Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Aantasting van gewassen

No description
by

Ina Vanden Auweele

on 27 February 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Aantasting van gewassen

Ziekten
inwendig
vergevorderd wanneer men het merkt
opsporen niet eenvoudig
vb: schimmelziekte bij aardappels
Algemeen
Abiotische oorzaken
Virussen
Bacteriën
Schimmels
Plantaardig
Dierlijk
Waardkeuze
- specificiteit: schurft bij appel
- polyfagie: botrytis (schimmel die alle delen kan aantasten bij meerdere planten)
Affiniteit
Voorkeur van de parasiet voor een bepaald plantenweefsel
De parasiet kan enkel de plant binnen dringen als het affiniteit heeft voor het weefsel waar het in terecht gekomen is
Aggressiviteit =
aanvallende vermogen
- plant besmetten
- zich voeden ten koste van de plant
- zich uit te breiden in de plant
- zich te vermenigvuldigen in of op de plant
Pathogeniteit
= ziekteverwekkend vermogen
Een parasiet kan erg aggressief zijn en zich dus sterk uitbreiden, maar zonder pathogeen te zijn. Vb: loodglans bij steenfruit
Virulentie
= wanneer aggressiviteit en pathogeniteit samen gaan
Beschadiging:
uitwendig
direct waarneembaar
opsporen oorzaak eenvoudig
vb: schade door rupsen
Overbrenging:
- direct: enten, stekken, besmet zaad,...
- indirect: wind, water, grond, insekten
Aantasting van gewassen
Fysiologisch
Klimaat
Chemisch
Fysiologisch
Water
Temperatuur
Voedingszouten
Zuurtegraad
Structuur bodem
Fysiologisch
Water
- gebrek: bladafval, sterfte organisme
- te nat: zuurstoftekort, nitrieten worden gevormd, koude bodem
Fysiologisch
Temperatuur
Optimale temperatuur verschilt van plant tot plant. Zowel te hoge als te lage temperaturen kunnen schade berokkenen.
Fysiologisch
Voedingszouten
Fysiologisch
Zuurtegraad
-
optimum afhankelijk van de plant
- optimum tussen 5,5 en 7,5 gelegen
- hoe lichter de grond, hoe zuurder hij mag zijn (zie kader cursus)
- te hoge pH geeft bij Erica chlorose
- te lage pH geeft schimmelziekten
Fysiologisch
Bodemstructuur
Goede kruimelstructuur van de bodem voorkomt ziekten
Klimaat
Te lage relatieve luchtvochtigheid
- verwelking
- vergeling
- bladval
- bloemen ontwikkelen niet
- slechte bevruchting
- rode spin en thrips
Klimaat
Te hoge relatieve luchtvochtigheid
-

