Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Binnenklasdifferentiatie: meer dan een vaardigheid?

No description
by

on 30 June 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Binnenklasdifferentiatie: meer dan een vaardigheid?

Leraren voorbereiden
op de grootstedelijke context

www.elant.be
Stel je Youssef even voor.

"Youssef is een geboren leraar"
verhalen vertellen
de leerlingen boeien
actief luisteren
de juiste vragen stellen
een leergesprek voeren
Hij is vriendelijk, open en empathisch en sociaal geëngageerd
Maar...
geboren leraar?


bv. lidwoorden, klemtoon, prosodie...



Hij kan (nog) niet
- spreken zonder accent

1. Bij de toelatingsproef -> uitval 1
2. Bij opdrachten en testen -> uitval 2

Wanneer worden de studenten in hun opleiding geconfronteerd met hun taalniveau?
Wie zijn de uitvallers?
- schrijven zonder fouten
bv. grammatica en spelling
bv. woordenschat, uitdrukkingen
Hij kan...
1. Meet het taalniveau dat nodig is om de opdrachten en testen te maken.

2. Ontdek de verborgen talige struikelblokken voor de studenten:
Bied taalsteun.


3. Wijzig je opdracht:
Houd je doelen zuiver.

3 suggesties voor de lerarenopleiding
een student met een hoorbaar accent leraar kan worden.

Vraag je af of
een student die spellingsfouten maakt leraar kan worden.
Karin Goosen
Ingrid Vermeiren
Heidi Depraetere
www.lerarenopleidingbrussel.be
Bijv. door de concrete context waarin leren en lesgeven plaatsvindt zichtbaar te maken en stil te staan bij de impact van de context op het leren en lesgeven?
Bijv. door nog meer nadruk te leggen op (leren kijken naar) leerlingen dan op leerinhouden?
Bijv. door het principe 'teach as you preach' na te leven?

Hoe kunnen lerarenopleidingen 'kritische incidenten' initiëren en via 'kritische incidenten' aanzetten tot echt leren?
Discussie
Geef een voorbeeld uit je eigen praktijk waarin je een gelijkaardige kwestie (beïnvloeden

van opvattingen en attitudes) tegenkwam?
Welke suggesties uit je eigen praktijk kan je geven om met deze kwestie om te gaan?
Kun je een goede leraar zijn zonder academische taalvaardigheid?
Maakt een goede academische taalvaardigheid een goede leraar?
Hoe kunnen we deze taalvaardigheden op elkaar afstemmen?
een screeningstool om het taalprofiel van de opleiding te meten
maakt gebruik van het Europees referentiekader (ERK)
meeste cursussen en opdrachten vereisen een B2 of C1 niveau
bepaal het taalprofiel van je lerarenopleiding met de ERK-criteria.
start met een gemengd kernteam van taal- en vakexperten
start met 1 vakwerkgroep of 1module
verspreid over de hele opleiding (olievlek)
met externe partners: bv. Het huis van het Nederlands Brussel
met interne partners in de lerarenopleiding
1. Meet het taalniveau dat nodig is om de lerarenopleiding te volgen
2. Ontdek de verborgen talige struikelblokken.

bv. reflectieverslag
academische schrijfvaardigheid op C1
huidige manier om de
doelstelling te testen?
taalvereiste/ struikelblok in deze opdracht of test.
andere manier om dit doel te testen?
bv. intervisie, blog, mindmap, peeravaluatie
differentiëren en feedback
Differentiatie in de lerarenopleiding
Teach as you preach!
...en hij heeft humor

