Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Strategie uczenia się języka

No description
by

Aleksandra Serwotka

on 14 January 2016

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Strategie uczenia się języka

Strategie uczenia się języka
Strategie uczenia się według W. Okonia:
"ZADANIEM NAUCZYCIELA JEST WYKSZTAŁCIĆ SAMODZIELNOŚĆ UCZNIA W ZAKRESIE MYŚLENIA, NABYWANIA WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI, KIEROWANIA WŁASNĄ UWAGĄ, PILNOŚCI, KSZTAŁTOWANIA ZAINTERESOWAŃ ORAZ KONTROLI WYNIKÓW WŁASNYCH DZIAŁAŃ"
(Studenska 2005, za: Sośnicki 1963)

Czym dokładnie jest strategia uczenia się?
różne zastosowania terminu "
strategia
" (wojskowość, matematyka)
definicja psychologiczna strategii: "plan postępowania lub działania, zbiór
świadomie przygotowanych działań
zmierzajacych do
rozwiązania jakiegoś problemu
lub
osiągnięcia jakiegoś celu
" (Reber 2000:711)
C. Weinstein: strategia uczenia się to "jakiekolwiek
zachowania lub myśli
, które ułatwiają
kodowanie informacji
w taki sposób, który poprawia
integrację i odtwarzanie wiedzy
"
pojęcie
stylu działania

Czym jest uczenie się?
Uczenie się według psychologii
"każda
względnie trwała
zmiana zachowania, wynikająca z nabywania doświadczenia" (Widła 2014)
"(...) z wyjątkiem zmian będących rezultatem dojrzewania lub tymczasowego stanu organizmu" (Studenska 2005)
uczenie się jako proces
rola pamięci
Trzy perspektywy:
Fenomenologiczna
Behawioralna
Neurologiczna
Świadome uczenie się
środowisko zewnętrzne
właściwości indywidualne uczącego się (czynniki afektywne i poznawcze)
Strategie uczenia się
Ola Serwotka i Marek Mazur
plany działań, zachowania, myśli...
kroki, operacje umysłowe...
techniki lub metody...
...poprawiające przetwarzanie informacji
Strategia A
"Uczenie się przez przyswajanie, rozwijane za pomocą metod asymilacji wiedzy, nazywanych metodami podającymi"
Strategia P
"Uczenie się przez odkrywanie, wspomagane metodami samodzielnego dochodzenia do wiedzy, czyli metodami poszukującymi"
Strategia E
Strategia O
"Uczenie się przez przeżywanie, stymulowane przez metody waloryzacyjne, nazywane eksponującymi wartości"
"Uczenie się przez działanie, wiążące się z zastosowaniem metod praktycznych"
Samokształcenie w ujęciu polskich dydaktyków
metoda samokształcenia
(Z. Matulka)
przykłady metod: stawianie sobie celów, szybkie czytanie ze zrozumieniem, zapamiętywanie materiału, sporządzanie notatek, prezentowanie, samokontrola, autokorekta...
Strategie uczenia się w literaturze zachodniej:
strategie poznawcze i metapoznawcze (autorzy anglojęzyczni)
8 strategii (Weinstein i Mayer):
1. strategie powtarzania wiadomości podstawowych
2. strategie powtarzania wiedzy złożonej
3. strategie opracowywania wiadomości podstawowych
4. strategie opracowywania wiedzy złożonej
5. strategie organizowania wiadomości podstawowych
6. strategie organizowania wiedzy złożonej
7. strategie monitorowania zrozumienia informacji
8. strategie afektywne
Inny podział (McKeachie et al.):
1. strategie poznawcze
2. strategie metapoznawcze
3. strategie zarządzania zasobami
Strategia uczenia się języka
"Działania, zachowania, kroki i techniki lub środki, przyczyniające się do lepszego internalizowania, przechowywania, odtwarzania i używania języka niemacierzystego czy zwiększenia kompetencji w posługiwaniu się nim" (Studenska 2005)
Strategie uczenia się języka można scharakteryzować w następujący sposób:
odnoszą się zarówno do
ogólnych sposobów
podejścia do uczenia się, jak i
specyficznych technik i działań

