Loading presentation...

Present Remotely

Send the link below via email or IM

Copy

Present to your audience

Start remote presentation

  • Invited audience members will follow you as you navigate and present
  • People invited to a presentation do not need a Prezi account
  • This link expires 10 minutes after you close the presentation
  • A maximum of 30 users can follow your presentation
  • Learn more about this feature in our knowledge base article

Do you really want to delete this prezi?

Neither you, nor the coeditors you shared it with will be able to recover it again.

DeleteCancel

OCENIANIE KSZTAŁTUJĄCE

Ocenianie kształtujące w pigułce. Najważniejsze punkty wybrane z materiałów przygotowanych przez CEO. Trzy sposoby przeglądania: sterowanie strzałką do kolejnego punktu prezentacji, odtwarzanie automatyczne - ustawienie zegara u dołu prez
by

Katarzyna Pechmann LO Brodnica

on 15 October 2013

Comments (0)

Please log in to add your comment.

Report abuse

Transcript of OCENIANIE KSZTAŁTUJĄCE

OCENIANIE KSZTAŁTUJĄCE
w pigułce

Cele
Wiemy, czego i po co się uczymy
Pytania kluczowe
Odpowiadamy na pytania, które zmuszają nas do myślenia
Ocena koleżeńska
Uczymy się od siebie nawzajem i włączamy w proces oceniania
SUKCES:
- poprawa jakości uczenia się uczniów

- stworzenie atmosfery sprzyjającej uczeniu się

- wzięcie przez uczniów odpowiedzialności za własne osiągnięcia

- skuteczna współpraca z rodzicami we wspieraniu rozwoju uczniów
uczeń
nauczyciel
rodzice
szkoła
Nacobezu
Jesteśmy informowani, co będzie oceniane
Informacja zwrotna
Informacja zwrotna zachęca nas do nauki i pomaga się uczyć
źródło obrazka: http://www.lumaxart.com/
CEL
Cel to kierunek, w jakim zmierzamy a nacobezu to droga. "NACOBEZU" = na co będę zwracać uwagę. Nacobezu - kryteria oceny pracy ucznia. Nacobezu - jako element oceniania, ma ułatwić sprawdzanie, czy cel został osiągnięty. To wskazówki do nauki. Obszerność nacobezu zależy od tego, do czego jest formułowane - inne do lekcji, zadania domowego czy sprawdzianu. Nacobezu powinno być konkretne i sformułowane w języku zrozumiałym dla ucznia. Jest pomocne dla rodziców. Zawiera elementy, które mają opanować wszyscy uczniowie, co nie oznacza wyłączenia kryteriów dodatkowych dla uczniów ambitnych. Sposoby podawania nacobezu: notatka do wklejenia/kserówka, folia, notatka zapisana przez ucznia, plakat, przekaz ustny. Uczniowie szkoły ponadgimnazjalnej nie muszą otrzymać ścisłego nacobezu - dzięki wcześniejszemu nauczaniu z doborem nacobezu, powinni umieć się uczyć, sporządzić notatkę z nacobezu na podstawie wypowiedzi nauczyciela, umieć wybierać najważniejsze treści - co jednocześnie pozwoli im w przyszłości rozpoznawać kryteria oceniania zawarte w poleceniu do zadania egzaminacyjnego.
Prawidłowa IZ powinna zawierać 4 elementy:
- wskazywać dobre elementy w pracy ucznia
- pokazać to, co wymaga poprawy, nad czym uczeń musi jeszcze popracować
- dawać wskazówki, jak należy to poprawić
- dać wskazókwi, w jakim kierunku uczeń powinien pracować dalej
IZ musi być ściśle powiązana z nacobezu (kryteriami sukcesu) i tylko do niego się odnosić - na zasadzie przestrzegania reguł gry, "umowy" zawartej z uczniami.
IZ ma oprócz jasnego i konkretnego informowania o spełnieniu kryteriów z nacobezu także funkcję wpierającą i motywującą.
