Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Etika e Biznesit - Ligj 9

No description
by

Elvir Avdijaj

on 16 May 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Etika e Biznesit - Ligj 9

Bazat e Ndërmarrësisë
Komponentet e etikës në biznes
Vlera dhe kriteret etike
Vlerat etike mund te jene:
Vlerat instrumentale: ambicioz, i ndershëm, i pavarur, i dashur, i bindur;
Vlerat kulmore: sensi i arritjes, lumturi, kënaqësi, drejtësi, zgjuarsi;
Kriteret etike specifike:
Teoria e utilitetit – te arrije te miren maksimale per nje numer sa me te madh njerezish;
Teoria e drejtesise – rregullat dhe shperblimet duhet te administr-ohen drejte dhe ne menyre te barabarte;
Teoria e te drejtave - te drejtat njerezore duhet te respektohen;

Etika e biznesit dhe legjislacioni
Etika e biznesit
Respekti
Respekti është një qëndrim, një vlerë që duhet të zbatohet në marrëdhënie me njerëzit, partneret dhe me gjithë mjedisin e biznesit. Respekti përfshin:
sjelljen me dinjitet ndaj konsumatorëve, bashkëpunëtorëve, konkurrentëve;
shfrytëzimin e kapitalit të ndërmarrjes në mënyrë efiçente dhe vetëm për biznes;
mbrojtjen dhe zhvillimin e mjedisit te biznesit për të mbrojtur botën dhe jetën tonë.

Përgjegjësia
Përgjegjësia për suksesin e biznesit, për konsumatorët, bashkëpunët-orët, për ndërmarrjen dhe në fund, edhe për vetveten:
duke prodhuar prodhime dhe shërbime me cilësi, sasi dhe në kohë të caktuar;
duke bashkëpunuar dhe duke ngritur pjesëmarrjen tuaj në aktivitetet e ndërmarrjes;
duke vlerësuar dhe plotësuar kërkesat e mundshme të njerëzve që punojnë për ju.

Etika e biznesit, roli dhe rendesia
Kuadri ligjor i biznesit
Autoritetet dhe institucionet e biznesit
Kontratat, llojet, përmbajtja e tyre

Çështjet për t’u trajtuar:
Të shpjegoni rolin e etikës në biznes
Të analizoni llojet e komunikimit në biznes
Të shpjegoni veprimtaritë e ndryshme ekonomike sipas kuadrit ligjor
Të shpjegoni përdorimin e kontratave në biznes.

Përfitimet nga kjo temë:

Kurse “etika e biznesit” ka të bëjë me atë se si njerëzit dhe institucionet duhet të sillen në botën e biznesit.
Etika e biznesit përmban diçka më tepër se politika dhe rregulloret e ndërmarrjes.
Joshja për të arritur me çdo kusht synimet, pa marrë parasysh rreziqet dhe shmangiet nga ligjshmëria, nuk është gjë tjetër veçse shkelje e etikës në biznes.
Kush është përgjegjës për të vepruar në mënyrë etike? Përgjegjësia fillon që nga individi e përfundon tek e gjithë shoqëria.

Etika është disiplinë e veçantë shkencore qe ngërthen në vetvete vlerat, parimet, virtytet dhe standardet morale të shprehura në sjellje të mirë e të dobishme;
Poashtu ajo përmban edhe parimet e mirësjelljes së individit / grupeve shoqërore;
Etika përkufizohet si shkenca e së mirës dhe e moralit;
Etika ka te beje me te drejten perballe te gabuares, te miren perballe te keqes, te bardhen perballe te zezes;
Etika përfshin: thuaj gjithmonë të vërtetën; bëj mirë, të gjesh mirë; ktheje të keqen me të mirë; sa më shumë punë, aq më shumë begati; sa më shumë mirësi, aq më shumë humanizëm (njerëzishmëri), etj.

Rezultatet
Rezultatet përfshijnë realizimin e objektivave të biznesit:
përmbushjen e kërkesave të konsumatorëve;
duke punuar në mënyrë të ligjshme dhe morale;
duke iu përmbajtur etikës profesionale;
Kultura e ndërmarrjes është një tërësi besimesh, shpresash dhe vlerash të cilat janë të lidhura me anëtarët e ndërmarrjes që ajo i punëson dhe e cila transmetohet brez pas brezi, duke ruajtur emrin e ndërmarrjes dhe reputacionin e saj.

