Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Хэвлийн гялтан хальсны үрэвсэл

No description
by

solongoo solongoo

on 4 April 2016

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Хэвлийн гялтан хальсны үрэвсэл

Гэмтэл
Ил гэмтэл- нэвт шархалтаар үүсч дотор эрхтэн давхар гэмтэнэ

Гүйцэтгэсэн ЭСАЗ 3-2 (303):
Д. Юмжирдулам
Ц. Тансаг-эрдэнэ
Л. Солонгоо
Х. Ренчинмядаг
Үүрэг
Эрхтнүүдийг тусгаарлаж хамгаалах
Шүүрэл ялгаруулах болон шимэх үүргийг давхар гүйцэтгэнэ.
Нян эсэргүүцэх үүрэгтэй.
Перитонит
Хэвлийн ханын париеталь ба висцераль гялтангийн үрэвслийг перитонит гэнэ.
Хэвлийн гялтан хальс нь хэвлийн хөндий ихэнх хэсгийг хучдаг холбогч эдээр холбогдсон мезотель эсүүдээс бүрдэнэ.
Хэвлийн гялтан хальсны үрэвсэл


Хэвлийн гялтангийн үрэвсэл
•Бүрхэж буй эрхтнийхээ гадаргуугаас цусан хангамжаа авах бөгөөд венийн цус нь доод хөндийн вен рүү цутгана.
Битүү гэмтэл- хэвлийд цус, ходоод гэдэсний агуулагдахуун шээс асгарч хэвлийн гялтанг цочроож үрэвсүүлдэг
• Висцераль хальс нь ходоод, элэг, дэлүү, цөсний хүүдий, бүдүүн гэдэс түүний дайвруудыг хучна.
• Париеталь хальс нь хэвлийн ар, хажуу хана, өрцний доод тал, аарцгийн хөндийг хучна.
• Гялтан хальс 2 давхрагатай:
- Висцераль
- Париеталь
Хэвлийн хөндийн эрхтнүүдийн эмгэг үрэвслийн хүндрэлээс болж хоёрдогчоор ихэнх перитонит үүснэ.
•Аппендицитийн
• Холециститийн
• Эмэгтэйчүүдийн умайн дайвар, өндгөвчний үрэвслийн хүндрэлээс
• Хагалгааны дараах хүндрэл
• Кесар хагалгааны дараах
• Сүрьеэ, гэмтлийн (давсаг хагарах)
• Гэдэс цоорлын
• Түгжрэлийн
• Цус тунгалагаар дамжиж анхдагчаар үрэвсэх
Ангилал
Үүсгэгчээр нь:

• Нянгийн(Стафилококк, гэдэсний савханцар)
• Үжилгүй (Нойр булчирхайн шүүрэл, шээс, цусаар)
Хэвлийд хурсан шингэний төрхөөр:

• Серозон
• Фибринэн
• Идээт
• Цусархаг
• Илжрэлт
Эмнэл зүйн явцаар нь:

• Цочмог
• Архаг
Нян хэвлийн хөндий рүү нэвтэрсэн байдлаар нь:

• Анхдагч (цус тунгалагаар )
• Хоёрдогч (Хэвлийн хөндийн бусад эрхтнүүдээс)
Хэвлийн хөндийд тархсан байдлаар нь:
• Хязгаарлагдмал
• Тархмал
түгээмэл
Эмгэг жамын үе шатаар нь
Реактив
Хордлогын
Терминаль
шалтгаанаар нь:

үжилгүй
халдварт
үүссэн байдлаар нь:
цооролтын
гэмтлийн
хагалгааны дараах
цусан замын
шалтгаан тодорхойгүй
тархалтаар нь
хязгаарлагдмал
тархмал
эмгэг жам
реактив
хордлогын
терминаль
1-р үе
(эхний 24 цагт болно
)
хордлогын үе (24-72 цаг)
Хэвлий байнга хүчтэй өвдөх
Эргэж хөрвөөх, явахад өвдөлт нь нэмэгдэнэ.
Бөөлжилт- Гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөн суларч, ходоод гэдэсний агуулагдахуун дээш бөөлжиж гарна

бөөлжилтын дараа дотор онгойхгүй онцлогтой хажуу тийш хэвтүүлнэ.
Түгжрэл үүснэ.
Хэл хуурай, зузаан өнгөртэй
Хэвлий хөшингө, амьсгалд хоцорч оролцоно
Тэмтрэхэд нийтдээ хөндүүр боловч үрэвслийн голомттой хэсэгт илүү өвдөлттэй.
Щёткин- Блюкергийн
шинж тод илэрнэ.
(хэвлийн баруун доор гүн дарж байгаад гараа огцом авахад өвдөлт үүснэ.)
Хэвлийн өвдөлт багасна.
Хүрэн өнгийн зүйлээр гулгиж бөөлжинө.
Хий баас доошоо гарахгүй саатна.
АД буурна
Биеийн халуун 38-с ихсэх
Амьсгал олширно
Царай нь зовиуртай шаналсан
Хэл нь хуурай, хэвлийн булчингийн чангарал суларна.
Хэвлийн дүүрэнгэ, гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөн сонсогдохгүй.
Щёткин-Блюмберг сул илэрнэ.

