Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Eindexamenonderwerp VS hoofdstuk 3

Welvaart, crisis en oorlog (1918-1945)
by

Hans Luiten

on 17 March 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Eindexamenonderwerp VS hoofdstuk 3

1915 Open Door
Policy
(tot 1933) 1923 miljardenleningen
voor Duitsland 1945 Oprichting VN 1929 Beurskrach New Deal (tot 1940) 1935 neutraliteitswetten 1919-1920 "Red Scare"
stakingen
rassenrellen Welvaart, crisis en oorlog 1918-1945 3.1 Welvaart in de jaren '20 Hoofdstuk 3 1919 Wilson in
Versailles 1939 Tweede Wereldoorlog
(tot 1945) 1941 - Lend Lease Act
- Atlantisch Handvest
- VS in oorlog 1943 verbod rassendiscriminatie
leger 1933 Good Neighbor
Policy
(tot 1941) 1934 Wilson (1915-1921) Coolidge (1923-29) Hoover (1929-33) FD Roosevelt (1933-1945) Harding (1921-23) Red Scare 1918-1920: recessie Angst voor communisme: Russische Revolutie Communistische Internationale wereldrevolutie Stakingen Bomaanslagen twee communistische partijen VS Stakingen Overheid slaat terug duizenden arrestaties zonder proces gevangen deportaties naar Rusland IWW raid Revolutiedreiging? eigenlijk niet, dus... na 1920 ebde Red Scare weg maar... angst voor links radicalisme verdween nooit helemaal communisme/socialisme = Europees gevaar immigratie vanuit Europa drastisch beperkt 12. broodrooster 11. airco 4. afwasmachine 6. droger 8. koelkast 3. fohn 1. fornuis 9. wasmachine 10. kookplaat 2. stofzuiger 7. kachel 5. radio De uitslag!! Guess the Goodie schrijf de nummers 1 t/m 12 op een blaadje noteer bij elk nummer welk apparaat je ziet 1929: 27 miljoen auto's 80% alle auto's van de wereld in VS Productie auto leidt tot andere vernieuwingen Rationalisatie: lopende band Ford, Chrysler en General Motors Elektriciteit Elektrotechnische industrie groeit sterk Industrie: stoommachines elektromotoren Meerderheid bevolking VS aangesloten op stroomnet Door stroomnet aanschaf elektrische apparaten Pas na WO II in de rest van de wereld Elektrificatie: radio en film opkomst film 1927 premiere eerste 'talkie' filmsterren van over de hele wereld New Capitalism Sterke toename welvaart door productiemethoden prijzen daalden lonen stegen arbeidstijden verkort Reclame "Live now, pay later" Veel leningen afgesloten Groot vertrouwen in toekomst lening voor aandelen Speculatie: toename waarde aandelen New Capitalism Massamedia verspreidt geloof in New Capitalism NC: staat en ondernemers werken eendrachtig samen Ondernemers en arbeiders harmonieus Moderne ondernemers zorgden goed voor arbeiders Socialisme niet nodig: welvaart genoeg Progressive Era voorbij: ongebreideld kapitalisme Oude kapitalisme (crises, uitbuiting) aan het verdwijnen Blind vertrouwen in marktmechanisme 3.2 De crisis van de jaren 1930 Crash Beurskrach 1929 Banken, boeren, fabrieken failliet Meer dan 12 miljoen werklozen Geen voorzieningen voor werklozen Tientallen miljoenen Amerikanen ondervoed Wat waren de oorzaken? Voor 1929 Na 1929 Verschil productie consumptie Enorme inkomensverschillen Slecht draaiende industrie: textiel spoorwegen mijnbouw Landbouw ook slecht Eerste Wereldoorlog: productie verhoogd Beleid Hoover Overheid zuinig Marktwerking op beloop laten Pas vanaf 1932 leningen Alleen voor banken/bedrijven Werklozen nog steeds geen hulp Zelfhulporganisaties New Deal Actief overheidsingrijpen in de economie Veel nieuwe wetgeving om economie op gang te brengen Organisaties opgericht om wetgeving uit te voeren Geld om werkloosheid te bestrijden Publieke werken: bruggen, wegen, dammen, vliegvelden, ziekenhuizen, schoolgebouwen, etc. Verzet uit zakenleven: belastingverhoging, vakbonden Verzet van Hooggerechtshof: te veel macht federale overheid Industrie Landbouw Tweede New Deal Roosevelts reactie op verzet Wetgeving die verder ging