Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

.Хоол боловсруулах эрхтнүүдийн тогтолцоо: Хоол орох, боловср

No description
by

zaya b

on 21 May 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of .Хоол боловсруулах эрхтнүүдийн тогтолцоо: Хоол орох, боловср

Thank you!
нарийн гэдэс /14/ -ээр дамжин явахад нь эсүүд тэр задарсан элементүүдийг нь шингээн авдаг. Ингэсээр хоол нь бүдүүн гэдэс /13/ -нд орж ирэхэд ус, амин дэм гэх мэт зарим бодисуудыг нь хүний бие шингээж авна
Хоол амны хөндийд /1/ орж хэлний тусламжтайгаар /2/ залгигдана. Дараа нь улаан хоолойгоор /3/ дамжин ходоодонд /4/ нь орно. Эндээс нь бүх юм эхэлнэ
5- элэг
6-элэгний зүүн ба баруун цорго
7- цөсний ерөнхий цорго
8- цөсний уут
9-цөснөөс гарах цорго
бүдүүн гэдэс /13/ -
Амны хєндий. Хоол боловсруулах эрхтний систем амны хєндийгєєс эхэлнэ. Амны хєндийд шvд, хэл байрлах ба шvлсний булчирхайнуудын цорго нээгдэнэ.
Хэл. Зажилсан хоолыг хэлний тусламжтайгаар амны хєндий уруу оруулдаг. Хэлэнд хоолны амтыг мэдрэх хvлээн авуурууд оршино.




Шvлсний булчирхай. Гурван хос том булчирхай, олон жижиг булчирхайнууд шvлс ялгаруулна. Тэдгээр 3 том булчирхайг байрлалаар нь чих орчмын, эрvvн доорх, хэлэн доорх гэж ангилна. Энэ гурван булчирхай амны хєндийн гадна талд байрлах боловч булчирхайнуудаас гарсан цорго амны хєндийд нээгдэнэ. Шvлсний нєлєєгєєр тэжээлийн зарим бодис задарч эхэлнэ. Залгисан хоол залгиур, улаан хоолой, ходоодонд орно.
Улаан хоолой нь 25 см орчим урт, булчинлаг гуурс юм. Улаан хоолой бол залгиур хоолойн vргэлжлэл бєгєєд тєгсгєл нь єрцийг нэвтлэн хэвлийн хєндийд орж ходоодонд залгана. Улаан хоолой хоолыг дамжуулах vvрэгтэй.

Ходоод нь хэвлийн хєндийн зvvн дээд хэсэгт байрладаг, хоол боловсруулах замын хамгийн єргєн хэсэг юм. Ходоодны улаан хоолойтой нийлсэн хэсгийг амсар, нарийн гэдэстэй нийлсэн хэсгийг нугалуур гэж нэрлэнэ. Ходоодны дотоод гадаргууг хучсан салст бvрхэвчинд олон тооны булчирхай байрлана. Эдгээр булчирхайнуудаас ходоодны шvvс ялгаран гарна. Ходоодны шvvсний нєлєєгєєр ходоодонд хоол боловсордог
Нарийн гэдэс нь 5-6 м урт. Нарийн гэдсийг арван хоёр хуруу гэдэс, єлєн гэдэс, цутгалан
гэдэс гэж гурав хуваана. Арван хоёр хуруу гэдэс нь нарийн гэдэсний хамгийн эхний бєгєєд єргєн хэсэг юм. Арван хоёр хуруу гэдсэнд цєс, нойр булчирхайн цорго орсон байна. Энд хоол боловсорно. Харин єлєн ба цутгалан гэдсэнд шим тэжээлийн бодис шимэгдэнэ.