“Eerlijk gezegd is dat iets waar ik in deze groep niet zoveel aandacht aan moet besteden. De leerlingen vormen een zeer homogene groep en er zijn niet zo veel leerlingen die speciale aandacht nodig hebben. Ze halen ook allen een gelijkaardig, zeer degelijk niveau.” (een beginnend leraar)
“We proberen vooral te individualiseren in de oefenlessen.[…]. Voor echte differentiatie is er tijdens de lessenreeks geen tijd of ruimte, behalve in individuele evaluatie van de oefeningen.”
(een lerarenopleider)
“De groep waar je vandaag geobserveerd hebt, is een klas 3 Latijn vol sterke leerlingen. Ze hebben veel achtergrondkennis en capaciteiten en daarmee bedoel ik dat ze veel weten maar deze kennis ook inzetten tijdens de les.” (een ervaren leraar)
“Geen differentiatie. Wel in andere vakken: dyscalculie bij wiskunde, bij talen dyslexie. Maar voor ons vak geen differentiatie.” (een lerarenopleider)
Misvattingen

De mythe van de homogene klasgroep
etnisch-culturele diversiteit
specifieke onderwijsbehoeften

Geen tijd voor diversiteit
overvolle leerplannen
geïndividualiseerd onderwijs

Iedereen gelijk voor de wet



Welke aspecten van binnenklasdifferentiatie worden het meest toegepast?

Passen leraren binnenklasdifferentiatie bewust toe?

Welke misvattingen, die de transfer naar de praktijk verhinderen, bestaan er over binnenklasdifferentiatie?

=> Wat kunnen lerarenopleidingen doen om de transfer naar de praktijk te vergroten?
Neen

1)
Van de lerarenopleiding dé plek maken om te
leren
differentiëren
Zélf het differentiatieprincipe centraal stellen:
Flexibel omgaan met de einddoelstellingen van de opleiding: 'zorg om de goede leraar'
grondhouding diversiteit van de lerarenopleiders zelf (Teach as you preach)
Veilige ruimte creëren voor experiment
Leerinhouden BKD expliciteren -> leerlijn samenstellen -> visie (door opvattingen te expliciteren)

2)
Van aspirant-leraren binnenklasdifferentiatie-ambassadeurs maken door ze ruimte te geven voor experiment
Oog hebben voor het leren van leerlingen -> doorprikken van stereotypen en vooroordelen
Kijken naar gedrag van leerlingen en spreken met leerlingen over hun gedrag en hun leerprestaties door bv. individuele leerling te volgen, factcheck bij omschrijving beginsituatie, reflecteren op kritische incidenten die het leren van de leerling in de weg staan.
Teamteachen: blik van de andere leraar en ruimte voor observatie en gesprek
Vragen naar het 'waarom' van didactische acties
Leeronderzoek: observatie van kleine didactische interventies en het effect daarvan. Gesprek over de motieven van de leraar. -> expliciteren van kleine interventies met groot effect!
Teamteachen: lesgeven en dus differentiëren doe je niet alleen
Samen met leerlingen SMART-doelstellingen formuleren

hij slaagt (nog) niet voor zijn examens
ERK-niveaus
dertien doelen
“Bewust zet ik jongens van een andere origine niet samen, want als ze samen zitten, dan worden ze onrustig.[…]. En voor de rest behandel ik ze zeker niet anders dan de andere leerlingen.” (een aspirant-leraar)
“Ik acht dit niet realistisch. Zeker niet voor een éénuursvak als Duits. Het is bovendien ook onrealistisch om een éénuursvak af te stemmen op persoonlijke gevallen.” (een ervaren leraar)
“Ik weet dat er momenteel veel te doen is rond breed evalueren. […] We hebben daar ook in onze vakgroep een enorme discussie over gehad.[…]. Aan het eind van de rit krijgen ze allemaal hetzelfde diploma en waarom zou de ene leerling er meer moeten voor gedaan hebben dan de andere?” (een ervaren leraar)
“Er is heel veel discussie over evaluatie. Maar je kan moeilijk zeggen: die leerling heeft het wat moeilijk, dus die moet dat en dat niet kunnen. De eindtermen moeten voor iedereen gelijk zijn.” (een ervaren leraar)
(als antwoord op de vraag “Moet iedereen dezelfde oefeningen maken?”) “Ja, in principe wel. Het boek zit zo vol, vooral voor boekhouden dat jaar, zodat we samen hebben afgesproken welke oefeningen we maken zodat we parallel blijven. Het is zo moeilijk om daar nog extra oefeningen in te steken. Iedereen moet de oefeningen ook maken.” (een beginnend leraar)
Lerarencompetenties
in de grootstedelijke onderwijscontext
De grootstedelijke school
Wie is de grootstedelijke leraar?
Vraag naar contextspecifieke opleiding groeit:
praktijkschok
rol leraar m.b.t. gelijke onderwijskansen
opkomst alternatieve (middenveld)organisaties die focussen op aspecten specifieke onderwijscontexten.
aandacht voor grootstad en diversiteit in opleiding

