Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

บทที่ ๕ สัญลักษณ์ในแผนที่

No description

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of บทที่ ๕ สัญลักษณ์ในแผนที่

บทที่ ๕ สัญลักษณ์ในแผนที่
นาย นัธวัฒน์ แสนมิตร
สาขา เทคโนโลยีสารสนเทศภูมิศาสตร์
คณะ เทคโนโลยีสารสนเทศ
๕๖๓๑๗๐๐๓๐๑๑๕
ชั้นปี ๑
มหาวิทยาลัยราชภัฏ
มหาสารคาม
๑. สัญลักษณ์ในแผนที่
๒. ประเภทของสัญลักษณ์ของแผนที่
๓. สัญลักษณ์บอกคุณลักษณะประเภทจุด
๕. สัญลักษณ์บอกคุณลักษณะประเภทพื้นที่
๖. สัญลักษณ์บอกปริมาณประเภทจุด
๗. สัญลักษณ์บอกปริมาณประเภทเส้น
๘. สัญลักษณ์บอกปริมาณประเภทพื้นที่
( Qualitative Point Symbol )
( Qualitative Area Symbol )
( Quantitative Point Symboi )
( Quantitative Line Symbol )
( Quantitative Area Symbol )
สัญลักษณ์ ( Symbol ) ได้แก่ เครื่องหมาย หรือสิ่งที่คิดขึ้นใช้แทนรายละเอียด
ที่ปรากฏอยู่บนพื้นผิวโลก หรือใช้ทดแทนข้อมูลอื่นใดที่ประสงค์จะแสดงไว้ในแผนที่ เพื่อให้
ผู้ใช้แผนที่ทราบว่าสิ่งที่ปรากฏในแผนที่นั้นหมายถึงสิ่งใด
เช่น
http://www.thegrandzebra.com/camping%2004.php
สิ่งที่มนุษย์สร้างชึ้น
และสิ่งที่เกิดชึ้นโดยธรรมชาติ
สัญลักษณ์ในแผนที่ทั่ว ๆ ไป
สิ่งที่มนุษย์สร้างชึ้น
เช่น
ถนน
โรงเรียน
วัด
สิ่งที่เกิดโดยธรรมชาติ
เช่น
แม่น้ำ
ลำห้วย
ภูเขา
พื้นที่ทำการเกษตร
ป่าไม้
สัญลักษณ์ที่แสดงในแผนที่อาจแบ่งออกเป็น ๒ กลุ่ม ใหญ่ ๆ
๑. สัญลักษณ์ที่บอกถึงคุณลักษณะของข้อมูล
๒. สัญลักษณ์ที่บอกถึงปริมาณที่แตกต่างกันของข้อมูล
รูปแบบของสัญลักษณ์
รูปแบบของสัญลักษณ์ที่บอกถึงคุณลักษณะ และสัญลักษณ์ที่บอกถึงปริมาณ
ของสถิติข้อมูล จะใช้รูปแบบของสัญลักษณ์ ๓ ประเภท ด้วยกัน คือ
๑. สัญลักษณ์ประเภทจุด ( Point Symbol )
๒. สัญลักษณ์ประเภทเส้น ( Line Symbol )
๓. สัญลักษณ์ประเภทพื้นที่ ( Area Symbol )
เช่น
คือ
สัญลักษณ์ประเภทจุดที่บอกคุณลักษณะนี้เป็นสัญลักษณ์ที่ใช้แทนสถานที่
และกำหนดตำแหน่งหรือที่ตั้งของสถานที่นั้น ๆ เช่น วัด โรงเรียน ที่ตั้งจังหวัด
ที่ตั้งอำเภอ แหล่งแร่ต่าง ๆ แหล่งปลูกข้าวโพด รูปแบบของสัญลักษณ์อาจใช้
ในลักษณะต่าง ๆ กัน เช่น
๓.๑ สัญลักษณ์รูปเหมือนหรือสัญลักษณ์รูปภาพ
( Descriptive or Pictorial Symbol )
๓.๒ สัญลักษณ์ที่ใช้รูปทรงเรขาคณิต
( Geometric Symbol )
