea
Makuluak
Azkar, bat-batekoa, arduragabea
Estandarra
Hiztun guztiek ulertzeko modukoa.
Teknisizmorik eta aparteko jakintzarik ez.
Kolokiala baino formalagoa.
Malgua-> egoeraren arabera erraz moldatzen da.
Espezifikoa
Hitzaldi teknikoa-> gai baten inguruan
Terminologia
Zehatza
Zurruna
JASOA (formala)
Zuzentasuna eta zehaztasuna
Ahoskera zaindua.
Egokitasun gramatikala.
Zuzentasun ortografikoa.
Lexiko zabal eta zehatza.
ERRGISTRO MOTAK
Familiarra
Ez-familiarra
EZAUGARRIAK
FONOLOGIA
MORFOSINTAXIA
FAMILIARRA
EZ-FAMILIARRA
Kontrakzioak
Intonazioa, aldaera
aberatsak
Ahozkera ardurabakoa
Palatalizazio
adierazgarriak
Berba osoak (arau fonologikoak beteaz)
Intonazio monotonoa
Ahoskera arduratsua
FAMILIARRA
EZ-FAMILIARRA
Gramatika trinkoa
Aditz ez-jokatuak
Esaldi, molde adierazgarriak
Elipsiak
Hitz-ordena aldatzea
Hitanoa
Gramatika ugaria
Aditz jokatuak
Molde neutro eta formalak
Elementu gehiago
Zu, berori
LEXIKOA
FAMILIARRA
EZ-FAMILIARRA
Maileguak
Bikote lexikoak
Eremu semantikoen muga lanbroak
Lexiko afektiboa, kortesia formulak, esklamazioak
Argota
Zehatza, berezitua
Teknikoa
Teknolektoen hitzak
- Dialektoen zatiketa
(euskalkiak)
- Normalizazio maila
- Mintzakidearen egoera psikologikoa (haserre, pozik...)
- Aldagai sozialak (adina, sexua...)
- Faktore pragmatikoak (norekin, non...)
- Baldintza kulturalak (amankomunean ditugun ezaupideen arabera)
Hizkera zaindua, landua eta jasoa
Hiztun ikasiak
Hizkuntza arauak bete
Hiztun gehienek ulertzeko modukoa
Hizkera arrunta eta arduragabea
Hiztun ikasigabeak
Hizkuntza arautik kanpo





















































































Zer landu behar da eskolan?
Erregistro desberdinak
Erregistro formalean eta informalean zein hizkuntza eredu erabili behar den aukeratzen laguntzea.
Eskolen gabezia-> erregistro ez-formala ez lantzea, batez ere, ahozko kodean.
Horretarako, hainbat alderdi hartu behar dira kontuan: pedagogikoak, linguistikoak, soziolinguistikoak...
SARRERA....
ERREGISTRO FORMALEKO AHOZKO HIZKERA
HIZKERA ZAINDUA
Euskara batua euskara idatzirako eta euskara idatzia irakaste laneetarako.
ZER DIO KOLDO MITXELENAK?
ETA EUSKALTZAINDIAK?
Hizkera zaindua zertarako?
Maila jasoa erabili behar denerako erabili behar dira:
Irrati-telebistako berri emanaldietarako.
Jendeaurreko hitzaldietarako.
Eskolako azalpenetarako.
EBAZ
Ahoskera bizia irakatsi behar da.
Ahozko hizkuntza estandarra-> maila formalean erabili beharrekoa.
Testuinguruaren garrantzia... Kontuan hartu behar da hiztun bakoitzareengan gertatutakoa:
Entzulearen ezaugarriak.
Egoera.
Hizketa-lagunen arteko distantzia.
...

HIZKETA EGOKIA
HIZKETA MALGUA
EUSKALTZAINDIAREN ADIERAZPENA EUSKALKIEN INGURUAN
IRAKASKUNTZAN
Bi erregistro irakatsi: lagunartekoa eta landua.
Zeregina-> hizkuntza aberatsa eta egoeraren araberakoa irakastea.
EUSKALKIEK EUREN NORTASUNA
DUTE
Hezkuntzan zaindu behar dira euren osagaiak eta funtzioak
Lagunarteko hizkera
euskalkian edo azpieuskalkian oinarritzen da
Hizkera landua
euskara batuan edo euskalkien erabilera landuan oinarritzen da.
IRAKASLEAK
Hizkera landuaren eta lagunartekoaren jakitun.
Horrela...
Ikasleari lagunduko dio erregistroen erabileran.
UMEAK
Haurren jatorrizko hizkuntza aintzat hartuz, jardunbideak lantzea.
HELDUAK
Euskalduntzea
Alfabetatzea
zerotik abiatzen den ikasprosezua.
dakienetik ez dakienerako ikasprosezua.
OINARRIZKO CURRICULUM DISEINUA
Eskola eremuan hizkuntza tratatzeko zer nolako jardunbide behar ditugun zehazten ditu.
ICP-an hizkuntzaren trataera zehaztuko da, inguru eta ikastetxearen egoera soziolinguistkoa kontuan hartuz.
ETAPAK:
HAUR HEZKUNTZA
Lehenengo zikoa 0-3 urte:
Eskolako hizkuntza bertako hizkerara egokituz zona euskaldunetan eta euskara batua hurbiltzeko mekanismoak ezarri.
Bigarren zikloa 3-6:
Espontaneitate eta konfiantzaz komunikatzeko gogoa piztu behar da.
LEHEN HEZKUNTZA
Komunikazio trebetasunak sustatu.
Bakoitzaren hizkuntza mailatik abiatu.
Ahozko testuetan, elkarrizketak eta berriketaldiak.
Hizketarako, bi esparru:
Pertsonen arteko harremana.
Irakaskuntzarenean.
Ikasketa esanguratua: hurbilekotik hasi (euskalkitik) eta urrutikora (euskara batura)
DBH
"Komunikatzen ikasi" konpetentzia
AHOZKO HIZKUNTZA
Gizakiaren garapenean lehetasunezko konpetentzia da.
Bi diskurtso mota:
Interaktiboa -> bi pertsona.
Bakar batek kudeatutakoa.
ELKARRIZKETA INFORMALA
Egoera informaletan jariokortasunez, bat-batean eta egoki mintzatzea, errespetuz eta arau soziokomunikatiboak errespetatuz.
Inguruko hainbat egoeretan eta eginkizunetan erabili behar den diskurtso mota.
LANKIDETZAN LAN EGITEKO DISKURTSOA
Errespetua adieraziz, arau sozio-komunikatiboak errespetatuz eta aktiboki parte hartuz.
Amaia Perez
Ane San Martin

HIZKUNTZAREN BARIAZIOA
Full transcript