Etika perfshihet ne kulturen ndërmarrjes:
Përmirësimi i klimës etike
Vlerat dhe parimet etike në biznes janë:
Besimi i ndërsjellë, i gjithanshëm dhe i vazhdueshëm i palëve në biznes;
Leverdia dhe interesi i ndërsjellë midis palëve në biznes;
Mirëbesimi, korrektësia, ndershmëria dhe të qenët i drejtë;
Kompromisi dhe toleranca në biznes;
Shmangia e konfliktit të interesit;
Pozita e barabartë dhe e barasvlershme e partnerëve në tregun e biznesit,etj.;
Sjellja e eprorit në mënyrë etike;
Testimi i punonjësve gjatë selektimit;
Zhvillimi i një kodi etik në organizatë;
Trajnime etike për secilin;
Nxitja e sjelljeve etike;
Kontrolla e sjelljes etike dhe vazhdimësia e përkrahjes së saj për 24 orë rresht;


Parimet e përgjithshme morale për menagjerët – Kent Hodgson
Karakteri i jetës njerëzore
–jeta e njerëzve duhet respektuar, të ruhet dhe të trajtohet si e shenjtë;
Autonomia
– çdo njeri ka të drejta të barabarta
Ndershmëria
– secili duhet të jetë real, të thuhet e vërteta
Besnikëria
– premtimet, kontratat dhe detyrimet duhet respektuar
Drejtësia
– njerëzit duhen të trajtohen drejtë, drejtësia toleron divrsitetin dhe pranon diferencat në njerëzit dhe idetë e tyre
Njerëzorja
– preokupimi ynë për mirëqenjen e punëtorëve në formë të mirësisë, simpatisë, kujdesit dhe shërbimit
E mira e përgjithshme
– veprimet dhe vendimet duhen orientuar në të mirë e shumicës së njerëzve
Kuadri ligjor i biznesit
Kuadri ligjor i biznesit është tërësia e ligjeve që rregullojnë funksionimin e biznesit në një vend të caktuar. Pjesë e tij janë: kodi civil, kodi i punës kodi doganor, ligji i sigurimeve, legjislacioni tatimor, etj.;
Në vitin 1948, OKB nxori dhe shpalli Deklaratën e Përgjithshme mbi të Drejtat e Njeriut. (te drejtat universale qe nga lindja e çdo njeriu);

Personat juridikë janë publikë dhe privatë:

Persona juridikë publikë janë institucionet shtetërore, që financohen vetë ose nga buxheti i shtetit, si dhe entet e tjera publike të njohura nga ligji si person juridik;

Persona juridikë privatë janë shoqëritë, shoqatat, fondacionet dhe entet e tjera me karakter privat, të cilat e fitojnë personalitetin juridik në mënyrën e caktuar nga ligj;

E drejta është dukuri historike e lidhur ngushtë me shoqërinë njerëzore:
E drejta civile është degë e së drejtës, e cila studion marrëdhëniet juridiko-civile;
E drejta tregtare rregullon poziten e shoqërive tregtare (statusore dhe kontraktuale);
E drejta e biznesit trajton bazat e së drejtës, e drejta ndërk. private, e drejta civile dhe sendore, të drejtën e detyrimeve, të drejtën ekonomike, si dhe të drejtën e punës;
E drejta e tatimeve studion parimet dhe normat që lidhen me caktimin dhe zbatimin e asaj të hyre të së drejtës publike që është tatimi.


Tatimet:
Tatimet: janë dhënie në para dhe të hyrat e bilancit me të cilat mbulohen shpenzimet publike.

Detyrimet financiare ndaj shtetit
Karakteristika tipike e tatimit është se ai përbëhet nga një element objektiv dhe nga një element subjektiv:
elementi objektiv shpreh aftësinë paguese të një subjekti;
elementi subjektiv është enti që e përcakton tatimin.

Doganat
Doganat janë tatime që paguhen me rastin e importit.

Taksat
Taksat janë dhënie në para që paguhen për veprimin e caktuar ose për përdorimin e të mirave publike.

Kontributet
Kontributet janë dhënie në para që paguhen për përdorimin e shërbimeve të caktuara ose për realizimin e të drejtave (kontributi për sigurimin e pensionit dhe sigurimin shëndetësor).