๓.๓ สัญลักษณ์ที่เป็นตัวอักษรหรือตัวเลข
( Letter or Number Symbol )
๔. สัญลักษณ์บอกคุณลักษณะประเภทเส้น
( Qualitative Line Symbol )
สัญลักษณ์ประเภทเส้นในลักษณะนี้จะใช้แทนสิ่งต่าง ๆ ที่เป็นเส้น เช่น ถนน ทางรถไฟ
แนวแบ่งเขตอำเภอ จังหวัด พรมแดนระหว่างประเทศ แบ่งออกเป็น ๒ ชนิด
คือ
๔.๑ สัญลักษณ์ที่เป็นเส้นตามลักษณะจริง
๔.๒ สัญลักษณ์ที่เป็นเส้นสมมติ
๔.๑ สัญลักษณ์ที่เป็นเส้นตามลักษณะจริง
( Descriptive Symbol )
เป็นสัญลักษณ์ที่ใช้แทนทั้งสิ่งที่เกิดขั้นเองตามธรรมชาติ บนผิวโลก
และสิ่งที่มนุษย์สร้างขึ้น
http://www.oknation.net/blog/print.php?id=676622
เช่น
ทางรถไฟ
ถนน
แม่น้ำ
ลำธาร
( ดูตัวอย่างจากสัญลักษณ์ที่ใช้ในแผนที่ชุด L๗๐๑๗ มาตราส่วน ๑:๕๐,๐๐๐ )
ของกรมแผนที่ทหาร
แผนที่ L๗๐๑๗ มาตรส่วน ๑:๕๐,๐๐๐
๔.๒ สัญลักษณ์ที่เป็นสมมติ
( Purely Abstract or Imaginary Symbol )
เส้นในลักษณะ ดังกล่าวจำเป็นต้องเขียนลงบนแผนที่ แต่บนผิวโลกจะไม่ปรากฏให้เห็น
เช่น
เส้นขนานของละติจูด
เส้นเมอริเดียน
เส้นกริด
เส้นแบ่งเขตการปกครอง
เป็นต้น
http://www.l3nr.org/posts/467332
http://www.l3nr.org/posts/522630
http://www.manager.co.th/science/viewnews.aspx?NewsID=9550000141325
http://www.skyscrapercity.com/showthread.php?p=78349810
http://vclass.mgt.psu.ac.th/~465-302/2003-2/BPA_26_19/GIS_Application/palm.htm
http://www.scitu.net/gcom/?p=60
http://east.dol.go.th/chonburi/index.php?option=com_content&task=view&id=20&Itemid=21
http://travel.mthai.com/travel_tips/59955.html
http://pantip.com/topic/30818315
สัญลักษณ์แบบนี้จะมีรูปร่างใกล้เคียงหรือเหมือนกันสิ่งที่เลือกใช้แทนมากที่สุด
เมื่อเห็นสัญลักษณ์ก็สามารถเข้าใจความหมายที่ต้องการแสดงได้ถูกต้อง
ตัวอย่าง เช่น
สัญลักษณ์แบบนี้ใช้รูปทรงทางเรขาคณิตอย่างง่าย ๆ แทนสิ่งต่าง ๆ
ที่ต้องการแสดงโดยไม่จำเป็นต้องคำนึงถึงรูปร่างจริง ๆ ของ สิ่งนั้น ๆ
อาจเป็นวงกลม สี่เหลี่ยม สามเหลี่ยม
ดังภาพต่อไปนี้
สัญลักษณ์แบบนี้ใช้ตัวอักษรหรือตัวเลข หรือใช้ทั้งตัวอักษร
และตัวเลข แทนสิ่งต่าง ๆ ที่ต้องการแสดงในแผนที่
ดังภาพ
สัญลักษณ์ประเภทพื้นที่แบบนี้ใช้แทนพื้นที่ของสิ่งที่ปรากฏของจริงในพื้นผิวโลก
เช่น
พื้นที่ป่าไม้
พื้นที่นาข้าว
พื้นที่ปลูกพืชไร่
พื้นที่หนอง
บึง
ป่าชายเลน
