Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

сэтгэц ба ухамсар

No description
by

Lena Serik

on 6 November 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of сэтгэц ба ухамсар

Сэтгэл судлал
FONTS
Сэтгэцийн үзэгдлийг:
Хүний сэтгэцийн хөгжлийн дээд шат нь ухамсар юм. Хүний сэтгэц нь амьтны сэтгэцээс чанарын хувьд
эрс ялгаатай юм .Ийм учраас хүний сэтгэцийн дээд шат болох ухамсар нь зөвхөн хүнд байдаг.Үг яриа , хэлний тусламжтайгаар бодит байдлын юмс , үзэгдлүүдийг тусгасан тусгалын дээд хэлбэрийг ухамсар гэнэ.
Түүхэн хөгжил
Амьтдын сенсор процессын хөгжил
Сэтгэл судлалын судлах зүйл
Сэтгэц
Ухамсар
Ухамсаргүйн
Бие хүн
Зан үйл
Үйл ажиллагаа
Сэтгэцийн процесс

Сэтгэцийн шинж чанар

Сэтгэцийн байдал
Шинжлэх ухаан бүр өөрийн гэсэн судлагдахуун,судлах зүйл, зорилготой байдаг.

Сэтгэл судлал нь хүний сэтгэц ухамсрын үүсэл хөгжил ба илрэх зүй тогтлын тухай шинжлэх ухаан юм.

Сэтгэц
Хүрээлж байгаа ертөнцийн юмс үзэгдэл тэдгээрийн холбоо хамаарлыг уураг тархиндаа тусгах тусгал.
Сэтгэц ба ухамсар
Сэтгэц нь хэлбэр ба илрэлийн хувьд олон янз.Хүний сэтгэц бол түүний мэдрэмж ,бодол санаа ,сэтгэл хөдлөл, хүсэл ,үйлдэл ,үйл хэрэг гэх мэт.
Амьд биеийн үндсэн шинж бол тэр нь өөрийгөө хүрээлэн байгаа орчныг тусгаж түүнтэй өөрийгөө зохилдуулан амьдрах чадвартай байдагт оршино .

Өөрөөр хэлбэл ,амьд байгалийн үндсэн шинж нь сэтгэц юм.Ингэж амьд бие махбод нь өөрийн тархины жолоодлоготойгоор гадаад орчноос үзүүлсэн үйлдлийн эсрэг хариу өгөх чадварыг хэлнэ.
В.И.Ленин сэтгэц нь тархины жирийн нэг шинж биш, харин тархины онцгой шинж гэж тодорхойлсон байдаг .
Яагаад онцгой шинж болох тухай асуудлын уг чанар юунд орших бол
Сэтгэц бол жигнэж, хүрэлцэн мэдэрч болдоггүй .Ийм учраас сэтгэц нь нягт , урт өргөн ,өндөр нам ,хэлбэр дүрс ,өнгө,үнэр амтаар тодорхойлох боломжгүй.Өөрөөр хэлбэл сэтгэц бол материаллаг биш.
Тархи нь гадаад ертөнцийг тусгах чадвартай .Бид ямар нэг зүйлийг харах эсвэл дуу чимээг сонсох ,юмсын хэлбэр хэмжээ ,халуун хүйтэнг мэдэрч байгаа нь бидний тархинд уг зүйлс тусгагдаж түүний дүнд бид хүрээлэн байгаа юмсын тухай төсөөлөлтэй болдог байна.
Хүнийг хүрээлэн буй бодит байдлын нөлөөллийг анхлан тусгах ба ухамсарлах боломжийг хангаж буй сэтгэцийн үзэгдэл.
Танин мэдэхүйн/сэрэл, хүртэхүйн, анхаарал , төсөөлөл,ой тогтоолт,зохион бодох ,сэтгэхүй хэл яриа /
Сэтгэлийн хөдөлгөөн
Зоригийн
Энэ нь бие хүний ихээхэн тогтвортой ,байнга илэрдэг онцлогууд ба тухайн хүний хувьд илрэх зан үйл ба үйл ажиллагааны чанар тооны тодорхой түвшинг тодорхойлдог.
/Хандлага,зан төлөв,авъяас чадвар,зориг,/
Тухайн цаг мөчид илрэх хүний ажиллах чадвар болон сэтгэцийн үйлийн чанарын тодорхой түвшин.

