Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

SOSYAL BİLGİLER TANIMI, DÜNYADA VE ÜLKEMİZDE GELİŞİMİ VE ÖNE

No description
by

dilek ocak

on 25 December 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of SOSYAL BİLGİLER TANIMI, DÜNYADA VE ÜLKEMİZDE GELİŞİMİ VE ÖNE

SOSYAL BİLGİLER TANIMI, DÜNYADA VE ÜLKEMİZDE GELİŞİMİ VE ÖNEMİ
designed by Péter Puklus for Prezi
Sosyal Bilgiler insanları ve yaşamlarını konu alır. Kendi kendimizi ve diğerlerini daha iyi anlamamıza yardımcı olur. Sosyal Bilgileri tanımlamak, coğrafya ya da tarih gibi bir disiplini tanımlamaktan daha zordur; çünkü Sosyal Bilgiler disiplinler arası ve çok disiplinli bir alandır.
Antropoloji
Antropoloji,Sosyal Bilgiler eski programlarında çok az bir yer tutmaktaydı.Ancak günümüzde antropolojinin birçok kavramına yer verilmektedir.Bunlardan en önemlisi kültürdür.Çocukların dış dünyaya kayıtsızlığının azaltılması ve diğer kültürler hakkında daha fazla bilgiye sahip olmaları gerekmektedir.
Sosyoloji
Sosyolojinin,Sosyal Bilgiler öğretimine çok önemli katkıları vardır.Aile,okul,komşuluk,devlet gibi temel toplumsal kurumlar,bu kurumlar içindeki statü ve roller ilköğretimde öğrencilere kazandırılır.Çocuğun yakın toplumsal çevresini ve önemli kurumları tanıması amacıyla Sosyal Bilgiler dersinde sosyoloji ile ilgili temel kavramlar kazandırılmaya çalışılır.
Tarih
Sosyal Bilgiler programlarındaki tarih konularının öğretimi,öğrencilerde tarihsel sorgulama becerisini geliştirmeye odaklanmalıdır.Bu beceri,ğrencilere,tarihsel olayların kronolojisini öğretmenin yanı sıra,öğrencilerin kanıt ve bilgileri kullanarak bu olayların niçin meydana geldiğini keşfetmelerini sağlar.Ayrıca tarih konularından faydalanılarak öğrencilerin günümüzde dünyada meydana gelen olayları geçmişte yaşanan olayların ışığı altında değerlendirmeleri sağlanır.

