Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

VEPRIMI RECIPROK I TRUPAVE

No description
by

Lindita Nebiu

on 21 October 2014

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of VEPRIMI RECIPROK I TRUPAVE

Përvoja

dhe

vrojtimet

tregojnë se çdo trup që gjendet në qetësi nuk mund të vihet në lëvizje vetvetiu.
INERCIA.MASA DHE FORCA
LIGJI I INERCISË
Përvoja
dhe
vrojtimet
tregojnë se çdo trup që gjendet në qetësi relative nuk mund të vihet në lëvizje vetvetiu.
SASIA E LËVIZJES
Në dinamikë, përveç
forcës
dhe
masës
, përdoren edhe madhësi të tjera fizike : sasia e lëvizjes, momenti i forcës, momenti i sasisë së lëvizjes, puna, energjia, fuqia etj.
VEPRIMI RECIPROK I TRUPAVE
Eksperienca
,
vrojtimet
dhe

eksperimenti

tregojnë se vetëm forcat shkaktojnë ndryshimin e shpejtësisë së trupave.
Inercia
është ndër vetitë më të përgjithshme që e zotërojnë të gjithë trupat e natyrës, cilatdo qofshin përmasat e trupit dhe vendet ku ai gjendet.
Masa

dhe

forca

janë madhësit fizike më të rëndësishme.
Në fizikë forcat i përshkruajmë përmes veprimeve të tyre. Veprimi i forcës mund të jetë :
a) forca mund të nxitojë apo të ngadalësojë ndonjë trup,përkatësisht t'ia ndryshojë gjendjen e lëvizjes dhe
b) forca mund ta ndryshojë formën e trupit, përkatësisht mund ta deformojë trupin.
Forca
mund të përcaktohet me nxitimin e trupit ose deformimin e tij.
Forca

ndryshon gjendjen e lëvizjes së trupit, d.m.th. shpejtësinë e tij, ajo nuk është shkak i lëvizjes, por shkak i nxitimit.
Masa

është veti e çdo trupi i cili përcakton sjelljen e tij gjatë veprimit të forcës : sa më e madhe është masa e trupit, ajo është më inerte, aq më vështirë është

të nxitohet

ose
të ngadalësohet
,
përkatësisht ti ndryshohet gjendja e lëvizjes.

Trupat
e kundërshtojnë ndryshimin e gjendjes së lëvizjes së vet. Vetia e trupave që ruajnë gjendjen e lëvizjes quhet

inerci
.
Masa

është njësi sasiore e inercisë së trupave.
Ndryshimi i sasisë së lëvizjes quhet
impuls
.
Nga përvoja dihet se trupi me sasi të lëvizjes më
të madhe
është më vështirë të ndalet se trupi me sasi të lëvizjes më

të vogël
.
Që të përshkruhet veprimi
i

forcës

në trup
, përkufizojmë
impulsin e forcës
.
Impulsi i forcës
është prodhim
i forcës
dhe
intervalit kohor
në të cilin vepron ajo forcë. Njësia e impulsit është
njutonsekonda

(shenja:
Ns
)
.
Impulsi i forcës
është madhësi vektoriale dhe e ka drejtimin dhe kahun e veprimit të forcës.
Mund të konstatojmë se një trup nuk mund të ndryshojë vetvetiu
as madhësinë as drejtimin dhe kahun e shpejtësisë.
Ndryshimi i shpejtësisë
së sferës
, në fillim prej vlerës

0
deri në
v
bëhet për arsyje të veprimit të trupit në sferë, kurse
zvogëlimi i shpejtësisë
së sferës prej
v
deri në
0
bëhet si pasojë e
forcës së fërkimit
dhe
rezistencës së ajrit
.
Kur në trupin që është në lëvizje nuk vepron asnjë
forcë
, lëvizja e tij do të vazhdojë pa pushim në mënyrë
drejtëvizore të njëtrajtshme
.
Vetia e trupave që ruajnë shpejtësinë quhet
inerci
.
Themi që çdo trup ka veti të ruajë gjendjen e vet
të qetësisë
ose
të lëvizjes
. Për këtë veçori bënë fjalë
ligji i parë i Njutonit
. Njutoni formuloi ligjin e parë të mekanikës, i cili thotë :
Çdo trup vazhdon të qëndrojë në gjendje të tij të qetësisë ose të lëvizjes drejtvizore të një trajtshme, përderisa veprimi i ndonjë force nuk e detyron atë të dalë nga ajo gjendje.
Inercia
është ndër vetitë më të përgjithshme që e zotërojnë trupat në natyrë.
Forca
e ndryshon gjendjen e lëvizjes së trupit, përkatësisht shpejtësinë e tij. Ajo nuk është
shkak i lëvizjes
por
shkak i nxitimit
.
Shpejtësia e trupave është
zero
ose
konstante
, kurse nxitimi i barabartë me
zero
. Për këto raste
forca

është e barabartë me
zero
.
Ligji i parë i Njutonit
nuk vlen në çfarëdo sistemi të kordinatave.
Ligji i parë i Njutonit
nënkupton përkufizimin
e sistemit inercial të kordinatave
.
Full transcript