Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Tomaszewski

No description
by

Karolina Es

on 8 May 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Tomaszewski

Urszula Mras
Karolina Siemiączko "Miłość poety" Schumanna
do słów Heinego:
Zapis Samotności Cztery fazy: - o faktach i okolicznościach
- o tekście i podtekstach Heinego
- o syndromie lirycznym Schumanna
- o spójności cyklu I Fakty i okoliczności - 1840 ponad 150 pieśni, znane cykle Liederkreis op. 24, Mirty op. 25, Liederreihe op. 35, op. 39, op. 40, op. 42, op. 48
- nagły zwrot ku pieśni
- okoliczności życia kompozytora (wydarzenia mające wpływ na podjęcie tematu) Heine i Lyrisches Intermezzo - smutny, tkliwy, czuły, delikatny, romantyk, wierzący, entuzjastyczny, Niemiec - taki jest Heine wg Schumanna
- odrzucił:
jawną erotykę, perfidne złośliwości, sceny parodyjne
i nazbyt makabryczne, scenerię zimowej, niektóre liryki. Pieśni odrzucone - przy wydaniu kompozytor pominął cztery pieśni całkowicie skomponowane
- pieśni te zostały zarejestrowane dźwiękowo, zabieg ten ma znaczenie dokumentalne i historyczne nie zaś artystyczne II Teksty i podteksty utwru Dramaturgia cyklu - z 16 wybranych tekstów powstała nowela
- tematem spajającym jest odrzucenie miłości
- zapis skrajnych emocji od poczucia obecności do straty, od euforii do depresji Sentymentaliz - łzy i westchnienia, wyraz żalu i skargi, okrzyki bólu i cierpnia Ironia - romantyczne rozumienie ironii jako wewnętrznego nastroju, który przenika całość
- ironia budowana przez załamanie jednolitości stylu
- syturacje persyflażu, emfazy, sarkazmu, udawanego patosu, buffonady, sytuacja "założenia maski
- wprowadzanie obcego, dla całości,, stylu - osiągnięcie dystansu wobec przedstawianej rzeczywistości III Syndrom liryczny Dichterliebe Analiza pod względem czterech kategorii ekspresywnych:
- intymność
- nastrojowość
- transgresywność
- ulotność Intymność - szczerość i subiektywność wypowiedzi
- przeniknięcie podmiotowością
- kompozytor nie stoi w dystansie wobec swojego dzieła, ale wyrasta z niego
- właściwości "intymności":
kameralność
naturalność i bezpośredniość
dynamika piano
wolniejsze i powstrzymywane tempa
- waga intonacji Nastrojowość - występuje wraz z kategoriami poetyczności i romantyczności, oniryczności i rozmarzenia
- nastrojowość - właściwości
stan braku aktywności, wycofanie dynamiki, jednopłaszczyznowość fakturalna
cofanie się w dół koła kwintowego
rozbicie wartości rytmicznych
arabezkowość melodii
płyność zmian harmonicznych
wielka rola apogiatur i antycypacji
zawieszenie toku harmonicznego i melodycznego
unikanie toniki Transgresywność - transgresja - nagłe, nieoczekiwane wejście, niekontrolowany wybuch emocji
- w muzyce osiągane za pomocą dynamiki, artykulacji, agogiki np. dynamika forte, nagłe augumentacje, wzmocnienia faktury, kontrasty, wyjście poza ambitus Ulotność - dwa rodzaje miniatury lirycznej:
lapidarna - skupienie, esencjonalność, zagęszczenie, określenie
ulotna - nieuchwytność, lekkość, subtelność, otwarcie, niedookreślenie
- pieśń jako miniatura ulotna u Schumanna to:
muzyka chwili, momentu, błysku
chęć uchwycenia nieuchwytnego
- w praktyce muzycznej ulotność wyraża się przez:
muzykę chwili: szybkie temapo, drobne wartości, miniaturowe rozmiary
wysoki rejestr, często bez podstawy basowej IV Zasady spójności cyklu Spójność w sferze tonalnej - wspólna oś tonacyjna cyklu i tonacyjne ramy
- spójność antycypacyjna - układ tonacyjny podany w sferze mikro jest obecny w sferze makro
- spójność polegająca "rymie" muzycznym
- spójność o charakterze przyległości (pieśń poprzedzająca brzmi jak dominanta do pieśni następnej)
- "łańcuch chwil" spójny formalnie pod względem abstrakcyjnym - tworzenie cyklu wg jednej koncepcji Spójność w sferze rytmu - cykl przenika jedna stukutra meloczyno-rytmiczna w znaczej ilości wariantów
- proweniencja wyjściowej struktury jest niemuzyczna, wywiedziona z rytmiki wierszy Heinego
- muzyka podąża za rytmiką wiersza Rytm formy - paralelność sfery makro wobec sfery mikro:
układ cyklu można podzielićna 4 tetraxisisy (po 4 pieśni)
