Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Tatlong anyo ng morpema

No description
by

dpnesty marquez

on 14 August 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Tatlong anyo ng morpema

Tatlong anyo ng morpema
Morpolohiya
tawag sa pag-aaral ng mga morpema at/o salita.
Morpema
ang tawag sa pinakamaliit na yunit ng salita.
1. Morpemang ponema
/a/ at /o/ na bagamat tunog lamang ang
mga ito ay nababago nito ang mga kahulugan ng salita.
halimbawa nito ay ang mga salitang;

doktora
guwapo


di tiyak na babae/lalaki ang tinutukoy;

kompositor
kutsero
bombero
piloto
may pagtiyak sa kasarian;

propesor/propesora
abogado/abogada
kisinero/kusinera
2. Ang morpemang panlapi
tatlong uri ng panlapi;

a. unlapi
b.gitlapi
c.hulapi
Unlapi
panlaping kinakapit sa unahan ng salitang ugat.

halimabawa;

ganda
-maganda
GitlaPi
panlaping kinakapit sa pagitan ng salitang ugat.

halimbawa;

simento
-sinemento
Hulapi
panlaping kinakapit sa hulihan ng salitang ugat.

halimbawa;

patay
-patayan
Unggitlapian/githulapian?
halimbawa;
sikAp
-nagsumikap

kampi
-kinampihan
Mga salitang di pormal
ito ay mga salitang banyaga na kinapitan ng panlaping Filipino.

lakadable
mag-research
nag-allocate
3. Ang morpemang salitang ugat
mga salitang kapag binasa ay may taglay nang kahulugan.
halimbawa;

ganda
buti
sayaw
sarap
halaman
Uri ng morpema ayon sa kasarian
1. Payak na morpema
tinatawag na payak na morpema ang salitang ugat. at sapagkat ito rin ang isa sa basikong anyo ng morpema, ito rin ang pinakabuod ng mga salitang maylapi,tambalan at inuulit.
2. Morpemang maylapi
tumutukoy sa salitang ugat na nilapian. ang paglalapi ay nakakapagbago ng kahulugan ng salita.

halimbawa:
liwanag- nagliwanag
3. Morpemang inuulit

makikita sa mga salitang filipino ang pagtataglay ng pag-uulit ng salita, bahagi man ito ng salitang ugat, o kaya ay ang boung salitang ugat ang inuulit.
Parsyal na pag-uulit
aalis
uulit
makukulit
Ganap na pag-uulit
aalis-alis
paulit-ulit
kinulit-kulit
4. Morpemang tambalan
salitang pinagsama at maaaring nagkroon ng panibagong kahulugan o kaya ay pananatili ng kahulugan ng mga salitang pinagsama ang morpemang tambalan.
Tambalang ganap
tambalan na nagbago ang kahulugan mula sa pinagtambal na mga salita.

halimbawa:

bungang-araw
Tambalang di-ganap
tawag sa morpemang tamba.an nanatili ang kahulugan sa pinagtambal na salita.
halimbawa;
pungkahoy
pikit-mata
takip-silim
Paggamit ng gitling
ginigitlingan ang salita upang paghiwalayin ang katinig at patinig tulad ng salitang pag-ibig, pang-ulo, magsing-ibig.
ginigitlingan din ang mga salitang tambalan kung may nakakaltas na kataga sa pagitan ng mga salita.

pamatid-uhaw(pamatid ng uhaw)
balat-sibuyas(balat ng sibuyas)
kahanga-hanga ang isang taong mahusay gumamit ng mga tambalang salita sapagkat nagpapakita ito ng talino, pagkamalikhain o pagiging masining ng isang mananalita.
Full transcript