Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

ÇOKLU ORTAM UYGULAMALARINDA KULLANILABİLİRLİK

No description
by

Kubra Tekeoglu

on 7 May 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of ÇOKLU ORTAM UYGULAMALARINDA KULLANILABİLİRLİK

Kullanılabilirliği Değerlendirme Teknikleri
Kullanılabilirliğin değerlendirilmesi sürecinde uygulanabilecek birçok teknik vardır. Bu tekniklerin bir kısmı özel amaçlı bir kısmı da genel amaçlıdır.
Sözü edilen genel amaçlı teknikler;
ÇOKLU ORTAM UYGULAMALARINDA KULLANILABİLİRLİK

Kartların taşımaları gereken nitelikler şu şekilde maddelendirilir:

Kolay okunabilme
İçeriğin anlaşılmasını sağlayacak kadar ayrıntı taşıma
Dikkat dağıtmayan bir madde numarası bulundurma
Yüzden az sayıda olma

Bu etkinliklerin başında katılımcılar kullanılan teknik hakkında bilgilendirilmelidir. Daha sonra katılımcılara kendilerinden nasıl bir gruplandırma istendiği açıklanmalıdır.

Kullanıcılar gruplamayı yaparken hareketlerini sözel olarak ifade etmelidir. Bu veriler not tutularak kayıt altına alınmalıdır.

Etkinliğini bitiren katılımcılara boş kartlar ve kalem verilir. Katılımcıdan son olarak aldığı boş kartlar aracılığıyla her bir gruba isim vermesi istenir ve etkinlik tamamlanır.
Kart Sıralama
Çoklu ortam uygulamasının tasarımı henüz tamamlanmamışken uygulanan bu teknikle elde edilen veriler uygulamayı kullanıcıların düşünce yapısına uygun olarak geliştirmeyi sağlar.Dört temel adımdan oluşur.
Öncelikle çoklu ortam uygulamasının içerdiği bölümler kartlara yazılır. Kartlar hedef kitleye teslim edilir ve bu kartların aralarındaki ilişki durumuna göre gruplamaları istenir. Özel durumlarda katılımcılardan oluşan kart gruplarınıda kendi aralarında gruplamaları istenebilir.
Kullanılabilirliğin değerlendirilmesi, bir uygulamanın kullanıcıyı amacına ne derecede etkili verimli ve memnun bir şekilde götürdüğünün belirlenmesidir.
Kart sıralama
İçeriksel Görüşmeler
Odak Grup Toplantıları
Buluşsal Değerlendirme
Bireysel Görüşmeler
Paralel Tasarımlar
Sanal Kişiler
Prototip Oluşturma
Anketler
Görev Analizi
Elde edilen veriler çeşitli istatistik teknikerinin yanı sıra betimsel analiz ve içerik analizi gibi nitel veri analizi teknikleriyle işlenerek bulgulara ulaşılabilir.

Elde edilen bulgular çoklu ortam uygulamasının yeni prototiplerinin tasarımında önemli yer tutar.
İçeriksel Görüşmeler
Kullanıcılarla görüşme esasına dayanan bu teknikte amaç kullanıcılarla yapılan oturumda onlardan mümkün olduğunca fazla veri toplamaktır.

En önemli özelliği olayları kendi bağlamlarında inceleme değerlendirme ve sorgulama fırsatı sunmasınıdır. Çünkü içeriksel görüşmeler kullanıcının kendi çalışma alanında yapılır.

Böylece geliştirilen çoklu ortam uygulamasının kullanıcının kendi olanakları bağlamında ele alması sağlanmış olur.
İçeriksel görüşme süreci dört aşamadan oluşur.


Birinci aşamada görüşmeci ile katılımcı arasında güven ortamı sağlanır.

İkinci aşamada katılımcı uygulamayı kullanmaya başlar.

Üçüncü aşamada görüşmeci çoğunlukla gözlemci pozisyonundadır. Kullanıcının uygulama ile etkileşimini izler ve mümkün olduğunca fazla veri toplamaya çalışır.

Son aşamada ise görüşmeci görüşme sırasında elde ettiği verileri katılımcıya özetler ve katılımcıdan bu verileri doğrulamasını ister.
Odak grup toplantıları, çoklu ortam uygulamalarının kullanılabilirliğini belirleme ve iyileştirmede gereken görüşleri almak için kullanılabilmektedirler.

