Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Cechy charakterystyczne kręgowców

No description
by

Wiktoria Andrych

on 17 March 2016

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Cechy charakterystyczne kręgowców

Cechy charakterystyczne kręgowców
STRUNOWCE - PODTYP KRĘGOWCE
Dzieli się je na 6 gromad: krągłouste, ryby, płazy, gady, ssaki, ptaki.
Morfologia tych zwierząt jest bardzo zróżnicowana, jednakże mają pewne cechy wspólne.
CECHY WSPÓLNE
chrzęstny lub kostny szkielet (dorosłe osobniki mają czaszkę, większość także kręgosłup)
przedni odcinek cewki nerwowej przekształcony w mózgowie; pozostała część tworzy rdzeń kręgowy
zamnięty układ krwionośny z wielojamowym sercem (2/4)
ciało podzielone na 3 odcinki: głowa, tułów, ogon
tułów jest zaopatrzony w dwie pary kończyn (narządy ruchu) - krągłouste są ich pozbawione.
krągłouste
ryby
płazy
gady
ssaki
ptaki
bezżuchwowce
żuchwowce
skrzelodyszne
płucodyszne
pierwotnie wodne
pierwotnie lądowe
bezowodniowce
owodniowce
zmiennocieplne
stałocieplne
EWOLUCJA ŁUKÓW SKRZELOWYCH
POKRYCIE CIAŁA
UKŁAD SZKIELETOWY
UKŁAD POKARMOWY
UKŁAD ODDECHOWY
UKŁAD KRWIONOŚNY
UKŁAD NERWOWY
KRĄGŁOUSTE
WYSTĘPOWANIE
zwierzęta wtórouste (wtórna jama ciała tylko w tułowiu; dwubocznie symetryczne
Występują w różnych środowiskach – od głębin morskich po przestworza. Pierwotnie żyły w wodach słonych.
Ciało kręgowców pokrywa skóra zbudowana z wielowarstwowego naskórka (powstałego z ektodermy) i skóry właściwej.
Pełni funkcje termoregulacyjne i izolacyjne, zapobiega także utracie/ napływowi wody. Wytwarza ona dodatkowe struktury, chroniące przed urazami mechanicznymi i chemicznymi.
Wytworami naskórka są gruczoły (śluzowe, surowicze) i struktury rogowe (łuski, pióra, pazury, kopyta)
Wytworami skóry właściwej są kości skórne i łuski ryb.
Ważną funkcją jest również maskowanie zwierząt, odstraszanie napastników i wabienie zwierząt przeciwnej płci.
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
Ciało pokryte łuskami (wytwór skóry właściwej).
Gruczoły jednokomórkowe: surowicze, śluzowe.
Cienki naskórek, słabo zrogowaciały.
Gruczoły wielokomórkowe: jadowe surowicze, śluzowe.
Gruby, zrogowaciały naskórek - brak gruczołów w skórze.
Ciało pokryte wytworami naskórka: tarczkami lub łuskami.
Wielowarstwowy, zrogowaciały naskórek. Występuje gruczoł kuprowy.
Brak innych gruczołów spowodowany jest słabym zrogowaceniem naskórka i obecnością piór.
Skóra właściwa, wielowarstwowy naskórek, warstwa tkanki tłuszczowej.
Występują dwie grupy gruczołów (polyptychiczne i monoptychiczne). Ciało pokryte jest przez włosy (wytwór naskórka).
Układ typu zamkniętego
przepływ krwi umożliwiają
skurcze serca
kręgowce wodne - 2 obiegi krwi
kręgowce lądowe - 1 obieg krwi
jeden obieg krwi
serce zbudowane z: zatoki żylnej,
przedsionka, komory oraz stożka tętniczego lub opuszki tętniczej (zgrubienie tętnicy)
dwa obiegi krwi
serce jest
czterodziałowe
składa się z dwóch przedsionków i dwóch komór
2 obiegi krwi
Obieg krwi podzielony jest na
obieg mały (płucny) i duży
Trójdziałowe serce zbudowane jest z dwóch przedsionków i komory
2 obiegi krwi
serce (wysoka sprawność) :
2 przedsionki, 2 komory
serce bardzo duże w stosunku do masy ciała
maja zdolność do zwiększenia wydajności pracy serca, szczególnie w niesprzyjających warunkach

2 obiegi krwi
serce czterodziałowe
serce zaopatrzone w zastawki - zapobiegają cofaniu się krwi