Verschillende perspectieven op grootstedelijke competenties.
Woordgebruik vaak verengend: leraren "wapenen"!?
Referentiekaders geven bredere blik op grootstedelijke competenties


Wat is "grootstedelijkheid"?
Welke competenties zijn nodig voor de grootstad?
Wat betekent dit voor de voorbereiding van leraren?
Opleiden voor de
grootstedelijke onderwijscontext
Waarom haalt Youssef nooit zijn lerarendiploma?
Vragen die mij bezighouden:
Waarom laten we het talent van Youssef verloren gaan?
Hoe kunnen we van Youssef een goede leraar maken?
Hoe zorgen we ervoor dat taal geen struikelblok vormt in de opleiding?
Welke taal heeft Youssef nodig om leraar te worden en te
zijn?
De leerkracht kan in dialoog met collega's en de schoolleiding reflecteren over het eigen pedagogisch en didactisch handelen.
2. Welke talige struikelblokken er in de opdracht zitten.
Vraag je af:
4. Hoe je deze struikelblokken met taalsteun kan wegwerken.
3. Voor wie dit struikelblokken zijn.
1. Welke taal de studenten nodig hebben om de opdracht uit te voeren.
3. Wijzig je opdracht: houd je doelen zuiver
voor wie?
Zijn dit de leraren die we nodig hebben in de grootstedelijke onderwijscontext?
UDL-kader
Effectief lesgeven in de grootstedelijke onderwijscontext is meer een kwestie van opvattingen en attitudes van een persoon dan van het beheersen van pedagogische praktijken.

Hoe kunnen we binnen de lerarenopleidingen werken aan de ontwikkeling van attitudes en opvattingen om effectief les te geven in de grootstad?
Inspiratie halen uit:
- elke presentatie
- eigen ervaringen, opvattingen, ...
=> post-its worden na elke presentatie opgehaald
Binnenklasdifferentiatie
Diversiteit behelst alle mogelijke verschillen die tussen mensen die in onze maatschappij samenleven kunnen bestaan. Het begrip omhelst zowel etnische en culturele verschillen tussen individuen en groepen alsook gender, seksuele voorkeur, leeftijd, sociale klasse, taal, opleidingsniveau, religie, persoonsgebonden kenmerken en functiebeperkingen. (Sierens, 2007, p. 6)
Differentiatie verwijst naar alle pedagogische en onderwijskundige interventies die tot doel hebben
in te spelen op de aanwezige diversiteit (Vandenbroucke, 2007, p. 43).
Universal Design for Learning
http://siho.pxl.be/principes_en_richtlijnen
http://udlonline.cast.org/guidelines
Focus op het leerproces van de aspirant-leraren en niet op de resultaten van het onderzoek.
Beginnende leraren
Ervaren leraren
Aspirant-leraren
Lerarenopleiders
36 observaties met de UDL-checklist
36 interviews
3 discussies in leergroepen van aspirant-leraren

1)
Van de lerarenopleiding dé plek maken om te
leren
differentiëren
Zélf het differentiatieprincipe centraal stellen:
Flexibel omgaan met de einddoelstellingen van de opleiding: 'zorg om de goede leraar'
grondhouding diversiteit van de lerarenopleiders zelf (Teach as you preach)
Veilige ruimte creëren voor experiment
Leerinhouden BKD expliciteren -> leerlijn samenstellen -> visie (door opvattingen te expliciteren)

