Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Književnost

No description
by

Anđelka Tančić

on 7 June 2016

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Književnost

Lirsko-epske vrste
Tema i motivi
Epika
Osobine epike
Lirika
Nepoznati sastavljači iz naroda i autori, umetnici, svoje ideje, viđenje prirode, života i sveta, uglavnom oblikuju u tri vida: u vidu pesme, priče ili pozorišnog komada, odnosno u vidu lirskog, epskog ili dramskog dela.
Ta tri vida umetničkog oblikovanja stvarnosti pomoću reči nazivamo književnim rodovima.

1) balada je pesma koja je dramski napeta, lirski emotivna, ima elegičan ton i tragičan kraj.

2) romansa je pesma koja opeva događaj sa ljubavnom tematikom, ima vedar ton, duhovitu poentu i srećan kraj.

3) poema (samo u autorskoj književnosti)

U lirskoj pesmi postoji glavni motiv koji se na razne načine proširuje novim motivima koji ukazuju na istu temu i pojačavaju utisak.
Narodne lirske pesme delimo na:
obredne: dodolske, koledarske, božićne, ivanjske...
običajne: zdravice, tužbalice, svatovske
posleničke:"Nadžnjeva se momak i devojka"
porodične: "Najveća je žalost za bratom"
uspavanke: "Majka Jova u ruži rodila"
mitološke: "Vila zida grad"
ljubavne: "Srpska djevojka"
U epskom delu stvaralac pripoveda o događajima i junacima koji su izvan njegove ličnosti, a to može činiti na dva načina: u obliku stihova ili u obliku proze. Stvaralac epskih dela ima poseban naziv — pripovedač/narator.
Naziv za epsku poeziju dolazi od grčke reči epos, što znači reč, govor, priča, pa svako književno delo u kome se nešto pripoveda bilo u stihu ili u prozi, spada u epiku, epski književni rod.
Prva bitna osobina epskog dela je objektivnost.
Druga bitna osobina je mirnoća pripovedanja.
Treća bitna osobina epskog dela je što ima glavni događaj i glavnog junaka.

Ženidba Milića Barjaktara
Hasanaginica
Književnost
prema postanku i autorstvu delimo na
narodnu (usmenu) književnost
i
pisanu (autorsku) književnost,
a njih na
književne rodove i vrste.

U lirskom delu stvaralac ispoljava svoje osećanje, svoje pesničko biće, sebe u obliku stihova — pesama na lirski način. Stvaralac lirskih dela ima i poseban naziv — pesnik.
Umetnik iskazuje svoje lično raspoloženje prema spoljašnjem svetu koji u njemu budi raznovrsna osećanja, zato se kaže da je lirska pesma — pesma osećanja. Pesnik stvara svoju sliku sveta, pa su one subjektivne, osećajne, slikovite, sažete, muzikalne, ritmične, neposredne i kratke.
Za razliku od narodne pesme koja nastaje u kolektivu, autorsku pesmu stvara pesnik koji je i potpisuje i ona je izraz subjektivnog sveta
Lirskog

subjekta (lirskog ja)
.



Lira
Prve lirske pesme postale su još u prastara vremena. One su bile praćene melodijom i igrom.
Naziv lirski ili lirika postao je prema instrumentu koji se upotrebljavao kod starih Grka.
Pogledajte interpretaciju elegije sa rodoljubivim motivima posvećenu žrtvama
I svetskog rata*
*Obratite pažnju na elegičan ton pesme!
*Zanimljivo!
Naše narodne epske pesme
pevale su se
uz gusle.
Zanimljivost
"Plava grobnica"
Milutina Bojića
Radnja!
5 etapa:
1. ekspozicija
2. zaplet
3. kulminacija
4. peripetija
5. rasplet
Književnost -sistematizacija
Drama
Sukob
Etape dramske radnje:
U dramskom delu piščeve ideje ostvaruju likovi u radnji koja se razvija pred gledaocima u obliku dijaloga-razgovora između dva lica. Dramska radnja i junaci pokazuju se piščevim tekstom i sredstvima pozorišne umetnosti. Stvaralac dramskih dela ima i poseban naziv — dramski pisac, dramaturg.
Junaci se prikazuju u radnji ili akciji. Oni dolaze u sukob s drugim ličnostima otkrivajući svoj karakter.
Drama se deli na vrste:
tragediju
,
komediju
i
dramu u užem smislu
, a ove na vrste i podvrste.

