Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Informatika ferdi is

linux emeliyyat sistemi
by

Rusif Hokmeliyev

on 4 January 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Informatika ferdi is

Linux emeliyyat sistemi Rusif Hokmeliyev 1991-ci ilde Helsinki universitetinin telebesi Linus Torvalds Linuxun ilk versiyasını teqdim edir. O, Linuxu Minix ES-nin esasında yaratmışdır. Minix – Unixin ferdi kompüterler üçün yaradılmış mhdud analoqudur.
1992-ci ilin martında ilk “demek olar ki, sehvsiz” versiyanın buraxılmasından sonra dünyanın ekser proqramçıları bu ES-nin üzrinde işlemeye başladılar ve Linux ES inkişaf etmeye başladı.

Bildiyiniz kimi Windowsda faylların adları 2 hissden ibaretdir: Faylın adı ve genişlnmesi. Faylın genişlnemsi faylın tipini müyyen etmeye imkan verir. Linuxda ümumiyyetle faylın genişlnmesi anlayışı yoxdur. eger Windowsda index.html adında fayl varsa ve son 4 simvol (html) faylın genişlenmesidirse, onda Linuxda bu, nöqteden sonra sadece 4 simvoldur. Faylın adı haqqında aşağıdakı 4 faktı bilmek lazımdır:
Faylın adı bu simvolları saxlaya bilmez: / \ ? < > * “ |
Faylın adının maksimal uzunluğu 254 simvoldur;
Linux - faylın adında herflrin böyük ve ya kiçik olmasına qarşı hessasdır. Msln, INDEX.html ve index.html – 2 müxtelif fayldır;
Linuxda faylların adlarında kiril lifbasının herflerinden istifade etmek meslehet deyil. Bu fayllarla Linux rahat işleyir, lakin, başqa S-n ötürüldüyü zaman problemler yarana biler;
Fayla geden yolun elementleri / işaresi ile ayrılır.
SON TESEKKURLER Linux nedir? Linuxun tarixi Linuxda fayllarin adlari Linux emeliyyat sistemidir.
Emliyyat sistemi – hesablama prosesini hyata keçiren texniki vasitelerin idare olunmasını temin eden proqramlar toplusundan ibaretdir.
/home – istifadeçilerin ev kataloqlarını özünde saxlayır. İstifadeçilerin ev kataloqlarında faylların, hmçinin, müxtelif proqramların istifadeçi tenzimlemelerini saxlayır;
/lib – burada nüvenin müxtelif kitabxanaları ve modulları yerleşir;
/misc – bu kataloqda her şey ola biler;
/mnt – bu kataloqda esasen fayl sistemlerinin birleşme nöqteleri saxlanılır;
/proc – bu, tam olaraq kataloq deyil, procfs fiktiv fayl sistemlerinin kataloqudur. Bu fayl sistemleri prosesler haqqında informasiyanın verilmesi üçün istifade olunur;
Her bir ES bir neçe fayl sistemini özünde saxlayır, meselen, Windows FAT, FAT32, NTFS, ISO9660, UDF ve s. fayl sistemleri. Linuxda fayl sistemlerini 2 yer bölmek olar:
1. Kök fayl sistemi kimi istifade olunan fayl sistemleri;
2. ES-ni tşkil eden, lakin, Linuxun quraşdırılmasında istifade olunmayan fayl sistemleri.

Linuxun fayl sistemleri Kök fayl sistemi kimi aşağıdakı fayl sistemleri qebul olunur:
ext – Linuxun ilk fayl sistemidir. Linuxun evvelki versiyalarında istifade olunub.
ext2 – Linuxun standart, lakin, köhnelmiş fayl sistemidir. Uzun müddet bütün distributivlerde istifad olunub. Daha sonra ext3-l evez olunub.
ext3 – ext2 fayl sisteminin modifikasiya olunmuş versiyasıdır. Ondan ferqli olaraq, özünde jurnal saxlayır. Bu fayl sistemi iel birlikde bölmenin maksimum ölçüsü 4 Tb-dır. Lakin, nüvsi 2.6 versiyalı olan Linux 16 Tb-lıq bölmeni destekleyir. Faylın max ölçüsü 1 Tb-dır.
Kok fayl sistemi ext4 – Linuxun yeni fayl sistemidir. ext4-ü Linux 2.6.28 versiyaları destekleyir. Bu fayl sistemi ext3 fayl sistemini il müqayise etsek, onda görerik ki, ext4 – ext3-dn daha çox ferqlenir. Bölmenin maksimum 1024 Pb (1 Eb-dır)-dır. Faylın maksimal ölçüsü 2 Tb-dan çoxdur.
Rieser FS – fayl siteminin esas xüsusiyyti bir blokda bir neçe kiçik faylın saxlanmasl ile bağlıdır. Msln, eger sizde blokun ölçüsü 4 Kb-dırsa, onda oraya 1Kb-lıq 4 fayl yerleşdirmek olar.

Kök fayl sisteminin esas kataloqları. / – kök kataloq;
/bin – Linuxun standart utilitlrini saxlayır;
/boot – GRUB yükleyicisinin (zaqruzçik) konfiqurasiya fayllarını, kernel obrazlarını, Initrd fayllarını saxlayır;
/dev – cihaz fayllarını saxlayır (device);
/etc – S-nin konfiqurasiya faylları ve şebeke xidmetinin fayllarını ayrı-ayrı fayllarda özünde saxlayır;
/root – root istifadeçisinin kataloqudur. Qeyd edim ki, root istifadeçisi maksimal selahiyyetli istifadeçidir;
/sbin – sistemi idare etmk üçün utilitler yığımıdır. Bu utilitleri yalnız root istifadeçisi iş saa biler;
/tmp – “zibil qabı”, yeni, müvqqeti faylların saxlandığı kataloq;
/usr – istifadeçi proqramlarını özünde saxlayır;
/var – daimi olaraq deyişen sistemler, msln, poçt qutuları, çap növbsi ve s.
Full transcript