Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Захиргааны ерөнхий хууль

No description
by

Zagdaa L

on 16 October 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Захиргааны ерөнхий хууль

Захиргааны ерөнхий хуулийн төслийн танилцуулга

Хуулийн төсөл боловсруулах ажлын явц
Хуулийн төслийн агуулга
Гуравдугаар бүлэг. Захиргааны шийдвэр гаргах ажиллагаа
Дөрөвдүгээр бүлэг. Захиргааны шийдвэр
Захиргааны ерөнхий хуулийн бүтэц
Нэгдүгээр бүлэг
Нийтлэг үндэслэл
Үргэлжлэл.
Үргэлжлэл
Нэгдүгээр хэсэг
Нэгдүгээр бүлэг. Нийтлэг үндэслэл.
Хоёрдугаар бүлэг. Захиргааны байгууллага
Гуравдугаар бүлэг. Захиргааны шийдвэр гаргах ажиллагаа
Хоёрдугаар хэсэг
Дөрөвдүгээр бүлэг. Захиргааны акт
Тавдугаар бүлэг. Захиргааны гэрээ
Зургаадугаар бүлэг. Захиргааны хэм хэмжээний акт
Гуравдугаар хэсэг
Долоодугаар бүлэг. Төлөвлөлт
Наймдугаар бүлэг. Захиргааны шийдвэр гүйцэтгэл
Есдүгээр бүлэг. Гомдол гаргах журам
Аравдугаар бүлэг. Хохирол барагдуулах
Арван нэгдүгээр бүлэг. Бусад зүйл
Нэр томъёоны тодорхойлолт
Хоёрдугаар бүлэг. Захиргааны байгууллага
Үргэлжлэл
Үргэлжлэл
Тавдугаар бүлэг. Захиргааны гэрээ
Зургаадугаар бүлэг. Захиргааны хэм хэмжээний акт
Долоодугаар бүлэг. Төлөвлөлт
Наймдугаар бүлэг. Захиргааны шийдвэр гүйцэтгэл
Есдүгээр бүлэг. Гомдол гаргах журам.
Based on Jim Harvey's speech structures
Эхлэл

Энэ ажил 2010.12 дугаар сард ХЗДХС-ын тушаалаар ажлын хэсэг байгуулагдснаар эхэлсэн.

Ажлын хэсэг 2 хувилбар гаргасан.

Судалгааг 3 чиглэлээр хийсэн /одоогийн хууль, шүүхийн практик, бусад орны хуулиудыг судлах/

Хуулийн төсөлд Ханнс-Зейдалийн сан, НҮБ-ын ХХ-ийн “ЭЗЧНЗЯБ нь” төслийн зүгээс гадаад болон дотоодын зөвлөхийн санхүүжилт

Хуулийн төсөл боловсруулах үндэслэл, шаардлага
УИХ-ын 2012 оны 37 дугаар тогтоолоор баталсан “Монгол Улсын Засгийн газрын 2012-2016 оны Засгийн газрын үйл ажиллагаа”-ны хөтөлбөрийн “ЭРХ ЧӨЛӨӨТЭЙ МОНГОЛ ХҮН” 5 дугаар бүлэгт “Захиргааны үйл ажиллагааг нарийвчлан зохицуулсан хуулийг батлуулж, нийтийн захиргааг мэргэшүүлэх, хариуцлагажуулах механизмыг бий болгох”-оор тусгасан.
“Монгол улсын хууль тогтоомжийг 2016 он хүртэл
боловсронгуй болгох үндсэн чиглэл”-д Захиргааны ерөнхий хуулийг 2013 онд УИХ-аар батлуулах тусгасан.

Хууль гарснаар бий болох үр дагавар, түүний ач холбогдол
Захиргааны ил тод байдал нэмэгдсэнээр, - зөрчигдсөн эрхээ хамгаалах боломж бүрдсэнээр-Иргэдийн захиргаанд итгэх итгэл


Иргэдийн эрх зөрчигдсөнийхөө дараа бус зөрчигдөхөөс өмнө урьдчилан сэргийлэх боломж бий болно. /иргэдийн оролцоог бүрэн хангана/

Нийт
11 бүлэг, 119 зүйлтэй
Хуулийн зорилт
Захиргааны байгууллагын нийтийн эрх зүйн хүрээн дэх Үндсэн хуулийн эрх зүй болон эрүүгийн эрх зүйд хамаарахаас бусад үйл ажиллагааг зохицуулахад оршино.