IZ w postaci tabelki z przeanalizowanymi wcześniej kryteriami i łatwymi do dostrzeżenia znakami informującymi o tym, czy kryterium zostało spełnione, ma większą szansę na jej przeczytanie i wykorzystanie do dalszej pracy.
IZ może pojawić się w formie ustnej. Niezależnie od formy IZ - ważne jest, by zawierała konkretne informacje, 4 elementy i została podana w życzliwej atmosferze, z zaangażowaniem obu stron.
Podstawą wprowadzenia IZ jest ustalenie jasnych zasad stosowania oceny kształtującej i sumującej. Ocenianie kształtujące może dotyczyć tylko kluczowych umiejętności.
IZ nie jest oceną opisową.
IZ może funkcjonować również w stosunku do nauczyciela - warto stosować metody mierzenia postępów, opanowania elementów zawartych w kryteriach sukcesu (nacobezu) lub atmosfery na lekcji czy tempa pracy -
wykorzystując np. metody graficzne (termometr, tarcza strzelnicza, rysowanie buźki, itp.)
Ocena koleżeńska i samoocena nie mają nic wspólnego z oceną sumującą (nie są wyrażone stopniem) - służą one doskonaleniu informacji zwrotnej.
Udzielanie oceny koleżeńskiej - obiektywnej - ma ogromną wartość wychowawczą, wprowadza w dorosłe życie.
Samoocena nie jest samokrytyką. Warto je stosować zwłaszcza do niewielkich zadań i małych form.
Przydatny może być plakat z zasadami przeprowadzania oceny koleżeńskiej:
- pamiętamy, że oceniając siebie i innych, pomagamy sobie w nauce,
- oceniając kolegę, bierzemy pod uwagę tylko nacobezu,
- najpierw zastanawiamy się, z czym sobie radzimy, z czym mamy problem i próbujemy go rozwiązać,
- przekazujemy sobie informację zwrotną tak, by nikogo nie raniła.
Samoocena i ocena koleżeńska to kolejny krok w budowaniu atmosfery zaufania i uczenia się bez konkurencji. Uczniowie przejmują odpowiedzialność za uczenie się własne i uczenie się grupy. Ocena koleżeńska skutecznie usuwa nudę na lekcji.
Dobre przygotowanie i rzeczowość w ocenie koleżeńskiej pozbawia ją wielkiego ładunku emocji. Należy dokonywać takiej oceny wyłącznie w ścisłym odniesieniu do konkretnego nacobezu. Należy dostosować ją do możliwości uczniów i utrzymać dyscyplinę na lekcji.
Rodzice pytają nas, czego się nauczyliśmy,
a nie jakie dostaliśmy stopnie
Współpraca z rodzicami
Źródła: wykorzystano wybrane fragmenty z serii "Zeszytów Dzielmy się", przygotowanych w ramach szkolenia OK, Centrum Edukacji Obywatelskiej
Zeszyty w pełnej wersji w PDF są dostępne w sieci:
zeszyt 1: http://klo.home.pl/katolik_new/media/dla_nauczycieli/cele.pdf;
zeszyt 2: http://www.zcdn.edu.pl/dokumenty/przyroda/Zeszyt%202%20-%20NaCoBeZu.pdf;
zeszyt 3: http://www.zcdn.edu.pl/dokumenty/przyroda/Zeszyt%203%20-%20Informacja%20zwrotna.pdf
zeszyt 4: http://www.zcdn.edu.pl/dokumenty/przyroda/Zeszyt%204%20-%20Wspolpraca%20z%20rodzicami.pdf
zeszyt 5: http://www.zcdn.edu.pl/dokumenty/przyroda/Zeszyt%205%20-%20Rozwod%20oceny%20ksztaltujacej%20z%20sumujaca.pdf
zeszyt 6: http://www.zcdn.edu.pl/dokumenty/przyroda/Zeszyt%206%20-%20Techniki%20zadawania%20pytan.%20Pytania%20kluczowe.pdf
zeszyt 7: http://www.ceo.org.pl/sites/default/files/GPE/davBinary/zeszyt_dzielmy_7__samoocena_i_ocena.pdf
Materiały dodatkowe - szukaj w bibliotece kursu OK Nauczycielskiej Akademii Internetowej: http://www.ceo.org.pl/pl/ok/news/materialy-ok
Warto zajrzeć do materiałów na stronach CEO, m. in. prezentacja http://www.ceo.org.pl/pl/ok/news/prezentacja-ok-0
- materiały filmowe:

