Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

2. Pojęcie, istota i instrumenty zarządzania publicznego

No description
by

Mateusz Lewandowski

on 23 October 2017

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of 2. Pojęcie, istota i instrumenty zarządzania publicznego

zarządzanie publiczne
wpływ na zarządzanie publiczne
administratywiści
potrzeba wzbogacenia badań administratywistycznych koncepcjami zarządzania ogólnego i biznesowego

teoretycy zarządzania biznesowego
zainteresowanie sektorem publicznym i próby wykorzystania teorii biznesowych
szkoły administracji publicznej
kształcące kadry administracji publicznej wysokiego szczebla (np. KSAP)
ekonomia (nowa ekonomia instytucjonalna)
zwłaszcza w części objaśniającej rolę państwa, w tym wpływ zakupów państwowych i usług publicznych na rynek dóbr
zarządzanie publiczne jako
nowa dyscyplina nauk o zarządzaniu

teoria wyboru publicznego
teoria interesariuszy
teoria kosztów transakcyjnych
podejmowanie decyzji przez władze (alokacja finansów publicznych, rozkład kosztów, sposoby zarządzania), np.
ramy prawne systemu społeczno-gospodarczego
polityka makroekonomiczna (redukowanie wahań w produkcji globalnej, zatrudnienie, inflacja, regulacje procesów wytwórczych)
redystrybujca na rzecz najbardziej potrzebujących
niedostatki rządzenia (np):
wady systemu przedstawicielskiego (1 wyborca = głos a wygrywa ten, kto ma pieniądze)
nadmiery wpływ biurokracji (np. obsadzanie stanowisk dobrze płatnych)
krótki horyzont czasu (od wyborów do wyborów)
interesariusze - osoby, grupy, organizacjekrótych dotyczy funkcjonowanie danej organizacji
koncentracja na podejmowaniu decyzji zarządczych i na ich skutkach
Koszty transakcyjne – wszystkie koszty poszukiwania i zbierania informacji, jej przetwarzania, zawierania i monitorowania transakcji, egzekwowania zobowizań
Firma jest traktowana jako struktura zarządzania (nie funkcja produkcji)
Koszt realizacji transakcji
wewnątrz firmy jest
niższy
niż transakcji rynkowej
nauki polityczne - poznanie politycznego kontekstu:
uwarunkowania procesów decyzyjnych
natura i zachowania instytucji publicznych
polityczne aspekty motywowania ludzi wybieranych na stanowiska
sposoby wywierania nacisku na rząd
zarządzanie
publiczne

podstawy teoretyczne
istota i zakres
"Zarządzanie publiczne to szczegółowa dyscyplina nauki o zarządzaniu, której głównym obiektem badań jest zarządzanie poszczególnymi organizacjami sfery publicznej, przede wszystkim instytucjami publicznymi oraz makrosystemami, np. regionami i poszczeólnymi sferami życia publicznego.