สัญลักษณ์ที่แสดงจะครอบคลุมพื้นที่จริงของสิ่งนั้น ๆ เพื่อบอกว่าพื้นที่นั้เป็นอะไร สัญลักษณ์ประเภทนี้อาจแบ่งรูปแบบของสัญลักษณ์ได้ ๒ ประเภท
เช่น
๕.๑ สัญลักษณ์พื้นที่รูปเหมือนจริง
๕.๒ สัญลักษณ์พื้นที่ที่ใช้รูปแบบสัญลักษณ์แบบ Abstragt
๕.๑ สัญลักษณ์พื้นที่รูปเหมือนจริง
( Descriptive Symbol )
แสดงด้วยรูปลักษณะที่คล้ายของจริงให้คลุมทั่วทั้งพื้นที่ และ
อาจใช้สีประกอบเพื่อให้เห็นได้ชัดเจน
เช่น
ป่าหญ้าสูง
ทุ่งนา
ป่าเลนน้ำเค็ม
๕.๒ สัญลักษณ์พื้นที่ที่ใช้รูปแบบสัญลักษณ์แบบ Abstract
( Abstract Symbol )
รูปแบบสัญลักษณ์แตกต่างกัน แล้วแต่ผู้เขียนแผนที่จะคิดสร้างขึ้น จุดหมายเพียงบอกว่าพื้นที่นั้นเป็นอะไร
สำหรับในแผนที่ชุด L๗๐๑๗ มาตราส่วน ๑ : ๕๐,๐๐๐ ของกลมแผนที่ทหาร สัญลักษณ์ที่ใช้จะเป็น
สัญลักษณบอกคุณลักษณะ ( Qualitative Symbol ) ของข้อมูลในพื้นที่ว่าเป็นอะไร เท่านั้น ไม่มีสัญลักษณ์
บอกปริมาณ (Quantitative Symbol) แสดงไว้
สัญลักษณ์บอกปริมาณที่จัดเป็นสัญลักษณ์ประเภทจุดมีหลายรูปแบบ เช่น
เป็นจุด ( Dot ) ขนาดเท่า ๆ กัน
เป็นสัดส่วน ( Proportional Symbol ) ๒ มิติ เช่น
รูปสี่เหลี่ยมจัตุรัส ( Square ) หรือวงกลม ( Circle)
หรืออาจเป็น ๓ มิติ เช่น
สี่เหลี่ยมลูกบาศก์ ( Cubes ) หรือรูปทรงกลม (Sphere )
เป็นกราฟแท่ง ( Bar Graph )
เป็นต้น
แผนที่แสดงปริมาณที่ใช้สัญลักษณ์ประเภทจุด อาจพบได้ในลักษณะต่าง ๆ กัน
๖.๑ แผนที่จุด
( Dot map )
แผนที่ชนิดนี้จะใช้จุดแทนจำนวนที่แน่นอนจำนวนหนึ่ง ขนาดของจุดแต่ละจุดจะเท่า ๆ กัน
จำนวนจุดที่แสดงไว้มากหรือน้อยแตกต่างกันย่อมแทนข้อมูลที่มีปริมาณหรือจำนวนที่ต่างกัน
เมื่อเราใส่จุดลงบนแผนที่ทั่วแผ่นแล้ว เราจะเห็นการกระจายของข้อมูลได้อย่างชัดเจน
ในการกำหนดจุดโดยวิธีนี้ลงในแผนที่ควรคำนึงถึงสภาพความเป็นจริงทางภูมิศาสตร์
ด้วย เช่น การกระจายของประชากร ก็ควรกำหนดจุดในบริเวณที่ตั้งเมือง หรือที่ราบไม่ใช้
จุดกระจายทั่วไปแม้ในข้อเท็จจริงบริเวณนั้นจะเป็นพื้นที่ภูเขาสูงก็ยังใส่จุดลงไป เป็นต้น

๖.๒ แผนที่ที่ใช้สัญลักษณ์เป็นสัดส่วน
( Proportional Symbol )
เป็นการใช้สัญลักษณ์ที่จำนวนหรือปริมาณอันหนึ่ง สัญลักษณ์ประเภทนี้ แสดงถึงปริมาณของข้อมูลในพื้นที่ ซึ่งถือว่ามีความสำคัญมากกว่าตำแหน่งของ
สถานที่ ดังนั้นแผนที่ที่ใช้สัญลักษณ์เป็นสัดส่วนจึงเหมาะสำหรับ