Odak grup toplantılarının birebir görüşmelere göre en önemli avantajı katılımcıların birbirlerini tetikleyerek harekete geçirebilecekleri bir ortamın oluşmasındır.

Bu sayede her katılımcı diğer katılımcıların katkılarından etkilenmekte ve yeni fikirler üretebilmektedirler.
Elde edilen veriler çoğunlukla nitel özellik taşıyor olduğundan nitel yöntemler ile analiz edilirler. Yapıln analiz sonunda ulaşılan bulgular geliştirilen çoklu ortam uygulamasının kullanılabilirliğinin belirlenmesinde ve iyileştirilmesinde kullanılabilir.
Buluşsal Değerlendirme
Buluşsal değerlendirme çoklu ortam uygulamalarının kullanılabilirliği konusunda uzman olan küçük bir grubun geliştirilen uygulamayı kullanılabilirlik açısından incelemesi ve bu anlamdaki sorunlarını belirlemesi şeklinde yapılmaktadır.

Diğer bir çok tekniğe göre oldukça az zaman ve kaynak gerektirir.
İlk aşama olan planlama aşamasında yapılacak ilk iş kullanılabilecek üç farklı yaklaşımdan birini seçmektir.

Bu yaklaşımların ilki değerlendirme uzmanlarına çoklu ortam uygulaması aracılığı ile gerçekleştirmeleri için bir takım işler verilmesidir.

Değerlendirici aldığı görevleri yerine getirirken karşılaştığı sorunları ve çözüm önerilerini raporlaştırır.

Değerlendirme uzmanına geliştirilen çoklu ortam uygulamasının amacı söylenerek bu amaca yönelik görevleri kendi kendilerine oluşturmalarını istemekte kullanılabilecek bir yaklaşımdır.
Diğer bir yaklaşım ise çoklu ortam uygulamasının içerdiği öğeleri herhangi bir amaca ulaştıracak yolları takip etmeden değerlendirmek olabilir. Bu yaklaşımlardan biri seçildikten sonra değerlendirmeyi kimlerin yapacağı belirlenmelidir.

Seçim yapıldıktan sonra değerlendiricilere süreç için seçilen yaklaşım ve gereken diğer bilgiler anlatılır.
Bireysel Görüşmeler
Önceden belirlenmiş ve ciddi bir amaç için yapılan sorup yanıtlama tarzına dayalı etkileşimli bir iletişim sürecidir.

Bireysel görüşme tekniğinin avantajları;

Esnek bir veri toplama ortamı sağlar
Beden dili gibi sözel olmayan davranışlarda gözlenebilir
Veri toplama ortamı üzerinde kontrol sahibi olunur
Görüşülen bireyin anlık tepkileri kayıt altına alınabilir
Derinlemesine bilgi toplanabilir
İlk aşama olan hazırlık aşamasında görüşmenin amacı göz önünde bulundurularak ele alınan konular netleştirilir ve görüşme formu hazırlanır.

Görüşme formları, görüşülen kişiden doğru ve yeterli veri sağlanması için önemlidir.

İyi bir görüşme formu için uyulması gereken maddeler;

Kolaylıkla anlaşılabilen sorular yazma
Açık uçlu soruları tercih etme
Genel, soyut ve yönlendirici sorular hazırlamaktan kaçınma
Çok boyutlu sorular yerine tek boyut içeren birden fazla soru yazma
Alternatif sorular hazırlama
Soruları mantıksal bir çerçevede sıralama
Görüşmenin amacına göre katılımcılar, hedef kitleden oluşabileceği gibi uzman bireylerde olabilir. Daha sonra görüşmenin yapılacağı ortam seçilir.

Görüşmelerin yüz yüze yapılması önerilse de, görüşmeleri internet veya telefon aracılığıyla yürütmek olanaklıdır.
Paralel Tasarımlar
Çok sayıda geliştirici veya geliştirici grubunun bir çoklu ortam uygulaması üzerinde çalışabileceği durumlarda paralel tasarım tekniği kullanılabilir.