obejmują
zachowanie
lub
czynności myślowe
, albo jedno i drugie
wiążą się zarówno z
zachowaniem językowym
, jak i
niejęzykowym
mogą być stosowane w
języku ojczystym
ucznia lub
tym, który on opanowuje
służą rozwiązaniu
konkretnych problemów
dotyczących uczenia się
przyczyniają się do nabycia
kompetencji komunikacyjnej
wiążą się z
aktywną i twórczą postawą
ucznia
wpływają na
proces uczenia się
zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio
ich użycie zależy od
wielu czynników
mogą być
przedmiotem nauczania
poszerzają rolę, jaką ma do spełnienia nauczyciel
Strategie uczenia się języka to procedury, które uczeń stosuje, aby
zwiększyć efektywność, łatwość, szybkość, ukierunkowanie na siebie i radość uczenia się języka niemacierzystego
oraz aby
usprawnić korzystanie z uzyskanych kompetencji w nowych sytuacjach
.
Klasyfikacja strategii uczenia się języka (R. Oxford) [1]
Strategie bezpośrednie
pamięciowe
poznawcze (kognitywne)
kompensacyjne
STRATEGIE PAMIĘCIOWE
1. tworzenie powiązań w umyśle
2. stosowanie obrazów i dźwięków
wizualizacja
mapowanie semantyczne
użycie słów kluczowych
tworzenie reprezentacji dźwięków w pamięci
3. dobre powtarzanie
zorganizowane powtarzanie
4. stosowanie działania
użycie odpowiedzi ciałem lub wrażenia
użycie sposobów mechanicznych
grupowanie
kojarzenie
umieszczanie nowych słów w kontekście
STRATEGIE POZNAWCZE (KOGNITYWNE)
1. ćwiczenie
powtarzanie, ćwiczenie dźwięków i systemów pisowni
rozpoznawanie i używanie formuł i wzorców
ponowne łączenie
ćwiczenie naturalistyczne
2. otrzymywanie i wysyłanie wiadomości
szybkie zrozumienie głównej myśli
użycie źródeł wiedzy, by otrzymać lub wysłać wiadomość
3. analizowanie i rozumowanie
rozumowanie dedukcyjne
analizowanie wyrażeń
analizowanie porównawcze
tłumaczenie
transfer
4. tworzenie struktury języka odbieranego i wysyłanego
notowanie
streszczanie
podkreślanie
STRATEGIE KOMPENSACYJNE
1. inteligentne zgadywanie
wykorzystanie wskazówek językowych
wykorzystanie wskazówek niejęzykowych
2. pokonywanie ograniczeń w mówieniu i pisaniu
przejście na język ojczysty
uzyskiwanie pomocy
użycie mimiki lub gestu
częściowe lub całkowite unikanie komunikowania się
dobieranie tematu
dostosowywanie lub uogólnianie wiadomości
tworzenie słów
użycie definicji opisowej lub synonimu
Klasyfikacja strategii uczenia się języka
(R. Oxford) [2]
Strategie pośrednie
metapoznawcze
afektywne
społeczne
STRATEGIE METAPOZNAWCZE
1. ześrodkowanie uczenia się na celu
przeglądanie i łączenie z już znanym materiałem
zwracanie uwagi
opóźnianie mówienia, aby skupić się na słuchaniu
2. organizowanie/planowanie uczenia się
zdobywanie wiedzy o uczeniu się języka
organizowanie/ustalanie celów krótkoterminowych i długoterminowych
identyfikowanie celu zadania językowego
planowanie związane z zadaniem językowym
szukanie możliwości ćwiczenia
3. ocenianie uczenia się
ciągłe samosprawdzanie
samoocena
STRATEGIE AFEKTYWNE
1. obniżanie poziomu lęku
wykorzystanie relaksacji, głębokiego oddychania lub medytacji
wykorzystanie muzyki
wykorzystanie śmiechu
2. samozachęta
wypowiadanie pozytywnych stwierdzeń
mądre podejmowanie ryzyka
samonagradzanie
3. mierzenie swojej temperatury emocjonalnej
słuchanie swojego ciała
użycie listy sprawdzającej
pisanie dzienniczka nauki języka
rozmawianie o swoich odczuciach z inną osobą
STRATEGIE SPOŁECZNE
1. zadawanie pytań
prośba o wyjaśnienie lub potwierdzenie
prośba o poprawienie
2. współpraca z innymi
współpraca z rówieśnikami
współpraca z osobami biegle posługującymi się danym językiem
3. współodczuwanie z innymi
rozwijanie rozumienia kultury społeczeństw posługujących się opanowanym językiem
uświadamianie sobie myśli i odczuć innych osób
Jak badać strategie uczenia się języków obcych?
Przykładowe metody:
listy używanych strategii
