Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

"Ағылшын тіліндегі сөзжасам"

No description
by

Ruzia Ruzia

on 5 May 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of "Ағылшын тіліндегі сөзжасам"

Тақырыбы:
"Ағылшын тіліндегі сөзжасам"

Зерттеу мақсаты:

екі тілге ортақ сөздерді анықтау, олардың ұқсастығын немесе өзгешелігін сезіну, сөздік қорымды көбейтуге жан-жақты жетілген интеллектуалды адам болып қалыптасуыма қол жеткізу.
The aim of the research work:

The aim of choosing the theme “English word building” is to learn the structures and to feel the difference of languages, to enrich vocabulary and to be an intelligent person of our generation

Жұмыс нәтижесі:

Ағылшын сөзжасамдарын суффикстер немесе приставкалар арқылы топтастыру.
The results of work:

to group English words according to suffixes and prefixes

Жұмыстың жаңалығы:

Ағылшын сөзжасамдарын қазақша баламаларына ұқсастығын анықтау.
News of the research work:

to determine the likeness of difference of English and Kazakh word buildings comparing their meanings.

"Ағылшын тіліндегі сөзжасам"

Жоспары:

I.Сөз қорының сөзжасамдар арқылы толығуы.

II. а)Сөздің айтылуын және жазылуын өзгертпей сөзді тудыру.
б) Теріс мағыналы префикстер.

III.Ағылшын тіліндегі сөзжасамдарды қазақ тілімен салыстыру.

Сөздегі екпіннің орны ауысуы арқылы
Сөз тудыру
(қосымшалар,пре-фикстер мен жұрнақтар жалғану арқылы)
Ағылшын тіліндегі сөз жасам жүйесі әр түрлі жолдармен жасалады
Сөздің бірігуі(екі немесе бірнеше түбірдің бірігуі арқылы)
Түбір сөздегі дауысты және дауыссыздар-дың өзгеруі арқылы
Зат есімді тудыратын префикстер
dis
-
advantage-disadvantage
преимущество-неудобство
mis-
print-misprint
печать-опечатка

re-
construction-reconstruction
строительство-реконструкция
Зат есімді тудыратын жұрнақтар

Er (or)-
To work-worked
работать-работавший

-ment
To replace-replacement
заменить-замена
-ness
Happy-happyness
счастливый-cчастье
-i(ty)
flexible-flexibility
гибкий-гибкость
-ion
to pollute-pollution
загрязнять-загрязнение
-ing
To spell-spelling
заклинание-написание
-dom
Wise-wisdom
мудрый-мудрость
-ship
Friend-friendship
друг-дружба
Түбір сөздегі дауысты және дауыссыздардың өзгеруі арқылы жасалады:
Deep-терең depth-тереңдік
wide-кең width-кеңдік
Зат есімдер кейде сөздердің бірігуі арқылы жасалады:
Black+board=blackboard(класс тақтасы)
Time+table=timetable(сабақ кестесі)
Кейде зат есімдер етістіктерден ешқандай өзгеріссіз жасалады:
To work-work(жұмыс)
To supply-supply(жабдық)

Зат есімдер етістіктерден сөздегі екпіннің орын ауыстыруы арқылы жасалады:
To increase - increase
Для увеличения-увеличение
To export -export
экспортировать-экспортировать
Un-
interesting-uninteresting
интересный-неинтересный
tidy-untidy
опрятный-неопрятный
Im-
polite-impolite
вежливый-невежливый

il-
legal-illegal
правовой-незаконный
Ir-
responsible-irresponsible
ответственный-безответственный
Сын есімның префикстер арқылы жасалуы:
Al-
physic-physical
able-
knowledge-knowledgeable
знание-осведомленный
-less
job-jobless
работа-безработный
-full
thought-thoughtful
мысль-вдумчивым
-ive
attract-attractive
привлекать-привлекательный
Сын есім жұрнақтар жалғану арқылы жасалады:
-ous
danger-dangerous
опасность-опасный
-y
fog-foggy
туман-туманный
-ish
red-redish
красный-красновато
-Re
to write-to rewrite
написать-переписать

Dis-
to like-to dislike
нравится-не нравится

Mis-
to take-to mistake
принять-перепутать
Un-
to dress-undress
одеваться-раздеваться
Over
to work-to overwork
работать-переработать
Етістіктің жасалуы:
Under
to value-to undervalue
оценивать-недооценивать
-ly
жұрнағы зат есімге,сын есімге,сан есімге,есімшенің осы шағы мен өткен шағына жалғанып үстеу жасайды.
fluent-жатық,тез fluent
ly
-жатық,тез
-er

жұрнағы сын есімнен үстеу тудырады.(салыстырмалы шырай)
fast-тез fast
er
-тезірек
late-кеш lat
er
-кешірек
early-ерте earli
er
-ертерек
-est