2)
Van aspirant-leraren binnenklasdifferentiatie-ambassadeurs maken door ze ruimte te geven voor experiment
Oog hebben voor het leren van leerlingen -> doorprikken van stereotypen en vooroordelen
Kijken naar gedrag van leerlingen en spreken met leerlingen over hun gedrag en hun leerprestaties door bv. individuele leerling te volgen, factcheck bij omschrijving beginsituatie, reflecteren op kritische incidenten die het leren van de leerling in de weg staan.
Teamteachen: blik van de andere leraar en ruimte voor observatie en gesprek
Vragen naar het 'waarom' van didactische acties
Leeronderzoek: observatie van kleine didactische interventies en het effect daarvan. Gesprek over de motieven van de leraar. -> expliciteren van kleine interventies met groot effect!
Teamteachen: lesgeven en dus differentiëren doe je niet alleen
Samen met leerlingen SMART-doelstellingen formuleren

Misvattingen

De mythe van de homogene klasgroep
etnisch-culturele diversiteit
specifieke onderwijsbehoeften

Geen tijd voor diversiteit
overvolle leerplannen
geïndividualiseerd onderwijs

Iedereen gelijk voor de wet



Wat maakt dit een grootstedelijke school?
Wat maakt dit een Brusselse school?
Scholen

zijn geen geïsoleerde entiteiten. Ze staan in
relatie

met hun (grootstedelijke)
omgeving
.
Sociaal-cultureel
Politiek-institutioneel
Pedagogisch-onderwijskundig
Ruimtelijk-demografisch
Grootstedelijk
geografisch
snelle verschuivingen, hoge mate van segregatie, ...
Complexiteit grootstad
= graad segregatie
Segregatie op verschillende vlakken vergroot ongelijkheid
=> impact op leren en lesgeven
Van concrete didactische methoden tot algemene karaktertrekken
Enkele referentiekaders
Cultureel-responsief lesgeven
Uitgangspunt:

onzichtbare culturele aspecten hebben impact op leren

Definitie:
gebruik maken van culturele karakteristieken, ervaringen, perspectieven om effectiever les te geven (Gay, 2007)

Noodzakelijke competenties:






Kritiek:
Positieve impact maar simplificatie van grootstedelijkheid?
Culturele benadering
Diversiteitsbenadering
Contextuele benadering
Kloof thuis- en schoolcultuur
Complex taallandschap
Onderbenutten taalrijkdom
spontane ontwikkelingen: hoe wordt geleerd, geleefd, opgevoed?
Bevolkingssamenstelling en -evolutie
145 wijken: ruimtelijke segregatie
Superdiversiteit
Jonge bevolking
Hoe en wat? in welke omstandigheden?
Hoge dropout
Capaciteitsproblemen
(dreigend) personeelstekort
Onderbenutten talige rijkdom
Concurrentie/dualisering scholen
Politieke organisatie van het onderwijs, financiering, ...
Gemeenschapsbevoegdheid leidt tot verzuiling
Eentalig beleid >< meertalige realiteit
Dé Brusselse school bestaat niet

Uitgangspunt:

Brede definitie van diversiteit
Grondhouding voor elke leraar

Definitie:
vermogen om in wisselende situaties de eigen persoonlijkheid en identiteit op een kritische en bewuste manier te ontwikkelen in interactie met uiteenlopend gesocialiseerde individuen, zonder iemand op grond van persoonskenmerken uit te sluiten, te ontwijken of te stereotyperen (Sieren et al., 2007)

Noodzakelijke competenties:






Sleutelcompetenties
Normaliteit
Onvooroordeeldheid en non-discriminatie
Flexibiliteit
Dialoog en samenwerking
Leren van elkaar
Lerarencompetenties
:
Diversiteit waarnemen
Diversiteit positief benaderen
Kwaliteitsvolle interactie
Diversiteit integreren in het totale leerproces
Goed omgaan met diversiteit van collega's, externen, ...
Eigen maatschappelijke verantwoordelijkheid zien en ernaar handelen.
Uitgangspunt:
Te beperkte benadering impact 'ruimere context'
Beter inzicht in ruimere context => ontwikkeling brede visie beroep leraar

Defintie:
In staat zijn om de ruimere setting waarin lesgevn plaatsvindt diepgaand te analyseren.

