Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Yüzey Dezenfeksiyonu İşlem Aşamaları

No description
by

Kadir Süzgün

on 25 April 2017

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Yüzey Dezenfeksiyonu İşlem Aşamaları

Yüzey Dezenfeksiyonu İşlem Aşamaları
Temizlik (yıkama)
Spaulding sınıflaması yapma (kritik- yarı kritik- kritik olmayan)
Yüzey dezenfeksiyonu
Durulama
Kurulama

Dezenfekte Edilecek Yüzeyin Temizliği
Dezenfeksiyon işleminin başarıya ulaşabilmesi için öncelikle temizlik işleminin tam
olarak gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Temizlik işlemi dezenfeksiyonun ilk aşamasını
oluşturur. Temizlik işlemine ihtiyaç duyulmasının nedenlerini şu şekilde sıralayabiliriz

Tüm görünür hâldeki kir, doku, kan ve yabancı partiküllerin uzaklaştırılması
Hastanın yüksek riskli alanlarında kullanılan aletlerin görünmeyen mikroorganizmaları
taşıması önemlidir. Bu aletler steril olsa bile hiçbir kir ya da yabancı partikül taşımamalıdır,
zira bu maddeler yaralara girerek yaralarda tehlikeli komplikasyonlar oluşmasına neden olabilmektedir. Vücut, içine giren yabancı partikülü dışına atma eğilimindedir Bu hasta için şikayet ve iyileşmenin gecikmesine neden olabilir. Operasyon sırasında,yabancı maddenin kan dolaşımına karışması daha tehlikeli olaylara neden olabilir.
-
Ekipman ve materyalleri daha güvenli duruma getirmeyi sağlamak
Temizleme sonrası aletler gözlemlenmelidir. Setler ve cerrahi aletler temizleme
sonrası sterilizasyon için toplanıp paketlenmelidir. Bu dikkatli bir elden ve gözden geçirme
sonucu olabilir. Operasyonlarda kullanılan tüm aletlerde büyük miktarlarda kan ve doku
birikimi oluşmaktadır. Bu kirlenme ve artıkların çoğunluğunu doku artıkları ve kan
oluşturur, bunlar; protein içeren maddelerdir. Bu proteinler 50 °C üstünde ısıtıldığında
birbirlerine daha çok yapışır; buna koagülasyon denir. Sıcak su dezenfeksiyonunda ya da ısı sterilizasyonundan sonra bunlar geniş alanlara yayılabilir.
Spaulding Sınıflaması Yapma (Kritik-Yarı Kritik-Kritik Olmayan)
KRİTİK:
Steril vücut boşlukları veya damar içine giren tüm tıbbi gereçler kritik malzemedir ve
steril olmalıdır. Yoğun bakımda kullanılan damar içi kateterler, steril organ veya boşluklara
yerleştirilen drenler, üriner sonda kritik gereçlere birer örnektir. Bu gereçler steril olmalıdır
ve sterilizasyon basınçlı buhar, etilen oksit, hidrojen peroksit gaz plazma, perasetik asit veya
diğer kimyasal sterilizasyon yöntemlerinden biriyle sağlanabilir.
Yüzey Dezenfeksiyonu

Bu aşamada yüzey dezenfeksiyonu yapılacak araç gereç, malzeme ve yüzeylerin
dezenfeksiyonu aşağıdaki tabloya göre yapılmalıdır.

Tıbbi gereçlere ait tutma yerleri, düğme ve kollar, tepsi ve arabalar hastanın direkt
temas etmediği yüzeylerdir; ancak bu yüzeyler, hasta materyali ve özellikle hasta kanı ile kirlenebilir. Bu nedenle böyle yüzeyler hastadan hastaya veya hastadan personele enfeksiyon bulaştırma potansiyeline sahiptir. Bu tür yüzeyler, en azından su ve sabunla mekanik olarak temizlenmeli, klor, fenol, iyodoform bileşikleri veya alkoller gibi bir orta düzey dezenfektan ile dezenfekte edilmelidir.