Бvдvvн гэдэс нь баруун цавинаас эхлээд зvvн цавь, аарцгийн хєндий хvртэл vргэлжлэн нарийн гэдсийг жаазлан оршино. Бvдvvн гэдэс 1.5-2 м урт ба диаметр нь нарийн гэдэснийхээс єргєн, гаднаас нь харахад сампингийн эрх мэт хэлбэртэй байна. Бvдvvн гэдэсний мухар хэсгийн тєгсгєлд єт маягийн унжлага оршино. Тvvнийг мухар олгой гэж нэрлэдэг. Энэ нь хялбар боловсордоггvй ургамлын гаралтай хоолыг задлахад чухал vvрэгтэй. Мухар олгойд євчин vvсгэгч нян, боловсроогvй хоолны vлдэгдэл орсноос мухар олгойн vрэвсэл vvснэ. Бvдvvн гэдэс нь шулуун гэдсээр тєгсєнє. Бvдvvн гэдсэнд ус шимэгдэж єтгєн ялгадас vvсэх ба тvvнийг гадагшлуулах vvрэгтэй.
Хүний амьсгалсан агаар төвөнхийн хөндийд хоёр замаар нэвтрэн орно.
1. амны хөндий, хөөмийгөөр цамжиж залгиурын хөндийд орно.
2. хамрын нүх, хамрын хөндий, хуулзуураар дамжин залгиурын хөндийд орно.
Амьсгалын эрхтэн тогтолцоо
Баруун зүүн уушги нь цээжний хөндийд орших ба тус бүрдээ цээжний гялтангаар хучигдана. Цээжний хөндий нь уушгины хоорондох зайгаар хуваагдан цээжний гялтангаар баруун зүүн хөндий болно. Цээжний хөндий нь амьсгал авахад тэлнэ, гаргахад агшина.
Хамар
Хамар nasus externus тулгуур хэсэг нь яс ба мөгөөрснөөс тогтоно. Хамрыг уг, radix nasi, нуруу, dorsum nasi, үзүүр, apex nasi, хамрын угалз, alae nasi, хамрын нүх, narus nasi, хамрын хөндий, cavitas nasi гэж хуваана.
Төвөнх
Төвөнх larynx бол нарийн зохион байгуулалттайгаараа амьсгалын бусад эрхтнүүдээс онцлог юм. Төвөнх нь амьсгалын эрхтний үүрэг гүйцэтгэхээс гадна, дууны аппаратын үүрэг гүйцэтгэдэг хавсармал үйл ажиллагаатай эрхтэн бөгөөд булчингийн тусламжтайгаар нарийн хөдөлгөөн хийж чаддаг холбоосоор бэхлэгдсэн янз бүрийн хэлбэртэй мөгөөрсүүдээс бүтдэг. Иймээс бүтэц үйл ажиллага аараа хүний төвөнх бусад адгуусан амьтдынхаас илүү нарийн хөгжсөн байна.
Мөгөөрсон хоолой
Мөгөөрсөн хоолой, trachea нас гүйцсэн хүнийх дунджаар 11-13 CM орчим урт, цилиндр маягтай урдаасаа хойш хавчигдуухан, түүний бүдүүн нарийн нь хүн бүрт харилцан адил биш.
Цагаан мөгөөрсөн хоолой нь хүзүүний 6-7-р нугалмын завсрын мөгөөрсний харалдаа, бөлзгөн мөгөөрснөөс эх авч сээрний 4,5-р нугалмын завсрын мөгөөрсний өмнө хоёр салж ацлан bifurcatio tracheae баруун зүүн хоёр гуурс bronchus principalis dexter et sinister болон салдаг.
Амьсгалын гуурс
Мөгөөрсөн хоолой нь сээрний 5-б-р нугалмын завсрын харалдаа ацлан салаалж баруун зүүн амьсгалын гуурс bronchi principales (dexter et sinister) болон сална. Баруун гуурс нь богино бүдүүн бөгөөд мөгөөрсөн хоолойн шууд үргэлжлэл, урт нь 3 см орчим байна. Зүүн гуурс нь арай урт 4-5 см нарийвтар бөгөөд мөгөөрсөн хоолойн салаа маягтай эхлэн гарна.
Дотоод шүүрэл ялгаруулдаг олон эрхтэн байдаг болон эрхтэн тус бүр олон төрлийн даавар ялгаруулж бие организмийн нийт үйл ажиллагаанд чухал үүрэгтэй. Даавар тус бүрийн үйлчлэх механизм нь өвөрмөц байдаг. 1.Гипоталамус
2. Эпифиз
3. Өнчин тархи
4. Бамбай орчмын булчирхай
5. Бамбай булчирхай
6. Сэрээ булчирхай
7. Нойр булчрхайн дотоод шүүрлийн хэсэг
8. Бөөрний дээд булчирхай
9. Өндгөвч(эмэгтэйд)
10.Төмсөг
Бамбай булчирхай нь дотоод шүүрлийн хамгийн том булчирхай бөгөөд жин нь ойролцоогоор 30-60 гр байдаг. Хэмжээ нь эмэгтэй хүнд эрэгтэй хүнээс нилээд том байна. Дотоод шүүрлийн булчирхайнуудаас зөвхөн бамбай булчирхай л эсийн гаднах орчинд биеийн 3 сарын хэрэгцээг хангахуйц дааврын нөөцийг хадгалах чадвартай байдаг. Мөн дотоод шүүрлийн булчирхайнуудаас судасжилт хамгийн ихтэй ба түүгээр минут тутамд 120гр цус урсан гардаг онцлогтой
Сэрээ булчирхай нь дархлааны төвийн эрхтэн. Мөн цус төлжүүлэх эрхтэн. Өвчүүний их бие бүдэрхийн ард цээжний хөндийд оршино.
Бөөрний дээд булчирхайн
хос эрхтэн, гурвалжиндуу хэлбэртэй. Хэмжээ нь 5мм урт, 3мм өргөн, 4мм зузаан, 4г жинтэй.