Хуулийн үйлчлэх хүрээ
/ УИХ-ын хууль тогтоох, ҮХЦ, шүүх, прокурор, шийдвэр гүйцэтгэх байгууллагын эрх мэдэл болон улс төрийн шийдвэр гаргахаас бусад үйл ажиллагаа/


Захиргааны байгууллага, түүний бүтэц
/ЗХШ-д хариуцагчаар хэн очих тухай асуудал. Өөрөөр хэлбэл хуулийг хэн хэрэгжүүлэх, түүний шийдвэр шүүхийн хяналтад орно./
ЗАХИРГААНЫ БАЙГУУЛЛАГЫГ ТӨЛӨӨЛӨХ БОЛОН ТӨЛӨӨЛӨХГҮЙ ЭТГЭЭД

ЗАХИРГААНЫ БАЙГУУЛЛАГЫН ХАРЬЯАЛАЛ
-чиг үүрэг, нутаг дэвсгэрийн харъяаллыг хууль болон хуулиар эрх олгогдсон этгээдээс гаргасан эрх зүйн актаар тогтоох,
-нутаг дэвсгэрийн харьяалал нь бүртгэгдсэн албан ёсны хаягаар,
-хэд хэдэн захиргааны байгууллагын чиг үүрэгт хамаарч байвал анхан шатны захиргааны байгууллага,
-ижил түвшний захиргааны байгууллагын чиг үүрэгт хамаарч байвал эхэлж асуудлыг хүлээн авсан захиргааны байгууллага шийдвэрлэнэ.
ЗАХИРГААНЫ БАЙГУУЛЛАГЫН ХАРИЛЦАН ТУСЛАХ ҮҮРЭГ
/Захиргааны байгууллага бусад захиргааны байгууллагатай хэрхэн яаж хамтарч ажиллах үүргийг хуульчилсан. Ингэж хуульчилснаар иргэд, хуулийн этгээдэд бий болох чирэгдлийг багасна./
ОРОЛЦОГЧИЙН ЭРХ /Захиргааны байгууллага шийдвэр гаргахад оролцогчийн эрхийг хэрхэн хангах/
ХУУЛЬ ЗҮЙН БОЛОН БУСАД МЭРГЭЖЛИЙН ЗӨВЛӨГӨӨ, ТУСЛАЛЦАА АВАХ /Захиргааны байгууллагын шийдвэр гаргах бүхий л үе шатанд мэргэжлийн хүний туслалцааг авч болох боломж/
ЗАХИРГААНЫ ШИЙДВЭР ГАРГАХ АЖИЛЛАГААНД ТӨЛӨӨЛӨХ /Иргэд, хуулийн этгээдийн төлөөлөлтэй холбоотой асуудал/
ОРОЛЦОГЧ ТӨЛӨӨЛӨН ХҮЛЭЭН АВАХ ЭТГЭЭДИЙГ НЭРЛЭХ /Захиргааны байгууллага шийдвэрээ гардуулах, түүний үр дагаврын асуудлыг/

Үргэлжлэл
ТӨЛӨӨЛӨГЧ ТОМИЛОХ /ЗД/
ЗАХИРГААНЫ БАЙГУУЛЛАГАД ХҮРЭЛЦЭН ОЧИХ
-хуульд заасан тохиолдолд өөрийн биеэр очих
-бусад тохиолдолд төлөөллөөр дамжуулан харилцаанд оролцох

Шийдвэр гаргах ажиллагаа эхлэх
- Өргөдөл хүсэлтийн дагуу
- Хууль ёсны дагуу
Захиргааны шийдвэр гаргах ажиллагааны хэл
- монгол хэл
- гадаад хэлээр хандсан тохиолдолд түүнийг орчуулах болон цаг хугацааны асуудлыг хуульчилсан.