жұрнағы сын есімнен үстеу тудырады.(күшейтпелі шырай)
fast-тез fast
est
-өте тез
late-кеш

lat
est
-тым кеш
early-ерте

earli
est
-тым ерте
-ward
жұрнағы зат есімге,үстеуге,қосымшаға жалғану арқылы үстеу жасайды.
north-солтүстік north
ward
-солтүстікке қарай
fore-алдыңғы for
ward
-ары қарай,алға
after-кейін after
ward
-сонан соң
day-күн dai
ly
-күнді
week-апта week
ly
-апта сайын
month-ай month
ly
-ай сайын
ease-жеңіл easi
ly
-жеңіл

-teen

жұрнағы 13-тен 19санын қоса есептегендегі аралықтағы сандарды білдіру үшін негізгі түбір сөзге жалғанады.
four-төрт four
teen
-он төрт
six-алты six
teen
-он алты
five-бес fif
teen
-он бес
-th

жұрнағы тиісті есептік сан есімнен реттік сан есімді тудырады:
four-төрт four
th
-төртінші
seven-жеті seven
th
-жетінші
twenty-жиырма twentie
th
-жиырмасыншы
-ty

жұрнағы ондық қатардағы есімдерді тудырады:
two-екі twen
ty
-жиырма
three-үш thir
ty
-отыз
four-төрт for
ty
-қырық
Құранды сын есімдер
dark-қараңғы+blue-көк=dark-blue
(қара көк)
first-бірінші+class-сынып=first-class
(бірінші сынып)
red-қызыл+hot-ыстық=red-hot(қып-қызыл боп балқыған)
black-қара+hot-ыстық=black-bearded
(қарасақалды)
Құранды есімдіктер
somebody-әлдекім
nothing-ештене
everyone-әркім,т.с.с
Құранды етістіктер
to whitewash-ағарту
to broadcast-радио арқылы беру
to go-in-кіру
to go out-шығу
to go away-кету
to go up-көтерілу
to go on-жалғастыру
to put on-кию
Сөз біріктіру
Құранды зат есімдер
bed-керуерт+room- бөлме=bedroom(ұйықтайтын бөлме)
black-қара+board-тақта=blackboard(тақта)
ice-мұз+box-жәшік=icebox(мұздық)
news-жаңалық+paper-қағаз=newspaper(газет)
opera-опера+glasses-көзілдірік=opera-glasses(дүрбі)
reading-оқу+room-бөлме=reading-room(оқу бөлмесі)
school-мектеп+boy-бала=schoolboy(мектеп
оқушысы)

Test
1.Етістіктен жасалған зат есімді табыңыз;
a)building b)continent c)socialist
2."Red"сөзінен сапасы толық емес мағыналы сөзді
жасаңыз.
a)redder b)reddiness c)reddish
3.Толық сапалықты білдіретін сөзді тап;
а)colourful b)colourless c)colourness
4."Punish" сөзінен зат есім жасаңыз.
a)punishise b)punishment c)unpunish
5.Сын есімді жұрнақтар арқылы түрлендір:
import
a)ive b)ful c)unpunish
6."Fresh" сөзінің туынды сөзі:
a)freshic b)freshness c)imfresh
7."Қайтадан жасау"мағынасы бар сөз;
a)redo b)republic c)report
8.Қарама-қарсы мағына беретін префикс:
a) in-
b)ve-
c)ex-
Қоғамдағы соңғы кезеңде жатқан өзгерістер ағылшын тілін оқып-үйренуге мәжбүрлік ахуалын туғызып отырғаны жасырын емес.Компьютер арқылы әлемдік ақпараттар кеңістігіне шығу,әлемдегі озық технологияларды,жаңалықтарды меңгеру,өмір ағымына ілесу ағылшын тілін немесе дамыған елдер тілін меңгермейінше мүлде қиын болатыны-бүгінгі күннің шындығы.
Қазіргі ғылым мен техника дамып,заманымызда ілгерлеу болып жатқан кезде,халқымыздың қанына біткен тілімізді қастерлеу,сақтай білу-баршамыздың басты парызымыз.
Сөзжасамдарды білу және оны сөйлемдерде дұрыс қолдана білудің нәтижелері көп.
-өзін-өзі жетілдіре білуге;
-сөздік қорын молайтуға;
-ретті жерлерде қатесіз қолдана білуге;
-шешендік шеберлігін арттыруға мүмкіндік береді;
Жұмысымды қорытындылай келе,ұлы жазушы М.Горькийдің мына сөздерін ұсынғым келеді:"Тіл тазалығы үшін,мағына дәлдігі үшін,тіл өткірлігі үшін күрес-мәдениет құралы үшін күрес.Бұл құрал неғұрлым өткір болса,ол соғұрлым нысанаға дәл тиіп,соғұрлым жеңімпаз болмақ."
Full transcript