Coğrafya
Her insan günlük hayatında verimli çalışabilmek için işiyle ilgili bilgi ve becerilerle birlikte çevresini,doğal kaynaklarını,ekonomikgücünü,endüstri alanlarının nerelerde kurulduğunu,ulaşımyollarının durumunun vb. farkında olan kişi memleket problemlerin daha iyi anlar ve bu problemlere çözüm bulmada daha etkili olur.
Siyaset Bilimi
Sosyal Bilgilerin temel amacı,öğrencinin günlük hayatta karşılaşabileceği problemlere çözüm üretebilecek yeterliliğe ulaşmasını sağlamaktır.Bu yüzden siyaset bilimine ihtiyaç duyar.Siyaset biliminin,temel kavramları içerisinde yer alan devlet,yasa,politik sistem vb. terimlerinin önemi açıktır.Sosyal Bilgiler derslerinin etkin ve duyarlı vatandaşlar yetiştirme amacını gerçekleştirmede siyaset bilimin katkısı büyüktür.
Sosyal Bilgiler eğitimi ile ilgili bilgi üreten ve bu alanda uluslar arası en büyük kuruluşlardan biri olan ABD Sosyal Bilgiler Ulusal Konseyi (NCSS) Sosyal Bilgileri şu şekilde tanımlamaktadır: “Sosyal Bilgiler, vatandaşlık yeterlilikleri kazandırmak için sanat, edebiyat ve sosyal bilimlerin disiplinler arası bir yaklaşımla birleştirilmesinden oluşan bir çalışma alanıdır. Okul programı içinde Sosyal Bilgiler, antropoloji, arkeoloji, ekonomi, coğrafya, hukuk, felsefe, siyasal bilimler, psikoloji, din, sosyoloji ve sanat, edebiyat, doğa bilimlerinden uygun ve ilgili içeriklerden süzülen sistematik ve eşgüdümlü bir çalışma alanı sağlar. Sosyal Bilgilerin temel amacı, birbirlerine bağımlı, global bir dünyada, kültürel farklılıkları olan demokratik bir toplumun vatandaşları olarak, kamu yararına bilgiye dayalı, mantıklı kararlar verebilme yeteneği geliştirmek için genç insanlara yardımcı olmaktır”
Sosyal bilgiler , insan ilişkilerini göz önünde tutarak, insanların toplumsal ve fiziksel çevresiyle olan ilişkilerini inceleyen bir bilim olarak tanımlanabilir. Türkiye' deki Sosyal Bilgilerin tanımı şöyle yapılabilir: '' Hayat Bilgisi, Sosyal Bilgiler vatandaşlık eğitimi programı, Türk demokratik toplumundaki sorumluluk sahibi vatandaşların görevine uygun amaçlar üreten, içeriğini tarih, coğrafya ve vatandaşlık bilgisi konularını ilişkilendirerek oluşturan ve yaşam boyu sürecek vatandaşlık becerileri sunan bir eğitim planıdır.
Ülkemizde, Sosyal bilgilerin en kapsamlı tanımını , 2005 Sosyal Bilgiler programını hazırlayan komisyon yapmıştır.Bu tanıma göre;
Sosyal bilgiler,bireyin toplumsal varoluşunu gerçekleştirebilmesine yardımcı olması amacıyla; tarih, coğrafya, ekonomi, sosyoloji, antropoloji, psikoloji, felsefe, siyaset bilimi ve hukuk gibi sosyal bilimleri ve vatandaşlık bilgileri konularını yansıtan ;öğrenme alanlarının bir ünite ya da tema altında birleşmesini içeren; insanın sosyal ve fiziki çevresiyle etkileşiminin geçmiş,bugün ve gelecek bağlamında incelendiği; toplu öğretim anlayışından hareketle oluşturulmuş bir ilköğretim dersidir.''
SOSYAL BİLGİLERİN ÖNEMİ
Eğitim kurumlarının temel işlevi XXI. yüzyıl dünyasında etkili ve önemli bir bölümünü vatandaş olabilmek için gerekli olan bilgi, beceri ve değerlerin öğrenciye kazandırılmasıdır. Bu ,bilgi,beceri ve değerlerin önemli bir bölümü ilköğretim kurumlarında özellikle Sosyal Bilgiler derslerinde kazandırılmaya çalışılır.
Günümüzde özellikle yoksulluk,açlık,savaş,dış ilişkiler,işsizlik,hava ve su kirliliği,toplumsal yaşamdaki bozulmalar,işçi ve tüketici sorunları önemli sosyal sorunları oluşturmaktadır.Sosyal Bilgiler dersleri çocukların bu tür problemlerin farkında olmalarını,niçin bu sorunların çözümünün kolay olmadığını ,bu sorunlara çözümler üretirken hesaba katılması gereken değerler ve muhtemel çözümlerin farkında olmalarını sağlar.
Vatandaşlık Aktarımı Olarak Sosyal Bilgiler Öğretimi
SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETİMİNDE YENİ YAKLAŞIMLAR
Sosyal bilgiler öğretimi ile ilgili en eski yaklaşımdır.Temel amacı; öğrencilere kültürel mirası aktararak,onların iyi bir vatandaş olmalarını sağlamaktır.Kültürel miras aktarılırken,öğrencilere geçmişteki bilgiler ve olgular;temel toplumsal kurumlar,değerler,inançlar kazandırılmaya çalışılır.Geçmişi öğrenme,geçmiş ve geleneklerle gurur duuyma,sorumluluk alma,uygun davranışlar sergileme ve otoriteye bağlılık vatandaşlık aktarımı programının en önemli içeriğidir.

Yöntem olarak; vatandaşlıkla ilgili değer ve inanışların öğretmen merkezli bir yaklaşımla aktarılması esastır.Bu yöntem,bir telkin yöntemidir.
Sosyal Bilim Olarak Sosyal Bilgiler Öğretimi
Sosyal bilimlere ait bilgi,beceri ve değerlerin kazanılmasının etkili vatandaşlık için en iyi hazırlık olduğu varsayımına dayanır.Bu yaklaşıma göre öğrenciler,sosyal bilimlerin yapısı ile ilgili toplama ve yorumlama süreçlerini öğrenmelidir.Bu nedenle sosyal bilimciler tarafından tanımlanan önemli bulgular,bakış açıları ve sorunlar Sosyal Bilgiler programının içeriğini oluşturur.