1. Część ośrodkowa (mózgowie, rdzeń kręgowy)
rozwija się z cewki nerwowej
na przednim odcinku znajduję się pęcherzyk, który dzieli się na:
przodomózgowie, śródmózgowie, tyłomózgowie
ostatecznie powstaje: kresomózgowie, międzymózgowie, śródmózgowie, móżdżek, rdzeń przedłużony
2. Część obwodowa (nerwy czaszkowe i rdzeniowe)
Mózgowie w stosunku do masy całe ciała jest niewielkie
Najsilniejszemu rozwojowi, w porównaniu z płazami uległo
kresomózgowie
zatarło się liniowe ułożenie pęcherzyków
mózg niewielki
części mózgowia ułożone liniowo
Z mózgu odchodzi 10 par nerwów czaszkowych
U płazów bezogonowych dobrze rozwinięte
śródmózgowie
duży mózg w stosunku do masy ciała
brak liniowego ułożenia pęcherzyków mózgowych
kresomózgowie-duże
móżdżek-silnie rozwinięty(duża ruchliwość)
międzymózgowie-niewielkie rozmiary
12 par nerwów czaszkowych odchodzi od mózgu
najwyższy stopień rozwoju ośrodkowego układu nerwowego
kresomózgowie-największa część mózgu
na półkuli mózgowej pojawia się nowa kora
płaty mózgu pofałdowane
na kresomózgowiu 5 płatów: czołowy, ciemieniowy, potyliczny skroniowe
międzymózgowie, śródmózgowie-niewielkie
móżdżek podzielony na 2 półkule
na zewnątrz położona jest istota biała, wewnątrz istota szara
Z mózgu ssaków odchodzi 12 par nerwów czaszkowych
RYBY
GADY
PŁAZY
PTAKI
SSAKI
NARZĄDY ZMYSŁÓW
UKŁAD ROZRODCZY
1. Narządy czucia powierzchniowego (receptory dotyku, ucisku, bólu ciepła,zimna)
rozmieszczone na całym ciele
2. Narządy węchu
3. Narządy smaku
4. Narząd wzroku-parzyste oczy
oczy z przodu - widzenie przestrzenne
oczy po bokach - zwiększa pole widzenia
5. Narząd słuchu i równowagi-błędnik
Szkielet wewnętrzny jest zbudowany z tkanki kostnej i chrzęstnej. Przyczepione są do niego mieśnie poprzecznie prążkowane (szkieletowe). W jego skład wchodzą:
szkielet osiowy - tworzy go czaszka złożona z mózgoczaszki i trzewioczaszki oraz kręgosłup zbudowany z kręgów. U poszczególnych gromad zróżnicowana jest liczba odcinków kręgosłupa.
szkielet kończyn (zwykle z dwóch par), których oparciem jest szkielet pasów łączący je z kręgosłupem (pas barkowy, pas miednicowy).
linie naboczne rozmieszczone wzdłuż ciała i na pysku (odpiera ruchy wody)
ryby są krótkowzroczne
narząd smaku-kubki smakowe
oczy-
zdolność akomodacji
(przesuwanie soczewki w przód i w tył)
ucho środkowe, ucho wewnętrzne
węch-nabłonek wyścielający parzystą jamę węchową
w każdej jamie schyłek z nabłonkiem węchowym -
Narząd Jacobsona
narząd węchu w parzystych woreczkach gępowych
narząd smaku - pączki smakowe
(w jamie gębowej lub brodawkach smakowych na języku)
Występują dwa odcinki kręgosłupa - tułowiowy i ogonowy.
Ryby posiadają także żebra.
Czaszka zbudowana z wielu kości, połączona z kręgosłupem nieruchomo.
Występują cztery odcinki kręgosłupa: szyjny, piersiowo-lędźwiowy, krzyżowy i ogonowy.
Gady posiadają żebra, które wraz z mostkiem tworzą klatkę piersiową. Czaszka połączona z kręgosłupem za pomocą jednego kłykcia potylicznego.