Zajmuje się ona badaniem sposobów i zakresu harmonizowania działań zapewniających prawidłowe wyznaczanie celów organizacji tworzących sferę publiczną oraz optymalnego wykorzystywania możliwości zorganizowaniego działania ludzi, nakierowanego na kreowanie publicznych wartości i na realizację interesu publicznego."
(Kożuch, 2004, s. 59)
dziedziny zarządzania publicznego ze względu na rodzaj zbiorowych potrzeb społecznych m.in:
zarządzanie w sferze gospodarczej, ze szczególnym uwzględnieniem tworzenia i efektywnego funkcjonowania infrastruktury dla działalności gospodarczej oraz zarządzania finansami publicznymi, zarządzania produkcją, czyli utrzymywanie sektora przedsiębiorstw państwowych i komunalnych
zarządzanie bezpieczeństwem publicznym, obejmujące przestrzeganie prawa i ochronę ładu publicznego,
zarządzanie zdrowiem publicznym
zarządzanie edukacją
zarządzanie kulturą
dziedziny zarządzania publicznego ze względu na szczebel zarządzania m.in:
zarządzanie organizacjami szczebla podstawowego, tj. mikrozarządzanie
mezozarządzanie - zarządzanie w różnych układach przestrzennych oraz poszczególnych sferach życia społeczno-gospodarczego
makrozarządzanie - zarządzanie w skali całej gospodarki narodowej
zarządzanie międzynarodowymi organizacjami publicznymi
planowanie
formułowanie celów organizacji
określanie sposobów ich osiągania
określanie niezbędnych zasobów (ludzkich, finansowych, rzeczowych, informacyjnych, czasu)
kluczowy jest dostęp do informacji, umiejętność ich przetwarzania skutkująca pdjęciem decyzji
cele powinny być wypadkową indywidualnych i zbiorowych celów uczestników oganizacji, w tym odbiorców dóbr i usług,
organizowanie
grupowanie działań i zasobów
ustalanie stosunków organizacyjnych - pozycji, ról, procedur, kanałów komunikacji
przykłady: projektowanie stanowisk pracy, podział na wydziały, zakres kontroli, zmiany struktur organizacyjnych
motywowanie
pobudzanie członków organizacji do działania ukierunkownego na osiąganie celów organizacji
motowowanie do współpracy dla dobra organizacji
w praktyce: procedury kadrowo-płacowe, ocena i samoocena, procedury obsadzaniastanowisk kierowniczych i awansowania, techniki identyfikacji i rozwiązywania konfliktów
powinno bazować na systemie wartości charakteryzujących sferę publiczną i byćdostosowanie do typu organizacji, sytuacji organizacji, pracowników i kultury organizacyjnej
kontrolowanie
stwierdzanie stanów faktycznych
porównywanie ich z podstawą odniesienia
ustalania odchyleń i formułowania zaleceń
działania korygujące (jeśli trzeba)
przykłądy: kontrola zarządcza, audyt, zarządzanie jakością, kontrola obywatelska
funkcje zarządzania
oddziaływanie organów władzy na rozwój społecnzo-gospodarczy
procedury podejmowania decyzji w tym zakresie
tworzenie do warunków wywiązywania się państwa z obowiązków wobec obywateli, w tym możliwie najkorzystniejszych warunków dla funkcjonowania organizacji gospodarczych - podmitów gospodarki narodowej
typowe jest uczestnictwo wielu podmiotów-decydentów, różnorodność funkcji i ograniczona wiarygodność założeń
makrozarządzanie
obejmuje:
określenie potrzeb społeczeństwa
wybór systemu wartości
określenie meta-celów rozwoju
wybór zadań rozwojowych i zadań inicjujących przekształcenia
ocenę ex-post stanu gospodarki i jej elementów
funkcje interwencjonizmu państwa
redystrybucyjna
- łagodzeni sprzeczonści w podziale dochodów między grupami społecznymi
stabilizacyjna
- łagodzenie wahań koniunkturalnych
adaptacyjna
- inicjowanie i stymulowanie procesów dostosowawczych np. do wymogów wspónot regionalnych
alokacyjna
- łagodzenie ujemnych skutków żywiołowego działania mechanizmó rynku
koordynacyjna
- koncentracja wysiłkó podmiotów różnych szczebli na realizacji celów zgodnych z interesem ogólnospołecznym i dającym największe korzyści ogólnospołeczne
(Kożuch, 2004, s. 65)
zasady makrozarzązania:
symbioza pańśtwa i rynku
komplementarność rynku i demokracji
dominacja mechanizmu rynkowego w gospodarowaniu
"surowy paternalizm" państwa
ekonomizacja sfery publicznej
samorządność i decentralizacja
przejrzystość i dezalienacja państwa
makrozarządzanie
mezozarządzanie
mezozarządzanie
tworzenie warunków realizacji zadań władz publicznych, w tym sprawnego funkcjonowania organizacji gospodarczych - podmiotów gospodarki regionu
podmioty administracja rządowa i samorządowa, agencje rządowe, samorząd gospodarczy, instytuty badawczo-rozwojowe i inne.
obejmuje (m.in.):
inspirowanie regionalnych przedsięwzięć społęcznych i gospodarczych, wykorzystywanie inicjatyw lokalnych
utrzymywanie więzi ze społeczeńśtwem przez informowanie społęczeństwa o działaniach podejmowanych przez organy administracji rządowej oraz poprzez wspólne działani na rzecz zaspokojenia zbiorowych potrzeb społeczeńtwa regionu
zapewnienie ładu przestrzsennego, gospodarkęterenami, ochronę środowiska, sprawną realizację zadań zlecanych przez administrację rządową
atrybuty odrębności regionów:
podmiotowość publicznoprawna
samodzielność podlegająca choronie sądowej
konstytucyjna chrona kompetencji i praw majątkowych
prawo do stanowienia budżetu
trwałe przekazanie źródeł dochodów
system usług publicznych
Klasyfikacja usług publicznych
Usługi:
uniwersalne dostarczane każdemu (np. zamiatanie ulic, składowanie śmieci)
"na życzenie" (np. usługi remontowe, doradztwo, ochrona zdrowiea pierwszego kontaktu)
dla uprawnionych (np. zasiłki, pomoc społęczna, mieszkalnictwo socjalne)
racjonowane bazujące na dostępnych zasobach (np. żłobki, pomoc domowa, mieszkalnictwo, wiele form opieki zdrowotnej i społecznej)
usługi przymusowe, których celem jest zbogacenie lub ochrona jednostek i ogółu (np. edukacja szkolna, niektóre usługi socjalne, policja, więzienie)
usługi prewencyjne (bezpieczeństwo publiczne, ochrona zdrowia)
usługi dostępne poprzez świadomy wybór dla wszystkich członków społęczności, ale czasami płatne (np. transport, w zakresie wolnego czasu - kultura i rozrywka)
Specyfika systemu usług publicznych
modele i instrumenty
marketyzacja usług publicznych
wprowadzenie do procesu świadczenia usług publicznych mechanizmów rynkowych
minimum jeden element
formy marketyzacji:
sprzedaż przez instytucje rządowe
porozumienie międzyrządowe
kontrakt
kontrakt z subwencją
koncesja
franchising
subwencja
bon
(Kożuch, 2004 s. 69-70)
Modele zarządzania publicznego wykształciły się w odpowiedzi na wyzwania, jakie przyniosły procesy reformowania zarządzania publicznego. Procesy te akcentują ekonomiczne aspekty wydatkowania publicznych środków finansowych, na poprawę jakości usług publicznych oraz zapewnienie większej skuteczności działań organizacji publicznych.
Modyfikacja i dostosowanie koncepcji zarządzania do potrzeb sektora publicznego jest warunkiem koniecznym (m.in. z uwagi na odmienne w stosunku do sektora prywatnego uwarunkowania ekonomiczno-prawne oraz istotę funkcjonowania organizacji publicznych), determinującym powodzenie w procesie ich implementacji.