Dramski pisac stvara vrlo živu radnju u dramskom delu. On to postiže isticanjem jedne bitne crte karaktera glavnog junaka i stavljanjem njemu nasuprot drugih ličnosti koje se ne slažu s mislima, postupcima, strastima junaka što dovodi do sukoba u drami.
U dramskom delu postoje etape klasičnog tipa, kako je to bilo u staroj Grčkoj.
Prvi deo (prvi čin) —
ekspozicija
: početak, Gledalac saznaje ko je glavni junak, ostale ličnosti, njihove bitne crte karaktera kao i sukob koji će nastati.
Drugi deo (drugi čin) —
zaplet
je prikaz sukoba glavnog junaka s drugim ličnostima ili sa sopstvenim strastima.
Treći deo (treći čin) —
kulminacija
sastoji se u slici vrhunca sukoba između ličnosti ili u samoj ličnosti. Na osnovu nje mi saznajemo namere svake ličnosti, potpuno otkrivamo kakav je neko i vidimo i čujemo vrhunac sukoba.
Četvrti deo (četvrti čin) —
peripetija
dramskog dela sastoji se u nastajanju preokreta i naslućivanju završetka sukoba. Tu saznajemo da li će glavni junak pobediti ili stradati u borbi.
Peti deo (peti čin) —
rasplet
sastoji se u prikazivanju prirodnog završetka dramske radnje. U tom delu dramskog dela sve mora biti dovršeno i rečeno.
Razvijanje dramske radnje može biti sažeto u tri čina, dva, pa i u jedan čin-
jednočinka
.
Anđelka Tančić-Radosavljević
Vrste komedija:
Književni rodovi
Stilske figure