Үргэлжлэл
Нөхцөл байдлыг шинжлэн судлах
/Захиргааны шийдвэр гаргахын тулд тухайн асуудлаа шинжлэн судлах талаар/

ОРОЛЦОГЧИЙГ СОНСОХ /Захиргааны байгууллага оролцогчийг сонсохгүйгээр шийдвэрээ гаргавал тухайн шийдвэр ЗХШүүхэд унах тухай асуудлыг процедураар нь нарийвчлан хуульчилсан/

СОНСОХ АЖИЛЛАГААГ ХИЙХГҮЙ БАЙХ
НУУЦЫГ ХАДГАЛАХ
ЗАХИРГААНААС ЗӨВЛӨГӨӨ МЭДЭЭЛЭЛ ӨГӨХ ҮҮРЭГ /Захиргааны байгууллага чиг үүргээ биелүүлэхийн тулд иргэдэд туслах үүрэгтэй үйлчилгээний байгууллага/
ОРОЛЦОГЧООС БАРИМТ БИЧИГТЭЙ ТАНИЛЦАХ ЭРХ /оролцогчтой холбоотой шийдвэр гарч л байгаа бол тэрээр танилцсан байх/
ХУГАЦАА, ТҮҮНИЙ ЭРХ ЗҮЙН ҮР ДАГАВАР

ЗАХИРГААНЫ АКТ гэж нийтийн эрх зүйн хүрээнд үүссэн тодорхой нэг тохиолдлыг зохицуулахаар захиргааны байгууллагаас гаргасан, гадагш чиглэсэн, хуулийг биелүүлэх зорилгоор гаргасан, эрх зүйн үр дагавар бий болгодог шийдвэр болон захирамжилсан үйл ажиллагааг ойлгоно.
ЗАХИРГААНЫ АКТЫН НЭМЭЛТ ТОДОТГОЛ /ЗБ шийдвэрээ гаргахдаа тодорхой нөхцөлийг нэмэлт тодотгол байдлаар зааж өгснөөр, оролцогчийг үүрэгжүүлсэн зохицуулалт болно. Энэ тохиолдолд тухайн шийдвэр оролцогчид илүү тодорхой болох/
ЗАХИРГААНЫ АКТЫН АГУУЛГА, ХЭЛБЭР
СОНГОХ БОЛОМЖ /шинээр хяналтын зохицуулалтыг оруулж байгаа/

ЗАХИРГААНЫ АКТЫГ МЭДЭГДЭХ /мэдэгдснээр эрх зүйн үйлчлэл эхлэх/


ЗАХИРГААНЫ АКТЫГ ТАЙЛБАРЛАХ /Шаардлагатай тохиолдолд ЗБ гаргасан шийдвэрээ тайлбарлах үүрэгтэй/


ЗАХИРГААНЫ АКТЫН ИЛЭРХИЙ АЛДААГ ЗАСАХ
ЗАХИРГААНЫ АКТ ХҮЧИН ТӨГӨЛДӨР БОЛОХ

ИЛТ ХУУЛЬ БУС ЗАХИРГААНЫ АКТ гэж ноцтой алдаатай гарсан бөгөөд аль ч талаас нь дүгнэхэд уг алдаа илэрхий ойлгомжтой бол түүнийг илт хууль бус захиргааны акт гэнэ.

Захиргааны акт дараах тохиолдолд илт хууль бус байна:
 
- бичгээр гаргасан захиргааны актыг батлан гаргасан байгууллага тодорхойгүй;
- тухайн захиргааны байгууллага өөрийн чиг үүрэгт үл хамаарах асуудлаар гаргасан;
- захиргааны актыг гүйцэтгэх субъект тодорхой бус;
- хууль бус үйлдэл, эс үйлдэхүйг гүйцэтгэхийг шаардсан;
- нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн зан суртахууны хэм хэмжээнд харшилсан;
- иргэн, хуулийн этгээдийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхолд халдах хуульд заасан үндэслэл байгаагүй;
- бодит байдалд биелүүлэх ямар ч боломжгүй.



ХУУЛЬ БУС ЗАХИРГААНЫ АКТЫГ ХҮЧИНГҮЙ БОЛГОХ
ЗАХИРГААНЫ АКТЫГ ЦУЦЛАХ
ЗАХИРГААНЫ АКТ ГАРГАХ АЖИЛЛАГААГ ДАХИН ХИЙХ
БАРИМТ БИЧИГ БОЛОН ЭД ЗҮЙЛИЙГ БУЦААН ӨГӨХ