belet verdamping
- remt wortelontwikkeling
- remt groei
- bevordert schimmelziekten
- bevordert ontwikkeling bacteriën
Klimaat
Lichtgebrek
- slechte FS
- omzetting nitraat naar nitriet
Teveel licht
- remt groei bij schaduwplanten
Hagel, wind, bliksem
- verwonding
Chemische beschadigingen
Meststoffen
Ziektebestrijdingsmiddelen
Hormonen
Rookgassen/industrie
Chemisch
Meststoffen
- mest op bladeren: verbranding
Chemisch
Ziektebestrijdingsmiddelen
Fruitrassen zijn gevoelig voor Cu en Hg in bestrijdingsmiddelen
Chemisch
Hormonen in de onkruidbestrijding
- niet reinigen spuitapparatuur
- buurschade
- verontreiniging water
- contaminatie bij bewaring
- kledij
Chemisch
Rookgassen/industrie
- slecht afgestelde verwarming
- gassen uit de buurt: voor SO2 en HF richten veel schade aan
Virussen zijn
geen
levende wezens
- ze hebben een gastheercel nodig om zich voort te planten
- ze hebben geen eigen metabolisme
- ze zijn kristaliseerbaar
- ze hebben geen voeding nodig
Verspreiding van virussen
- vegetatieve vermenigvuldiging van planten
- mechanische overbrenging
- zaad
- insecten: bladluizen, schildluizen, thripsen, kevers, rupsen, kakkerlakken, sprinkhanen
- mijten, schimmels, aaltjes
- virussen
verspreiden
zich van cel naar cel doorheen de celwandstippels
- ze infecteren 8 à 10 cellen per dag
- na 10 ontstaan er nieuwe virussen
- via een zeefvat kunnen ze zich nog sneller verspreiden
- na 2-5 dagen zit het virus in de sapstroom
- geïnfecteerde cellen bevatten tot 1 miljoen virusdeeltjes
Bestaan er nuttige virussen?
Neen!
Uitz: bacteriofagen
Bacteriofagen houden epidemieën tegen
Virussen bevatten geen toxines maar tasten de celstofwisseling aan
Mozaiekverschijnselen
= lichte en donkere vlekken op bladeren
vb: boon, tabak, tomaat, aardappel, komkommer
Chlorosen
= vergelingsziekten
- bladeren worden geel
- bieten, perzik
Necrose
- afstervende delen van de plant
- bast van olm
- eindtop bij boon
Rozetziekte
of dwerggroei
- planten blijven klein
- planten vertonen bossige groei
- dwerggroei framboos
- geen kropvorming bij sla
Bladmisvorming
- netelblad bij zwarte bes
- naaldblad bij tomaat
Vruchtafwijking
- stenigheid bij peer en appel
Kringvlekkenziekte
- bladeren vertonen kringen
- pruim, kers
Bestrijding van virussen
Rechtstreeks (duur!):
- warmtebehandeling: 40-43°C
- interne chemische behandeling
(giftig!)
Onrechtstreeks
- vruchtafwisseling
- materiaal en handen ontsmetten
- bestrijding vectoren
- bestrijding onkruiden
- strenge selectie vermeerderingsmateriaal
- viruszieke planten weigeren
- viruszieke planten verbranden
- inenting met zwakke virusstam
- meristeemcultuur
- overal waar leven mogelijk is
- ééncellig, microscopisch klein
- celwand
- geen echte kern
- slijmlaag
- heterotroof (foto-autotroof, chemo-autotroof)
- endospore
Verspreiding
water: zweepharen
lucht: wind en ventilatie
besmet materiaal
insecten en andere dieren (slakken)
Vermenigvuldiging van bacteriën
ongeslachtelijke voortplanting: verdubbelingstijd 20 min - 30 uur
transformatie
conjugatie
Nuttige bacteriën:
Azotobacter en Clostridium zetten N2 uit de lucht vast
Rhizobium in wortelknolletjes van vlinderbloemigen en kan ook N2 vastzetten
Bacteriën in pensmaag verteren cellulose
Melkzuurbacteriën in kaasbereiding
Bacteriële vlekziekten en brand
Bacterie: Pseudomonas, Xantomonas
bladvlekkenziekte bij kolen en raap
symptomen
vlekken op bladeren, bloemen, vruchten
'brand' als de vlekken snel uitbreiden
massa's bacteriën in de vlekken!
overwinteren op besmette grond, planten of materiaal
verspreiding door
regen
direct contact
insekten
materiaal
planten
binnen dringen via
huidmondjes
wonden
Bacteriegal
Agrobacterium, Pseudomonas, ...
niet-georganiseerde woekeringen
uitgroeien van weefsels
Vaatziekten
Clavibacter, Xantomonas, Pseudomonas
symptomen
kruidachtige planten
in xyleem
verstoren transport van water en voedingsstoffen
verwelken en dood bovengrondse plantendelen
overwinteren
plantenresten
zaad
materiaal
insekten
binnen dringen
door wonden
verspreiding
insecten
direct contact
materiaal
planten
Voorbeelden
zwartnervigheid bij kool
vaatziekten bij boon
vaatziekten bij tomaat
Bacterievuur of Erwinia amylovora
symptomen
verdorren van bloesems, twijgen, takken
verdrogen vruchten
boom lijkt door vuur verschroeid
verspreiding
slijmdruppels bevatten miljoenen bacteriën die door wind en water verpreid worden
warme periode na regen is ideaal voor verspreiding
ook bij meidoorn, daarom liever niet als haag langs fruitboomgaarden

Bacteriële rot
natrot bij kolen, zachtrot bij aardappel
bij rot altijd bacteriën
meestal niet pathogeen
overwinteren in grond, materiaal, insekten
verspreiding direct contact met grond, materiaal, insekten
vermenigvuldiging
in intercellulaire holtes
lossen met enzymen celwanden op waardoor weefsel week worden
omringende cellen zijn ook ontregeld
controle
vruchtafwisseling
besmet materiaal verwijderen
Bacteriekankers
Pseudomonas, Xanthomonas
weinig kankers door bacteriën
wel fel verspreid en schadelijk
ingezonken en zacht of necrotisch
overwinteren in kankers, knoppen, afval, zaden
binnendringen via wonden
Weren door hygiëne, chemische ontsmetting
Bacteriële schurft
Streptomyces
schurft bij aardappel en biet
schurftachtige plekken, pokachtig uitzicht
dringen binnen in wonden en vermenigvuldigen zich in de intercellulaire ruimten
parenchymcellen worden aangevallen en sterven af
omliggend weefsel deelt en vormt kurkachtige cellen
slechts 5% tast mensen, dieren, planten aan
dus <5% plantenziekteverwekkend
schimmels in te zetten als biologische bestrijding
gebruikt in biotechnologie: wijn, bier
penicilline
Verloop van de infectie
contact
met de waardplant = besmetting
binnendringen van de waardplant: kiembuis door wonde of huidmondje
vestiging
in plantenweefsel
ectoparasieten vormen haustoriën van buitenuit
endoparasieten vormen in en tussen de cellen haustoriën
vernieling
van de structuur
schimmel geeft enzymen af die vetten, eiwitten en koolhydraten afbreken
verstoring stofwisseling
: toxines doden cellen
necrose
bladvlek: plant produceert afweerstof en remt schimmel
resistentie: plant laat aangetatste cel afsterven zodat schimmel ook afsterft (overgevoelingheidsreactie)
verstopping transportsysteem
= vaatparasieten
gevolg: verwelkingsziekten
Overwinteren: wanneer de waardplant dood is, krijgt schimmel het moeilijk.
saprofytisch op dood materiaal
rustsporen
in de bodem of composthopen
op besmette plantendelen
Verspreiding van schimmels: sporen en zwermsporen
sporen kunnen soms 50 jaar overleven
wind en lucht
water
insecten: inwendig en uitwendig
andere dieren: huisdieren, vogels, mollen,...
Full transcript