Występują cztery odcinki kręgosłupa: szyjny, tułowiowy, krzyżowy, ogonowy.
Brak żeber.
Czaszka lekka, połączona z kręgosłupem ruchomo za pomocą 2 kłykci potylicznych.
Występują cztery odcinki kręgosłupa: szyjny, piersiowy, lędźwiowo-krzyżowy, ogonowy.
Ptaki posiadają żebra, które wraz z mostkiem tworzą klatkę piersiową.
W czaszce kości zrośnięte. Czaszka połączona z kręgosłupem za pomocą jednego kłykcia potylicznego.
U ssaków kręgosłup złożony jest z pięciu odcinków: szyjny, piersiowy, lędźwiowy, krzyżowy, ogonowy.
Żebra wraz z mostkiem tworzą klatkę piersiową.
Czaszka połączona dwoma kłykciami potylicznymi z kręgosłupem.
Szkielet bardzo lekki, kości pneumatyczne.
Składa się z kolejno ułożonych odcinków: jamy gębowej, gardzieli, przełyku, żołądka, jelita cienkiego i jelita grubego zakończonego odbytem.
U wszystkich kręgowców wyróżnia się te same odcinki przewodu pokarmowego. U większości występuje kloaka.
najlepiej rozwinięty
wzrok
zmysł dotyku umiejscowiony jest na języku
oko ciemieniowe - odbieranie bodźców cieplnych
zdolność do akomodacji
siatkówka zawiera czopki (receptory reagujące na barwę)
brak pręcików odbierających natężenie światła (widzą przeważnie tylko w dzień)
słuch : ucho środkowe i wewnętrzne
smak i węch - narząd Jacobsona w jamie nosowej
świetnie rozwinięty słuch i wzrok
oczy posiadają 3 powieki:
górną, dolną, migawkową
narząd węchu - słabo rozwinięty (mało kory węchowej w kresomózgowiu)
u nasady dzioba
otwory węchowe
ucho środkowe, wewnętrzne, zewnętrzne
Żołądek słabo rozwinięty, brak kosmków jelitowych.
Obecne są: wątroba i trzustka.
Uchyłek przewodu tworzy pęcherz pławny (narząd hydrostatyczny).
Zęby homodontyczne (brak różnic w budowie i wielkości zębów). Żołądek rozwinięty, przewód uchodzi do kloaki.
W jamie gębowej występuje język.
Żołądek rozwinięty.
Obecna są gruczoły wspomagające trawienie: wątroba i trzustka oraz dwunastnica. Przewód uchodzi do kloaki.
Szczęki pokryte dziobem, brak zębów. Uchyłek przełyku stanowi wole (umożliwia magazynowanie pokarmu). Żołądek jest podzielony na dwie części: gruczołową i mięśniową. Przewód uchodzi do kloaki.
Zęby zróżnicowane na: siekacze, kły, przedtrzonowe i trzonowe. W jamie gębowej występują gruczoły ślinowe.
Narząd słuchu: 3 kosteczki i małżowina uszna
Narząd węchu:
nabłonek węchowy
Narząd smaku:
kubki smakowe
na języku
Narząd wzroku: akomodacja przez zmianę kształtu soczewek
1. Kręgowce są rozdzielnopłciowe.
2. Rozmnażają się wyłącznie płciowo.
3. Rozwój prosty (wyjątek: niektóre ryby kostnoszkieletowe i płazy - rozwój złożony)
4. Zapłodnienie zewnętrzne lub wewnętrzne.
5. Błony płodowe (u gadów, ptaków i ssaków) - zarodek niezależny od środowiska wodnego.
składają ikrę w wodzie
zapłodnienie zewnętrzne (z wyjątkiem spodoustych)
Okres godowy to
tarło
Ujście jajowodów jest bezpośrednie, na zewnątrz
Nasieniowody łączą się z moczowodami
Większość ryb nie opiekuje się potomstwem

