Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Karolińska reforma pisma

No description
by

Marek Andrzej

on 22 October 2012

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Karolińska reforma pisma

karolińska reforma pisma okcydentalistyka uł pisma szczepowe geneza minuskuły karolińskiej źródła inspiracji Karol Wielki
742-814 twórcy pisma
karolińskiego Podstawową cechą minuskuły karolińskiej jest to że wszystkie litery dają się
wpisać w cztery linie równoległe w odróżnieniu od minuskuły klasycznej, rzymskiej. cechy pisma karolińskiego dokument Władysława Hermana (1087-1095 "konsument" minuskuły karolińskiej twórcy pisma karolińskiego prezentacja nr 1 kodeksowe pismo merowińskie VII w. kodeksowe pismo benewenteńskie XI w. kodeksowe pismo wizgockie X w. Została spowodowana przez potrzebę oczyszczenia oczyszczenia pism narodowych ze zwyrodnień i naleciałości.
Była ona wynikiem reformy ortografii łaciny karolińskiej.
Nowe pismo nie było dostosowane do potrzeb administracji ale do pisania kodeksów a więc do celów literackich i uczonych.
Reforma ta była poprzedona powrotem do pism czytelnych szczególnie do klasycznej majuskuły w postaci uncjały i półuncjały.
Są to pisma pisane wolno, ale dzięki temu czytelne. geneza minuskuły karolińskiej odmiany minuskuły karolińskiej W liniach wewnętrznych mieszczą się litery a, c, e, i, m, n, o, r, s, t, u, v, x, z, do górnej linii sięgały b, d, h, k, l, f, zaś do dolnej g, p i q. Kształty liter cechuje wybitna jednolitość i regularność form, równomierna i proporcjonalna budowa kształtów, brak połączeń poszczególnych znaków oraz występowanie ściśle określonych i konsekwentnie stosowanych ligatur. Gdzie i kiedy dokonała się reforma karolińska Należy brać pod uwagę wszystkie skryptoria łącznie, a zwłaszcza w Tours, Korbei, Trewirze oraz w Reims. Akwizgranowi zaś, tamtejszej szkole pałacowej i związanemu z nią skryptorium, trzeba przypisać rozpowszechnienie i utrwalenie nowego pisma. Sam proces utrwalania, a następnie rozszerzania reformy pisma dziś możemy powiązać z reformą kleru, zwłaszcza mniszego i kanonicznego, gdzie nowe pismo spełniało funkcje unifikacyjne. Dokonało się to z wolna w ciągu IX w. i pismo to, zwane minuskułą karolińską albo też minuskułą romańską, przetrwało aż do XII i XIII w., systematycznie, choć etapami, opanowując całą Europę, łącznie z Półwyspem Pirenejskim i Wyspami Brytyjskimi. Adaptacja minuskuły karolińskiej Minuskuła karolińska była pismem uniwersalnym: doskonale wyglądała w kodeksach, nadawała się również do dokumentów, choć tu wprowadzano ją znacznie wolniej. Ostatecznie jednak do XI w. karolina przyjęła się w kancelariach całej Europy zyskując jednocześnie specyficzną, bardzo bogatą ornamentykę. Z upodobaniem zdobiono zwłaszcza pionowe trzonki mocno wyciągniętych w górę liter wysokich. Szczególnie rozciągnięty był pierwszy wiersz dokumentu. Ta odmiana karoliny nosi nazwę scriptura longior.

Doskonałość pierwotnej formy minuskuły karolińskiej przejawiała się również w odporności na zmiany stylistyczne. Mijały dziesięciolecia a litery karoliny niemal się nie zmieniały, dlatego bardzo trudno określać chronologię dokumentów pisanych tym rodzajem pisma. Za sprawą minuskuły karolińskiej używanej w kancelariach wszystkich chrześcijańskich państw, możemy mówić o jednolitości graficznej Europy. Powtórnie podobną jednolitość uda się osiągnąć po następnych kilkuset latach, w czasach renesansu. Minuskuła karolińska, wypracowana w skryptoriach, niepodzielnie zapanowała w kodeksach. Natomiast jako pismo dokumentowe przyjmowała się z trudem i opornie, wypierając z konserwatywnych kancelarii monarszych kursywę merowińską. Dopiero w połowie IX w. zapanowała w kancelarii królewskiej, w kancelarii papieskiej zaś została przyjęta w zmienionej formie, jako tzw. minuskuła kurialna, dopiero w drugiej połowie XI w. W obu wypadkach najwcześniej za pomocą minuskuły karolińskiej pisano jedynie niektóre części dokumentów, a dopiero stopniowo zaczęto pisać całą produkcję kancelaryjną. minuskuła karolińska w Polsce w Polsce niewątpliwy użytek z pisma robili już duchowni, którzy tutaj znaleźli się co najmniej po 966 r., ale istnieją nikłe przesłanki, że znajomość pisma docierała na ziemie polskie już przed już przed 966 r. W XI i XII w. znajomość sztuki pisania znacznie się poszerzyła i to nawet na ludność podgrodzi, jak zdają się na to wskazywać coraz liczniejsze znaleziska rylców, odkrywane przez archeologów. Niemniej gród, katedra i opactwo długo były głównymi centrami piśmienności polskiej.


najstarsze powstałe w Polsce zabytki pisane, rękopisy i dokumenty, pochodzą z przełomu XI i XII w. i sporządzone zostały minuskułą karolińską. państwo Karola Wielkiego minuskuła karolińska w Polsce Alkuin
730-804
Full transcript