Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Oligarchia w systemie poliycznym

No description
by

Artur Ruminski

on 9 October 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Oligarchia w systemie poliycznym

Narodziny nowej magnaterii
Magnaci a średnia szlachta
Wzrost znaczenia magnaterii
Oligarchizaja życia publicznego
Kryzys polskiego parlamentaryzmu czasów saskich
Oligarchia w systemie poliycznym
Magnaci a monarcha
ZA UWAGĘ DZIĘKUJĄ ARTUR RUMIŃSKI I MATEUSZ GŁOWACKI
Podział szlachty
Magnateria
Szlachta średnia
Biedota szlachecka(gołota)
Pod względem prawnym szlachta stanowiła jednolity stan, a wszyscy jego przedstawiciele dysponowali
pełnią praw politycznych i korzystali z tych samych przywilejów.
Nowa magnateria
-wielcy panowie, którzy wykupywali ziemię od szlachty, która nie była w stanie utrzymać swych niezbyt dużych majątków. Zabiegali również o nadania królewszczyzn(ziemie będące własnością (dominium) monarchy), które dołączali do dóbr dziedzicznych. Do nowej magnatierii zaliczamy min. Zamoyskich, Lubomirskich, Koniecpolskich, Ossolińskich oraz Potockich.
Ordynacje magnackie
-to zespoły dóbr rodowych, które prawnie zabezpieczano przed podziałami. Ordynacji
nie można było sprzedawać ani dzielić. Dziedziczył je najczęściej najstarszy syn, który jako
ordynat
w razie potrzeby utrzymywał członków swojej najbliższej rodziny. Pierwsze ordynacje utworzone
w Rzeczypospolitej należały do Radziwiłłów (nieświeska, klecka i ołycka) i Zamoyskich (zamojska).
Rękodajny – dworzanin szlacheckiego pochodzenia pełniący służbę na dworze magnackim na podstawie umowy;
do jego obowiązków należało m.in. podawanie panu ręki do oparcia przy wsiadaniu do powozu i na konia
oraz wysiadaniu / zsiadaniu.
Elekcja viritim (łac. electio viritim - wybór osobisty) – elekcja, która oznaczała osobisty udział całej szlachty w wyborze króla.
Monarchia mieszana-(inaczej demokracja szlachecka) założeniu gwarantowała masom szlacheckim prawo głosowania i decydowania o sprawach państwa, a także miała być przykładem tolerancji i formalnej równości praw w łonie samego stanu szlacheckiego.Ceniona przez Arystotelesa, a przez Polibiusza uznawana za ustrój idealny.


Przeciwnicy polityki królewskiej pod przewodnictwem Mikołaja Zebrzydowskiego nie tylko odrzucili propozycje monarchy, lecz także w 1606 r. zawiązali w Sandomierzu
konfederację generalną (rokosz).
Najbardziej radykalni opozycjoniści w 1607 r. w obozie pod Jeziorną wypowiedzieli posłuszeństwo królowi, a nawet ogłosili jego detronizację. Siły królewskie pokonały rokoszan w
bitwie pod Guzowem (1607).
Klient
– w Rzeczypospolitej XVII–XVIII w. szlachcic korzystający z opieki magnata, w zamian świadczący różne usługi swemu patronowi, m.in. reprezentował jego interesy na sejmikach lub sejmie itp.

Spór dworu z opozycją spowodował, że zawiązał się kolejny rokosz. Na jego czele stanął Jerzy Lubomirski, którego siły zadały ciężkie straty wojskom królewskim (m.in.
pod Mątwami w 1666 r.
). Osłabiony porażkami z rokoszanami król musiał zrezygnować z planów reform państwa.
W 1668 r.
Jan Kazimierz abdykował i wyjechał z kraju, czego skutkiem był dalszy spadek autorytetu dworu.
Oligarchizacja
– stopniowe przejmowanie władzy w państwie przez niewielką grupę osób wywodzących się z warstw uprzywilejowanych; w wypadku przedrozbiorowej Rzeczypospolitej warstwą tą była magnateria.


Konfederacja
– związek; grupa utworzona przez partie, państwa lub miasta dla osiągnięcia określonych celów. Taka forma stowarzyszenia zakłada zachowanie pełnej równości.


W 1652 r.
protest jednego posła – Władysława Sicińskiego,
klienta Janusza Radziwiłła, stał się podstawą do rozejścia się sejmu bez podjęcia uchwał.
Familia – nazwa stronnictwa powstałego w połowie XVIII wieku, zgrupowanego wokół magnackich rodów Czartoryskich i Poniatowskich, dążącego do wprowadzenia reform społeczno-ustrojowych w Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Konfederacja Familii 1764-1766 uznawana jest za konfederacki zamach stanu
Hasło: „Polska nierządem stoi” miało oznaczać, że słaby wewnętrznie oraz zewnętrznie
kraj nie jest zagrożeniem dla żadnego z sąsiadów, więc nie grozi mu jakikolwiek atak z ich strony.
Jan Zamoyski (1542–1605)
Zygmunta III Waza
Herb Czartoryskich Herb Potockich
Pałac w Wilanowie

Pałac w Puławach
Pałac w Liwadii
Pałac we Lwowie
August III Sas
Stanisław Konarski
Jan II Kazimierz
Podkanclerzy koronny Hieronim Radziejowski
Full transcript