owodniowcami (posiadają błony płodowe)
wykształciły trzy błony: owodnię, omocznię, kosmówkę
Zapłodnienie
wewnętrzne
Składają jaja
Składają skrzek w wodzie
Zapłodnienie zewnętrzne
Rozwój złożony, występuje larwa- kijanka żyjąca w wodzie, ma skrzela i płetwę ogonową
Są owodniowcami
Wyraźny dymorfizm płciowy
Zapłodnienie wewnętrzne
Redukcja prawego jajnika
Ujście jajowodów do kloaki
Składają jaja
Wyróżnia się zagniazdowniki i gniazdowniki
Są owodniowcami
Zapłodnienie wewnętrzne
Rozwój prosty
Męskie narządy rozrodcze: 2 jądra, nasieniowody, narząd kopulacyjny
Żeńskie narządy rozrodcze: 2 jajniki, jajowody, macica, pochwa
UKŁAD
WYDALNICZY
1. Nerki
podstawowy element -
nefrony
(kanaliki, w których zachodzi filtracja krwi i usuwanie z niej zbędnych produktów przemiany materii)
3 typy nerek: przednercza (orzęsione lejki), pranercza (kłębuszki nerkowe, orzęsione lejki), zanercza (wyłącznie kłębuszki nerkowe)
Moczowody uchodzą do pęcherza moczowego i wydalają
amoniak
Nerki ciągną się wzdłuż ciała pod szkieletem osiowym od okolicy sercowej aż do nasady ogona (są silnie ukrwione)
NERKI OSTATECZNE
Jaszczurki, węże i żółwie lądowe wydalają kwas moczowy, krokodyle- amoniak, żółwie wodne- mocznik
kłębuszki nerkowe - bardzo liczne
Mocz wyprowadzany jest moczowodem do kloaki
ściany moczowodu mają zdolność wchłaniania wody
Wiele gadów posiada zdolność wydzielania solanki (gruczoły solne na głowie)
PRANERCZE
Moczowody pierwotne uchodzą do pęcherza moczowego. Larwy wydalają amoniak, a dorosłe osobniki-mocznik
nerki mają kształt wąski i wydłużony
Na brzegu nerki biegnie moczowód, który uchodzi do kloaki
NERKI OSTATECZNE
brak pęcherza moczowego
. Woda zawarta w moczu zostaje w kloace resorbowana i wraca do krwiobiegu
ptaki wydalają
kwas moczowy
Narządami wymiany gazowej u kręgowców wodnych są skrzela złożone z licznych blaszek skrzelowych rozmieszczonych w gardzieli. Są one oparte na łukach skrzelowych. Zwykle występują w postaci pięciu par.
skrzela wewnętrzne (znajdują się w specjalnych komorach we wnętrzu ciała)
skrzela zewnętrzne (mają postać bogato ukrwionych wyrostków wystających poza powłoki ciała) -> bardzo często funkcjonują jako organ tymczasowy, którego funkcje są przejmowane przez skrzela wewnętrzne lub rozwijające się płuca.
Narządami wymiany gazowej u kręgowców lądowych są płuca wywodzące się z pęcherza pławnego ryb. Mają one postać parzystych worków o różnym stopniu komplikacji budowy wewnętrznej.
Pęcherz pławny jest to specjalny, dobrze ukrwiony uchyłek przełyku, służący do zmiany głębokości zanurzenia (wypełniany gazami w razie potrzeby).
U płazów występują dwa cienkościenne workowate płuca, dodatkowo oddychają one przez skórę i błonę śluzową jamy gębowej.
Wentylacja płuc możliwa jest dzięki pompie gardzielowej.
Płuca gadów ulegają sfałdowaniu, (tzw. płuca gąbczaste) przez co zwiększa się ich powierzchnia oddechowa.
Wentylacja płuc możliwa jest dzięki ruchom klatki piersiowej.
U ptaków występuje dziewięć cienkościennych worków powietrznych, dzięki którym możliwe jest podwójne oddychanie. Wentylacja układu oddechowego zachodzi poprzez ruch skrzydeł w czasie lotu oraz ruchy klatki piersiowej.
Płuca ssaków posiadają budowę pęcherzykowatą, które stanowią olbrzymią powierzchnię oddechową.
Wentylacja układu oddechowego zachodzi poprzez skurcze przepony i ruchy klatki piersiowej oraz mięśni międzyżebrowych.
NERKI OSTATECZNE
Moczowody wtórne uchodzą do pęcherza moczowego.
Wydalanie mocznika
U zarodków ssaków funkcjonuje śródnercze
nerka ma kształt fasolowaty
Wentylacja układu oddechowego u ryb odbywa się poprzez ruchy pokryw skrzelowych lub wieczka skrzelowego.
mózg zbudowany z 5 pęcherzyków ułożonych
liniowo
dwa główne typy mózgowia: z dobrze rozwiniętym kresomózgowiem i z rozwiniętym śródmózgowiem
- współczesne bezżuchwowce
Jest to najprymitywniejsza gromada kręgowców. Ich nazwa pochodzi od znajdującego się z przodu głowy lejka przyssawkowego, na którego dnie leży otwór gębowy.
Żyją w wodach słodkich i słonych. Ich przedstawicielami są minogi (pasożyty ryb i padlinożercy)
Charakterystyczne cechy kręgoustych: brak żuchwy, kości i szczęk; nieparzysty otwór węchowy i brak parzystych płetw.
Ciało jest okrągłe w przekroju poprz. lub spłaszczone oraz wydłużone.
1. Bezżuchwowce (krągłouste)
8 par łuków skrzelowych
2. Ryby
I para --> szczęki, żuchwa
II para --> łuk gnykowo-żuchwowy
3. Płazy, gady, ptaki, ssaki
łuk gnykowo-żuchwowy
--> strzemiączko
4. Ssaki
fragmenty kości szczęk i żuchwy --> kowadełko, młoteczek
pozostałe łuki skrzelowe
--> szkielet języka, elementy krtani i tchawicy
Wiktoria Andrych
Michalina Wrońska
Full transcript