Hazırlayanlar
Yüzey Dezenfeksiyonu İşlem Aşamaları

-
Biyoburden / biyolojik yüklerin azaltılması
Temizleme sonucu materyallerin üzerinde kalmış mikroorganizmalar (biyoburden)
anlamlı düzeyde azalmış olur. Böylece yetersiz dezenfeksiyon ya da sterilizasyon sonrası olabilecek mikroorganizma sayısı azalmış ve dezenfeksiyon ile sterilizasyonun etkisi artmış olacaktır. Temizleme ile mikroorganizmaların yaşamlarını sürdürebilecekleri uygun ortamları (kir, kan pıhtısı gibi) yok edilmiş olur. Ölü hâle gelen ve kana karıştığında enfeksiyona neden olabilecek pirojen mikroorganizmalar da engellenmiş olur.

-
Araç gereçlerin ve yüzeylerin korozyona karşı korunması

Pahalı ürünler olan cerrahi aletlerin özellikle uç noktaları ve eklemlerinde çok kolay
birikimler olur. Ufak kan depolamaları bile çok aşırı korozyona neden olabilir. Özellikle
buhar ile temasta; yumuşatma ve yüksek ısı sonucu bu korozyonlar artabilir. Bu olaylarla
karşılaşmış aletlerin kullanımı zordur ve hastalar için zararlı olabilir. Kötü kalite su,
uygunsuz dozda ya da tipte kimyasal ajanla temizlik de korozyon oluşturabilir. Suyun
kalitesi ve kullanılan kimyasal ajan nedeni ile temizleme işlemi görmüş aletlerin gireceği
işlemlerde ısı ve zaman gibi parametrelerin çok dikkatli incelenmesi gerekir ki asıl önemli
olan doğru kimyasal ajanların ve doğru işlemlerin seçilmesidir.

Bu nedenlerle;

Tüm bu artıklar dezenfeksiyon ve sterilizasyondan önce ayrıştırılmalıdır.
Temizleme işlemine geçilmeden önce kullanılan suyun ısısı 50 °C’den yüksek olmamalıdır.

Tüm atıklar temizleme için zaman geçtikçe bulundukları yerlere daha sıkı yapışır,
bunları temizlemek giderek daha zor hâle gelir. Burada önemli olan kullanımdan hemen
sonra aletlerin mümkün olduğunca çabuk temizlenmesidir. Bazen kuruyan aletlerde çözülme
için dezenfektan solüsyonlar kullanılabilmektedir. Ancak bu solüsyonlar da korozyona neden
olur.

Hasta odası mobilyaları, yatak ve
aparatları

Deterjanlı su ile temizlenir ve kurulanır. Hızlı yeryüzey
sprey dezenfektanla veya %1 sodyum
hipoklorid ile dezenfekte edilir.

Hasta transfer araçları (sedye,
tekerlekli sandalye) serum
askıları vb.
Deterjanlı su ile temizlenir ve kurulanır. Hızlı yeryüzey
sprey dezenfektanla veya %1 sodyum
hipoklorid ile dezenfekte edilir.
Şilteler / yastıklar

Yastıkların şilteleri daima plastik olmalı. Hasta
aralarında ve gerektiğinde deterjanlı su ile temizlenir
ve %1 sodyum hipoklorid ile dezenfekte edilir.
Zeminler
Deterjanlı su ve %1oranında hazırlanmış sodyum
hipoklorid solüsyon ile silinir.
-
Tıbbi aletlerin yüzeyleri
Tıbbi Cihazların Yüzey Dezenfeksiyonu
Tüm bakım önlemlerinin amacı; her hasta için güvenilir, tüm patojen mikroorganizmalardan arınmış bir tıbbi cihaz sağlamaktır
Cihazın kirli yüzeyleri tek kullanımlık nemli bir bezle silinmelidir.
Silme işleminde kullanılan bez, atık kutusuna atılmalıdır.
Üretici firma tarafından önerilen uygun dezenfektan ile cihazın temizliği yapılmalıdır.
Tercih edilen dezenfektan solüsyon, temiz bez üzerine dökülmelidir.
Cihazın tüm yüzeyi dairesel hareketlerle silinmelidir.
Tıbbi cihazların yüzey dezenfeksiyonu yapılırken sırasıyla aşağıdaki işlemler uygulanmalıdır:
Tıbbi cihazın yüzey dezenfeksiyonu yapılırken dikkat edilmesi gerekenler aşağıda sıralanmıştır:

Tıbbi cihazlar her kullanım sonrasında dezenfektan madde ile dezenfekte
edilmelidir.
Tıbbi cihazların düzgün işleyişi için üretici firma tarafından önerilen yüzey
dezenfektanları listesindeki ürünler kullanılmalıdır.
Yüzey dezenfeksiyonunda aşamaların sırasına uyulmalıdır.
Yüzey dezenfeksiyonu yapılırken kişisel korunma önlemleri alınmalıdır.
Dezenfeksiyon sonrası yüzeyin kurumuş olmasına dikkat edilmelidir.
Cihazın yüzeyi, alkol ihtiva eden maddeler ile silinmemelidir.
Kirli yüzeyler, dezenfektan ile temizlenmeden önce kullanıldıktan sonra
atılabilen nemli bir bezle silinmelidir.
Cihazın yüzeyi için kullanılan dezenfektanın cihazın içindeki boşluklara
girmesine izin verilmemeli, bu konuya azami özen gösterilmelidir.
Durulama
Durulama işlemini; varsa steril distile su ile yoksa çeşme suyu ile yapınız

Malzemeleri steril distile su ya da içerisinde temiz su bulunan temiz su
tankının içerisine yatırarak durulayınız.
Lümenli araç gereçlerde birkaç defa su geçirerek (enjektör yardımı ile)
dezenfektan atıklarını uzaklaştırınız.
Lümenli araç gereçlerde işlemi çeşme suyu ile yapıyorsanız; son olarak
lümenden %70 etil alkol geçiriniz ve endoskop yüzeyini alkol ile siliniz
(İşlem süresi yaklaşık 3-5 dakikadır.).
Otomatik dezenfeksiyon makinesi kullanılmış ise; durulama kendiliğinden
yapılacağı için bir sonraki basamağa geçiniz.

- Dezenfektan tankı kullanılmış ise;
Kurulama
Durulanan tıbbi araç gereçler tekrar kullanılmak üzere kurulandıktan sonra
kapalı steril ortamlarda saklanır. Malzemeler uygun yöntemlerle kurutma
kabinlerine alınır.
Lümenli tıbbi araç gereçler tekrar kullanılacak ise; dış yüzeyini steril bir spanç
ile siliniz, içerisinden alkol geçiriniz ve lümenden basınçlı hava geçiriniz.
Gün sonunda; tüm dezenfeksiyon basamakları tamamlandıktan sonra dik bir
şekilde kurutma kabinine asınız.
Dezenfeksiyon işlemi bitmiş skopları ağzı kapalı dolaplarda saklayınız.

YARI KRİTİK:
Mukozaya veya bütünlüğü bozulmuş deriye temas eden ancak vücuda penetre
olmayan malzemelerdir. Yarı kritik malzemelerin (flexible fiber optik endoskop,
laringoskop, vajinal spekülüm vb) dezenfeksiyonunda bakteri sporlarının dışında tüm
mikroorganizmaların yok edilmesi amaçlanır. İşlem sırasında bakteri sporlarında da azalma
görülür. Bu grupta yer alan ısıya dayanıklı malzemeler ısıyla dezenfeksiyon yöntemleri
kullanılarak yapılmaktadır. Isıya dayanıksız malzemeler için ise gluteraldehid gibi yüksek
düzey bir dezenfektan ile 20 dakika, ortofitoaldehid (OPA) ile 12 dakikalık bir temas
yeterlidir.
KRİTİK OLMAYAN:
Sağlam deri ile temas eden araçlar (EKG elektrotları, steteskop, tansiyon aleti vb.)kritik olmayan araçlar grubundadır. Bu gruptaki araç gereçlerin güvenli kullanımı için
temizleme ve kurutma işlemi yeterlidir. Dezenfeksiyon işlemi gereken durumlarda da düşük
düzey dezenfeksiyon işlemi önerilmektedir
T.KADİR SÜZGÜN
Ayça Turan
İzlediğiniz için teşekkürler
Kaynakça
wikipedia
megep modüller
Full transcript