Ligj 9: ETIKA E BIZNESIT DHE LEGJISLACIONI

Dr.sc.Driton Sylqa

Një nga të drejtat themelore të njeriut është e drejta e pronësisë, si e drejta mbi tokën dhe gjithçka tjeter që zhvillon mendja njerëzore;
Prona intelektuale është e lidhur me gjërat që janë krijuar duke përdorur aftësitë mendore të njerëzve, duke përfshirë edhe shpikjet (vizatimet, skicat), punën letrare dhe artistike etj. Kjo prone ndahen ne 2 kategori:
1. Prona industriale: markat tregtare, patentat dhe dizajnimet industriale
2. E drejta e autorit: të drejtat e lidhura me muzikën, punimet letrare etj.
E drejta e pronësisë intelektuale ndahet në:
a) e drejta e patentave dhe e markave industriale dhe
b)e drejta e autorit (të drejtat ekonomike dhe të drejtat morale);
Pronësia industriale mbrohet vetëm duke e regjistruar markën tregtare ose objektet e tjera. Nëse një biznes nuk regjistron produktin apo shërbimin e tij, atëherë ai nuk ka asnjë të drejtë mbi të.
E drejta e pronesisë
Autoriteti financiar i shtetit
Autoriteti me i larte mbikqyres financiar eshte Ministria e Financave
Departamenti i Buxhetit 
Departamenti i Thesarit 
Departamenti i Politikave ekonomike dhe publike
Departamenti i Tatimit ne prone  
Departamenti i Administrates
Departamenti Ligjor 
Departamenti i Partneritetit Publiko Privat  
Departamenti i Integrimeve Evropiane
Departamenti i Teknologjise informative
Departamenti i auditit te brendshem

Ministria e Financave ka keto departamente:
Ne varesi te Ministrise se Financave jane dhe keto agjencione ekzekutive:

Dogana e Kosoves
ATK
Njesia e inteligjences
Agjencia qendrore e prokurimit

Në kuadër të Ministrisë së Tregtisë dhe Industrisë ekzistojne keto agjenci:

Agjencia për Promovimin e Investimeve në Kosovës (APIK) është institucioni kryesor, i cili mbështet investimet e huaja në Kosovë.
Agjencia Kosovare e Standardizimit është organ kombëtar që miraton standarde, i harmonizon ato dhe si rezultat stimulon fuqishëm zhvillimin ekonomik, duke krijuar bazë për konkurrencë në rajon dhe më gjerë.
Agjencia e Regjistrimit të Bizneseve Kosovare (ARBK) aktivitet kryesor e ka regjistrimin e bizneseve të reja dhe ri-regjistrimin e tyre
Agjencia për Promovimin e Investimeve në Kosovës (APIK) është institucioni kryesor, i cili mbështet investimet e huaja në Kosovë. Po ashtu APIK është përgjegjës edhe për promovimin e eksportit.
Departamenti për Mbrojtjen e Konsumatorit harton dhe siguron zbatimin e dokumenteve strategjike/të politikave për mbrojtjen e konsumatorit;

Agjencite per perkrahjen e biznesit
Kontratat, llojet dhe përmbajtja e tyre
Kontrata përbën një nga burimet më të rëndësishme të lidhjes së detyrimeve. Kontrata është një veprim juridik i dyanshëm, d.m.th. është takimi i shprehjes se vullnetit të dy apo me shumë palëve për të lidhur, rregulluar ose zgjidhur marrëdhëniet juridike pasurore;
Pëlqimi i palës që merr përsipër detyrimin
Shkaku i ligjshëm në të cilin mbështetet
Objekti që formon lëndën e kontratës
Forma e saj e kërkuar nga ligji

Kontrata duhet të përmbushë kushtet e mëposhtme:

1. kontrata mbi shitjen;
2. kontrata mbi veprën / dërtimin,
3. kontrata mbi qiranë;
4. kontrata mbi huanë apo kredinë.

Llojet ekonomike te kontratave:
kontrata quhet e lidhur kur palët kanë shfaqur në mënyrë të ndërsjellë vullnetin e tyre, duke u marrë vesh për të gjitha kushtet thelbësore të saj

Lidhja e kontratës
Propozimi
është deklarata që përmban në vetvete të gjitha elementet thelbësore të kontratës, për të marrë përsipër një detyrim.
Pranimi
është deklarimi që bën personi të cilit i është drejtuar propozimi lidhur me faktin se ai është dakord me propozimin që po i bëhet dhe shpreh vullnetin e tij për lidhjen e kontratës së propozuar, sipas kushteve të propozimit;
Interpretimi i kontratës
bëhet gjithmonë në kërkim të qëllimit të përbashkët dhe të vërtetë të palëve.
Efektet e kontratës - kontrata ka forcën e ligjit ndërmjet palëve. Si rregull, kontrata nuk i shtrin efektet karshi personave të tretë, përveç disa rasteve të parashikuara në ligj;
Heqja dorë nga kontrata
– pala mund të heqë dorë nga kontrata brenda 7 ditëve nga përfundimi i saj, duke paguar nje kompensim;
Zgjidhja e kontratës
- kur njëra nga palët nuk përmbush detyrimit e veta, pala tjetër, mund të kërkojë përmbushjen e detyrimit ose zgjidhjen e kontratës.

Disa elemente te rendesishme te kontrates
Ju faleminderit për vëmendjen!!!
Full transcript