ХУУЛЬ БУС ЗАХИРГААНЫ АКТЫГ ХҮЧИНГҮЙ БОЛГОХ /Өмнө нь гаргасан захиргааны акт хууль зөрчсөн гэж үзвэл ЗБ өөрөө алдаагаа засах боломжийг олгосон зохицуулалт/
-Эерэг эрх зүйн үр дагавар бүхий хууль бус захиргааны акт /Энэ тохиолдолд ЗБ хэдийд ч дураараа хүчингүй болгохгүй гэсэн итгэлийг хамгаалах зарчим яригдах/
-Сөрөг эрх зүйн үр дагавар бүхий хууль бус захиргааны акт /хэдийд ч хүчингүй болгох/
- Мөн энэ зүйлд захиргааны актыг гаргасан өдрөөс хойш нэг жилийн дотор хүчингүй болгох зохицуулалтыг оруулсан. /Энэ зохицуулалтыг оруулснаар иргэдийн эрх ашиг хамгаалагдана./

Захиргааны актыг цуцлах
- бүхэлд нь
- хэсэгчилэн
Захиргааны акт гаргах ажиллагааг дахин хийх /Бодит болон эрх зүйн нөхцөл байдал өөрчлөгдсөн тохиолдолд шийдвэр гаргах ажиллагааг дахин хийснээр иргэдэд илүү хэрэгтэй зохицуулалтыг тусгалаа/


Захиргааны байгууллагаас нийтийн эрх зүйн хүрээнд эрх зүйн харилцаа үүсгэж, өөрчилж, эсхүл дуусгавар болгохоор хууль тогтоомжид нийцүүлэн захиргааны гэрээ байгуулж болно.


Захиргааны гэрээг дараах харилцаанд хэрэглэж болно:

-төрийн алба, татвар, боловсрол, эрүүл мэнд, байгаль орчныг хамгаалах бусад захиргааны эрх зүйн харилцаанд;
-захиргааны байгууллага өөрийн зарим чиг үүрэг, эрх мэдлийг бусад этгээдэд шилжүүлэх харилцаанд;
-дэд бүтцийн болон нийгмийн суурь үйлчилгээг бий болгох, тогтвортой ашиглахтай холбоотой харилцаанд;
-байгалийн нөөц баялгийг эдийн засгийн эргэлтэнд оруулах харилцаанд;
- концессийн харилцаанд;
- бусад харилцаанд.


Гэрээний хэлбэр
Гуравдагч этгээдийн болон бусад байгууллагын зөвшөөрөл авах
Илт хууль бус захиргааны гэрээ
Захиргааны гэрээнд өөрчлөлт оруулах болон цуцлах тусгай тохиолдол
Захиргааны гэрээний гүйцэтгэл
Эрх зүйн хэм хэмжээг нөхөн тохируулж хэрэглэх



Захиргааны хэм хэмжээний акт гэж хуулиар тусгайлан эрх олгогдсон захиргааны байгууллагаас эрх олгосон хуулийн агуулга, зорилго, хүрээнд нийцсэн, нийтээр заавал дагаж мөрдүүлэхээр гаргасан, үйлчлэл нь байнга давтагдах шинжтэй, гадагш чиглэсэн, нэгдсэн бүртгэлд бүртгэгдсэн шийдвэрийг хэлнэ.



Батлах эрх бүхий этгээд

- Монгол Улсын Засгийн газар, сайд,
- Иргэдийн төлөөлөгчдийн хурал, Засаг дарга,
-Улсын Их Хурлаас байгуулдаг төрийн байгууллага,
- Засгийн газрын тохируулагч агентлаг,
- хуулиар эрх шилжүүлэн авсан Засгийн газрын бус байгууллага,
- сан, холбоо, товчоо, төв, хүрээлэн зэрэг нийтийн эрх зүйн хуулийн этгээдээс гаргана.




Тавигдах шаардлага
Шийдвэрийн төслийг бэлтгэх
Төсөл санал авах, батлах, бүртгэх
Хүлээн авах, хянах, улсын нэгдсэн бүртгэлд бүртгэх
Нийтэд мэдээлэх, хүчин төгөлдөр болох
Нэмэлт, өөрчлөлт оруулах хүчингүй болгох
Хяналт-шинжилгээ үнэлгээ хийх
Тусгай зохицуулалт