๑. ข้อมูลที่เป็นจำนวนมาก และสามารถจะประมาณได้อย่างหยาบ ๆ
๒. เมื่อข้อมูลจำนวนดังกล่าวกระจายอยู่ทั่วพื้นที่มิได้อยู่จุดใดจุดหนึ่ง
๖.๓ แผนที่ที่แสดงด้วยสัญลักษณ์แบบปริมาตร
( The Graduate Volume Symbol )
ในบางครั้งเราอาจพบปัญหาว่าเราต้องการแสดงข้อมูลจำนวนที่แตกต่างกันมาก
ระหว่างอันดับที่ ๑ กับอันดับสุดท้าย การจะใช้รูปทรงกลมแสดงเพื่อให้เห็นปริมาณที่
แตกต่างกันย่อมกระทำได้ยาก ถ้าเกิดปัญหาดังกล่าวขึ้นมาแล้วเขามักจะแสดงใน
แผนที่โดยใช้สัญลักษณ์ที่บอกปริมาตรมากกว่าบอกพื้นที่ สัญลักษณ์ที่บอกปริมาตร
อาจเป็นรูปทรงกลม หรือรูปสี่เหลี่ยมลูกบาศก์ ก็ได้
๖.๔ กราฟ
( Graph )
สัญลักษณ์ประเภทกราฟมีอยู่หลายชนิด ที่นิยมใช้กันมาก
คือ
กราฟแท่ง ( Bar Graph )
กราฟเส้น ( Line Graph )
และมักจะใช้แสดงความสัมพันธ์กับการเปลี่ยนแปลงข้อมูลตามระยะเวลาที่เปลี่ยนไป
ซึ่งอาจดัดแปลงในรูปต่าง ๆ ได้
๗.๑ การใช้เส้นเท่า หรือเส้นเสมอภาค
( Isoline )
สัญลักษณ์ที่แสดงในลักษณะนี้จะใช้ "เส้น" บอกค่าหรือจำนวนสิ่งต่าง ๆ ที่เป็นข้อมูลว่ามีค่าเป็นเท่าไรหรือมีจำนวน
เท่าไร โดยดูตัวเลขที่กำกับอยู่ที่เส้นที่แสดง หรือดูจากขนาดความหนาของเส้นที่แสดง ซึ่งจะมีคำอธิบายสัญลักษณ์บอกไว้ว่า
ความหนาของเส้นขนาดนั้น ๆ แทนจำนวนเท่าไร รูปแบบของสัญลักษณ์ที่่แสดงด้วยเส้นนี้แบ่งออกเป็น ๒ แบบ
คือ
๑ การเส้นเท่า หรือเส้นเสมอภาค
๒ กาารใช้เส้นแสดงปริมาณการเลื่อนไหลของข้อมูล
๗.๒ การใช้เส้นแสดงปริมาณการเลื่อนไหลของข้อมูล
( Flow line )
สัญลักษณ์ประเภอนี้ใช้แสดงค่าหรือจำนวนของข้อมูลสิ่งใดสิ่งหนึ่ง ที่เลื่อนไหลหรือเคลื่อนจากพื้นที่หนึ่ง
ไปยังพื้นที่หนึ่ง โดยอาศัยความหนาหรือขนาดของเส้นเป็นตัวบอกปริมาณที่แตกต่างกัน
และอาจใช้ลูกศรชี้ให้เห็นทิศทางของการเลื่อนไหลจากต้นทาง
ไปยังอีกพื้นที่หนึ่ง
เช่น
แผนที่ที่แสดงโดยวิธีนี้เรียกว่า "Flow map"
แสดงปริมาณการจราจร
การย้ายถิ่นของประชากร
การขนสินค้า
เป็นเส้นที่ลากผ่านจุดต่าง ๆ
เช่น
ใช้เส้นเสมอภาคลากผ่านจุดที่มีค่าสูงจากระดับน้ำทะเลปานกลางเท่่ากัน
เรียกว่า
"เส้นความสูง"
( Contour line )
หรือใช้เส้นเสมอภาคลากผ่านจุดที่มีอุณหภูมิเท่ากัน
เรียกว่า
"เส้นอุณหภูมิเท่า"
( Isotherm )
หรือใช้เส้นลากผ่านจุดที่มีความกดอากาศเท่ากัน
เรียกว่า
"เส้นความกดอากาศเท่า"
( Isobar )