Yöntemi; araştırma-incelemedir.Sosyal bilim dallarıyla ilgili bilgilerin kazanımı yanında bunları öğrenme sürecine de özellikle önem verilir.
Yansıtıcı İnceleme Olarak Sosyal Bilgiler
Amacı,öğrencilerin toplumsal ve bireysel problemler karşısında,makul,mantıklı ve düşünülerek alınmış kararlara varmalırını sağlamaktır.İçerik, geleneksel olarak ders kitaplarında yansıtılan içerikten oldukça farklıdır.Bu yaklaşımda içerik,çocuklarda karar verme sürecinin geliştirilmesi için aracı olarak kullanılır.Öğrenciler problemleri çözerken,karar alırken bilgiyi kullanırlar; ancak odak noktasını bilgi değil problem çözme ve bilimsel akıl yürütmeye dayalı karar verme becerisidir.

Yöntemi; araştırma-incelemedir.

SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETİMİNİN TARİHSEL GELİŞİMİ
Dünyada Sosyal Bilgiler Öğretiminin Gelişimi
Türkiye'de Sosyal Bilgiler Öğretiminin Gelişimi
Dünyada Sosyal Bilgiler Öğretiminin Gelişimi
Sosyal Bilgilerin kapsamına giren derslerin yaygın bir şekilde okul programlarına girişi,büyük ölçüde XIX.yüzyılda Batı Avrupa ve Kuzey Amerika ülkelerinde gerçekleşmiştir.
Ekonomi
İlköğretim çağındaki çocuklar için ekonomi,gelecekte işçi,tüketici ve vatandaş rollerini üstlenecekleri için önemlidir.Bu yüzden,çocukların birçok ekonomik tüketici becerilerini bilmeleri ve Sosyal Bilgilere iyice yerleştirilebilir ekonomik değerler geliştirmeleri gerekmektedr.Hem geleceğin vatandaşı olarak hem de diğer ülkeleri öğrenen öğrenciler olarak çocuklar için aynı zamanda bazı önemli ekonomik içerikler vardır.
Psikoloji
Sosyal Bilgiler öretiminde psikolojinin veri ve araçları kullanılarak yapılan öğrenme ve öğretme etkinlikleri,öğrencilerin kendilerine ve başkalarına ait kişilik özelliklerini,anlayışları,duyguları ve davranışları keşfetmelerini ve açıklamalarını sağlar.İlköğretim öğrencileri diğer insanlar ve zamanlar hakkında bilgi edindiği çin,insanların sergiledikleri hareketleri niçin yaptıklarını anlamlandırmaları gerekmektedir.
Sosyal Bilgiler terimi resmen 1916 yılında Milli Eğitim Derneğinin orta dereceli okulu yeniden teşkilatlandırma komisyonu Sosyal Bilgiler Komitesi tarafından kabul edilmiştir.
Sosyal Bilgiler, ABD'de 20.yüzyılın başında, sosyal yaşantıların karmaşıklaşması, toplumsal çatışmaların artmasıyla birlikte girmiştir.Sosyal Bilgilerin bir konu alanı olarak eğitim programına girmesi, ilerlemecilik akımının ''demokratik toplum için vatandaş yetiştirme'' görüşünün etkisiyle gerçekleşmiştir.
1960'lı yılların başından 1970'lerin ortalarına kadar Sosyal Bilgiler dersine ağır eleştiriler yöneltildi ve bunların sonucunda ''Yeni Sosyal Bilgiler'' adı altında bir reform hareketi başlatıldı.Bu hareketin doğuş ve gelişiminde Bruner'in buluş yoluyla öğrenme kuramının büyük katkısı oldu.Bu hareketin sonucunda, Sosyal Bilgiler dersinde tarih ve coğrafya bilgilerinin ağırlığı azaltıldı;buna karşılık sosyoloji,antropoloji,ekonomi,siyaset bilimi ve sosyal psikolojiye ağırlık verildi.Sosyal bilimlerdeki kavram ve yöntemlere dayalı bir yapı tercih edildi.
Geleneksel tümdengelim yaklaşımı ile anlatım yönteminin yerini,tümevarım ve araştırma yöntemi aldı.Aktif öğrenme ilkesi benimsendi ve eleştirel düşünme becerisini geliştirmeye önem verildi.Ancak bu yaklaşım 1980'li yıllarda başarısız bulunarak terk edildi ve yeniden geleneksel yaklaşıma dönülmeye başlandı.