терминаль үе
ТМС-ийн гэмтсэний шинж болох адинами (ухаангүй болох), ой ухаан балартах
Уруул хөхөрч
Нүд хонхойх
Эмчлүүлэгчийн царай цонхигор
АД буурах
Амьсгал өнгөц, түргэн байна
эйфори (хөөрлийн ш/т гарна)
Бөөлжих
оношлогоо
Асуумж

Зовуур
Өвдөлтийн эхлэл
Анх өвдсөн байрлал
Өвдөлтийн шилжилт.
Эм тариа хэрэглэсэн байдал
Харж ажиглах
Ерөнхий болон хэсгийн үзлэг
Эрхтэн тогтолцооны үзлэг гялтангийн үрэвслийн үед илрэх өвөрмөц эмнэл зүйн шинжүүдийг илрүүлэх
Бодит үзлэг:
Рентгенд харахад ямар нэг эрхтэн цоорсон бол хэвлийн дээд хэсэг буюу өрцөн доогуур хий хурах, өрцний хөдөлгөөн хязгаарлагдмал хөшүүн өндөр харагдана.
Рентген шинжилгээ
Чанд авиан шинжилгээгээр хэвлийд хуралдсан шингэнийг тодорхойлно.
Цусний ерөнхий шинжилгээнд
цагаан эс 16-18*10^9/л.
Нейтрофил олшрон
цагаан эсийн бүтэц зүүн тийш хэлбийж
улаан эсийн тунах хурд ихсэж шивтэр, креатинин өвчний хожуу үед ихсэнэ.
ялган оношлогоо

Цочмог панкреатит:
Хэвлийн булчин чангараагүй, эхэн үед хэвлийн гялтан чангараагүй, биеийн халуун хэвийн цагаан эс өсөхгүй, цус шээсэнд амилаза ихсэнэ.

Гэдэсний механик түгжрэл:
Гэдэс хүчтэй базалж өвдөнө.
Рентгенд Клойберийн аяга, ЭХО-д гэдэс өргөсөх шинжээр ялгана.
Элэгний хатгаа:
баруун сүвээний хавирга доогуур өвдөж, баруун мөр дал руу дамжина.
Цөстэй ходоодны агуулагдахуунаар бөөлжинө.
Хэвлийн булчин чангаралгүй, бүлээн жин агчил тавиулах зэрэгт амархан намдана.
Цөсний хүүдийн үрэвсэл:
Баруун сүвээний доогуур өвдөнө. Ортнерийн шинж, булчин чангарна. Тэр хэсгийн гялтан чангарна. Чанд авиан өвөрмөц шинж илэрнэ.
Бөөрний хатгаа:
Бүсэлхий, ууцаар өвдөх, хатгуулах, гуя бэлэг эрхтэн лүү өвдөлт дамжина. Гематури, Лейкоцитури шээсний шинжилгээнд илэрнэ. Хэвлийн гялтан цочрохгүй байх өвөрмөц явцтай.
Зүрхний шигдээс:
зүрхний орой, ар ханын шигдээс нь цээж, аюулхай, сүвээний доогуур хүчтэй өвдөж, огиулж, бөөлжинө. Хэвлийн дээд хэсгийн булчин чангарч перитонитийг санагдуулна. Ийм тохиолдолд ЭКГ хийж ялгана.
Шенлейн-Генохын өвчин:

Бүх биеийн үзлэг хийнэ. Цээж, гуя, шилбэ, хацарны дотор тал, хэлний доогуур, салст бүрхүүл дээгүүр цусархаг тууралт гарна. Цусны шинжилгээнд тромбоцитопени илэрнэ. Үрэвслийн өөрчлөлтгүй.
Өвөрмөц шинж тэмдэг


Щёткин-Блюмберг

Краснобаевын шинж:
Гялтан цочирсон үед хэвлийн шулуун булчингууд агшина.

Куленкамфийн шинж:
шулуун гэдсээр хуруугаа оруулан тэмтрэхэд шулуун гэдэсний урд хана цүлхийж эмзэглэлтэй болно.

Крюковын шинж:
элэгний буглааны шинж. Буглаанд ойр орших хавирга хоорондын мэдрэл дагаж өвдөлттэй.

