Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

Make your likes visible on Facebook?

Connect your Facebook account to Prezi and let your likes appear on your timeline.
You can change this under Settings & Account at any time.

No, thanks

Laagland cursus 9 deel 3

No description
by

Wendy Bessembinders

on 14 November 2015

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of Laagland cursus 9 deel 3

P.C. Hooft
*geschiedkundige, toneelschrijver
*drost van Muiden (Muiderslot)
*sonnetten, tragedies en
komedies (grondlegger
ren.literatuur in NL)
*De Egelantier, Muiderkring
C. Huygens
*secretaris van de stadhouder
*geleerde, diplomaat, componist,
architect
*gedichten
*Muiderkring
Al staat zijn kooi ook open, de papegaai verlaat ze niet.
Zo ook is mijn vrijheid gelegen in Liefdesslavernij
Literaire ontwikkeling
tendensen
Twee tendensen die literatuur en literaire leven veranderen:

1) steeds meer gedrukt
werk van een
individuele auteur op
de markt gebracht (na
1600)
2) opkomst
Renaissanceliteratuur
in de volkstaal

G.A. Bredero (1622)
Toneel
*1617: Coster richt Neyderduytsche
Academie op
-alternatief voor rederijkerstoneel
-op klassieken gebaseerd toneel in
volkstaal
-opening: Warenar, Hooft
*spiegelfunctie
*toneel stedelijke functie:
-opbrengst naar liefdadigheid
-opiniërende functie

genres binnen het toneel
1) Treurspel/tragedie
-5 bedrijven
-ondergang van hooggeplaatste
figuren
-taalgebruik verheven
-onderwerp mythisch,historisch,
bijbel
-twee soorten:
retorisch-didactisch of
aristotelisch
-ret-didac: morele les talig
overgebracht (seneca)
-aristotelisch: handelingsverloop
(dilemma, catastrofe,
peripeteia)
-eenheid van tijd, plaats en
handeling
Vondel en Cats
J. van den Vondel
*middenklasse
burgerij
*kousenhandel,
dichter,
toneelschrijver
*Gijsbreght van
Aemstel
*Het Wit Lavendel

schrijver & publiek
afkomstig uit de stedelijke elite en hogere middenklasse van de burgerij

*verwoorden wereldbeeld deze
groepen
*belang gehecht aan politieke rust
en maatschappelijke orde
(economische en politieke
belangen!)
*nooit ondermijnend of
revolutionair
*zagen zichzelf als volksopvoeders
en opinievormers
*kunst een opvoedende functie
*chr. en humanistische
levensidealen en universele
waarden
Liederen en liedboeken
*bloeiende zangcultuur
*begin 17e eeuw: luxe liedboeken
over de liefde
*doelgroep: ongehuwde rijke jeugd
*doel: kanaliseren erotische
spanningen door samen zingen
-huwelijksleeftijd 25 jaar
-strenge omgangsvormen
*Groot Lied-boeck (Bredero, 1622)
-3 afdelingen: boertig, amoreus,
aandachtig
*contrafactuur (op bestaande wijs)
Jacob Cats
*raadspensionaris van
Holland
*middenklasse burgerij
*dichter, jurist, politicus
*schreef voor groot publiek

Genres in NL

Petrarkisme
*liefdesgedichten in
navolging Petrarca
*vaste elementen:
-liefde onvervuld
-bewondering
-stereotype
omschrijving
-liefdesklacht
-liefde zoet en zuur
-paradoxen en
tegenstellingen





Emblematiek

*soort puzzel
*motto (opschrift)
pictura (plaatje)
subscriptio (bijschrift)
*uitbeelding algemene
waarheid of les

Komisch toneel
*gangbare typen en ondeugden bespot
*moraliserend en didactisch
*dagelijks leven centraal


1) komedie 2)kluchten
-terug op Romeinse -voorspelbare
komedies figuren
-alledaagse mensen -dom en onbeschaafd
(karaktertrek) -door eigen
-5 bedrijven hartstocht of
-happy end drift of
list&bedrog het
spoor bijster
-platvloers en
korter
O blond-gestruiveld haar! haar dat de Zonn’ beraait,
dat mijn jonk-jarig hert houdt zo strange bevangen.
O tanden van ivoor! o sneewwittige wangen,
die t’pinceel van Apell’ met purper heeft befraaid!

O lipjes daaruit dat liefde zijn schichten zaait!
O mond daaruit dat stort de jeugd haar zoete zangen.
O wel-besneden hand, die om mijn pijn t’herlangen
ontsteekt van nieuws de toorts, die eens was uitgewaaid.

O oogskens, biênde vreugd en droefheid van gelijke!
O borstjens die bezit Cupido voor zijn rijke!
O keel, diens zoet geluid zolang in d’ore blijft!

O kuskens, die mij dwaas ijdel troost-hope geven!
O zoet-zurige spraak, die nu smeekt, en nu kijft!
Gij doet mij duiz’maal s’daags hersterven en herleven.
De weerliicke Liefden tot Roose-mond van de Vlaamse dichter Justus de Harduwijn
Sonnetten

*14 regels (8 en 6), *wending/volta/chute: inhoud en rijmschema

Sonnet (Gezwinde grijsaard die op wakkre wieken staag)
(opgedragen aan zijn afwezige verloofde Christina van Erp,
met wie Hooft 3 maanden later in 1610 in het huwelijk zou treden.)


Gezwinde grijsaard die op wakkre wieken staag*
De dunne lucht doorsnijdt, en zonder zeil te strijken*
Altijd vaart voor de wind, en ieder na laat kijken,
Doodsvijand van de rust, die woelt* bij nacht, bij dag,

Onachterhaalbre Tijd, wiens hete honger graag*
Verslokt, verslindt, verteert al wat er sterk mag lijken
En keert en wendt en stort Staten en Koninkrijken;
Voor iedereen te snel, hoe valt gij* mij zo traag?

Mijn lief, sinds ik u mis, verdrijve* ik met mishagen
De schoorvoetige Tijd, en tob de lange dagen
Met arbeid avondwaarts; uw afzijn valt te bang.

En mijn verlangen kan de Tijdgod niet bewegen*.
Maar ‘t schijnt* verlangen daar zijn naam af heeft gekregen,
Dat ik de Tijd die ik verkorten wil, verlang*.









Full transcript