Kader:
Competenties invullen vanuit context
Bedenkingen
Opleiden voor grootstedelijke contexten:

Context als uitgangspunt
'realistic learning': stad als leeromgeving
'brede lerarenopleiding'
diepgaand inzicht in de contextuele lagen

Stimuleert persoonlijke ontwikkeling:
leidt tot grotere betrokkenheid
"making more people not just suitable for those jobs, but desirous of them"
diepere ontwikkeling van maatschappelijke visie
diversiteit als basishouding ontwikkelen

Leidt tot bewustzijn van competenties:
basiscompetenties meer betekenisvol
meer inzicht in uitdagingen voor competenties



Unieke competenties?

BaCo bevatten grootstedelijke elementen.
=> geen nieuwe competenties nodig


Bedenkingen
Dimensies:

Brede, culturele kennisbasis ontwikkelen
Cultureel-relevante curricula ontwerpen
Leergemeenschap bouwen en culturele zorg tonen
Efficiënt, cross-cultureel communiceren
Cultureel-responsieve instructie
Karakteristieken:

Sociaal-cultureel bewustzijn
Positief beeld van leerlingen
Verantwoordelijkheidsgevoel en change agent
Inzicht in kennisopbouw
Inzicht in leven leerlingen
Leraar kan bruggen slaan naar andere onderwijsgemeenschappen
Leraar investeert in sociale gelijkheid en gelijke onderwijskansen
Leraar heeft inzicht in de verschillende sociale netwerken/relaties aanwezig in de omgeving.
Leraar kan functioneel communiceren en verschillende manieren hanteren om taalbarrières te overbruggen.

Leraar is zich bewust van de schoolstructuur (reglement, programma, adviesraden, ...) en de impact op het leren en lesgeven
Leraar reflecteert kritisch over sociale waarden en culturele veronderstellingen die impliciet en expliciet aanwezig zijn in het curriculum.
Politieke context
Lokale geografisch-demografische context
Lokale culturele
context
Institutionele context
Context van leerlingen en klasomgeving
Leraar heeft scherpe observatievaardigheden en kan verschillende perspectieven hanteren om gedrag te interpreteren.
Leraar kan leeromgeving (leerinhouden, curriculum, leermateriaal, werkvormen, ...) uitbouwen die relevant en uitdagend is voor alle leerlingen en op hun interesses, ervaringen, ... voortbouwt.
Leraar kan de demografische en ruimtelijke kenmerken en ontwikkelingen van de omgeving analyseren
Aanbevelingen
Het goede voorbeeld zijn
Kleine differentiatie-acties zichtbaar maken
Ruimte voorzien voor experiment
Meer info

Anthonissen, L., Goosen, K., Lenaerts, S., Schittecat, P.J., Smits, T. & Tanghe, E. (2015). Binnenklasdifferentiatie in het curriculum van de lerarenopleiding. Hardnekkige misvattingen wegwerken. Tijdschrift voor lerarenopleiders, 36 (3)
- verwacht in september 2015

Struyven, K., Coubergs, C. & Gheyssens, E. (2015). Ieders leer-kracht. Binnenklasdifferentiatie realiseren in de praktijk. Leuven: Uitgeverij Acco

Zomerdriedaagse Binnenklasdifferentiatie: http://www.vub.ac.be/events/2015/zomerdriedaagse-binnenklasdifferentiatie-2015

http://www.differentiatieinonderwijs.be/

http://associatie.kuleuven.be/schoolofeducation/projecten/binnenklasdifferentiatie-voor-en-door-studenten-in-de-lerarenopleiding
Full transcript