Każdy człowiek lepiej się uczy, gdy wie, po co się uczy. Wytyczenie celu pozwala skupić się na planowaniu pracy tak, by go osiągnąć. Należy formułować cele w języku zrozumiałym dla ucznia. Ważne jest sprawdzenie z uczniami pod koniec lekcji, czy cele zostały osiągnięte - daje to poczucie sensownego spędzenia czasu w szkole. Jedną z metod są zdania podsumowujące, np.: Na dzisiejszej lekcji dowiedziałem się..., Po dzisiejszej lekcji potrafię...
Mylenie celów i nacobezu, problem z rozróżnianiem. Cele i nacobezu nie są tym samym: cel to kierunek, do jakiego dążę, nacobezu - droga, któą pokonam, by do niego dotrzeć. W formułowaniu celu pomagają pytania: co chcę osiągnąć? do czego dążę? Zaś w formułowaniu nacobezu/kryteria sukcesu pomaga pytanie: co (jakie dowody w postaci wiadomości i umiejętności uczniów) pokaże mi, że osiągnąłem wyznaczony cel/ po czym poznam, że uczeń umie to, co wyznaczyłem jako cel.
Formułowanie celu i nacobezu powinno odbywać się jednocześnie. Dobrze sformułowany cel - nie jest zbyt ogólny, jest zrozumiały dla ucznia. Nie mnożymy celów - wybieramy jeden główny cel, o którym informujemy ucznia, inne poboczne realizujemy, bez skupiania na nich uwagi ucznia. Należy podawać maksymalnie trzy cele lekcji ("Less is more"). Większa ilość może okazać się demotywująca dla ucznia. Warto "prześwietlić" cele przy pomocy np. standardów egzaminacyjnych. Cele powinny dotyczyć nie tylko wiedzy, ale przede wszystkim umiejętności i mogą dotyczyć kształtowanych postaw. Różne sposoby podawania celów (pisemnie lub ustnie). Sprawdzanie stopnia realizacji celów ma ogromne znaczenie. Sposoby monitorowania stopnia realizacji celów: "głosowanie" każdego celu, krótka kartkówka/krzyżówka/pytanie porządkujące wiedzę, rozmowa w parach i zebranie informacji w rundce bez przymusu, metoda świateł drogowych, metoda "kieszeń i szuflada", pytanie do tematu "Czego chciałbym się jeszcze dowiedzieć?" itp. Najważniejsze jest, by nie stosować tego samego sposobu przez dłuższy czas.
Ważna jest zachęta do stawiania pytań i życzliwość wobec nieudanych prób uczniowskich. Pamiętajmy: błędna odpowiedź często otwiera nowe możliwości, ale nie zawsze wykorzystywanie błędnych odpowiedzi może jest korzystne. W zależności od sytuacji, można wspierać w poszukiwaniu odpowiedzi, kierować, wydłużyć czas oczekiwania na odpowiedź. Wydłużenie czasu daje szansę uczniom słabszym, pozwala przygotować odpowiedź bardziej przemyślaną, Pamiętajmy: nie "nauczyciel uczy", ale "uczeń się uczy, a nauczyciel mu w tym pomaga".
Zadawanie pytań kluczowych skłania do poszukiwania odpowiedzi, które sprzyja dokonywaniu samooceny i doskonaleniu, które są najważniejszymi czynnikami skutecznego uczenia.
Pytania kluczowe:
- pokazują uczniom szerszą perspektywę zagadnienia,
- są ściśle związane z celem lekcji,
- skupiają w sobie główną problematykę lekcji,
- mają spowodować zainteresowanie ucznia tematem,
- odpowiedź na to pytanie uczeń powinien uzyskać w czasie lekcji.
Pytania kluczowe powinny:
- podkreślać cele uczenia i przyspieszać ich realizację,
- wzbudzać chęć uzyskania odpowiedzi na pytanie,
- angażować wszystkich uczniów, stawiać im wyzwanie,
- zachęcać do samodzielnego myślenia i poszukiwania odpowiedzi
- zachęcać do uzasadniania poglądów i sposobu rozumowania.
Pytanie kluczowe nie powinno odnosić się do wiedzy, którą uczeń posiada, raczej do jego doświadczenia, aby stanowiło dla niego inspirację. Istnieje również bank pytań kluczowych na stronie CEO (np. j. polski: http://www.ceo.org.pl/pl/ok/news/pytania-kluczowe-na-lekcjach-jezyka-polskiego; matematyka: http://www.ceo.org.pl/pl/ok/news/pytania-kluczowe-na-lekcjach-matematyki; biologia: http://www.ceo.org.pl/en/node/1468); pytania kluczowe i scenariusze lekcji do wszystkich przedmiotów: http://www.ceo.org.pl/ok/skarbiec-ok/ok-na-lekcjach
Warto zaangażować uczniów w układanie pytań kluczowych, lekcja powinna być zorganizowana wokół pytania kluczowego i odpowiedź na nie powinna pojawić się w ostatniej fazie. Stawianie jednego czy dwu pytań kluczowych skoncentrowanych wokół doświadczeń ucznia jest inspirujące, nie oznacza marnowania czasu, daje szansę wypowiedzi uczniom o różnych możliwościach i umiejętnościach.
Ocenianie kształtujące opiera się na współpracy między nauczycielem, uczniem i jego rodzicami. Podstawą współpracy są dwa elementy OK: nacobezu i informacja zwrotna. Dzięki kryteriom sukcesu/nacobezu rodzic wie, jakie umiejętności i wiedzę powinno przyswoić jego dziecko. Czteroelementowa IZ pozwala poznać, w jakim stopniu dziecko opanowało wiedzę i umiejętności, potrzebne przed zaliczeniem partii materiału. Zawiera też wskazówki, jak uzupełnić braki. Dzięki temu rodzic stale uczestniczy w procesie nauki swojego dziecka.
Etapy działań:
Zaproszenie rodziców do współpracy - rodzic jako sojusznik w procesie uczenia się dziecka.
Zapoznanie z ideą OK (w szczególności z terminem nacobezu, informacja zwrotna, wskazanie różnic między oceną kształtującą i sumującą, wskazanie korzyści płynących z IZ i oceny kształtującej, konieczność modyfikacji postawy rodziców w związku z procesem edukacji i oceną osiągnięć dziecka - pytanie "Czego się dowiedziałeś/nauczyłeś" a nie "Co dostałeś") i platformą CEO.
Określenie zasad współpracy.
Wcielanie w życie - praktycznie, w odniesieniu do konkretnych prac dzieci.
Uczniowie mogą mobilizować rodziców do współpracy.
Wychowawca pełni ogromną rolę ze wdrażaniu oceniania kształtującego - źródło ifnormacji dla rodziców, odpowiedzialny za przygotowanie ich do tak pojętej współpracy w szkole wdrażającej OK.
Full transcript