Төлөвлөлт
Төлөвлөлт гэж захиргааны байгууллагаас иргэд, олон нийтийн эрх, хууль ёсны ашиг сонирхлыг хөндсөн захиргааны шийдвэр гаргах, төлөвлөгөө боловсруулах, сонсох ажиллагаа явуулах, хянах, батлахтай холбоотой төлөвлөлтийн үндсэн баримт бичгийг ойлгоно.
Сонсох ажиллагаа явуулах
Эсрэг санал
Хэлэлцүүлэг
Төлөвлөгөөг батлах
Төлөвлөлтийн эрх зүйн үйлчлэл
Төлөвлөлтийг өөрчлөх
Төлөвлөлтийг баталсан захиргааны актыг хүчингүй болгох
Харъяалал

Захиргааны шийдвэр:
-төлбөрийн шийдвэр гүйцэтгэл
-бусад шийдвэр гүйцэтгэл
Төлбөр төлөгч:
-шууд өртэй этгээд
-дамжуулах өртэй этгээд
Захиргааны шийдвэр гүйцэтгэлийн журам


Шийдвэр гүйцэтгэх шаардлага
Шийдвэр гүйцэтгэх байгууллага
Албадлага хэрэглэх эрх хэмжээ
Албадлага, түүний арга хэрэгсэл
- бусдаар гүйцэтгүүлэх
-торгууль ногдуулах
-шууд албадлага хэрэглэх
Албадлага хэрэглэх


Захиргааны шийдвэрт гомдол гаргах /УША/
Гомдлыг хянан шийдвэрлэх этгээд
- дээд шатны байгууллага
- хуульд тусгайлан заасан захиргааны байгууллага
Хугацаа
- ИТБАТӨГШТХ-д заасан хугацааг баримтлах
- хүндэтгэн үзэх шалтгаантай бол 3 сарын дотор нөхөн сэргээх /ЗХШ/




Гомдлыг хянан шийдвэрлэх журам
-захиргааны шийдвэр хууль тогтоомж болон зорилгодоо нийцсэн эсэхийг шалгах;
-захиргааны байгууллага сонгох боломжоо хэрэглэсэн байдлыг шалгах;
-гомдол гаргагч, түүний төлөөлөгч, өмгөөлөгч, шаардлагатай бол эрх, хууль ёсны ашиг сонирхол нь хөндөгдсөн гуравдагч этгээдэд гомдлыг шийдвэрлэх он, сар, өдөр, газрыг мэдэгдэж, уг ажиллагаанд хүсэлтээр нь байлцуулах.


Захиргааны шийдвэрийн биелэлтийг түдгэлзүүлэх болон түдгэлзүүлж болохгүй нөхцөл, түдгэлзүүлсний эрх зүйн үр дагавар
Гомдлыг хянан үзээд гаргах захиргааны шийдвэр
Шийдвэрийг мэдэгдэх


Үргэлжлэл
Аравдугаар бүлэг. Хохирлыг барагдуулах
Хохирлыг арилгахыг шаардах эрх
Хохирлыг барагдуулах этгээд
- төр /захиргааны байгууллага/
Хохиролтой холбоотой маргааныг хянан шийдвэрлэх журам
- хохирлын хэмжээний талаархи маргааныг ИХШүүхээр шийдвэрлүүлнэ.



Захиргааны байгууллага хохирлоо барагдуулах
- албан тушаалтан
-Төрийн аудитын байгууллага
Нөхөх олговор
Нөхөх олговрын хэмжээг тогтоох /ИХШүүх/


Хууль зөрчсөн албан тушаалтанд хүлээлгэх хариуцлага:

- албан тушаалтанд хууль биелүүлж ажиллахыг сануулах,
-албан тушаалтны 1 сарын ХХДХ-г 10 дахин нэмэгдүүлсэнтэй тэнцэх хэмжээний төгрөгөөр торгож, олон нийтийн мэдээллийн хэрэгслээр зарлах,
- албан тушаалтныг албан тушаалаас нь огцруулах арга хэмжээ авах, олон нийтэд зарлах,
- албан тушаалаас нь огцруулах арга хэмжээ авч, төрийн болон нийтийн албанд ажиллах эрхийг нь 3-10 хүртэл жилээр хязгаарласан захиргааны шийдвэр гаргах


Арван нэгдүгээр бүлэг. Бусад зүйл
Анхаарал тавьсанд баярлалаа.
Хууль зүйн яам
Хуулийн хэрэгжилт сайжирна
Хүнд суртал, дураараа авирлах

Авилгалд өртөх боломж

Аль ч салбарт баримтлах тул салбарын хуулиудын \230 орчим хууль\ хувьд суурь зохицуулалт болно.

0
Full transcript