Bu teknik, belirli bir ürünü elde etmek için her tasarımcının birbirinden bağımsız ve habersiz olarak birer tasarım geliştirmeleriyle başlar. Bu tasarımlar bir arada değerlendirilir ve her birinin kullanılabilirliği artıran yönleriyle yeni bir tasarım oluşturulur. Daha sonra geliştirme grubunun tamamı ortak bir şekilde geliştirilen bu tasarımın üzerinde çalışmaya başlar.
Sanal Kişiler
Geliştiricilerin kendi kimliklerinden kurtulup kullanıcıların kimliğine bürünmesi için önlerinde bir kullanıcı profili olması gerekmektedir.

Sanal kişiler, daha kullanılır uygulamaların tasarımına bu noktada katkıda bulunur.

Kullanıcı kitlesinin büyük bir bölümünün özelliklerini taşıyacak şekilde oluşturulan sanal kişiler, geliştiricilerin tasarımlarını kullanıcıların ihtiyaçlarını ve davranışlarını göz önünde tutarak yapmalarını sağlarlar.
Sanal kişiler , özellikleriyle hedef kitleyi oluşturan kullanıcıların mümkün olduğunca büyük bir bölümünü temsil eden hayali karakterlerdir.

Sanal bir kişi oluşturmak için kullanılabilecek ilk yol, geliştiricilerin gerçek yaşam deneyimlerini ve örneklerini kullanmalarıdır.

Geliştiricilerin, önceki projelerini kullanmış olan kişiler hakkında bilgi ve tecrübelerini bir araya getirmeleri, yeni bir sanal kullanıcı oluşturmalarını sağlayabilir.
Prototip Oluşturma
Var olan bir tasarımın, denenip değerlendirilmesi için tamamlanmasını beklemek kullanılmış olan kaynakların boşa gitmesi riskini de beraberinde getirmektedir. Prototipler bu riski en aza indirmek için oluşturulan taslaklardır.

Prototipler, henüz tasarım aşamasındayken dönüt alınmasını sağlayarak gerekli değişikliklerin kolayca yapılmasına yardımcı olmaktadırlar. Böylece kaynakların doğru yönde kullanılmasını sağlamakta ve toplam geliştirme maliyetini düşürmektedirler.
Anketler
Anket kullanılarak hem geliştirilen çoklu ortam uygulanasına hemde kullanıcıların durumlarına ve görüşlerine ilişkin bir çok veri sağlanabilir. Anket kullanımıyla;

Kullanıcılar hakkında demografik bilgiler
Kullanıcıların geliştirilen çoklu ortam uygulamasıyla ilgili memnuniyet durumları,
Çoklu ortam uygulamasının en çok ve en az beğenilen yönleri
Çoklu ortam uygulamasını geliştirmeye yönelik öneri veya fikirlere ulaşılabilir
Anketlerin oluşturulmasında ve uygulanmasında dikkat edilmesi gereken noktalar;

Çok sayıda soru maddesi bulunmamalıdır
On dakikalık süre yeterli olmalıdır
Dili net ve kolay anlaşılır olmalıdır
Açık ve kapalı uçlu soruların bir arada olması daha etkili sonuç verir
Ankete devam etmek isteyen kullanıcılar için e-posta eklenebilir
Elde edilen veriler, bireysel görüşmelerle desteklenerek daha önemli verilere ulaşılabilir

Hem nitel hemde nicel analiz yöntemleri kullanılır.
Görev Analizi
Bu tekniğin bir görüşme ve gözlem etkinliği olduğu söylenebilir. Uygulama süreci;

Katılımcıya uygulamayı kullanarak tamamlaması gereken görevler verilir
Katılımcının görevi yerine getirmesi sessizce gözlenir
Katılımcıyla etkinlikleri hakkında görüşülür

Görev analizi, geliştirilen uygulamanın kullanılabilirliğinin ön bilgi ve becerilerden ne şekilde etkilendiği bilgisine de ulaştırır.
Abbas Güçlü (d. 1957, Haymana, Ankara), Türk gazetecidir.

Gazi Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi mezunu olup, 1985 yılında Milliyet gazetesinde çalışmaya başlamıştır. Halen Milliyet Gazetesi Eğitim Editörü ve köşe yazarıdır.

Türkiye'de öğrencilerle en yakın ilişkileri kuran ve onların sesini en çok duyuran kişi olarak tanınır.

Marmara Üniversitesi İletişim Fakültesi'nde 'Temel Gazetecilik' dersleri vermektedir.

Odak Grup Toplantıları
Full transcript