Ogólny model zarządzania publicznego
(Kożuch, 2004)
(Kożuch 2004, s 79)
NPM, Governance i Neo-weberyzm
Nowe Zarządzanie Publiczne
modele
zarządzania
publicznego
(Kożuch, 2004)
P. Białynicki-Birula i inni, 2016 w S. Mazur (red). Neo-weberyzm w zarządzaniu publicznym, Scholar, W-wa, s. 50.
funkcje państwa
(K. Opolski, P. Modzelewski, Zarządzanie jakością w usługach publicznych, CeDeWu, W-wa, 2012, s.21)
Klasyfikacja usług publicznych
http://orka.sejm.gov.pl/WydBAS.nsf/0/24E1231535A8BDE5C1257D6A003B6AEA/$file/Infos_178.pdf
NPM i Governance w Polsce
(Marchewka-Bartkowiak, 2014)
Villa Family Project in France, elderly people who cannot stay at home because of a disability normally must enter a nursing home, often in a distant town. The Villa Family project was developed to allow them to live in their villages, close to relatives and friends, in a family atmosphere ( Perrette 2005 ). The first project opened in 1990, and there are now 20 in France, with another 60 planned. In terms of coproduction, this project shows how a professionally designed service can be delivered almost entirely by service users and other community members.
A Villa Family provides separate flats in a large house for two families, who each host three elderly people, usually over 80 years old. The concept of the host family already has a long history in France, but the architecture of the Villa Family is specially designed to overcome typical problems in these arrangements and helps to professionalize the job. The host family has a large flat upstairs, while the ground floor has a large living room in which everybody has their main meal together and shares leisure activities; next to this space are located the private bedrooms of the elderly, allowing a mix of social life and privacy, both for the elderly and for the host family. Both young and elderly benefit from contact with each other. With two host families under the same roof, hosts can stand in for each other briefly, such as on annual holidays.
In the Villa Family concept, the elderly people employ the hosts and can fire them if they are not satisfied with the service; in this way they remain in control of their lives in spite of their age and disability. The state pays them a disability allowance, which covers most of the salary of the Villa Family host, and a further sum for those with low incomes. The state also sets the salary of the host and a limit on food and housing expenses. This means that the elderly are not financially dependent on their families and can choose freely whether to live in a Villa Family.
The job of the host (normally a woman) is demanding, requiring 24-hour availability and qualifications in elderly care. Initially, hosts have three months’ training in an existing Villa Family. The département (county council) registers the host’s qualifications and the suitability of her household and monitors the project. A key part of the job of the host is listening to and talking with the elderly and knowing how to calmly enforce the family rules, which, in turn, the elderly have to respect. However, these jobs have proved attractive: They offer hosts the possibility of responsible work while still bringing up children, and the salary is attractive.
Essentially, the Villa Family is a public – private partnership. The firm that founded the concept, Ages&Vie, finds a private investor to fund the building of the house. (Small municipalities in France usually do not have the finances for such projects and are rather slow as project leaders — using private funds, a Villa Family can be built in under a year.) The investor receives the rental income but is not otherwise involved in the project. Ages&Vie expects municipalities to donate the lease of a plot of land on which to build the Villa Family. In return, it guarantees that elderly people from the municipality have priority allocation. The free land allows affordable rents to be set, in line with social housing. The municipality also acts as a mediator. When a Villa Family is created, a trust is set up, including the mayor, local doctor, host families, the elderly, and their families. It only intervenes in case of a conflict but not in daily affairs. If an elderly person becomes severely ill and cannot remain in the Villa Family, the trust can agree to a transfer to specialized care. It also has the role of keeping the family and elderly in touch with the community and local services.