หรือใช้เส้นที่ลากผ่านจุดที่มีปริมาณน้ำฝนเท่ากัน
เรียกว่า
"เส้นน้ำฝนเท่า"
( Isohyet )
http://www.neutron.rmutphysics.com/news/
http://repentant.exteen.com/20090102/entry
สรุป
สัญลักษณ์ในแผนที่ คือ เครื่องหมายรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งที่ผู้จัดทำแผนที่ทำขึ้น
เพื่อแทนสิ่งต่าง ๆ ที่ต้องการแสดงในแผนที่ เช่น วัด โรงเรียน ถนน แหล่งน้ำ ฯลฯ
แผนที่ทุกฉบับต้องมีคำอธิบายสัญลักษณ์แสดงไว้เสมอ เพื่ออธิบายให้ผู้ใช้แผนที่
ทราบว่าสัญลักษณ์นั้น ๆ คืออะไร หรือมีปริมาณเท่าใด
สัญลักษณ์ประเภทนี้จะบอก "ค่า" หรือ "จำนวน" ของข้อมูลที่ต้องการแสดงว่ามีมาก-น้อยแตกต่างกันอย่างไรในพื้นที่ ซึ่งพื้นที่ดังกล่าวจะต้องมีขอบเขตที่แน่นอนอยู่แล้ว
แผนที่่ที่ใช้สัญลักษณ์ประเภทพื้นที่แสดงในลักษณะนี้
ปริมาณที่แตกต่างกันแสดงโดยความเข้มของสี หรือรูปแบบ
เรียกว่า "Choropleth map" ความมากน้อยของ
ที่แตกต่างกันของสัญลักษณ์ที่ปกคลุมพื้นที่นั้น
เช่น
เขตการปกครองต่าง ๆ
เขตตำบล
เขตอำเภอ
เขตจังหวัด
http://www.rmutphysics.com/sciencefac/artic/map/map.htm
http://thaipublica.org/2012/09/population-crisis/
http://www.onec.go.th/onec_web/page.php?
สถิติการศึกษาของประเทศไทย
http://www.bloggang.com/mainblog.php?
http://www.oknation.net/blog/polawatKTTV/2013/10/05/entry-3
http://www2.tmd.go.th/webboard/show.php?Category
http://www.sahavicha.com/?
http://www.flightmemory.com/community/logbook/yesterday/th
http://zemljopishrvatske.blogspot.com/
http://zemljopishrvatske.blogspot.com/
https://www.google.co.th/search?q=symbols&espv
http://sameaf.mfa.go.th/th/business-center/detail.php?ID=3264
เครือข่ายถนน
http://hosting.soonet.ca/eliris/remotesensing/bl130lec7.html
http://www.aopdt01.doae.go.th/travel_Suphanburi.html
สัญลักษณ์ประเภทจุด จะแสดงสัญลักษณ์ที่ใช้รูปทรงเรขาคณิต เช่น ที่ตั้งจังหวัด
อำเภอ กึ่งอำเภอ จะใช้รูปวงกลม
สัญลักษณ์ประเภทเส้น จะแสดงเป็นเส้นตามลักษณะจริง เช่น ถนน ทางรถไฟ
แม่น้ำ ลำธาร ทางเดิน ฯลฯ และสัญลักษณ์แทนสิ่งที่สมมติขึ้น เช่น ละติจูด ลองกิจูด
เส้นกริด เป็นต้น
สัญลักษณ์ที่เป็นพื้นที่ จะแสดงรูปแบบสัญลักษณ์พื้นที่รูปเหมือนจริง เช่น
สวนหรือไร่ ป่าหญ้าสูง
Full transcript