Макенизийн шинж:
хэвлийн урд ханын арьсны мэдрэмж ихсэх.

Менделийн шинж:
Хэвлийн ханыг хуруугаар тогшиход нилдээ хөндүүр байна.
Агуулга
Ном зүй
Мэс засал 2 лекцийн дэвтэр
Зонхилон тохиолдох өвчин, эмгэгийн оношлогоо эмчилгээний удирдамж УБ 2005 (492- 494х)
Төрөлжсөн сувилахуй УБ 2015 он (230-232х)

Зорилго
Дүгнэлт
Хагалгааны өмнөх бэлтгэл

1. Хагалгааны өмнөх зөвхөн бэлтгэл үед зүрх судасны үйл ажиллагааг бүрэн дэмжиж кордиамин, корглюкон, строфантин зэрэг эмүүдээс хэрэглэнэ.
2. Өвчтөний хордлого хүнд, хөнгөн, насны байдал зэргээс шалтгаалж 2—4 цагийн дотор 5% глюкозын уусмал, Гемодез полиглюкин 0,9% натрихлор, ийлдэс, альбумин зэрэг хордлого тайлах эмүүдийг 1500 мл — 2000 мл хүртэл судсаар юулнэ.
3. Ходоодонд хаймсуур тавьж ходоодыг сайтар угаана.
Хагалгаа хийгдэх үед юуны өмнө хэсгийн болон ерөнхий мэдээ алдуулалтыг зөв сонгох нь эмчилгээний чухал ач холбогдолтой байдаг.
Хэвлийн гол шугамаар хэвлийн хөндийг нээж уул өвчнийг
үүсгэсэн шалтгааныг арилгаж, хэвлийн хөндийн идээт голомтыг цэвэрлэн үжил эсэргүүцэх фурациллин зэрэг бүлээн уусмалаар сайтар угаах, үрэвслийн шингэнийг гадагшлуулах зорилгоор өрцөн доорхи зай, хэвлийн хажуу сувгууд, аарцгийн хөндий зэрэг хэсгүүдэд 2-4 хэсэгт гадагшлуур гуурс тавих зэрэг эмчилгээнүүд хийхийн зэрэгцээ гэдэсний саажилт, түгжрэл, хордлоготой тэмцэхийн тулд нарийн гэдсийг нээж доторхыг соруулна.
Хагалгааны явц
Хагалгааны дараах үйл явц
Хагалгааны дараахи үед өвчтөнийг эрчимтэй сувилж ходоодыг угаах өргөн хүрээтэй антибиотикийг булчинд болон судсаар тарих шингэнүүдийг электролитийн балансийг харгалзан хоногт 4-5 литр хүртэл судсанд, шаардлагатай үед эгэм доорхи хураагуур судсанд юүлнэ. ТМС-ийг тайвшруулах, өвчин намжаах, гистамины эсрэг үйлчлэл бүхий эмүүд, кальцийн бэлдмэл хүчилтөрөгчийг чийглэн амьсгалуулах зэрэг хавсарсан эмчилгээг хэрэглэх нь зүйтэй байна.
Хэвлийн гялтан хальс гэж юу вэ ? хэдэн давхаргатай
Гялтан хальсны үүрэг, гэмтлийн шалтгаан
Перитонит гэж юу вэ ?
Перитонитын ангилал, үе шат, илрэх шинж тэмдэг
Оношлогоо
Ялган Оношлогоо
Хагалгааны өмнөх бэлтгэл үе
Хагалгааны явц
Хагалгааны дараах үе
Анхаарах зүйлс
Дүгнэлт
Ном зүй холбоос

Энэхүү хичээлээр бид :
Хэвлийн гялтан хальс хэвлийн хөндий ихэнх хэсгийг хучдаг холбогч эдээр холбогдсон мезотель эсүүдээс бүрдэнэ. Гялтан хальс 2 давхрагатай. Париеталь хальс нь хэвлийн ар, хажуу хана, өрцний доод тал, аарцгийн хөндийг хучна. Висцераль хальс нь ходоод, элэг, дэлүү, цөсний хүүдий, бүдүүн гэдэс түүний дайвруудыг хучна. Гялтан хальс нь шүүрэл ялгаруулах болон шимэх үүргийг давхар гүйцэтгэнэ. Мөн нян эсэргүүцэх үүрэгтэй. Хэвлийн ханын париеталь ба висцераль гялтангийн үрэвслийг перитонит гэнэ. Хэвлийн хөндийн эрхтнүүдийн эмгэг үрэвслийн хүндрэлээс болж хоёрдогчоор ихэнх перитонит үүснэ. Реактив үе, хордлогийн үе, терминаль гэсэн 3 үе шатаар явагдана. Хэвлий байнга хүчтэй өвдөлттэй, эргэх хөрвөөх, явахад өвдөлт нь нэмэгдэх, бөөлжих, хэл хуурай, зузаан өнгөртэй, хэвлий хөшингө, амьсгалд хоцорч оролцох, хий, баас гарахгүй байх, АД буурах, 38-38.5 с дээш халуурах, гэдэс дүүрэнги, гэдэсний гүрвэлзэх хөдөлгөөн сонсогдохгүй байх, Шеткин-Блюмберг шинж г.м шинжүүд илэрнэ. г.м зүйлийг мэдэж авлаа.
Хэвлийн гялтангийн үрэвсэлээс урьдчилан сэргийлэх
Лекцээр үзсэн хичээлээ бататгах