1. Холтослог бодис
2. Тархилаг бодис гэсэн давхаргатай.
Бэлгийн булчирхайн дотоод шүүрлийн хэсэг

• Онцлог: Бэлгийн булчирхайд бэлгийн эсээс гадна бэлгийн даавар боловсрогдон гарна.

• Нэршил: Glandula genitalia

• Даавар:

– Төмсөг-Тестостерон, эстроген

• Өөхний задралыг ихэсгэнэ.

– Өндгөвч-эстроген, прогестрон

• Бэлгийн 2догч шинжийн хөгжлийг хурдасгана.

• Ургийн хөгжилд умайн дотор талыг бэлтгэнэ.

• Хөхний булчирхайн хөгжил
Нөхөн Үржихүйн Эрүүл Мэнд гэдэг нь зөвхөн нөхөн үржихүйн эрхтэн тогтолцоо нь өвчин эмгэггүй, эрүүл байх төдийгүй бие махбодь, сэтгэл санаа, нийгмийн талаар бүрэн төгс эрүүл, хувь хүн, гэр бүлийн хосууд сэтгэл ханамжтай, аюулгүй бэлгийн амьдралтай, нөхөн үржих чадвартай байж, хэзээ хэдэн хүүхэд төрүүлж өсгөхөө чөлөөтэй шийдвэрлэх байдал юм.

Нөхөн үржихүйн тогтолцоо: Амьд биет бүр нөхөн үржиж амьдралыг үргэлжлүүлдэг. Эрэгтэй болон эмэгтэйчүүдийн нөхөн үржихүйн тогтолцоо өөр өөр байдаг. Эмэгтэйчүүдэд сав, өндгөвч, умай ба умайн хоолой, эрчүүдэд түрүү булчирхай, төмсөг, бэлэг эрхтэн байдаг. Бэлгийн даавар эрэгтэйчүүдийн төмсөг, эмэгтэйчүүдийн өндгөн эсэд боловсорно
АУС-204 Б.Мөнхзаяа
Full transcript