Svedoče o junačkim podvizima naših predaka i istorijskim događajima od vremena stvaranja srpske feudalne države do stvaranja moderne Srbije tokom 19. veka.
Uzimajući kao pokazatelj istorijske događaje o kojima pesme svedoče, Vuk Karadžić je našu epiku podelio na pesme najstarijih vremena, pesme srednjih i pesme novijih vremena. Prema stihu u kom su ispevane, epske pesme se dele na pesme dugog stiha bugarštice (15 do 16 slogova) i na pesme kratkog stiha (10 slogova).
Deseteračka epska poezija je izuzetno stara i peva o raznim istorijskim događajima i ličnostima. Vuk ih je nazvao junačkim pesmama i one spadaju u najlepša dela naše narodne književnosti. Pevaju se uz gusle. Njihova melodija je jednolika, otegnuta, široka, i potpuno odgovara njihovom sadržaju. Zavisno od vremena kada se odvijao ratni događaj ili junaka koji opevan grupisane su u cikluse.
Naše narodne epske pesme
Ciklus se odnosi na istorijski period i događaje koji su se dešavali pre Kosovskog boja, u periodu uspona srpske feudalne države pod vođstvom Nemanjića.
U njima su opevani Nemanjići i Mrnjavčevići, a glavni motiv je motiv pojedinca heroja:
Banović Strahinja, Ženidba Dušanova, Ženidba kneza Lazara, Ženidba kralja Vukašina, Zidanje Ravanice, Miloš u Latinima, Sveti Savo, Smrt cara Uroša, Uroš i Mrnjavčevići, Carica Milica i zmaj od Jastrepca.
Pretkosovski ciklus
Obuhvata pesme u kojima je opevan tok i ishod sukoba turske i srpske vojske na Kosovu polju na Vidovdan, 28. juna 1389. godine.
Pesme spadaju među umetnički najuspelija ostvarenja naše narodne epike, najsloženije i najpotresnije epske pesme i govore neposredno ili posredno o Kosovskom boju.
Dominiraju dva glavna motiva data u kontrastu: motiv herojske pogibije i motiv izdaje.
Osnovu predanja ciklusa čine herojski podvig Miloša Obilića i izdaja Vuka Brankovića. Narodni pevači su krivicu za poraz svalili na Vuka, a Vukova krivica je poticala iz činjenice da je ostao živ: Kneževa večera, Kosovka djevojka, Kneževa kletva, Propast carstva srpskoga, Smrt majke Jugovića, Car Lazar i carica Milica.
Kosovski ciklus
Obuhvata pesme u kojima su narodni pevači opevali skoro ceo život Kraljevića Marka, od njegovog rođenja pa do smrti. Oni se nisu držali istorijske činjenice da je Marko bio turski vazal i da se borio na strani Turaka, već su gradili njegov lik u skladu s težnjama i mislima porobljenog naroda. Osvetničke i oslobodilačke težnje naših predaka tražile su jakog, lukavog, snažnog borca koji se neće plašiti, niti pokoravati. Našle su ga u liku Markovom, čoveku ogromnih sposobnosti, velikom junaku i zaštitniku sirotinje i potlačenih, neustrašivom borac protiv nasilja i nepravde. U pesmama Kraljevića Marka krase i pozitivne osobine i negativne osobine: Marko Kraljević ukida svadbarinu, Marko poznaje očinu sablju, Oranje Marka Kraljevića, Smrt Kraljevića Marka.
Ciklus pesama o Kraljeviću Marku
Obuhvata pesme o otporu turskim osvajačima i prilikama u našoj zemlji posle poraza na Kosovu polju. Srpska država nije pokorena odmah, nego je bila osvajana još oko sedamdeset godina posle kosovskog boja. Kad su je turski osvajači potpuno zauzeli nastao je veliki teror nad narodom. U Srbiji u otporima turskim osvajačima isticali su se braća Jakšići, Vuk Grgurović, vojvoda Prijezda, Oblak Radosav i drugi, a u Crnoj Gori Crnojevići. U svim pesmama pokosovskog ciklusa opevan je viteški otpor srpskih i crnogorskih junaka prema nasilju, nepravdi i zulumu surovih Turaka I ideja da je bolje umreti ponosno, nego živeti bez časti i dostojanstva: Bolani Dojčin, Dioba Jakšića, Đurđeva Jerina, Ženidba Đurđa Smederevca, Ženidba Maksima Crnojevića, Smrt vojvode Kajice.
Pokosovski ciklus
Obuhvata pesme o hajducima, srpskim odmetnicima koji su se borili protiv turskog zuluma i bili zaštitnici porobljenog srpskog naroda. Hajduci su se skupljali u družine i imali su vođu čiju su zapovest ostali članovi hajdučke družine izvršavali bez pogovora. Najbolji junak je bio onaj koji je bio dostojan časti i odgovornosti da predvodi hajdučku družinu. Obično je to bio najiskusniji i najstariji hajduk. Najčešće teme koje se javljaju u pesmama o hajducima su: hajdučki megdani, izbavljenje hajduka iz tamnice, neverni pobratim, kum ili jatak, neverna žena, otmica devojke, a glavni motiv skoro svih epskih pesma hajdučkog ciklusa je izdržljivost i junaštvo hajduka, njihova odlučnost da izdrže sve muke. Hajduci su opevani kao nadljudi koji uvek istraju u svojim ciljevima.