dan eerste New Deal Wetgeving meer gericht op hervormingen, minder op herstel Positie vakbond verder versterkt Bedrijven/werknemers verplicht geld te sparen Pensioenen en werkloosheidsuitkeringen Belasting op winsten en topinkomens ging verder omhoog Tweede termijn Roosevelt Recordoverwinning bij verkiezingen Toch teleurstellende termijn Roosevelt vs Hoogerechtshof: Hooggerechtshof wint New Deal niet verder uitgebouwd Blokkade conservatieve zuidelijke Democraten + Republikeinen Overheidsuitgaven te sterk gestegen bezuinigingen 1937: opnieuw recessie, ondanks licht herstel crisis niet over Tweede Wereldoorlog Drooglegging 3.3 De moeizame strijd tegen rassendiscriminatie Honderdduizenden zwarten namen dienst NAACP stimuleerde dienst nemen: hoop op verbetering Bijdrage aan WO I: trots en zelfvertrouwen Groeiend zwart zelfvertrouwen Voor de Eerste Wereldoorlog: 10% zwarten in Noorden VS Minder discriminatie dan in Zuiden, wel racisme: slechtst betaalde / laagst geschoolde baantjes als eerst ontslagen leefden afgescheiden van blanke bevolking Steden: getto's Rassenrellen Zwarten accepteerden discriminatie niet zomaar meer Vakbonden steunden blanke arbeiders om zwarten te weren Blanken in het Noorden voelden zich bedreigd Zwarten in het Noorden lieten zich niet meer vernederen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. Jaren '20: zwarte migratie gaat door Door toegenomen verlangen naar gelijkberechtiging groeide ledenaantal NAACP Nieuwe organisaties voor zwarte emancipatie kwamen erbij, zoals UNIA Wat deden deze organisaties? rechtszaken aanspannen stakingen, demonstraties en protestacties organiseren Effect was klein: achterstelling bleef Universal Negro Improvement Association Marcus Garvey Amy Jacques Garvey streven naar eigen onafhankelijke staat in Afrika "blanken gaan zwarten nooit als gelijkwaardig zien" New Deal Tijdens 20s ook zwarte levensstandaard gestegen Gevolg: zwarte kiezers Democraten Werk bij overheid voor meer dan 1 miljoen zwarten New Deal: 1/3 zwarten kreeg steun Crisis kwam hard aan: als eerste ontslagen New Deal Zwarte boeren gingen er op achteruit Gevolg: zwarte werklozen lagere uitkeringen Zwarte werklozen vaak > zwarte arbeiders Zwarte boeren werden van hun land verdreven Geen compensatie voor overschotten Segregatie bleef bestaan Tweede Wereldoorlog opnieuw massaal dienst werd weer gestimuleerd: doel was Double V V = victory... ... op het slagveld... ... maar ook aan het thuisfront opnieuw massale migratie meer dan 1 miljoen werk in oorlogsindustrie ook opnieuw rassenrellen Detroit: 34 doden aparte zwarte eenheden voor het eerst bij de marine de eerste zwarte piloten overal ingezet deze oorlog bood wel uitzicht op emancipatie en ook de Ku Klux Klan werd weer populair meer dan 4,5 miljoen leden 3.4 Jaren van isolationisme VS en de Volkenbond Eerste Wereldoorlog: "a war to end all wars" Januari 1918: Wilson programma 14 punten Nieuwe wereldorde: internationaal rechtssysteem Zelfbeschikkingsrecht van volkeren Belofte: bij conflicten afzien van oorlog 14e punt: oprichting Volkenbond Alle lidstaten: erkennen elkaars onafhankelijkheid en territoriale integriteit Volkenbond moest doorslag geven bij conflicten Meningen verdeeld Republikeinen: (meerderheid Senaat) terug naar isolationisme Meeste andere senatoren: Volkenbond goed, maar punten van Wilson slecht voor Amerikaanse soevereiniteit Angst voor gedwongen deelname van VS aan internationale acties Senaat wilde vastleggen dat Congres laatste woord had Wat vindt Wilson daarvan? Gematigd isolationisme Eerst enthousiasme, later afkeer van Wilsons plannen Gedurende interbellum steeds sterker wordend isolationisme Meerderheid Amerikanen: neutraal blijven in toekomstige oorlogen Gematigd isolationisme Handelspolitiek VS werd weer