/Эрүүл мэнд,ядарсан байдал,дургуйцэл,идэвх/
Газар дэлхий дээр амьдрал үүсэхийн
хамтаар сэтгэц үүсэж буй болоогүй
харин амьдралын хөгжлийн харьцангуй
өндөр төвшинд сэтгэц үүсэж буй болсон
Хамгийн анхны жирийн амьтад бие нь гадаад орчны үйлдлийг зөвхөн цочирч хүлээн авах чадвартай байлаа.Амьд биеийн зохион байгуулалт ,бүтэц улам нарийсан хөгжихийн хамт сэтгэцийн тусгах чадвар дээшилж амьд бие ба орчны хоорондын харилцан холбоо улам нарийсан хөгжиж ирлээ.
Ухамсар
Ф.Энгельс "Хөдөлмөр хүнийг өөрийг нь буй болгосон" гэжээ.
Чухам ийм учраас хөдөлмөр нь хүний ухамсрыг буй болгосон гол хүчин зүйл мөн.
Амьтдын хүртэхүйн хөгжил
Амьтдын ухаалаг үйлдлийн
хөгжил
Хөдөлмөрийн явц дахь хүний
бие ,сэтгэлзүйн хөгжил
Хүний ухамсрын хөгжил
Хүний өөрийн ухамсрын хөгжил
Хүний нийгмийн зан байдлын
хөгжил
Энгийн рефлекс
Зөн билэг
Амьтдын дадал
Нейропсихологийн тогтолцоо хэлбэржсэн
Сэтгэцийн хөгжлийн дээд шат
Бусдыг таних замаар өөрийгөө таних
Нарийн чадвар
Анхаарал тавьсанд баярлалаа !!!
Ухамсарын шинжүүд:

Ухамсарын нэгэн чухал илрэл бол хүн өөрөө өөрийгөө ухамсарлах үйл явц (самосознание)байдаг.Өөрийгөө ухамсарлана гэдэг нь хувь хүн өөрийгөө гадаад ертөнцөөс ялган авч, өөртөө хандах тууштай хандлагатай болж өөрөө өөрийгөө дүгнэн цэгнэх процессыг хэлнэ.


Ухамсарын оролцоотойгоор хүн аливаа зүйлийг ухаарах, хийсвэрлэн сэтгэх, өнгөрсөндөө дүгнэлт хийх, ирээдүйгээ төлөвлөх чадвартай болдог.
Ухамсарын шинжүүд:

Ухамсар нь хүний үйл ажиллагааны төлөвлөгөө гүйцэтгэлийг хянадаг идэвхитэй үйл ажиллагаа юм. Ухамсар нь аливаа нэгэн зүйл рүү чиглэсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл ухамсарлана гэдэг нь ямар нэгэн зүйлийг ухамсарлана гэсэн үг юм.Хүн өөрөө өөрийгөө ухамсарлах боломжтой байдаг. Энэ нь ухамсарлаж буйгаа ухамсарлах чадвар. Ухамсар нь сэдэлжилттэй холбоотой бөгөөд заавал ямар нэгэн зорилго чиглэлтэй байдаг.
Ашигласан материал номзүй
"Сэтгэл судлал " Санжжав Д. 1970

"Сэтгэл судлал:Бүдүүвч,хүснэгт Крысько В.Г. 2002

Хүний сэтгэц судлалын үндэс Содов Ц.

www.setgel.org
Гүйцэтгэсэн : С.Лена Эдийн засаг -2
Full transcript