Villa Family Project
test Bovaird, 2007
foto Ages&Vie + google
Czynniki społeczno-polityczno-ekonomiczne - lata 70/80 XX w.
Stały wzrost wydatków publicznych rodzący zainteresowanie ich efektywniejszym wykorzystywaniem niż przeznaczanie coraz większych kwot
Presja obywateli na skuteczniejsze rozwiązywanie problemów społecznych, np. bezrobocie, przestępczość, ubóstwo
Wzrost krytycyzmu wobec władz publicznych ze strony społeczeństwa coraz lepiej wykształconego i świadomego swoich praw, domaganie się poprawy jakości usług publicznych, możliwości wpływania na ofertę usługową oraz zmiany tradycyjnych biurokratycznych struktur
Wzmacnianie, a czasem wywoływanie, tendencji zmian przez międzynarodowe organizacji np. Organizacja Współpracy Ekonomicznej i Rozwoju (OECD), Ban Światowy (World Bank)
Dostęp do wiedzy w zakresie zarządzania
Główne składowe procesu reform
Procesy prywatyzacji
Wykorzystanie mechanizmów rynkowych
Poziom decentralizacji
Orientacja na wyniki
Tradycyjna restrukturyzacja
Procesy reform w administracji publicznej
podsumowanie
Full transcript