Hajdučki ciklus
Uskočki ciklus pesama obuhvata pesme o uskocima, senjskim i kotarskim junacima koji su poput hajduka u Srbiji ratovali na hrvatskom i crnogorskom primorju. Za razliku od hajduka, koji su protiv Turaka ratovali sebe radi ili iz čiste osvete, uskoci su bili istiniti borci za slobodu svog naroda. U pesmama uskočkog ciklusa narodni pevači su sledili istorijske činjenice, pa su glavni junaci ovih pesama postojali pod istim ili sličnim imenom, a njihovi podvizi su verno prikazani.
Među uskočkim pesmama lepotom se najviše izdvajaju one pesme u kojima je heroika glavnog junaka udružena sa snažnim porodičnim osećanjem.
Glavni motiv ovih pesama, pored hrabrosti glavnih junaka je i njihova duboka porodična solidarnost, vernost, ljubav, dobrota i nežnost, osobine koje su u kontrastu sa krvavom stvarnosti o kojoj same pesme govore. Hrabro srce ispunjeno ljubavlju prema svojim najbližim, junacima ovih pesama daju snagu da izdrže sva iskušenja pred koje ih je život stavio: Ivo Senković i aga od Ribnika, Ropstvo Janković Stojana...
Epske pesme najmlađe po postanku i one obuhvataju period ustaničke Srbije na početku devetnaestog veka. Tursko nasilje koje se stalno pojačavalo i opšte revolucionarne prilike u Evropi, doprineli su da otpor srpskog naroda preraste u ustanak.
Ceo narod bio je jatak, a skoro svaki deseti čovek hajduk. Širom Srbije stvarale su se hajdučke družine koje su izolovano vodile borbe. Kasnije, hajdučke družine su se povezivale i protiv turskih osvajača započela je zajednička i organizovana borba. Udruženim snagama u beogradskom pašaluku je 1804. godine podignut Prvi srpski ustanak koji je započeo kao lokalna pobuna protiv dahija, a kasnije je prerastao u srpsku revoluciju. Ustanici predvođeni Karađorđem uspeli su da oslobode pašaluk. Srpska vojska je pobedila tursku vojsku na Mišaru, Deligradu, Loznici i drugim mestima širom Srbije. Slavna borba protiv turskih osvajača jedne male ustaničke vojske rodila je svoje narodne pesnike, a među njima i guslara Filipa Višnjića: Boj na Mišaru, Početak bune protiv dahija, Boj na Salašu, Boj na Čokešini, Tri sužnja, Rastanak Karađorđija sa Srbijom...
Autorske lirske pesme po temi i vrsti osećanja delimo na sledeće vrste:
ljubavne: "Očiju tvojih da nije", V. Popa
opisne (deskriptivne): "Leto na visoravni", S. Raičkovića
misaone (refleksivne): "Svetli grobovi", J. J. Zmaj
himne: "Bože pravde"
ditirambe: "Ala je lep ovaj svet", J. J. Zmaj
rodoljubive: "Simonida", M. Rakić
porodične: "Među svojima", V. P. Dis
socijalne: "O, klasje moje", A. Šantić
elegije: "Krvava bajka", D. Maksimović, "Biserne oči", S. Pandurović, Među svojima, Dis i
Uskočki ciklus
Ciklus pesama o oslobođenju Srbije i Crne Gore
Stojan i Ljiljana
Lament nad Beogradom, M.Crnjanski
Lirika
Epika
Drama
-subjektivnost
-osećajnost
-sažetost
-slikovitost
-ritmičnost
-melodičnost
-objektivnost
-pripovedanje
-opširnost
-događaj/fabula
-likovi
-mesto i vreme radnje
-izvođenje na sceni
-uloge/glumci
-dijalog/monolog
-didaskalije
-lica
-dramski sukob
lirske vrste:
-pesma u stihu
-pesma u prozi
epske vrste:
-epika u stihu
(ep, epske pesme...)
-epika u prozi
(roman, novela,
pripovetka...)
dramske vrste:
-tragedija
-komedija
-drama u užem smislu
Zidanje Skadra
Kosovski boj
Marko pije uz ramazan vino
Smrt vojvode Prijezde
Mali Radojica
Stari Vujadin
Starina Novak i knez Bogosav
Smrt Senjanina Iva
Stvaralačkim postupkom pesnici i pripovedači često rečima daju nova, šira i prenesena značenja.
Ta nova, prenesena značenja reči nazivaju se pesničke slike ili stilske figure.
reč ili grupa reči koja ističe važnu osobinu glavnog pojma koji bliže određuje
Epitet
U našoj narodnoj književnosti
postoje stalni epiteti: “verna ljuba”
Poredjenje
upoređivanje dva pojma, lica ili predmeta po sličnosti ili po suprotnosti
skraćeno poređenje kod koga je izostavljen predmet koji se poredi i poredbena reč, a nastaje kada se jedan predmet nazove imenom drugog predmeta s kojim ima neku sličnost (preneseno značenje)
Metafora
oštro izražena protivurečnost, uočljiva suprotnost
Kontrast
ili
antiteza
"Ja