protectionistisch maar... Volledige terugkeer naar isolationisme onmogelijk Eigenbelang dwong VS zich met wereld te bemoeien Congres: 2x forse verhoging importtarieven Open Door Policy Internationale afspraken: economische problemen internationale spanningen VS hoefden niet in te grijpen als landen zich niet aan de afspraken hielden Vb: verdrag Oost-Azie met Japan en Europese landen (1922) Zorgen over Japanse oorlogsvloot en groeiende invloed in China Verdrag gesloten, maar geen sancties VS machteloos Oorlogsschuld Eerste Wereldoorlog VS hadden geld geleend aan GB en Fr GB en Fr economische problemen: herstelbetalingen Duitsland Duitsland kon alleen betalen door geld te lenen van de VS Latijns Amerika = exclusieve invloedssfeer VS VS voerden politiek van economisch imperialisme Investeringen en economische invloed namen toe Minder snel militair ingrijpen vgl met voor Eerste Wereldoorlog 1920: nog vijf landen met Amerikaanse militaire aanwezigheid Good Neighbor Policy Militair ingrijpen: verzet in Latijns Amerika Roosevelt stapte daarom over op Good Neighbor Policy: niet meer militair ingrijpen Depressie versterkte isolationisme Militairen in Caribisch gebied en M-Amerika teruggetrokken Door isolationisme niet meer populair in VS nauwer economisch samenwerken Aan militair ingrijpen kwam inderdaad een einde zelfs toen Amerikaanse bedrijven onteigend werden uitzondering 1934: Batista op Cuba aan de macht geholpen Isolationisme op hoogtepunt in jaren '30 Congres verbiedt: 3.5 De VS en de Tweede Wereldoorlog verschepen van wapens naar oorlogvoerende landen (1935) verstrekken van leningen aan oorlogvoerende landen (1936) 1937: Japan verovert grote delen van China 1939: oorlog in Europa Roosevelt beloofde neutraliteit Roosevelt herkozen, 3e termijn Amerika: "grote arsenaal voor democratie" Atlantisch Handvest economische samenwerking voor oprichting nieuwe volkerenorganisatie ffffffffffcollectieve veiligheid zelfbeschikkingsrecht voor volkeren ontwapening vrijheid op zee 8 december: VS verklaart oorlog aan Japan 11 december: Duitsland en Italie verklaren oorlog aan VS VS, Groot-Brittannie en Sovjet-Unie: Grote Drie Afspraak: doorvechten tot fascisme volledig verslagen is Flying Tigers Iwo Jima Amerikaanse piloot ttv Battle of Britain Slag om Midway Guadalcanal MacArthur keert terug op Filippijnen Sicilie Doorbraak bij St. Lo Bastogne Rijn overgestoken Duitsland verslagen Plannen voor na de oorlog Nieuwe volkerenorganisatie: VN Grote Drie + China: landen die vrede bedreigen tot orde roepen 1943: Congres stemde in met leidinggevende rol VS 1944: plannen uitgewerkt Veiligheidsraad Grote Drie, China + Frankrijk: vetorecht Jalta Invloedssfeer Polen gecompenseerd in het westen Onenigheid over politieke toekomst Duitsland Voorlopig verdeeld in vier bezettingszones Verdere afspraken Jalta Stalin wilde herstelbetalingen Dit werd omgezet in Duitse dwangarbeid in de SU Poolse regering: Stalin had communistische regering gevormd Churchill wilde vrije verkiezingen in Polen Communistische regering 'verbreed': Stalin beloofde verkiezingen Slag in de Koraalzee Amerika zou je echte democratie kunnen noemen in ..., want
a 1787
b 1865
c 1919
d 1968 Leg het verband tussen:

a Chinezen - spoorwegen - groei economie
b Trust - Rockefeller - warenhuis - People's Party
c Sharecroppers - Carnegie - Booker T Washington
d Monroe - Manifest Destiny - Territories en staten Wat is er fout (een is er goed)

a Cuba wordt een protectoraat, een voorbeeld van de New Frontier
b Zimmerman was een WASP-minister
c De Open Door Policy was een succes in China
d De New Deal was pas in de 3e fase een succes Wat hoort bij wat

a NAACP 1 Roaring '20's
b Dust Bowl 2 rechtszaken
c New Capitalisme 3 Great Depression
d Corporaties 4 Trusts
Full transcript