XX. yüzyıla girerken ABD'de Sosyal Bilgiler programlarının, sosyal yapılandırmacılık kuramına bağlı,disiplinlerarası, bütünleşmiş,tematik vb. bir karekter taşıdığı,problem çözme yöntemi ve işbirlikli öğrenmeyi öngördüğü gözlenmektedir.
Türkiye'de Sosyal Bilgiler Öğretiminin Gelişimi
Sosyal Bilgilerin kapsamına giren dersler ilk kez Sultan II.Abdülhamid zamanında Marif Nezaretine bağlı, usul-i cedide uygun eğitim ve öğretim yapan birer ilköğretim kurumu olan iptidailerin programlarında yer almıştır.
Cumhuriyetin ilanından sonra, 1926 yılından itibaren hazırlanan programlarda tarih,coğrafya ve yurt derslerine yer verilmiştir.
Disiplinler arası bir program yaklaşımı ve bir ders olarak Sosyal Bilgiler Türkiye'de ilk kez 1960'lı yıllarda benimsenmiştir.1962 program taslağında ilkokulun amacı ''kişisel,insanlık münasebeti,ekonomik ve toplumsal hayat'' bakımlarından belirlenmiş,tarih,coğrafya ve yurt bilgisi dersleri birleştirilerek Toplum ve Ülke İncelemeleri dersi konulmuştur.1968 yılında bu ders Sosyal Bilgiler adını almıştır.
1968 yılından itibaren ilkokullarda, 1975 yılından itibaren de ortaokullarda okutulmaya başlanan Sosyal Bilgiler dersi 1985 yılında II.kademe Milli Tarih,Milli Coğrafya ve Vatandaşlık Bilgisi dersleri olarak verilmiştir.1997-1998 öğretim yılından itibaran ise 4,5,6,7.sınıflarda tekrar Ssosyal Bilgiler dersi olarak okutulmaya başlanmıştır.1998 yılından itibaren,dünyadaki gelişmeler göz önünde bulundurularak ,yoğun program geliştirme çalışmaları başlatılmıştır.
Bu çalışmalar 2005 yılında ürün vermiş ve MEB tarafından pilot illerde uygulanıp verimli olduğu sonucuna varılan yeni 4,5,6,7.sınıf Sosyal Bilgiler öğretim programı kademeli olarak,2005-2006 öğretim yılından itibaren bütün illerde uygulamaya konmuştur.Bu programın geliştirilmesinde tematik öğrenme,problem çözme ve işbirlikli öğrenmeye vurgu yapan
sosyal yapılandırmacılık
esas alınmıştır.
SOSYAL BİLGİLER VE SOSYAL BİLİMLER
Sosyal Bilimler,bilimsel bir tutumla toplumların incelendiği disiplinlerdir;ilgilendiği esas konu,gruplar içinde oluşan insan etkinliğidir;amaç beşeri anlayışın gelişmesidir.Sosyal Bilgiler öğretimin planlanmasında temel olarak Sosyal Bilimler alınır.Sosyal bilimlerin öğretim amaçları,Sosyal Bilgiler öğretiminin amaçları için ipuçları verir.Sosyal Bilgilerde ele alınan sözcükler,
kavramlar ve genellemeler Sosyal Bilimlerden alınır.
Sosyal Bilgilerde kullanılan araştırma süreçleri ve çalışma becerilerine ilişkin bilgi kaynakları Sosyal Bilimlerden gelir.Sosyal Bilgiler dersinin ünitelerinde kaynaştırılıp bütünleştirilerek kullanılmaktadır.

Sosyal Bilimler, insan davranışının önemli boyutlarını inceleyen ve analiz eden disiplinlerin oluşturduğu bir çerçevedir.Bir çalışma alanının bir disiplin olabilmesi için kendi bilgisini üretmesi gerekir.Sosyal Bilimler çerçevesindeki Tarih, Coğrafya, Sosyoloji,Psikoloji,Antropoloji gibi disiplinler.kendi bilgisini üreten bilim dallarıdır.Oysa Sosyal Bilgiler sosyal davranışı incelemenin önemli olduğunu vurgulayan ve temel eğitim kurumlarında öğretilen bir müfredat çalışma alanıdır.Sosyal Bilgiler kendi bilgisini üretmez;etkili vatandaş yetiştirme amacı doğrultusunda kullanacağı bilgileri Sosyal Bilimlerden alır.
Antropoloji
Sosyoloji
Tarih
Coğrafya
Siyaset Bilimi
Ekonomi
Psikoloji
SOSYAL BİLGİLERDEKİ BELLİ BAŞLI DİSİPLİNLER
Full transcript