bosiljak sijem
, meni

pelen niče
."
Slovenska antiteza
stilska figura u narodnoj književnosti koja se sastoji od pitanja, negativnog odgovora i pravog odgovora
"Što se sija kraj gore zelene:
da l' je sunce, da l' je mesečina?
Nit' je sunce nit' je mesečina,
već dva zlatna roga od jelena;"

Alegorija
proširena metafora ili preneseno značenje reči koje se proširuje na veći broj stihova ili strofa u pesničkoj slici, ponekad u čitavoj pesmi i nastaje kada se metafora proteže kroz celu misao
postepeno ređanje, nabrajanje pesničkih slika (osećanja, postupaka) po jačini, odnosno postepeno, od slabijeg ka jačem-uzlazna ili od jačeg ka slabijem-silazna.
preuveličavanje,
preterivanje
Reč koja označava konkretan predmet, a upućuje na određeni apstraktni pojam i daje konkretnom predmetu šire značenje ( stena=postojanost, Hrast=dugovečnost);
Gradacija
"Za Djurđem je kosu odrezala,
za djeverom lice izgrdila,
a za bratom oči izvadila."
Hiperbola
"Kosa mu je do zemljice crne
,
Polu stere, polom se pokriva;
Nokti su mu - orati bi mogao
Ubila ga memla od kamena."
Simbol
Personifikacija
davanje ljudskih osobina stvarima i predmetima
Struktura pesme
Strofa
Vrsta strofe dređuje se po broju stihova:
strofa od jednog stiha - jednostih/monostih
strofa od dva stiha - dvostih/distih
strofa od tri stiha - trostih/tercet/tercina
strofa od četiri stiha - četverostih/katren
strofa od pet stihova - peterostih/kvintet
strofa od šest stihova - šesterostih/sekstina
strofa od sedam stihova - sedmerostih/septima
strofa od osam stihova - osmerostih/oktava
strofa od devet stihova - deveterostih/nona
strofa od deset stihova - deseterostih/decima
Stih
Vrsta stiha određuje se po broju slogova:
stih od 4 sloga - četverac
stih od 5 slogova - peterac
stih od 6 slogova - šesterac
stih od 7 slogova - sedmerac
stih od 8 slogova - osmerac
stih od 9 slogova - deveterac
stih od 10 slogova - deseterac
stih od 12 slogova - dvanaesterac
Stih može da bude vezan i slobodan
Rima
u vezanom stihu:
Komedija karaktera
Komedija naravi/društvena komedija
Ismeva dominantnu crtu karaktera
"Pokondirena tikva", J. Sterija Popović
Ismeva navike, običaje i shvatanja određene društvene grupe ili epohe.
"Sumnjivo lice", B. Nušić
"
Žuljave
ruke odmara na plugu
Duboko
diše i kao da dremlje.
A vetar, ćuhom probuđene zemlje,
nadojen, trese
sedu
vlas mu
dugu
."
"I
veče
je
kao od fila
.
Otvara mati prozor u šir.
Odjednom bukne celi
svemir
kao najslađa vanila
."
"U mom srcu
ponoć
..."
tuga,
nesreća,
usamljenost...
“Vila gnjezdo
tica lastavica
,
vila ga je za devet godina,
a jutros ga poče da razvija;
Doleti joj
siv-zelen sokole
,
od stolice cara čestitoga,
pa joj ne da
gnjizdo
da razvija.”
dom, brak
ljuba
Stojanova
Stojan
Janković
"Kosu
reže
, kosa opet
raste
,
lice
grdi
, a lice
izrasta
."
Hasanaginica
Mali Radojica
Narodna pesma
"Najveća je žalost za bratom"
Apostrofa
obraćanje u vokativu mrtvoj prirodi i odsutnim bićima
"
Čarna goro
, ne budi joj strašna!
Crna zemljo
, ne budi joj teška,
Vita jelo
, pusti širom grane..."
Narodna pesma
"Ženidba Milića Barjaktara"
"Zvezde su blistale i
osmehivale se
isto kao i pre."
Onomatopeja
prenošenje i oponašanje glasova i zvukova iz prirode
"Zrikavci tužno zriču."
"U toj dubini
Plavoj
I bez ruba
Tražio sam, odavno,
Goluba
."
Nebo,
Stevan Raičkovič
sloboda
Metonimija
preneseno značenje reči, a nastaje kada se neki pojam izražava pojmom koji s njim u logičnoj vezi (starost=seda kosa, mudrost=seda Brada)
"Kad ustane
kuka i motika
Biće Turkom po Mediji muka."
narod
Narodna pesma
"Početak bune protiv dahija"