Шалгасан......................./Л.Байгал/
Хэвлийн гялтан хальсны тархмал үрэвсэл:
Эмнэлзүйд илрэх шинж тэмдэг: Хоёрдогч өвчин учраас үндсэн өвчний шинж тэмдэг дээр нэмээд дараах шинжүүд гарна.
Хэвлийгээр өвдөх
Цангах
Бие сулрах
Бөөлжис цутгах
Өвчтөн хөлөө атиран хөдөлгөөнгүй хэвтэх ба царайн зовиуртай, үнсэн саарал өнгөтэй байна. Халуун ихсэн, судасны лугшилт 120-оос дээш, хэл хуурайшина, артерийн даралт буурна. Хэвлийн булчин чангарч, Щёткин-Блюмбергийн тод илэрнэ
Хэвлийн гялтан хальсний хязгаарлагдмал үрэвсэл:

Хэвлийн гялтангийн нэг хэсэг нь үрэвсэнэ. Хэвлийн хөндийн эрхтэнүүдийн гэмтэл, цочмог үрэвсэлл, ходоод гэдэс цоорох зэрэг эмгэгийн үед үүснэ.
Эмнэлзүйн шинж
Хэвлийн нэг хэсэг өвдөж, тэр хэсгийн булчин чангарч, Щёткин-Блюмбергийн шинж илэрнэ. Хэвлийн гялтан хальсны хязгаарлагдмал үрэвсэл нь тархмал хэлбэрт шилжин хүндэрч болно.
Амьсгал, цусны даралт болон цусны эргэлтийн өөрчлөлт тогтвортой болтол нь амин үзүүлэлтүүдийг 15 минут тутамд, түүнээс хойш 1 цаг тутамд хэмжинэ.
Огиулж бөөлжиж байгаа тохиолдолд өвчтөнд тусална, амыг цэвэр усаар зайлуулна, эмчийн заалтаар эмийн эмчилгээг хийнэ.
Ханиалгаж байгаа тохиолдолд шархыг хамгаалж, шархан дээр дэр тавьж ханиалгуулах
Өөрөө цэрээ гаргаж чадахгүй тохиолдолд отсосоор соруулж авна.
Ам хатахаас урьдчилан сэргийлж чийгтэй марь тавина, уруулыг тосолно, амыг цэвэр усаар зайлуулна.
Шарх орчим өвдөж байвал хүйтэн жин тавина.
Гуурсаар ялгарч байгаа шингэнийг тэмдэглэнэ хэмжинэ.
Гэдэс дүүрч байвал хий гаргах гуурс тавина.
Шээс гарахгүй байвал шээлгүүр тавьж, шээсний гарцыг хянана.
Байрлал сольж, нуруунд иллэг хийнэ.
Сэтгэл санааг дэмжинэ.
Биеийг бэлдэх
Өглөө орой 2 цэвэрлэх бургуй тавина.
Хагалгаанд орохын өмнө 8-12 цагийн өмнөөс хоол цай идэж уухгүй байхыг зөвлөнө.
МЗ-ын өмнөх орой эмчлүүлэгчийн амны хөндийг сайтар цэвэрлүүлээд, тайван унтуулж амраана.
Хагалгаанд орохын өглөө усанд оруулж хумсыг авах, бүх үнэт эдлэл, ээмэг зүүлт, хиймэл шүд зэргийг авахыг зөвлөнө.
Сувилагч хагалгаанд орохын өмнө амин үзүүлэлтийг үзэж тэмдэглэнэ.
Хагалгааны өрөө рүү явахаас 10 минутын өмнө давсгыг суллана.
Ар гэрийнхэнд мэс заслын үед тайван байж, хаана хүлээж байхыг хэлж өгнө.
Шалтгаан
Хэвлийн гялтан хальсны нийт талбай ойролцоогоор 2м кв байна.
Full transcript