4 fazy (oczarowania, rozczarowania, ironii, onirii) obrazują ruch zbliżania i oddalania się. Każda z nich złożona jest z 4 pieśni (1-wprowadzenie, 2-intermedium, 3-ekspresja wybuchowej spontaniczności, 4-epilog, rozstanie) Dramaturgia antynomii - cykl towrzony na zasadzie kontrastu Post scriptum dotyczy postludiów:
dążenie ku końcowi podejmuje fortepian (wzmożona rola fortepianu)
muzyk jest dookreśleniem znaczenia tekstu
Dichterliebe to utwór wyrażający tęsknotę do miłości romantycznej Pieśni Brahmsa w perspetywie filozoficznej 4 fazy "taśmy przeżyć"
- fascynacja
- rozczarowanie
- ironia
- oniria - za Schlegelem "Cóż to jest bowiem sentymentalność? To, co do nas przemawia, to w czym panuje uczucie, ale uczucie duchowej, a nie zmysłowej natury." - trasformacja zmysłowości poety na uczuciowość kompozytora
- Chomiński mówi, że Schumann pomija momenty erotyczne "wysunął na pierwszy plan czyste, spokojne uczucie"
pierwszy tetraxis - tonacje durowe, krzyżykowe,
drugi tetraxis - tonacje krzyżykowe i bezznakowe molowe z akcentem durowym,
trzeci tetraxis - tonacje bemolowe dur i moll,
czwarty tetraxis - ostatnim, "surrealnym" rozdwojenie i zróżnicowanie, enharmonia budowa tetraxisu: 1.Wprowadzenie Johannes Brahms (1833 – 1897) Twórca ok. 400 pieśni, które podzielić można na 2 nutry: - solowe, opracowania pieśni ludowych i kameralistyka wokalna.
Piał je przez całe życie.
Wg Tomaszewskiego Brahms zajmuje swoje miejsce w dziejach pieśni pomiędzy Schubertem a Mahlerem. Teksty Brahms czerpie od nieznanych poetów, szczególnie współczesnych niemieckich poetów. Są to jakby Brahmsowskie teksty bo nie funkcjonowały one w szerokim kręgu kulturowym. Interpretacja „Brahms interpretował swoje teksty nie przez słowa a ponad słowami.”
Bardziej wybierał słowa klucze, poprzez, które chciał przekazać muzykę. Nie chodziło mu bowiem o umuzycznienie tekstu, ale o „skomponowanie pieśni”.
Forma wiersza nie ma też dla kompozytora większego znaczenia.(przykład pieśń Auf die Nacht in der Spinnstube). U Brahmsa nie ma jednego głównego tematu pieśni, który by dominował. Porusza on różne tematy np.: pieśni o miłości, pieśni rodzajowe, żartobliwe, filozoficzne. Tomaszewski zauważa, że wszystkie pieśni można sprowadzić do kategorii lirycznej. Np. liryki bezpośredniej, inwokacyjnej, pośredniej. W wielu pieśniach Brahms zdaje się z nimi bardzo identyfikować (np. op.53 – bał się czy nie jest to zbyt intymne) A pieśń op. 121 (4 ernste Gesange) powstała „w odpowiedzi” na śmierć bliskich mu osób. Tę pieśń wykonywał tylko w gronie najbliższych. Charakter Brahmsowskich pieśni: 1. Absolutność - muzyczna absolutność polega na bezznaczeniowości struktur muzycznych, od ich uwolnienia od tzw. ilustracyjności.
2. Lapidarność - graniczenie tekstu do paru strof, zwężony repertuar form muzycznych.
3. Elementarność - sięga w pieśni do elementów pierwszych jakimi są: niemiecka pieśń ludowa, protestanckie pieśni z chorału i Bacha,
pieśni Schuberta. 4. Powaga - powściągliwość, powaga, zasadniczość, surowość – jakby nawiązanie do opery seria.
5. Refleksyjność - jakby powstrzymanie toku muzycznego na chwile refleksji, namysłu.
6. Logiczność Świat pieśni Brahmsa. 1. Nurt sokratejski

Próba określenia świata, doświadczenie świata poprzez zmysły, zespolenie słów z muzyką. 2. Rzeczywistość empiryczna i ucieczki od niej

Świat Brahmsa bywa rozdwojony: ten który nas otacza oraz ten który powinien być. Ucieczka w świat wspomnień z młodości, w utracone czasy dzieciństwa. 3. Twarzą w twarz

Pieśniowy wyraz cierpienia przyjmuje postać „gatunkową” skargi, żalu, płaczu, lamentu. Obecność tematu śmierci w ostatnich pieśniach niemal nieustająca. 4. Samotność i komunikacja

W jego pieśniach pojawia się poczucie samotności, która przeżywana jest na różne sposoby. 5. Miłość ocalająca

Ten temat obecny jest także w pieśniach Brahmsa w wielu odmianach i barwach. Najrzadziej jednak dotyczą one jednak miłości szczęśliwej. Najczęściej zaś nieszczęśliwej, niespełnionej. Pojawia się też wątek miłości wiernej. Joanna Dąbek

Anna Droń
Full transcript