Narodna pesma
"Ropstvo Janković Stojana
"
Narodna pesma
"Marko Kraljević i Musa Kesedžija"
Književnoteorijski
pojmovi
Epske književne vrste
Epika se deli na dve velike grupe: na epiku u stihu i u prozi.
Autorska
Proza
Stih
basna
bajka
novela
pripovetka
roman
anegdota
crtica
aforizam
priča
žitije
ep (epopeja)
spev
Književnonaučne vrste
(auto)biografija
dnevnik
putopis
memoari
Narodna
Proza
Stih
priča o životinjama
basna
bajka
novela
šaljiva priča
legendarna priča
anegdota
predanja: mitološka,
etnološka i
kulturno-istorijska
Kratke folklorne forme:
zagonetke, poslovice, pitalice, izreke, brzalice, blagoslovi, zakletve, kletve...
epske pesme starijih vremena
(pretkosovski, kosovski i pokosovski ciklus, ciklus o Kraljeviću Marku)
epske pesme srednjih vremena
(hajdučki i uskočki ciklus)
epske pesme novijih vremena
(ciklus pesama
o oslobođenju Srbije i Crne
Gore)
1. Naracija
Glavni događaj, postupak ličnosti ima svoj prirodni početak, tok i kraj zato epski stvaralac niže događaje jedan za drugim.
Pripovedanje (naracija) može da bude hronološko (događaji se prikazuju po redu) , retrospektivno (događaji se prikazuju u obrnutom vremenskom sledu), u prvom licu (pripovedač je učesnik u događajima, lik u priči) i u trećem (narator nije učesnik u događajima i objektivni je posmatrač).
Fabula i siže
Fabula
je hronološki organizovana priča. Čini je niz događaja koji su uzročno-posledično povezani.
Fabula je okosnica epske radnje i osnova epskih i dramskih vrsta.
Siže
je način organizovanja rasporeda događaja u književnom delu i predstavlja umetničku interpretaciju fabule.
Epizode
Tokom stvaranja epskog dela epski stvaralac često mora da ispriča i sporedne pojedinosti u vezi s glavnim događajem ili glavnim junakom i te epizode su sastavni delovi epskog dela.
Forme pripovedanja
(oblici kazivanja):
2. Deskripcija
Deskripcija je opisivanje i razlikujemo četiri vrste opisa:
1. pejzaž (opis prirode)
2. portret (opis izgleda lika)
3. enterijer (opis unutrašnjosti prostora il prizora iz života u kući)
4. eksterijer (opis otvorenog prostora, naselja, panorame grada...)
https://prezi.com/1euslrig2fsg/presentation/
3. Dijalog
4. Monolog
5. Polilog
"Kad mati mesi medenjake", Branko V. Radičević
"Među svojima",
VladislavPetković Dis
Asonanca
ponavljanje istog samoglasnika unutar stiha
"Naša d
o
da b
o
ga m
o
li,
O
j, d
o
d
o
,
o
j d
o
d
o
le."
Aliteracija
ponavljanje istog suglasnika ili suglasničke grupe u više reči u stihu da bi se povezalo značenje tih reči
"s
n
o
v
e s
n
i
v
a
m
, s
n
u
j
e
m
s
n
o
v
e
..."
Često su zajedno u pesmi jer se njima postiže eufonija-zvučna izražajnost stiha:
"
P
uči
n
a
p
la
v
a
S
p
a
v
a,
P
ro
h
la
d
n
i
p
a
d
a mrak
V
r
h

h
ri
d
i cr
n
e
Tr
n
e
Za
d
nji rume
n
i zrak."
"Veče na školju",
Aleksa Šantić
Cezura
Odmor ili pauza je stalna granica između reči i ona deli stih na dva dela tj. dva polustiha
"Bože mili,/ čuda velikoga..."
Epski deseterac ( 4+6)
nesimetrični
Lirski deseterac (5+5)
simetrični
"Pratila braća / Smilju devojku..."
Ukrštena
Parna
Obgrljena
"Ali dirnuti rukom nije
smeo
Ni otmeno ti lice, niti
usta
,
Ni zlatnu krunu, ni kraljevski
veo
,
Pod kojim leži kosa tvoja
gusta
."
"Simonida", Milan Rakić
"Nad ostrvom punim čempresa i
bora
,
Mlado, krupno sunce prži puno
plama;
I trepti nad šumom i nad
obalama
Slan i modar miris proletnjega
mora
."
"Podne", Jovan Dučić
"Al presta... Tek sa lišća
smokve
Cede se kapi. Drhte
lokve
.
I već od sunca blesnu
krišom
;
Kornjačin oklop opran
kišom
."
"Leto na visoravni",
Stevan Raičković
Full transcript