Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

1990 оны Ардчилалын хөдөлгөөн

No description
by

Moogii Monherdene

on 4 January 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of 1990 оны Ардчилалын хөдөлгөөн

ШАЛТГААН Хүнд сурталт захиран тушаах тогтолцоо бэхжин, нэг намын буюу 1 хүнийг тахин шүтэх ноёрхол бий болоод байсан.
Өмчийн олон хэлбэр, ялангуяа хувийн өмчийг мөлжлөгийн хэрэгсэл хэмээн үл зөшөөрч, зах зээлийн механизмыг үгүйсгэн, төвлөрсөн хатуу төлөвлөгөөнд баригдаж байсан.
Нийгмийн оюун санааны амьдралыг зөвхөн марксист үзэл сурталд захируулан дэглэж, олон үзлийн найралт ёсыг үл зөвшөөрч байсан.
ЗХУ-г дагасан үндсэндээ ганц тулгуурт, түгжигдмэл гадаад бодлого явуулж, хилийн чанд дахь харилцаагаа социолист системийн хүрээнд улам бүр явцруулж байсан.
Зөвлөлтийн цэрэг монголд байснаас эхлэн ЗХУ-аас улс төр эдийн засгийн талаар бүрэн хараат байсан МАХН Монгол орны тухайд эрс өөрчлөлт хийж ЗХУ-аас салах оролдлого хийж чадахгүй байсан 1988 оны 12-р сард МАХН-ын Төв хорооны V бүгд хурал хуралдаж нийгмийн бүх хүрээг хамарсан өөрчлөн байгуулалт хийх нь манай намын хойшлуулшгүй зорилт гэж анх удаа нам төрийг болон олон жил нам төрийг удирдсан Ю.Цэдэнбалыг шүүмжилж эхэлсэн нь Ардчилсан хөдөлгөөний эхлэл тавигджээ 1989 оны 12-р сарын эхээр МХЗЭ-ийн Төр хорооны санаачилгаар “Залуу уран бүтээлчдийн” зөвлөгөөн болсон бөгөөд МАХН-н үйл ажиллагаа эрх баригчдын арга барил, нийгмийн тогтолцооны хоцрогдлыг шүүмжлэн хэлэлцсэн нь 1990 оны Ардчилалын хувьсгалын өрнөлт бөгөөд 1988 онд С.Бат-Үүлийн санаачлагаар “Шинэ үе” бүлгэм байгуулагдаж улс төрийн үзэл санаа бүхий нууц хуудас тараах зэргээр тэмцлээ явуулж ард түмэнд уриалж байлаа. 1989-оны 12/10-нд УБ хотод 200 гаруй хүн оролцсон улс төрийн цуглаан болж Монголын Ардчилсан холбоо байгуулагдсан 1990 оны Ардчилалын хөдөлгөөн МоАХ АИХ-ын чуулганд дараах шаардлага
бүхий улс төрийн өргөх бичиг барьсан Үүнд:
БНМАУ-ын Үндсэн хуулинд өөрчлөлт оруулах
Сонгуулийн арга системд өөрчлөлт оруулах
Хэвлэлийн эрх чөлөөг баталгаажулах
Тусгай хангамжийг устгаж хүнд суртлыг үгүй хийх зэрэг асуудлыг тавьсан МоАХ 1990 оны 2-18-нд анхдугаар их хурлаа хийж МАН-ыг байгуулсан. Тус намын мөрийн хөтөлбөрт улс орноо хөгжүүлэх, эдийн засаг улс төрийн тогтолцоо оюун санааны салбарт оршиж буй дутагдлыг ардчилсан дэг жаягийг тогтоох зэрэг зорилт тавьж байв 1990 оны 3/7-нд тависан шаардлагадаа хангалттай хариу авч чадаагүй Ардчилсан намын гишүүн болох Э.Бат-Үүл, Б.Батцэнгэл, Д.Дорлигжав, С.Амарсанаа зэрэг 10 хүн улс төрийн өлсгөлөн анх удаа зарлаж Сүхбаатрын талбайд 3 өдөр 2 шөнө болжээ. 1990 оны 3/12-нд МАХН-ын VIII бүгд хурал хуралдсан. Уг хурлаар МАХН-ын Төв хорооны улс төрийн товчоо бүрэн бүрэлдэхүүнээрээ огцорч Улс төрийн хилс хэргээр шийтгэгдсэн зарим хүмүүсийг цагаатгах шийдвэр гаргасан. 1990 оны 3 сарын 22-24-нд АИХ-ын XI удаагийн сонгуулийн VIII чуулган хуралдаж, МАХН бол төр нийгмийн удирдан чиглүүлэг хүч мөн гэсэн Үндсэн хуулийн онцгой заалтыг хассанаар нэг намын ноёрхол унаж , нам төвтэй бус төр төвтэй тогтолуцоонд шилжих эхлэлийг тависан Улмаар Үндсэн Хуулинд ардчилсан өөрчлөлт шинэчлэл хийж, бүтцийн хувьд төрийн байгууллагуудыг шинэчлэн өөрчлөх шийдвэр гаргасан. 1990 оны 9/3-нд АИХ-ын чуулган хуралдсан ба уг чуулганы гишүүдэд МАХН-аас гадна МоАН, МҮДН / Монголын Үндэсний дэвшлийн нам /МСДН/ Монголын социол-Демократ нам / Монголын ногоон нам, Монголын чөлөөт хөдөлмөрийн нам зэрэг намууд нь үйл ажиллагаагаа явуулж эхэлсэн 1990 оны 7-р ард олон намын тогтолцооны үндсэн дээр үндсэн дээр анхны чөлөөт ардчилсан сонгуулв явуулсан ба энэ сонгуульд МАХН-61,7%, бусад шинэ залуу намууд нь 38,2%-ийн саналыг авчээ. 1990-1992 оны шилжилтийн үед Засгийн газрыг эрх баригч болон сөрөг намуудын оролцоотойгоор хамтаараа хариуцлага хүлээх танхимын зарчмаар байгуулан ажиллажээ. Монгол оронд тогтсон авторитар дэглэмийг эцэс болгож, төрийн ардчилсан тогтолцоо бүрдэх улс төр эрх зүйн нөхцлийг бий болгосон.
Монгол оронд тогтсон нэг намын үзэл суртлыг халж олон ургальч үзлийг төлөвшүүлэх боломж бүрдсэн. Монгол орны эдийн засгийн тогтолцоог шинэчлэн төвлөрсөн төлөвлөгөөт эдийн засгаас татгалзаж зах зээлийн тогтолцоог бүрдүүлэх эхлэл тавигдсан.Ардчилал хүний эрх, эрх чөлөөг баталгаажуулан хэрэгжүүлж Монгол орныг дэлхий ертөнцөд нээлттэй болгосон. Ач холбогдол :
Full transcript