obserwacje uczniów
wywiady z uczniami
raporty słowne uczniów
przeglądy, kwestionariusze
analiza treści dzienniczków
analiza komputerowa
Wpływ stosowania strategii na efektywność opanowania języka
Niektóre cechy osób efektywnie uczących się języka:
aktywne podejście
do uczenia się języka
świadomość, że język jest
systemem
świadomość, że język jest
środkiem komunikacji i interakcji
używanie
różnych strategii
(więcej/częściej)
umiejętność właściwego doboru
grupy strategii
umiejętność wykorzystania
własnych cech osobowości
WIEDZA METAPOZNAWCZA
Najważniejsze czynniki warunkujące wybór strategii:
motywacja ucznia
przekonania na temat konieczności uczenia się języka
wiek
płeć
typ psychologiczny
wykształcenie i orientacja zawodowa
opanowywany język i poziom jego opanowania
typ zadania
stosowana metoda nauczania
Niektóre strategie stosowane podczas uczenia się poszczególnych komponentów wiedzy językowej:
słownictwo
: powtarzanie, mnemotechniki, metoda słowa kluczowego, strategia semantyczna, strategie metapoznawcze i poznawcze
gramatyka
: planowanie, powtarzanie w określonej kolejności, zapisywanie informacji, ćwiczenia gramatyczne
czytanie
- cztery grupy strategii (G. Sarig): stosowanie pomocy technicznych, wyjaśnianie i upraszczanie, wyszukiwanie spójności, monitorowanie
pisanie
: ustalenie celu, wyjaśnianie, unikanie, ponowne czytanie, użycie L1 w tłumaczeniu i parafrazowaniu, dokonywanie zmian w strukturze tekstu, użycie L1 jako pomoc, korzystanie z informacji na temat własnych błędów
słuchanie
: samomonitorowanie, dopracowywanie, wnioskowanie
mówienie
: parafraza, zapożyczenie, wymyślanie słów, powtarzanie wypowiedzi, napisanie wypowiedzi, literowanie, mówienie głośniej lub ciszej
Wpływ stosowania strategii uczenia się na opanowanie języka:
Podejście poznawcze
pamięć deklaratywna
pamięć proceduralna
Mechanizm biologiczny
Nauczanie strategii uczenia się języka
Cel nauczania strategii:
"Celem nauczania ogólnych strategii uczenia się oraz strategii uczenia sie języka jest doprowadzenie do tego, by uczeń był w stanie samodzielnie i efektywnie poradzić sobie w sytuacji uczenia się"
Studenska 2005:73
Nauczanie strategii uczenia się języka powinno być
informacyjne
,
zintegrowane
oraz
połączone z refleksją metapoznawczą
.
Podejście do nauczania strategii:
nauczanie "ślepe"
nauczanie informacyjne
5 poziomów świadomości:
1) brak świadomości istnienia strategii uczenia się
2) wiedza o ich istnieniu
3) zwracanie uwagi na strategie używane przez siebie i innych
4) celowość w poprawianiu stosowania strategii
5) kontrola wykorzystywania przez siebie strategii
Planowanie nauczania strategii uczenia się języka:
Osiem etapów według R. Oxford:
1) określenie potrzeb uczniów i ilości dostępnego czasu
2) wybór strategii uwzględniajacy potrzeby uczniów i rozwiązywane zadania
3) rozpatrzenie stopnia integracji nauczania strategii z kursem językowym
4) określenie sposobu motywowania uczniów
5) przygotowanie materiałów i działań
6) nauczanie informacyjne
7) ocena przeprowadzonego kursu
8) wprowadzenie ewentualnych poprawek
Formy nauczania strategii uczenia się języka
Nauczanie to może się odbywać na przykład poprzez:
kształcenie nauczycieli
drukowane materiały
bezpośrednie kursy stosowania strategii
Wyniki przeprowadzonych badań wskazują, że nauczanie strategii uczenia się pomaga tym lepiej opanować język obcy lub drugi, im bardziej zwiększa ono u uczniów świadomość dotyczącą własnych procesów uczenia się i ich efektywności.
Z uwagi na fakt, iż wyniki badań empirycznych wykazują różne poziomy efektywności poszczególnych strategii, skłaniamy się ku stwierdzeniu, że dobór najskuteczniejszej/ych strategii jest wypadkową wielu czynników zależnych od indywidualnych cech ucznia.
Dziękujemy
za uwagę!
www.memrise.com
Full transcript